Một trong những vai trò chuyển hóa chính của gan là giúp điều chỉnh lượng đường trong máu bằng cách lưu trữ, giải phóng hoặc sản xuất glucose khi cần thiết. Theo Eating Well, thói quen ăn khuya có thể dẫn đến lượng đường trong máu cao hơn vì gan xử lý glucose kém hiệu quả vào ban đêm. Theo thời gian, điều này góp phần làm suy giảm khả năng điều hòa đường huyết, từ đó làm tăng nguy cơ mắc bệnh gan nhiễm mỡ không do rượu (NAFLD).
Gây viêm
Ăn khuya thường xuyên, nhất là các thực phẩm nhiều chất béo và đường, có thể làm mỡ tích tụ trong gan. Khi lượng mỡ này tăng lên quá mức, cơ thể sẽ kích hoạt phản ứng viêm nhằm đối phó với tình trạng tổn thương. Viêm kéo dài có thể làm hư hại tế bào gan, suy giảm khả năng thải độc và chuyển hóa chất dinh dưỡng.
Theo thời gian, gan nhiễm mỡ kèm viêm còn có thể tiến triển thành xơ hóa, xơ gan và làm tăng nguy cơ mắc nhiều bệnh gan mạn tính.
Làm rối loạn nhịp sinh học
Gan có nhịp sinh học riêng, tham gia điều hòa quá trình chuyển hóa, dự trữ năng lượng và phục hồi tế bào. Khi ăn khuya, đặc biệt là ăn nhiều sát giờ ngủ, cơ thể phải tiếp tục xử lý dinh dưỡng vào thời điểm các hoạt động chuyển hóa tự nhiên có xu hướng giảm. Thói quen này kéo dài có thể làm rối loạn nhịp sinh học chuyển hóa, ảnh hưởng đến khả năng xử lý chất béo và tích tụ mỡ trong gan, theo Times of India
Mỗi người nên hoàn thành bữa tối trước giờ ngủ khoảng 2-3 tiếng để cơ thể có thời gian tiêu hóa thức ăn, đồng thời giảm nguy cơ trào ngược dạ dày ở một số người. Nếu cần ăn nhẹ vào buổi tối, nên chọn những món dễ tiêu với lượng vừa phải như sữa chua, sữa, các loại hạt hoặc trái cây phù hợp, tránh ăn quá nhiều để hạn chế ảnh hưởng đến giấc ngủ và hệ tiêu hóa.
Để bảo vệ gan khỏe mạnh, mỗi người cần kết hợp chế độ dinh dưỡng hợp lý, lối sống lành mạnh và khám sức khỏe định kỳ. Nên hạn chế thực phẩm nhiều chất béo bão hòa, đồ ngọt, hạn chế rượu bia và không hút thuốc lá. Cồn trong rượu bia được chuyển hóa chủ yếu tại gan, tạo ra acetaldehyde – chất có thể gây tổn thương tế bào gan và thúc đẩy stress oxy hóa. Duy trì khoảng 150 phút vận động mỗi tuần giúp kiểm soát cân nặng, hỗ trợ phòng ngừa gan nhiễm mỡ.
Ngày 15/5, Bệnh viện Sản Nhi tỉnh Ninh Bình thông tin, các bác sĩ của đơn vị vừa thực hiện thành công ca phẫu thuật gắp dị vật là lưỡi câu cá cắm sâu vào má một cháu bé 10 tuổi.
Trước đó, cháu N.T.P. (sinh năm 2016, trú phường Tây Hoa Lư, Ninh Bình) được gia đình đưa đến bệnh viện cấp cứu trong tình trạng lưỡi câu cá (dạng gắn vào mồi giả) móc sâu vào má bên trái.
Ngay lập tức, các bác sĩ đã tiến hành chụp X-quang vùng mặt để xác định vị trí và kích thước dị vật, sau đó thực hiện phẫu thuật lấy dị vật.
Dị vật được gắp ra là một lưỡi câu dài khoảng 2,5cm. Sau khi lấy dị vật, vết thương vùng má của cháu bé đã được khâu lại. Ca phẫu thuật diễn ra thuận lợi, sức khỏe của cháu bé hiện đã ổn định. Dự kiến, cháu sẽ được cắt chỉ sau khoảng 1 tuần và vết thương sẽ phục hồi hoàn toàn.
Qua trường hợp này, các bác sĩ khuyến cáo về sự nguy hiểm của lưỡi câu sắc bén và dây cước bền chắc, có thể gây ra các vết cắt sâu, nhiễm trùng hoặc tổn thương mắt nếu không cẩn trọng khi sử dụng. Do đó, cả trẻ em và người lớn khi đi câu cá cần hết sức chú ý đề phòng tai nạn.
Trong trường hợp không may bị lưỡi câu móc vào cơ thể, cần sát trùng sạch sẽ và nhanh chóng đến cơ sở y tế gần nhất để được xử lý kịp thời.
Quyết định số 826/QĐ-TTg nêu rõ mục tiêu đến năm 2030 người dân và doanh nghiệp sẽ tiếp cận dịch vụ số thuận tiện, nhanh chóng, an toàn, không còn rào cản về giấy tờ, thủ tục hành chính. Trong lộ trình này, Thủ tướng giao UBND các địa phương phối hợp cùng các bộ, ban, ngành nghiên cứu đề xuất giải pháp "Trạm Công dân số" tại các địa điểm công cộng, cơ quan hành chính và trung tâm dịch vụ, hướng tới triển khai phổ cập theo lộ trình từ tháng 1.2027.
Trạm Công dân số được triển khai thí điểm ở TP.HCM từ tháng 10.2025 trong các khu dân cư. Dựa trên nền tảng định danh, xác thực điện tử quốc gia, mô hình đưa dịch vụ công - tư, an ninh, y tế số đến gần hơn với người dân, góp phần nâng cao chất lượng phục vụ và xây dựng chính quyền số tại cơ sở. Ở các ki-ốt, người dân có thể thực hiện nhiều thủ tục hành chính, thụ hưởng các tiện ích dân sinh an toàn, dễ dàng mà không cần di chuyển xa.
Trong đó, y tế số là một hợp phần quan trọng, giúp người dân chủ động kiểm tra sức khỏe, tư vấn cùng chuyên gia, đặt lịch tiêm chủng, mua thuốc… ngay tại trạm. Đặc biệt, việc ứng dụng định danh và xác thực điện tử trong cung ứng dược phẩm giúp bảo đảm nguyên tắc "đúng người - đúng toa", đồng thời tăng cường tính an toàn, minh bạch và bảo mật.
Dưới sự chủ trì của Công an TP.HCM và Cục Cảnh sát quản lý hành chính về trật tự xã hội (C06), các giải pháp y tế được triển khai với tiêu chuẩn hiện đại, chất lượng, đảm bảo an toàn tuyệt đối về dữ liệu. Hệ thống nhà thuốc và tiêm chủng Long Châu tiên phong vận hành các tiện ích chăm sóc sức khỏe, góp phần hoàn thiện hệ sinh thái dịch vụ công - tư tại cơ sở, đưa các dịch vụ y tế số và an sinh đến gần cộng đồng theo cách đồng bộ, bền vững.
Là điểm chạm "gần dân, sát dân", Trạm Công dân số được kỳ vọng đóng vai trò kết nối, liên thông dữ liệu dân cư với hệ thống quốc gia, góp phần nâng cao hiệu quả phục vụ người dân trong dài hạn.
Trong bối cảnh đó, nghiên cứu mới vừa được công bố trên tạp chí y khoa uy tín Annals of Internal Medicine đã tìm ra một cách ăn có thể giúp giảm nguy cơ mắc bệnh tiểu đường tới 31%.
Nghiên cứu do các nhà khoa học tại Đại học Navarra (Tây Ban Nha) dẫn đầu, thực hiện cùng hơn 200 chuyên gia từ 22 trường đại học và hơn 100 bệnh viện của Tây Ban Nha.
Nghiên cứu theo dõi 4.746 người từ 55 đến 75 tuổi trong suốt 6 năm. Tất cả đều thừa cân hoặc béo phì, mắc hội chứng chuyển hóa nhưng chưa bị tiểu đường hay bệnh tim mạch. Mục tiêu là đánh giá liệu có chế độ ăn nào hiệu quả hơn chế độ ăn Địa Trung Hải trong việc phòng ngừa tiểu đường hay không. Những người tham gia được chia thành 2 nhóm.
Nhóm can thiệp: Áp dụng chế độ ăn Địa Trung Hải, đồng thời giảm khoảng 600 kcal mỗi ngày, kết hợp hoạt động thể chất mức độ vừa phải như đi bộ nhanh, tập sức mạnh và thăng bằng.
Nhóm đối chứng: Thực hiện chế độ ăn Địa Trung Hải truyền thống mà không giảm calo hoặc tập luyện.
Kết quả cho thấy kết hợp chế độ ăn Địa Trung Hải, cùng với giảm lượng calo - hỗ trợ giảm cân, với hoạt động thể chất mang lại hiệu quả vượt trội trong việc phòng ngừa bệnh tiểu đường so với chế độ ăn Địa Trung Hải truyền thống.
Cụ thể, những người trong nhóm can thiệp đã giảm đến 31% nguy cơ mắc bệnh tiểu đường so với đối chứng, theo trang tin khoa học Science daily.
Họ cũng giảm cân và giảm mỡ bụng hiệu quả hơn. Trung bình, họ giảm 3,3 kg cân nặng và giảm 3,6 cm vòng eo, trong khi nhóm đối chứng chỉ giảm 0,6 kg và giảm 0,3 cm vòng eo.
Theo giáo sư Miguel Ángel Martínez-González, Đại học Navarra (Tây Ban Nha), đây là bằng chứng lâm sàng rõ ràng đầu tiên cho thấy chế độ ăn Địa Trung Hải giảm calo kết hợp vận động và giảm cân có thể phòng ngừa hiệu quả bệnh tiểu đường loại 2. Ông cho rằng những thay đổi nhỏ nhưng duy trì lâu dài có thể giúp ngăn ngừa hàng nghìn ca mắc mới mỗi năm.
Ông giải thích: Chế độ ăn Địa Trung Hải hoạt động theo cơ chế hiệp đồng để cải thiện độ nhạy insulin và giảm viêm. Khi kết hợp thêm kiểm soát calo và hoạt động thể chất, các lợi ích này được tăng cường hơn nữa.
Các nhà nghiên cứu kết luận rằng chế độ ăn Địa Trung Hải, giảm calo để giảm cân từ từ, kết hợp vận động thường xuyên là phương pháp thiết thực, bền vững và hiệu quả để phòng ngừa tiểu đường loại 2.
Như vậy, áp dụng chế độ ăn Địa Trung Hải - tập trung vào thực phẩm từ thực vật như rau, trái cây, ngũ cốc nguyên hạt và chất béo lành mạnh như dầu ô liu; hạn chế thịt đỏ và thực phẩm chế biến sẵn, đường tinh luyện và chất béo bão hòa.
Quan trọng, ăn ít hơn một chút, vận động nhiều hơn một chút và duy trì đều đặn có thể giúp giảm đáng kể nguy cơ mắc căn bệnh đang ảnh hưởng đến hàng trăm triệu người trên toàn thế giới.
