Theo Interesting Engineering, nhóm nghiên cứu ở Đại học California, San Diego (UCSD), Mỹ, sử dụng robot hình người điều khiển từ xa để thực hiện hai ca phẫu thuật với động vật có vú lớn không phải linh trưởng. Các ca phẫu thuật bao gồm cắt bỏ túi mật do một bác sĩ tiến hành cùng với robot hỗ trợ, ca còn lại do hai robot phối hợp thực hiện. Theo nhóm nghiên cứu, thành công này cho thấy tiềm năng của robot hình người điều khiển từ xa trong phòng mổ với nhiều ứng dụng phong phú.
Các hệ thống phẫu thuật robot hiện nay rất chuyên biệt, thường có 3-4 cánh tay, phần mềm độc quyền và dụng cụ phẫu thuật riêng. Với trọng lượng khoảng 816 kg, hệ thống như vậy đòi hỏi phòng mổ đặc biệt, bố trí phức tạp và đội ngũ hỗ trợ đã qua đào tạo, do đó tốn kém và khó triển khai ngoài trung tâm y tế lớn.
Ngược lại, Surgie, robot hình người sử dụng trong nghiên cứu, cao khoảng 1,5 mét và chỉ nặng 27 kg. Thiết kế nhỏ gọn và di động cho phép robot hoạt động trong phòng mổ có sẵn mà không cần thay đổi cơ sở hạ tầng, qua đó thiết thực hơn với cơ sở y tế có nguồn lực hạn chế. Michael Yip, kỹ sư tại UCSD và đồng nghiệp mô tả chi tiết thử nghiệm với Surgie trong nghiên cứu trên tạp chí Nature hôm 8/7.
Để thực hiện quá trình phẫu thuật, các nhà nghiên cứu trang bị cho robot bộ chuyển đổi để sử dụng dụng cụ mổ tiêu chuẩn. Các robot hoạt động trơn tru theo quy trình lâm sàng hiện có và mang lại cho nhà vận hành cảm giác trực quan hơn so với hệ thống phẫu thuật robot truyền thống. Nhóm nghiên cứu ở UCSD chia sẻ trong thử nghiệm tiền lâm sàng, robot hình người điều khiển từ xa đạt độ chính xác khi phẫu thuật tương đương những nền tảng robot uy tín. Theo họ, với chi phí thấp và chiếm diện tích nhỏ trong phòng mổ, robot hình người dễ triển khai ở khắp mọi nơi từ vùng nông thôn tới chiến trường, thậm chí trong không gian.
Theo Tom’s Guide, robot đang dần trở nên phổ biến trong phòng mổ. Năm 1983, robot phẫu thuật đầu tiên tên Anthrobot hỗ trợ các bác sĩ trong một ca phẫu thuật nội soi khớp gối. Năm 1985, hệ thống robot PUMA 560 thực hiện công việc tương tự khi tham gia thủ thuật sinh thiết não. Năm 1992, ROBODOC trở thành hệ thống robot đầu tiên phẫu thuật ở người khi chuẩn bị xương đùi cho ca thay khớp háng nhân tạo. Với kích thước thỏ gọn, linh hoạt, dễ tùy chỉnh, đội ngũ robot Surgie có thể triển khai phẫu thuật ở những khu vực thiếu thốn trong tương lai, giúp giải quyết bài toán về nhân lực.
Nghiên cứu năm 2025 của Hiệp hội Phẫu thuật Mỹ chỉ ra tình trạng thiếu hụt bác sĩ trên toàn quốc với 21 bang có số lượng bác sĩ phẫu thuật ít hơn mức cần thiết. Số lượng thiếu hụt sẽ tăng từ 13.500 lên 86.000 bác sĩ vào năm 2036. Robot hình người điều khiển từ xa và tự động có thể thực hiện nhiều nhiệm vụ lâm sàng và công việc hỗ trợ hơn nền tảng robot thông thường, phù hợp với bệnh viện, cộng đồng hẻo lánh, khu vực thảm họa và hoạt động tìm kiếm cứu hộ.
Theo Popular Science, dù nghiên cứu chứng minh tính khả thi của phẫu thuật bằng robot hình người điều khiển từ xa, công nghệ này vẫn cần vượt qua nhiều thách thức kỹ thuật trước khi có thể áp dụng rộng rãi. Trong quá trình phẫu thuật, robot cần hiệu chỉnh nhiều lần, làm tăng thời gian mổ so với hệ thống robot thông thường. Nhóm nghiên cứu nhấn mạnh hạn chế như vậy khá phổ biến trong giai đoạn đầu của công nghệ phẫu thuật mới. Ví dụ, quy trình phẫu thuật nội soi bằng robot đầu tiên từng kéo dài vài giờ nhưng đã rút ngắn xuống 30 phút nhờ cải tiến liên tục.
Một thách thức khác là độ trễ khi giao tiếp, mức độ cử động chậm chạp của robot sau khi bác sĩ phẫu thuật truyền lệnh điều khiển. Việc giảm thiểu độ trễ rất quan trọng đối với phẫu thuật từ xa ở những cộng đồng hẻo lánh.
Nhóm nghiên cứu cho biết ngoài thao tác trong phòng mổ, robot hình người có thể đảm nhận nhiều công việc khác như lấy dụng cụ phẫu thuật, hỗ trợ nhân viên y tế, vệ sinh phòng mổ, góp phần giảm bớt gánh nặng cho con người.
Theo ghi nhận, nhiều người dùng, đặc biệt là các shop online đã bị báo cáo (report) và khống chế khả năng sử dụng trên nền tảng Instagram này.
Vì vậy, vì lý do bảo mật, nhiều chủ tài khoản khác cũng đã chủ động lên thông báo về việc tạm ngưng hoạt động để đảm bảo an toàn.
Chị H.T.T., chủ tài khoản Instagram của một tiệm nail, cho biết bỗng dưng nhiều người nhận được thông báo bị khóa tài khoản nhưng không hiểu vì sao. Kiểm tra lại thì thấy do đã trả lời tin nhắn lạ, sau bị gửi lại một tin nhắn có nội dung khiêu dâm. Ngay lập tức tài khoản bị vô hiệu, không thể hoạt động.
"Dù chưa trực tiếp trở thành nạn nhân, nhưng tôi cũng rất hoang mang. Đa số dữ liệu và thông tin khách hàng đều nằm ở đây. Không biết là mình có bị rò rỉ hay phát tán thông tin gì không và bao giờ thì lỗi này được khắc phục", chị nói.
Hiện Instagram chưa đưa ra thông báo chính thức về "làn sóng" bị khóa tài khoản này, khiến nhiều chủ doanh nghiệp cũng chưa biết phương án xử lý tiếp theo, cũng như mục đích của những kẻ xấu này là gì.
Trên các bài đăng tại Threads, Facebook, nhiều chủ tài khoản cho hay bản thân may mắn đã kịp lưu lại đơn, thông tin của khách hàng trước khi tài khoản bị khóa. Dù vậy, người này đặt ra câu hỏi không biết nếu có thể lấy lại tài khoản thì "dữ liệu còn nguyên như ban đầu hay không".
Theo thông báo từ nền tảng, các tài khoản đã liệt vào danh sách bị báo cáo có 180 ngày để kháng nghị quyết định từ hãng.
"Tôi đã kháng cáo với nội dung đình chỉ từ Instagram. Họ đưa ra thông báo rằng tài khoản sẽ không còn hiển thị và không thể sử dụng", người này nói.
Theo tìm hiểu, phần lớn các trường hợp đều có chung một kịch bản. Tài khoản sẽ nhận được một đoạn chat từ người không quen biết, đôi khi chỉ là câu mở đầu rất bình thường như bao khách hàng khác.
Sau khi người dùng bấm chấp nhận hoặc trả lời tin nhắn, tài khoản ngay lập tức nhận được một tin nhắn lạ với nội dung vi phạm tiêu chuẩn cộng đồng, sau đó tiến hành báo cáo (report) đoạn chat đó. Chỉ sau vài giây, hệ thống tự truy quét của nền tảng tự động gắn cờ tài khoản liên quan, tài khoản Instagram bắt đầu gặp sự cố.
Do quá trình xử lý ban đầu phụ thuộc lớn vào hệ thống tự động, nhiều tài khoản cho hay dù không trực tiếp đăng tải nội dung vi phạm vẫn bị hạn chế hoạt động để chờ xác minh. Với những người kinh doanh online, việc mất quyền truy cập Instagram trong vài giờ hoặc vài ngày có thể kéo theo hàng loạt hệ lụy: gián đoạn đơn hàng, mất khách, ngưng quảng cáo và ảnh hưởng doanh thu.
Không ít shop thời trang, mỹ phẩm hay phụ kiện có lượng khách chủ yếu đến từ Instagram cho biết họ buộc phải "đóng cửa tạm thời" để tránh rủi ro. Một số nơi chỉ tiếp tục trả lời khách quen, đồng thời ngừng nhận tin nhắn từ tài khoản lạ.
Chia sẻ tại hội thảo "Tái thiết niềm tin và định hình sự chú ý trong kỷ nguyên AI", do Mạng lưới Quan hệ công chúng (VNPR) và GPHGroup tổ chức, diễn ra tại TP.HCM hôm 5.6, ông Trần Trọng Dũng, Phó chủ tịch Hội Nhà báo Việt Nam, cho rằng AI đang tạo ra những chuyển đổi mang tính cách mạng, trong đó có cả mặt tích cực lẫn tiêu cực.
"Điều đáng báo động là nhiều hình ảnh, giọng nói, video do AI tạo ra đang khiến độc giả hiểu nhầm vấn đề, gây ra những nhận thức lệch lạc trong xã hội. Công chúng bị bủa vây bởi thông tin, ranh giới giữa thực và ảo ngày càng mờ nhạt", nhà báo Trần Trọng Dũng nhận định.
Chia sẻ với quan điểm của lãnh đạo Hội Nhà báo Việt Nam, ông Nguyễn Trọng Phước, Ủy viên Ban biên tập, Giám đốc Trung tâm Phát triển Nội dung số Báo Thanh Niên, nêu thực trạng mỗi ngày, AI tạo ra hàng triệu nội dung, mạng xã hội bùng nổ giúp ai cũng có thể phát sóng và xuất bản khiến tin giả lan truyền nhanh hơn tin thật. Hệ quả là sự chú ý của công chúng bị phân tán, khó nắm bắt. Nhà báo Trọng Phước phân tích: thuật toán mới của các nền tảng đang thưởng cho sự tin cậy được xây dựng quanh ba trụ cột giá trị là: chuyên môn; dữ liệu gốc và tính xác thực.
Nhà báo Trọng Phước cũng nêu quan điểm: "Báo chí đang đổi vai từ người đưa tin sang người xác thực thông tin. Doanh nghiệp phải 'đoạn tuyệt' với PR thông cáo khoe mẽ, chuyển sang cung cấp dữ liệu bên thứ nhất, nghiên cứu độc quyền và góc nhìn chuyên gia để tái thiết niềm tin và định hình sự chú ý của công chúng".
Nhà báo Lê Xuân Trung, Phó Tổng Biên tập Báo Tuổi Trẻ, cũng cho rằng trong thời buổi công chúng đã bị "bội thực" thông tin, xu hướng của các tòa soạn như Tuổi Trẻ là tập trung vào chất lượng tin tức hơn là chạy theo số lượng. Báo chí không nên dừng lại ở việc thu hút lượt truy cập mà cần tập trung kiến tạo sự gắn kết thông qua nội dung chất lượng, góc nhìn độc bản và trách nhiệm với cộng đồng.
"Trong kỷ nguyên AI, khi tin giả có thể thao túng, làm hoang mang cộng đồng thì niềm tin là giá trị cốt lõi để giữ bạn đọc ở lại", nhà báo Lê Xuân Trung nhấn mạnh.
Từ góc nhìn của nền tảng mạng xã hội, ông Nguyễn Lâm Thanh, Tổng Giám đốc TikTok Việt Nam, cho rằng AI đang tạo ra cả cơ hội lẫn thách thức. Mỗi tòa soạn, nhà sáng tạo nội dung sẽ có cách thích ứng khác nhau.
Tuy nhiên, đại diện TikTok nhận định những người làm nội dung theo lĩnh vực chuyên môn hẹp sẽ thành công. "Chỉ cần người làm nội dung thật và hay, sớm muộn gì cũng sẽ tiếp cận được cộng đồng phù hợp, có giá trị. Thuật toán của các nền tảng như TikTok đang được thiết kế để tái cấu trúc mô hình phát triển bền vững này", ông Lâm Thanh lưu ý. Ông Nguyễn Lâm Thanh cũng nhấn mạnh đến yếu tố tử tế đối với người làm nội dung như một chìa khóa quan trọng của sự thành công.
Nhà báo Lê Quang Đức – Thư ký Tòa soạn, Trưởng ban Giải trí Znews cũng chia sẻ tại hội thảo các kinh nghiệm của nhiều tòa soạn báo lớn trên thế giới cũng như việc báo chí cần được nhìn nhận như một thành tố của ngành công nghiệp văn hóa.
Việc phân loại các thế hệ USB có vẻ đơn giản, tuy nhiên mọi thứ lại rất phức tạp. Các phiên bản USB từ 1.1, 2.0, 3.0, 3.1, 3.2 cho đến USB4 và USB4 2.0 đã tạo ra một hệ thống đánh số mà nhiều người dùng cảm thấy khó hiểu. Đặc biệt, trong khi USB4 được kỳ vọng sẽ hoàn thiện những gì mà đầu nối USB-C đã bắt đầu, mọi thứ lại không như vậy.
Mặc dù sử dụng đầu nối tương thích với nhiều phiên bản USB, từ USB 2.0 đến USB4, người dùng có thể gặp phải cổng USB-C với tốc độ khác nhau, từ chậm chạp đến siêu nhanh. Ví dụ, một số cổng USB-C trên iPhone và MacBook Neo chỉ hỗ trợ USB 2.0, chủ yếu phục vụ cho việc sạc và kết nối các thiết bị ngoại vi cơ bản. Hơn nữa, ngay cả khi hỗ trợ tiêu chuẩn sạc cao, tốc độ sạc có thể dao động từ 60W đến 240W, tùy thuộc vào loại cáp mà người dùng sử dụng.
USB4 được thiết kế để đơn giản hóa mọi thứ bằng cách tích hợp các công nghệ như Thunderbolt 3, hứa hẹn mang lại tốc độ nhanh hơn và hỗ trợ màn hình tốt hơn. Tuy nhiên, để đạt tiêu chuẩn USB4, không nhất thiết phải hỗ trợ tất cả các công nghệ liên quan, dẫn đến tình trạng nhãn "USB4" có thể gây nhầm lẫn cho người tiêu dùng. Hai thiết bị có cùng nhãn có thể có hiệu suất hoàn toàn khác nhau, khiến người dùng phải xem xét kỹ lưỡng thông số kỹ thuật.
Tình trạng hỗn loạn về cáp USB hiện nay đang trở nên tồi tệ hơn bao giờ hết. Các cáp USB-C có nhiều loại khác nhau khiến người dùng phải lo lắng về sự tương thích giữa thiết bị, cổng và cáp. Việc xây dựng thương hiệu và dán nhãn vẫn chưa đáp ứng được nhu cầu của người dùng, khi nhiều ký hiệu và logo hiệu suất không được hiển thị rõ ràng trên các cổng hoặc cáp.
Có lẽ, một cách tiếp cận đơn giản hơn là sử dụng nhãn "USB5" và "USB6" cho các thế hệ tương lai, giống như cách làm với PCIe hoặc Wi-Fi, nhằm giúp người dùng dễ dàng hơn trong việc lựa chọn thiết bị. Tuy nhiên, trong thực tế, người dùng vẫn phải chấp nhận việc kiểm tra kỹ thông số kỹ thuật hoặc chỉ đơn giản là cắm thiết bị vào và hy vọng chúng hoạt động.
