Tổng thống Romania Nicușor Dan đã tới thăm những người bị thương sau khi một UAV đâm trúng một tòa nhà dân cư tại thành phố Galați. Bulgaria cáo buộc đây là UAV Nga trong khi Moscow nói rằng cần có thêm bằng chứng cho tuyên bố này.
Trong chuyến thăm, ông Nicușor Dan đã cung cấp thêm thông tin về vụ việc, theo hãng tin Stirile ProTV.
Theo Tổng thống Romania, chiếc UAV rơi xuống Galați nằm trong nhóm 43 UAV Nga được phóng từ phía đông. Chúng bay qua không phận Ukraine theo hướng cách sông Danube khoảng 20-30 km về phía bắc.
“Khi các UAV đang bay trên lãnh thổ Ukraine, một số chiếc đã bị bắn hạ. Tuy nhiên, một UAV nhiều khả năng đã bị trúng đạn (phòng không của Ukraine) trên bầu trời thành phố Reni của Ukraine, sau đó đổi hướng và bay về phía thành phố Galați của Romania”, ông cho biết.
Khi được hỏi liệu UAV bị bẻ lái là do vô tình hay cố ý, ông giải thích rằng chiếc UAV đã bị tác động khi bị đánh trúng, khiến nó lệch khỏi quỹ đạo ban đầu và cuối cùng lao xuống.
Liên quan đến đề nghị của Romania với NATO về việc tăng cường năng lực chống UAV, ông Nicușor Dan cho rằng đây là một “vấn đề kỹ thuật phức tạp”.
“Tùy thuộc vào loại khí tài được sử dụng, nếu muốn bắn hạ một UAV từ máy bay, bạn phải chắc chắn rằng quỹ đạo của tên lửa đánh chặn sẽ không bay vào các khu dân cư và không gây thiệt hại đáng kể. Đồng thời cũng phải bảo đảm rằng tên lửa không được phóng từ lãnh thổ Romania sang lãnh thổ Ukraine. Vì vậy có rất nhiều điều kiện cần phải đáp ứng,” ông nói.
Cố vấn tổng thống Ukraine Dmytro Lytvyn cho biết Tổng thống Volodymyr Zelensky đã điện đàm với người đồng cấp Romania và hiện không cần đưa ra thêm bình luận nào khác.
“Tôi vừa nói chuyện với Tổng thống Romania. Một UAV Nga đã đánh trúng một tòa nhà dân cư tại Romania và có người bị thương. Chúng tôi đã thống nhất rằng Ukraine sẽ hỗ trợ Romania trong tình huống này”, ông Zelensky cho biết.
Ông nói thêm rằng các nhóm chuyên môn của hai nước đang phối hợp nhằm tăng cường năng lực phòng không. “Bằng cách hỗ trợ lẫn nhau lúc này, chúng ta đang củng cố vị thế chung của cả hai nước,” ông nhấn mạnh.
Đêm 29/5, trong một đợt tấn công mới nhằm vào Ukraine, một UAV nghi là Nga đã xâm nhập không phận Romania và đâm trúng mái của một tòa chung cư cao tầng tại thành phố Galați.
Vụ va chạm khiến một căn hộ ở tầng 10 bốc cháy. Hai người bị thương và đã được lực lượng y tế sơ cứu tại chỗ. Bộ Quốc phòng Romania cho biết tòa nhà bị trúng một UAV mà họ xác định là Geran-2 của Nga.
Theo quân đội Romania, chiếc UAV không thể bị đánh chặn do thời gian phản ứng quá ngắn. Chuẩn tướng Gheorghe Maxim cho biết chỉ có khoảng 4 phút từ lúc mục tiêu được phát hiện cho đến khi nó lao xuống tòa nhà.
Trong khi đó, Tổng thống Nga Vladimir Putin ngày 29/5 cho biết hiện còn quá sớm để khẳng định liệu máy bay không người lái (UAV) rơi xuống tòa nhà chung cư ở Romania có phải là của Nga hay không và cho rằng đó có thể là máy bay không người lái của Ukraine.
“Không ai có thể nói nguồn gốc của chiếc máy bay không người lái này hay chiếc máy bay không người lái kia từ đâu cho đến khi các cuộc kiểm tra được tiến hành”, ông nói thêm.
Tổng thống Mỹ Donald Trump cùng đoàn tháp tùng hôm 1/7 lần đầu tiên sử dụng chuyên cơ Không lực Một trị giá 400 triệu USD do Qatar tặng để tới bang Bắc Dakota dự lễ khánh thành Thư viện Tổng thống Theodore Roosevelt.
Thư ký báo chí Nhà Trắng Karoline Leavitt đăng video trên Instagram ghi lại cảm nhận của các thành viên trong đoàn. Trong video, Phó chánh văn phòng Nhà Trắng Stephen Miller giơ biểu tượng chữ V về phía Leavitt và nhận xét chiếc chuyên cơ mới "thật bề thế".
Nhiều thành viên chính quyền cũng đăng ảnh trên mạng xã hội, cho thấy nội thất xa hoa của chuyên cơ, nổi bật với những chùm đèn mạ vàng, gối tựa in huy hiệu của Tổng thống, bàn họp được bọc da trắng vân nổi và phòng họp lớn. Các chi tiết trang trí và hình ảnh các địa danh nổi tiếng ở Washington được treo trên tường.
Chuyến bay đầu tiên cũng cho thấy phối màu mới của chiếc Không lực Một. Màu xanh da trời truyền thống được thay thế bằng tông đỏ - trắng - xanh, tương tự màu sơn trên chuyên cơ riêng của ông Trump.
"Đó là gu thẩm mỹ của tôi", ông Trump phát biểu trước quân nhân tại Căn cứ Liên hợp Andrews tháng trước.
Nội thất chuyên cơ sử dụng các gam màu nhẹ nhàng như nâu, be và kem. Một tấm rèm ngăn cách khu vực báo chí với phần còn lại của phi cơ để đảm bảo không gian riêng cho nhân viên Nhà Trắng và mật vụ trong suốt chuyến bay.
Các ghế ngồi có chỗ để chân rộng hơn, có thể ngả lưng, tích hợp chức năng massage. Mỗi ghế được trang bị màn hình giải trí riêng, cho phép hành khách lựa chọn từ các kênh truyền hình cáp đến những nội dung mới nhất trên Apple TV. Đây là những nâng cấp đáng kể so với chiếc Air Force One trước đây, vốn chỉ có màn hình đặt ở phía trước khoang hành khách, ghế ngồi không thể ngả lưng và cũng không có cổng sạc riêng cho các thiết bị điện tử.
Ngay cả nhân viên Không quân phục vụ trên máy bay cũng đeo phù hiệu cỡ lớn hơn, gồm huy hiệu tròn mang con dấu Tổng thống cùng thẻ tên.
Chuyên cơ mới, được hoán cải từ Boeing 747-8, có thân và sải cánh dài hơn so với chiếc Boeing 747-200 trước đó. Ông Trump tỏ ra vô cùng hào hứng và nói với phóng viên trước khi cất cánh rằng đó là "máy bay tuyệt vời nhất từng được chế tạo".
"Mọi người có thể giữ kín về máy bay hoặc khoe ra. Tôi nghĩ đất nước nên rất tự hào về điều đó. Nó thật đẹp. Thành thật mà nói, tôi rất hào hứng với chuyến bay đầu tiên", ông nói. Đi cùng Tổng thống là các con trai Eric, Don Jr. và con dâu mới Bettina.
Dù phấn khích như vậy, ông Trump đã dành cả chuyến bay kéo dài ba tiếng để làm việc trong văn phòng mới của mình, Thư ký báo chí Leavitt cho biết. Ông trao đổi qua điện thoại trong phần lớn thời gian đó và dành 20 phút cuối cùng để xem lại bài phát biểu sẽ đọc trong ngày.
Ông Trump đã phải đối mặt với một số chỉ trích khi nhận máy bay này từ Qatar, nhưng Tổng thống gạt bỏ điều đó, nói rằng phi cơ đến từ "một quốc gia đã đối xử rất tốt với chúng ta".
Ngoài ra, còn có những câu hỏi về mức độ an ninh của chiếc Không lực Một mới do nguồn gốc nước ngoài. Tuy nhiên, một quan chức cấp cao chính quyền nói rằng phi cơ đã được kiểm tra kỹ lưỡng bằng các biện pháp phản gián và trải qua quá trình đánh giá an toàn.
"Chúng tôi tin tưởng máy bay an toàn, bảo mật và được trang bị những công nghệ tiên tiến nhất cần thiết để đáp ứng các yêu cầu của nhiệm vụ Tổng thống", quan chức này cho biết.
Tổng thống sẽ tiếp tục sử dụng máy bay vào 3/7 để đến Nam Dakota xem màn trình diễn pháo hoa tại Núi Rushmore. Một ngày sau đó, Không lực Một sẽ bay qua Nhà Trắng và Đồi Capitol để mừng quốc khánh.
Chuyên cơ mới sẽ được sử dụng trong chuyến công du nước ngoài của ông Trump tới Thổ Nhĩ Kỳ tuần tới để tham dự hội nghị thượng đỉnh NATO. Ông cũng sẽ đi trên phi cơ này đến Trung Quốc vào tháng 11 để tham dự hội nghị APEC.
Dù các thành viên chính quyền tỏ ra hào hứng với chiếc Boeing VC-25B mới sáng bóng, chuyên cơ này vẫn gây nhiều tranh cãi kể từ khi được công bố. Những người chỉ trích cáo buộc Qatar tặng máy bay nhằm lấy lòng Tổng thống Trump, trong khi một số người khác đặt câu hỏi về sự cần thiết của chuyên cơ mới, bởi Không quân Mỹ cũng đang triển khai chương trình trị giá hàng tỷ USD để chế tạo hai chiếc Không lực Một thế hệ mới.
“Báo thù là yêu cầu của quốc gia chúng ta và chắc chắn phải được thực hiện. Chúng con cam kết sẽ báo thù”, Lãnh tụ Tối cao Iran Mojtaba Khamenei cho biết trong một tuyên bố được hãng thông tấn nhà nước Fars đăng tải ngày 11/7.
Đây là thông điệp đầu tiên của Lãnh tụ Tối cao Iran kể từ khi lễ tang của cha ông, cố Lãnh tụ Ali Khamenei, hoàn tất.
Ông Mojtaba Khamenei đã bày tỏ sự trân trọng chân thành đối với sự hiện diện của hàng chục triệu người tại tang lễ của cố Lãnh tụ Khamenei.
“Tôi xin chân thành cảm ơn sự hiện diện của hàng chục triệu người tại các thành phố và làng mạc của Iran và Iraq, đặc biệt là Tehran, Qom, Najaf, Karbala và Mashhad”, ông nói. Ông gọi đó là một sự thể hiện ủng hộ phi thường.
Tuyên bố cho biết thêm: “Với đôi mắt đẫm lệ và trái tim tan nát, khi chúng con vĩnh biệt Người, chúng con cam kết sẽ gìn giữ trường phái tư tưởng của Người và kiên định bước theo con đường ngay thẳng mà Người đã vạch ra, không sợ hãi bất kỳ gian khổ nào và đặt niềm tin vào đấng tối cao giống như Người từng làm”.
Tuyên bố được đưa ra chỉ vài giờ sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump dọa sẽ "hủy diệt" Iran nếu nước này cố gắng sát hại ông.
Ông Trump đã viết trên nền tảng Truth Social: “1.000 tên lửa đã khóa mục tiêu, lên đạn và chĩa thẳng vào Iran, với hàng nghìn tên lửa khác sẽ lập tức theo sau, nếu chính phủ Iran hành động theo lời đe dọa của họ nhằm ám sát, hoặc cố gắng ám sát Tổng thống đương nhiệm Mỹ, trong trường hợp này chính là tôi”.
Ông nói thêm rằng "mệnh lệnh đã được ban hành" và khẳng định quân đội Mỹ "sẵn sàng, tự nguyện và có khả năng" trong khoảng thời gian một năm, có thể gia hạn, “để hủy diệt và tàn phá hoàn toàn mọi khu vực của Iran”.
Mỹ và Israel mở chiến dịch không kích Iran kể từ cuối tháng 2. Cuộc tấn công đã khiến ông Ali Khamenei cùng một số quan chức cấp cao Iran thiệt mạng. Bản thân ông Mojtaba cũng bị thương trong cuộc tấn công đó.
Ông vẫn chưa xuất hiện trước công chúng kể từ khi kế nhiệm cha mình, kể cả trong các nghi thức tang lễ kéo dài một tuần qua. Mặc dù vậy, giới chức Iran khẳng định ông Mojtaba vẫn trực tiếp lãnh đạo đất nước và đưa ra những quyết định quan trọng.
Tuyên bố mới nhất của ông được đưa ra trong bối cảnh các cuộc đàm phán giữa Mỹ và Iran đang tạm dừng. Dù hai bên có kế hoạch nối lại đàm phán sau lễ tang của cố Lãnh tụ Khamenei, song hiện chưa rõ kế hoạch này có bị ảnh hưởng bởi các đợt đấu hỏa lực hồi đầu tuần này không.
"Lượng uranium làm giàu cao (bụi hạt nhân) sẽ được bàn giao lập tức cho Mỹ để đưa về nước và tiêu hủy, hoặc tốt hơn hết là tiêu hủy tại chỗ hoặc một địa điểm phù hợp với sự phối hợp và đồng thuận của Iran, trước sự chứng kiến của Ủy ban Năng lượng Nguyên tử hoặc cơ quan tương đương", Tổng thống Mỹ Donald Trump đăng trên Truth Social ngày 25/5.
Ông Trump tuần trước nói với phóng viên tại Nhà Trắng rằng Mỹ sẽ không nhượng bộ trong vấn đề thu giữ lượng uranium làm giàu của Iran. Tuy nhiên, bài đăng mới cho thấy Washington sẵn sàng để Tehran tham gia vào quá trình xử lý số vật liệu hạt nhân đó.
Iran chưa phản hồi về thông tin này.
Quan chức Mỹ bắt đầu sử dụng khẩu hiệu "Không bụi uranium, không tiền", ám chỉ kho dự trữ hơn 400 kg uranium làm giàu cấp độ cao phải được xử lý trước khi Iran nhận được lợi ích tài chính từ thỏa thuận được đề xuất nhằm chấm dứt xung đột.
Trong khi đó, Iran cho biết hai bên đã đạt được đồng thuận về nhiều vấn đề trong các cuộc trao đổi xoay quanh thỏa thuận chấm dứt chiến sự. Tuy nhiên, các chi tiết liên quan chương trình hạt nhân Iran không nằm trong giai đoạn hiện tại và chỉ được thảo luận sau khi hai bên thống nhất được khuôn khổ chung.
Theo truyền thông Mỹ, thỏa thuận ban đầu sẽ tập trung vào kéo dài lệnh ngừng bắn hiện tại thêm 60 ngày và khôi phục hoạt động giao thương hàng hải qua eo biển Hormuz.
Vấn đề cốt lõi về hoạt động hạt nhân của Iran sẽ được gác lại, Tehran cũng không bị bắt buộc chuyển kho uranium làm giàu cấp độ cao ra nước ngoài. Kế hoạch được cho là có cả lệnh ngừng bắn trong xung đột hiện tại giữa Israel và nhóm vũ trang Hezbollah, lực lượng do Iran hậu thuẫn ở Lebanon, nhưng không đi kèm yêu cầu giải giáp nhóm này.
Uranium làm giàu của Iran được cho là đã gần ngưỡng cần thiết để chế tạo vũ khí hạt nhân. Các quan chức Israel cho biết lượng uranium này đủ để sản xuất 11 quả bom hạt nhân nếu làm giàu thêm. Đây cũng là vấn đề Mỹ chú trọng nhất trong mọi thỏa thuận có thể đạt được với Iran.
Tehran nhiều lần khẳng định chương trình hạt nhân chỉ phục vụ mục đích hòa bình và không theo đuổi mục tiêu phát triển vũ khí hạt nhân, dù Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) cho rằng mức làm giàu uranium của Iran đã vượt qua giới hạn của ứng dụng dân sự.
Tổng thống Masoud Pezeshkian hôm 24/5 tiếp tục khẳng định Iran sẵn sàng bảo đảm với thế giới rằng họ không theo đuổi vũ khí hạt nhân hay tìm kiếm bất ổn.
