Tiền tiểu đường có thể làm tổn thương khả năng kiểm soát lượng đường trong máu của cơ thể từ rất lâu trước khi xuất hiện triệu chứng. Khi tiến triển thành tiểu đường, nhiều thay đổi về chuyển hóa có thể đã diễn ra trong nhiều năm.
Điều đáng lo ngại là hiện có nhiều người đang sống chung với tiền tiểu đường mà không hề hay biết.
Bác sĩ Varun Suryadevara, chuyên gia nội tiết tại Bệnh viện Apollo (Ấn Độ), cho biết tiền tiểu đường không còn là vấn đề chỉ gặp ở người béo phì, lớn tuổi hay ít vận động. Ngày càng có nhiều người trẻ và người có vóc dáng bình thường được phát hiện mắc tiền tiểu đường cùng các rối loạn chuyển hóa như gan nhiễm mỡ, rối loạn mỡ máu.
Ông Varun Suryadevara cho biết nhiều người trẻ chỉ phát hiện lượng đường trong máu cao hơn bình thường khi làm xét nghiệm sàng lọc. Họ có thể cảm thấy khỏe mạnh, có cân nặng bình thường và không có triệu chứng rõ ràng. Chính tính chất âm thầm này khiến tiền tiểu đường trở nên nguy hiểm.
Một trong những quan niệm sai lầm phổ biến nhất là cho rằng chỉ những người thừa cân hoặc béo phì mới có nguy cơ mắc tiền tiểu đường và tiểu đường.
Theo bác sĩ Suryadevara, tiền tiểu đường là khi lượng đường trong máu cao hơn mức bình thường nhưng chưa đủ để được phân loại là tiểu đường loại 2. Người có chỉ số BMI bình thường vẫn có thể tích tụ nhiều mỡ hơn quanh bụng và các cơ quan nội tạng. Lớp mỡ nội tạng này có thể ảnh hưởng đến cách hoạt động của insulin. Khi insulin trở nên kém hiệu quả hơn, lượng đường trong máu có thể bắt đầu tăng lên.
Ông Suryadevar cũng nhấn mạnh gien di truyền làm tăng nguy cơ nếu cha mẹ hoặc anh chị em mắc tiểu đường loại 2. Bên cạnh đó, ngồi lâu, ít vận động, thường xuyên uống đồ uống có đường, ăn thực phẩm từ tinh bột, đồ ăn nhẹ đóng gói, thức ăn nhanh, ngủ ít và giờ giấc thất thường, căng thẳng kéo dài đều có thể làm insulin hoạt động kém hiệu quả.
Điều đáng mừng là tiền tiểu đường thường có thể đảo ngược, đặc biệt là khi được phát hiện sớm.
Bác sĩ Suryadevara nhấn mạnh rằng thay đổi lối sống vẫn là biện pháp phòng ngừa đầu tiên.
Đi bộ thường xuyên, tập luyện sức mạnh, ngủ đủ giấc, tránh đồ uống có đường, ăn nhiều thực phẩm giàu chất xơ và các bữa ăn cân bằng có thể giúp đưa lượng đường trong máu về gần mức khỏe mạnh. Một số bệnh nhân có nguy cơ cao hơn cũng có thể cần dùng thuốc sau khi được bác sĩ thăm khám.
Bác sĩ Suryadevara cũng lưu ý: Không nên chờ đến khi xuất hiện triệu chứng mới kiểm tra đường huyết. Các xét nghiệm đơn giản như đường huyết lúc đói và HbA1C có thể giúp phát hiện sớm.
Vẻ ngoài khỏe mạnh không đồng nghĩa với việc đường huyết hay quá trình chuyển hóa đều bình thường. Tiền tiểu đường không phải là điều đáng hoảng sợ, nhưng cũng không nên xem nhẹ. Phát hiện sớm sẽ tạo cơ hội để người bệnh thay đổi lối sống, kiểm soát đường huyết và ngăn bệnh tiến triển thành tiểu đường loại 2, theo Times Of India.
Trong lúc sinh hoạt, chị Đ.T.T. (29 tuổi) va mạnh vào cây chổi quét nhà có quấn nhiều sợi kẽm bị bung ra. Sau va chạm, chị chỉ thấy đau nhẹ vùng ngực phải nên tự mua thuốc uống và tiếp tục theo dõi tại nhà.
Tuy nhiên, khoảng 48 giờ sau, tình trạng đau ngực ngày càng tăng, kèm khó thở, mệt mỏi và sưng nề vùng cổ. Lúc này, gia đình đưa bệnh nhân đến bệnh viện kiểm tra.
Qua thăm khám lâm sàng kết hợp chụp CT lồng ngực, các bác sĩ phát hiện một dị vật kim loại dài khoảng 18cm nằm trong khoang màng phổi phải. Dị vật xuyên sâu vào lồng ngực, gây tổn thương, dẫn đến tràn khí màng phổi và tràn khí dưới da. Nếu không được xử trí kịp thời, bệnh nhân có nguy cơ suy giảm nghiêm trọng chức năng hô hấp.
Sau khi hoàn tất các cận lâm sàng cần thiết, ê-kíp bác sĩ khoa Ngoại Tổng quát khẩn trương dẫn lưu màng phổi phải qua khoang liên sườn 4-5 ở đường nách giữa. Tiếp đó, các bác sĩ bóc tách cơ ngực và sử dụng hệ thống C-arm để xác định chính xác vị trí dị vật, lấy thành công cọng kẽm dài ra khỏi lồng ngực bệnh nhân an toàn.
Sau can thiệp, tình trạng khó thở của người bệnh cải thiện rõ rệt, các chỉ số sinh tồn ổn định. Bệnh nhân tiếp tục được điều trị kháng sinh, giảm đau và chăm sóc hậu phẫu. Hiện sức khỏe người bệnh đã hồi phục tốt và được xuất viện.
Trước đó, vào tháng 4, Bệnh viện Nhi đồng Thành phố (TPHCM) tiếp nhận một bé trai 3 tuổi ở Đồng Tháp trong tình trạng khó thở, ho ra máu đỏ tươi nhiều lần.
Qua kết quả chụp X-quang và CT phổi, các bác sĩ ghi nhận dị vật cản quang ở thùy dưới phổi trái. Bệnh nhi được ê-kíp điều trị nội soi đường thở, lấy ra dị vật là đoạn kẽm nhung dài 2cm dính máu đen. Sau gần 1 tuần điều trị tích cực, bệnh nhi qua cơn nguy kịch.
BSCKII Nguyễn Minh Tiến, Phó Giám đốc Bệnh viện Nhi đồng Thành phố, cho biết kẽm là kim loại có độ bền cao, thường được dùng để tạo khung cho các vật trang trí. Lớp nhung phủ bên ngoài có đặc tính mềm mại, mịn, nên dễ thu hút trẻ nhỏ.
Do bất cẩn, nhiều phụ huynh sau khi làm đồ thủ công bằng kẽm nhung không dọn sạch các mảnh vụn. Trẻ nhỏ nhìn thấy dễ cho vào miệng, dẫn đến hóc dị vật.
Các bác sĩ khuyến cáo, sau những tai nạn liên quan đến vật sắc nhọn hoặc dị vật kim loại, người dân không nên chủ quan dù vết thương ngoài da nhỏ hoặc ít đau. Nhiều trường hợp tổn thương bên trong cơ thể có thể diễn tiến âm thầm và chỉ biểu hiện triệu chứng sau nhiều giờ hoặc nhiều ngày.
Khi xuất hiện các dấu hiệu như đau ngực, khó thở, sưng nề, đau tăng dần hoặc bất kỳ biểu hiện bất thường nào sau chấn thương, người bệnh cần đến cơ sở y tế để được thăm khám sớm, tránh biến chứng nguy hiểm.
Ngoài ra, phụ huynh cần để xa tầm với của trẻ các loại vật dụng, thuốc và hóa chất; không cho trẻ dưới 5 tuổi (đặc biệt là dưới 3 tuổi) tiếp cận đồ vật sắc nhọn hoặc đồ chơi có kích thước nhỏ dễ gây hóc dị vật đường thở, đe dọa tính mạng.
Ngày 25/5, đại diện Viện Sức khỏe Tâm thần thuộc Bệnh viện Bạch Mai cho biết cuối tháng 10/2025, gia đình đưa thanh niên này vào Trung tâm Cấp cứu A9 trong tình trạng khó thở dữ dội, co cứng tay chân. Bác sĩ thực hiện các xét nghiệm khí máu, chụp X-quang ngực nhưng không phát hiện bất thường. Lập tức, kíp trực chuyển người bệnh sang Viện Sức khỏe Tâm thần.
Tại đây, bác sĩ chẩn đoán anh mắc rối loạn lo âu bệnh tật. Trải qua gần 40 ngày kết hợp liệu pháp tâm lý, dùng thuốc và điều biến não, người bệnh cải thiện sức khỏe rõ rệt. Anh giảm hẳn các cơn khó thở, co quắp và nhận thức đúng bản chất tâm lý của triệu chứng.
Bác sĩ Phạm Thanh Tùng thông tin thêm bệnh khởi phát từ hơn một năm trước. Khi đó, thanh niên này thường xuyên thấy khó thở, nghẹt mũi, nặng ngực. Cơ sở y tế ban đầu chẩn đoán anh viêm mũi xoang cấp, chỉ định dùng kháng sinh, rửa mũi và súc họng. Triệu chứng thuyên giảm ngắn hạn rồi nhanh chóng tái phát.
Bệnh nhân tiếp tục đi khám tại nhiều bệnh viện lớn, nhận các kết quả viêm mũi dị ứng, hen phế quản hay viêm xoang. Dù uống nhiều loại thuốc, tình trạng không cải thiện làm anh nảy sinh suy nghĩ bản thân mắc bệnh nghiêm trọng.
"Người bệnh không tin mình chỉ mắc các bệnh lý thông thường, luôn quy kết biểu hiện khó thở, tức ngực là dấu hiệu bệnh nguy hiểm", bác sĩ Tùng nhấn mạnh.
Dù y bác sĩ giải thích và trấn an, nam thanh niên vẫn ám ảnh mình có khối u hoặc polyp trong mũi. Anh thường xuyên soi gương kiểm tra mũi họng, quan sát dịch đờm và nhiều lần đòi bác sĩ nội soi hoặc kê thêm kháng sinh.
Càng về sau, những cơn khó thở xuất hiện càng dày đặc kéo theo tình trạng mệt mỏi, mất tập trung, suy giảm năng lượng và cảm thấy bản thân vô dụng.
PGS Nguyễn Văn Tuấn, Viện trưởng Viện Sức khỏe Tâm thần, giải thích rối loạn lo âu bệnh tật (IAD) khiến người bệnh lo lắng quá mức về nguy cơ mắc bệnh nghiêm trọng, bất chấp kết quả khám lâm sàng hoàn toàn bình thường.
Bệnh nhân thường ám ảnh với những thay đổi nhỏ của cơ thể, liên tục kiểm tra sức khỏe, tìm kiếm thông tin trên mạng hoặc đi khám nhiều nơi. Rối loạn này khởi phát phổ biến ở độ tuổi 20-30 tại cả hai giới. Những người mang tiền sử lo âu, trầm cảm, từng trải qua sang chấn tâm lý, sống trong môi trường căng thẳng hoặc có tính cách cầu toàn mang nguy cơ mắc cao hơn.
Giới chuyên gia nhận định nhiều người tự đẩy mình vào vòng xoáy lo âu khi liên tục tra cứu triệu chứng trên internet rồi tự chẩn đoán bản thân mắc bệnh nặng. Thói quen này gây căng thẳng kéo dài, phá vỡ giấc ngủ, ảnh hưởng nghiêm trọng đến công việc và các mối quan hệ xã hội.
Bác sĩ khuyến cáo quá trình điều trị đòi hỏi người bệnh phối hợp liệu pháp nhận thức hành vi và dùng thuốc, đồng thời từ bỏ hành vi tìm kiếm sự trấn an quá mức và duy trì lịch khám tâm thần định kỳ.
Một số loại quả có vỏ dày hoặc không ăn vỏ nên dư lượng thuốc bảo vệ thực vật khó xâm nhập vào phần thịt. Số khác ít bị sâu bệnh nên cần sử dụng ít thuốc bảo vệ thực vật hơn trong quá trình canh tác.
Dứa nằm trong danh sách Clean Fifteen của Environmental Working Group (EWG) gồm 15 loại rau củ quả có nguy cơ tồn dư thuốc bảo vệ thực vật thấp nhất. Theo Verywell Health, lớp vỏ dày và không ăn được giúp hạn chế đáng kể lượng hóa chất tiếp xúc với phần thịt quả bên trong.
Một số loại quả có vỏ dày hoặc không ăn vỏ nên dư lượng thuốc bảo vệ thực vật khó xâm nhập vào phần thịt. Số khác ít bị sâu bệnh nên cần sử dụng ít thuốc bảo vệ thực vật hơn trong quá trình canh tác.
Dứa nằm trong danh sách Clean Fifteen của Environmental Working Group (EWG) gồm 15 loại rau củ quả có nguy cơ tồn dư thuốc bảo vệ thực vật thấp nhất. Theo Verywell Health, lớp vỏ dày và không ăn được giúp hạn chế đáng kể lượng hóa chất tiếp xúc với phần thịt quả bên trong.
Hành tây nằm trong nhóm thực phẩm có lượng thuốc bảo vệ thực vật thấp. Lớp vỏ ngoài được loại bỏ trước khi sử dụng giúp giảm đáng kể nguy cơ phơi nhiễm.
Trang Healthline dẫn dữ liệu cho thấy dư lượng thuốc trừ sâu chỉ được phát hiện ở dưới 10% mẫu hành tây được khảo sát. Một lý do khác là loại củ này vốn ít bị sâu bệnh hơn nhiều loại rau củ khác.
Hành tây nằm trong nhóm thực phẩm có lượng thuốc bảo vệ thực vật thấp. Lớp vỏ ngoài được loại bỏ trước khi sử dụng giúp giảm đáng kể nguy cơ phơi nhiễm.
Trang Healthline dẫn dữ liệu cho thấy dư lượng thuốc trừ sâu chỉ được phát hiện ở dưới 10% mẫu hành tây được khảo sát. Một lý do khác là loại củ này vốn ít bị sâu bệnh hơn nhiều loại rau củ khác.
Bơ là loại quả có nguy cơ tồn dư thuốc bảo vệ thực vật thấp. Theo Healthline, lớp vỏ dày được bóc bỏ trước khi ăn giúp giảm khả năng hóa chất xâm nhập vào phần thịt quả. Ngoài ra, bơ còn cung cấp chất béo không bão hòa đơn, chất xơ, folate cùng vitamin C và K.
Bơ là loại quả có nguy cơ tồn dư thuốc bảo vệ thực vật thấp. Theo Healthline, lớp vỏ dày được bóc bỏ trước khi ăn giúp giảm khả năng hóa chất xâm nhập vào phần thịt quả. Ngoài ra, bơ còn cung cấp chất béo không bão hòa đơn, chất xơ, folate cùng vitamin C và K.
Cà tím được xếp vào danh sách các loại rau củ ít hấp thụ hoặc lưu trữ thuốc trừ sâu. Nhờ lớp vỏ dày và đặc, hóa chất khó có thể ngấm sâu vào trong thịt quả.
Không chỉ có nguy cơ tồn dư thuốc bảo vệ thực vật thấp, cà tím còn là thực phẩm được nhiều người ăn chay ưa chuộng nhờ kết cấu thịt mềm và chắc. Cà tím có thể được cắt thành lát dày, phết một lớp dầu ôliu mỏng, thêm gia vị rồi nướng để thay thế các món từ thịt.
Cà tím được xếp vào danh sách các loại rau củ ít hấp thụ hoặc lưu trữ thuốc trừ sâu. Nhờ lớp vỏ dày và đặc, hóa chất khó có thể ngấm sâu vào trong thịt quả.
Không chỉ có nguy cơ tồn dư thuốc bảo vệ thực vật thấp, cà tím còn là thực phẩm được nhiều người ăn chay ưa chuộng nhờ kết cấu thịt mềm và chắc. Cà tím có thể được cắt thành lát dày, phết một lớp dầu ôliu mỏng, thêm gia vị rồi nướng để thay thế các món từ thịt.
Chuối có lớp vỏ dày giúp hạn chế thuốc bảo vệ thực vật xâm nhập vào phần thịt quả bên trong. Nhiều loại thuốc bảo vệ thực vật sử dụng trong canh tác chuối chủ yếu tồn tại trên bề mặt vỏ, trong khi phần thịt quả được lớp vỏ dày bảo vệ nên thường chứa lượng dư lượng thấp hơn, theo Verywell Health.
Chuối có lớp vỏ dày giúp hạn chế thuốc bảo vệ thực vật xâm nhập vào phần thịt quả bên trong. Nhiều loại thuốc bảo vệ thực vật sử dụng trong canh tác chuối chủ yếu tồn tại trên bề mặt vỏ, trong khi phần thịt quả được lớp vỏ dày bảo vệ nên thường chứa lượng dư lượng thấp hơn, theo Verywell Health.
