Thời điểm này, các trường THPT tại TPHCM đang hoàn tất việc nhận hồ sơ nhập học đối với học sinh trúng tuyển vào lớp 10 năm học 2026-2027.
Năm nay, song song với công tác nhận hồ sơ, các nhà trường chú trọng đẩy mạnh tư vấn giúp phụ huynh học sinh dễ hình dung về môi trường học tập ở bậc THPT, đặc biệt là định hướng phù hợp khi chọn môn học lựa chọn ngay từ đầu năm.
Dù đã bước sang năm thứ 5 Chương trình GDPT 2018 triển khai ở bậc THPT song theo nhiều cán bộ quản lý giáo dục, khó khăn lớn nhất trong công tác tư vấn chọn môn đối với học sinh lớp 10 là còn một bộ phận không nhỏ phụ huynh học sinh vẫn chưa hiểu rõ về Chương trình GDPT 2018 bậc THPT, về vai trò của chọn môn lựa chọn gắn với việc chọn môn thi tốt nghiệp THPT và trách nhiệm chọn ngành, chọn trường đại học sau này.
Thầy Huỳnh Văn Hoài, Phó hiệu trưởng Trường THPT Võ Thị Sáu, phường Gia Định, TPHCM cho biết, Chương trình GDPT 2018 xác định bậc THPT là giai đoạn định hướng nghề nghiệp, thông qua việc ngoài 8 môn học bắt buộc thì học sinh được chọn 4 môn học lựa chọn, gắn liền với định hướng nghề nghiệp sau này của các em.
Tuy nhiên, thực tế cho thấy vẫn còn học sinh chọn môn theo bạn bè, theo số đông, theo quan điểm “môn học dễ, môn học khó”, chưa gắn trách nhiệm định hướng nghề nghiệp với việc chọn môn học. Hệ lụy là nhiều trường hợp xin đổi môn học sau khi kết thúc năm học đã ảnh hưởng tâm lý, gây khó khăn cho các em trong việc học tập ngay cả khi được chuyển đổi môn.
“Việc chọn môn học lớp 10 có vai trò rất quan trọng đối với việc học tập của mỗi học sinh ở trường THPT, song hành với việc định hướng nghề nghiệp của từng học sinh. Nếu lựa chọn đúng, các em sẽ học tập một cách chủ động, yêu thích, còn nếu chọn chưa đúng dễ dẫn đến những khó khăn trong học tập”, thầy Hoài chia sẻ.
Phó hiệu trưởng một trường THPT tại phường Thủ Đức nhìn nhận, còn một bộ phận không nhỏ học sinh, phụ huynh ngay từ khi chọn trường THPT đã mang tâm lý “đậu trước rồi tính sau”. Do đó, khi trúng tuyển vào trường cả phụ huynh và học sinh đều “như tờ giấy trắng”, chưa có những hình dung bước đầu về Chương trình GDPT 2018 ở bậc THPT, về việc chọn môn học lựa chọn gắn với định hướng nghề nghiệp.
“Chúng tôi vẫn nói vui với nhau rằng đây là những phụ huynh học sinh “đi tay không vào trường”. Điều này gây khó khăn cho nhà trường trong công tác tư vấn chọn môn học lựa chọn, hơn hết là khó khăn cho chính phụ huynh học sinh, dễ dẫn đến việc chọn môn theo cảm tính”, vị này thông tin.
Trong bối cảnh đó, nhằm kịp thời đồng hành gỡ khó cùng phụ huynh học sinh khối 10 và chia sẻ bài toán chọn môn lựa chọn với các trường THPT, báo Dân trí tổ chức buổi Giao lưu trực tuyến “Chọn môn học lớp 10: Để không “vỡ mộng” khi xét tuyển đại học”.
Buổi giao lưu trực tuyến sẽ được tổ chức từ 9h đến 11h ngày 14/7, với sự tham gia của các khách mời: Ông Phạm Quang Tâm, Phó trưởng Phòng Giáo dục Phổ thông, Sở GD&ĐT TPHCM; Thầy Huỳnh Văn Hoài, Phó Hiệu trưởng Trường THPT Võ Thị Sáu, phường Gia Định, TPHCM; Ông Nguyễn Việt Trung, Phó Tổng Giám đốc Công ty Cổ phần Giáo dục KDI; Ông Huỳnh Quốc Thắng, Chủ tịch Tập đoàn Khoa học Công nghệ Bách Khoa, Thạc sĩ Đỗ Thị Ngọc Anh – Quản lý học thuật tại DOL English.
Các khách mời, chuyên gia không chỉ hoá giải những âu lo của phụ huynh, học sinh trong việc chọn môn học lựa chọn, đưa ra những chỉ dẫn phù hợp để làm “chìa khóa” chọn môn học lựa chọn mà còn một lần nữa nhấn mạnh, làm rõ thêm đến phụ huynh vai trò, tầm quan trọng của việc chọn đúng môn học lựa chọn.
Chương trình cũng cung cấp đến cho phụ huynh học sinh cái nhìn toàn diện nhất về môi trường học tập ở bậc THPT, với các môn học bổ trợ phát triển năng lực, phẩm chất, tư duy của học sinh, để các em tự tin hơn khi bước chân lên những bậc học cao hơn.
Trong bối cảnh năm học 2026-2027 là năm đầu tiên TPHCM tuyển sinh lớp 10 với quy mô sau hợp nhất, với nhiều thay đổi về cách thiết kế môn học lựa chọn và môi trường học tập ở nhiều trường THPT nhằm đồng bộ, hòa với không gian phát triển chung của cả thành phố, chương trình còn mang ý nghĩa đặc biệt hơn khi sẽ là cầu nối, là một kênh tư vấn chính thống để phụ huynh học sinh tham khảo khi lựa chọn môn học…
Buổi giao lưu dự kiến sẽ tập trung vào 4 nhóm nội dung chính. Thứ nhất, vai trò môn học lựa chọn ở trường THPT gắn với chọn môn thi tốt nghiệp THPT và chọn tổ hợp xét tuyển đại học.
Thứ hai, “chìa khóa” để chọn sao cho “trúng và đúng” môn học lựa chọn, để không “vỡ mộng” khi xét tuyển đại học.
Thứ ba, vai trò của các môn học bổ trợ như STEM, AI, kỹ năng công dân số, ngôn ngữ ở trường THPT trong hình thành kỹ năng để học sinh “rộng cửa” hơn khi vào đại học.
Thứ tư, việc chủ động tự học qua công nghệ hỗ trợ giúp học sinh chinh phục dễ dàng hơn các môn học, phát huy năng lực, chủ động ở các bậc học cao hơn.
Cách đặt câu hỏi cho chuyên gia
Để chương trình thực sự trở thành không gian tương vấn mở, giúp gỡ bỏ nút thắt lòng cho các bậc làm cha mẹ, mời bạn đọc đặt câu hỏi của độc giả ngay từ bây giờ.
– Hộp thư điện tử: giaoduc@dantri.com.vn
– Đường dây nóng: 0974.567.567
– Bình luận trực tiếp: Quý phụ huynh và các em học sinh có thể để lại câu hỏi ngay dưới phần bình luận của bài viết này.
Sau đây là gợi ý đáp án của các giáo viên trường THPT Vĩnh Viễn, để học sinh và phụ huynh tham khảo:
Câu 29. global
Câu 30. entertaining
Câu 31. patient
Câu 32. exhibition
Câu 33. illegally
Câu 34. explorers
Câu 35. break the habit
Câu 36. eating habits
Câu 37. Brenda wishes she had her own locker at school.
Câu 38. Lucie doesn’t mind helping her friends with exercises after class.
Câu 39. The shop has run out of roses.
Câu 40. Although the project was practical, nobody wanted to carry it out.
Kết thúc ngày thi đầu tiên với môn Văn và Tiếng Anh, sáng mai, thí sinh tiếp tục với môn Toán trong 120 phút. Buổi chiều, những em có nguyện vọng vào khối chuyên sẽ làm thêm bài môn chuyên tương ứng, dài 150 phút.
Điểm xét tuyển lớp 10 đại trà là tổng ba môn, cộng điểm ưu tiên, khuyến khích (nếu có). Với các lớp chuyên, công thức là tổng điểm ba môn nói trên theo hệ số 1, cộng điểm môn chuyên hệ số 2.
Thay đổi này áp dụng trên toàn cầu từ ngày 17.7 trở đi, theo thông cáo do tổ chức IELTS công bố hồi giữa tuần trước, nhằm tuân thủ các yêu cầu về thiết kế chứng chỉ của Ofqual - cơ quan quản lý các loại bằng cấp, kỳ thi và khảo thí tại Anh. Điều này đã được IELTS phát hiện trước và tự thông báo với Ofqual.
Cụ thể, mẫu chứng chỉ (TRF) mới có thêm logo của Ofqual và tên chứng chỉ theo quy định của Ofqual, cấp cho tất cả thí sinh thi sau ngày 16.7. Cần lưu ý là những chứng chỉ cấp trước và sau thời điểm trên có giá trị như nhau trong quá trình xin visa hay trong xét tuyển đầu vào, đầu ra ở các trường ĐH. "Sẽ không có bất kỳ thay đổi nào với tình trạng của kỳ thi hoặc kết quả bạn nhận được", IELTS cho hay.
IELTS cũng lưu ý, nếu thí sinh đã nhận chứng chỉ cũ trong khoảng thời gian từ tháng 6.2024 tới 16.7.2026 nhưng vẫn muốn có mẫu mới, các bạn có thể điền vào biểu mẫu để được cấp thêm sau ngày 17.7. Đây là lựa chọn miễn phí và không bắt buộc.
"Xin lưu ý việc yêu cầu cấp lại chứng chỉ bản mới không thay đổi hay đặt lại hiệu lực của kết quả thi (thời hạn kéo dài 2 năm - PV)", thông cáo ghi và chia sẻ thêm thay đổi mới áp dụng cho cả bản điện tử và bản cứng của chứng chỉ.
IELTS hiện chưa công bố hình ảnh mẫu chứng chỉ mới này.
Trước đó, IELTS cho biết sắp ra mắt hình thức thi mới tên "Writing on Paper" (thi viết trên giấy), sau khi áp dụng hình thức thi trên máy tính ở quy mô toàn cầu. Nếu đăng ký, thí sinh vẫn thi nghe, đọc trên máy tính và thi nói trực tiếp hoặc trực tuyến với giám khảo. Còn với thi viết, thí sinh đọc đề trên máy tính và được phát bút, phiếu trả lời (IELTS Writing Answer Sheet) để làm bài trên giấy.
Trả lời Thanh Niên, Hội đồng Anh - một trong những đơn vị vận hành kỳ thi IELTS tại Việt Nam - không nêu rõ liệu Việt Nam có thuộc danh sách các quốc gia triển khai "Writing on Paper" hay không.
Đơn vị này chia sẻ, kỳ thi IELTS tại Việt Nam "vẫn được triển khai theo các hình thức, tiêu chuẩn hiện hành bao gồm thi trên máy tính", thông tin thêm rằng những cập nhật hoặc thay đổi nếu có sẽ được xem xét cẩn trọng theo các tiêu chuẩn toàn cầu và sẽ thông báo qua các kênh truyền thông chính thống.
Nguyễn Trúc Oanh là học sinh lớp 9A, trường THPT chuyên Hà Nội - Amsterdam (Ams). Trong kỳ thi vào lớp 10 của Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội, nữ sinh giành ngôi thủ khoa khối chuyên Tin với 46,75/50 điểm. Trong đó, Oanh đạt 8,75 Văn, 9,75 Tiếng Anh và Toán chung, 9,25 Toán chuyên (lớp chuyên Tin thi bằng Toán), theo công bố hôm 22/6 của Sở.
Trước đó, Oanh dẫn đầu điểm chuẩn vào lớp 10 chuyên Tin (thi bằng Toán) của trường THPT chuyên Khoa học tự nhiên, với điểm xét 23,25/30; trúng tuyển lớp chuyên Toán của trường THPT chuyên Đại học Sư phạm với 25,5/30 điểm - thừa hơn 7 điểm so với chuẩn.
"Ngoài niềm vui, em còn hãnh diện và tự hào về những gì mình đạt được", Oanh nói.
Trở thành thủ khoa thi lớp 10 chuyên của Hà Nội là mục tiêu Oanh đặt ra từ đầu. Nữ sinh kể sau khi đạt vị trí thủ khoa thi học sinh giỏi môn Toán cấp thành phố vào tháng 2, em nhận được nhiều sự kỳ vọng của gia đình, thầy cô. Oanh coi đây là động lực, giúp em mạnh dạn đặt mục tiêu lớn.
Nói về lý do đăng ký lớp chuyên Tin, Oanh cho biết cảm thấy hứng thú khi học code và được thầy giáo dạy Tin học truyền cảm hứng. Đồng thời, nữ sinh cho rằng Toán đóng vai trò nền tảng để mình học những môn khoa học tự nhiên khác, chứ không phải thứ đóng khung hay "giữ chân" mình.
Nữ sinh nhận xét đề Toán chuyên Tin của Sở năm nay "khá hay". Em thấy bài bất đẳng thức có phần dễ hơn các năm khác, nên làm rất nhanh. Ngược lại, bài hình học khó nhất. Oanh dành tới 40-45 phút để giải ý c bài này, chấp nhận để lại ý b của bài tổ hợp. Yếu tố "khó bất ngờ" của bài hình học đem tới cảm giác muốn chinh phục nên nữ sinh dốc sức để lấy trọn điểm.
Với đề thi vào trường chuyên Khoa học Tự nhiên, Oanh bất ngờ nhất với bài bất đẳng thức, ở cả đề Toán chung và Toán chuyên. Nữ sinh có hướng làm bài, song không giải được trọn vẹn. Sau khi thi xong, em tra cứu và hỏi một số anh chị khóa trên mới biết đây là những dạng từng được dùng chọn học sinh thi Olympic Toán quốc tế (IMO) ở một số nước.
Chia sẻ về phương pháp học, Oanh cho biết không đi học thêm nhiều, chủ yếu tự học buổi tối. Từ năm lớp 7, nữ sinh bắt đầu xây dựng thói quen ghi lại những bài khó hoặc tâm đắc. Khi rảnh, em giải lại bài hoặc suy nghĩ cách làm khác. Việc này giúp Oanh liên kết được nhiều dạng bài với nhau, làm được những bài có yêu cầu tương tự.
"Tính riêng trong năm lớp 9, em đã ghi chép hết ba quyển vở, mỗi quyển hơn 200 trang", Oanh kể.
Trước mỗi bài khó, Oanh có thể dành nhiều giờ, thậm chí nhiều ngày để suy nghĩ, tìm kiếm tài liệu. Với Oanh, việc giải được một bài Toán khó mang đến cảm giác thỏa mãn, giống như đạt được thành tựu. Nữ sinh cũng tham gia các cộng đồng Toán học để trao đổi, luyện đề và học hỏi từ các anh chị, thầy cô.
Thầy Cao Văn Dũng, giáo viên chủ nhiệm của Trúc Oanh, nhận xét học trò có năng khiếu ở cả môn Toán và Tin, với trí tuệ vượt trội, tư duy logic sắc bén. Trong lớp, Oanh chủ động, sáng tạo, có tinh thần tự học cao và luôn tìm kiếm những lời giải tối ưu, độc đáo cho các bài toán khó.
Theo thầy, chìa khóa giúp Trúc Oanh thành công trong những kỳ thi cạnh tranh cao là ý thức kỷ luật, sự tự giác và đam mê bền bỉ. Sở hữu loạt thành tích xuất sắc nhưng Trúc Oanh khiêm tốn, điềm đạm, sẵn sàng chia sẻ phương pháp học và hỗ trợ bạn bè.
"Con làm việc gì cũng chỉn chu, có mục tiêu rõ ràng và luôn nỗ lực hết mình để hoàn thành xuất sắc mục tiêu đó mà không bao giờ tự mãn", thầy Dũng nói.
Hành trình trở thành thủ khoa của ba kỳ thi liên tiếp cho Oanh bài học rằng một khi đã đặt mục tiêu, cần nỗ lực hết sức để hoàn thành. Nữ sinh sẽ chọn học lớp chuyên Tin của Ams - ngôi trường mà em muốn tiếp tục gắn bó.
Thời gian này, Oanh chuẩn bị ôn tập một số chứng chỉ quốc tế, bắt đầu xây dựng hồ sơ du học.
"Em chưa xác định ngành học cụ thể, nhưng muốn sau này làm về công nghệ, ở một vị trí đòi hỏi nhiều tư duy và kết hợp kiến thức Toán - Tin", Oanh nói.
