Sự kiện do báo Tuổi Trẻ phối hợp cùng Thành Đoàn TP.HCM tổ chức, với sự đồng hành của Tập đoàn Vingroup.
Tại ngày hội, nhiều em học sinh bày tỏ lo lắng rằng nếu không trúng tuyển vào các trường THPT công lập, các em sẽ khó nhận được sự cảm thông và chia sẻ từ gia đình.
Trả lời vấn đề này, ThS Nguyễn Anh Sơn, chuyên viên Phòng giáo dục thường xuyên – nghề nghiệp và đại học Sở Giáo dục và Đào tạo TP.HCM, cho rằng vấn đề này cần được nhìn nhận theo hướng cởi mở hơn.
Theo ông Sơn, định hướng của Chương trình giáo dục phổ thông 2018 nhấn mạnh việc lựa chọn con đường phù hợp với năng lực và sở trường của mỗi học sinh. Vì vậy thay vì chờ đến khi biết kết quả mới tìm hướng đi, học sinh và phụ huynh cần chủ động định hướng từ sớm.
Hiện nay sau khi tốt nghiệp THCS, học sinh có thể lựa chọn ba hướng chính. Thứ nhất là tiếp tục học lên THPT, bao gồm trường công lập và ngoài công lập. Đây là hướng đi phù hợp với những học sinh có năng lực học thuật tốt và định hướng tiếp tục học lên cao đẳng, đại học.
Thứ hai là theo học tại các cơ sở giáo dục nghề nghiệp như trung cấp, cao đẳng. Với hướng đi này, học sinh có thể học trung cấp trong khoảng hai năm, đồng thời được bổ sung kiến thức văn hóa. Sau đó các em có thể liên thông lên cao đẳng.
Đến khoảng 18 tuổi, học sinh đã có thể tham gia thị trường lao động với tay nghề nhất định. Đây là lựa chọn phù hợp với những em có thế mạnh về thực hành và mong muốn sớm ổn định nghề nghiệp.
Thứ ba là học tại các trung tâm giáo dục thường xuyên hoặc trung tâm giáo dục nghề nghiệp – giáo dục thường xuyên. Ở hướng này học sinh có thể học chương trình văn hóa rút gọn, đồng thời có thể kết hợp học nghề.
Sau khi hoàn thành, các em vẫn có cơ hội tham gia xét tuyển vào đại học hoặc liên thông lên cao đẳng. Đặc biệt, hướng đi này giúp rút ngắn thời gian học, khi đến 18 tuổi học sinh có thể đồng thời sở hữu bằng tốt nghiệp THPT và bằng nghề.
TP.HCM hiện có hệ thống khá đa dạng với 39 trung tâm giáo dục nghề nghiệp, giáo dục thường xuyên, 63 trường cao đẳng, 64 trường trung cấp, 55 cơ sở đào tạo nghề và 176 doanh nghiệp tham gia đào tạo nghề. Đây là những lựa chọn phù hợp cho học sinh vì nhiều lý do chưa vào được trường THPT công lập hoặc không lựa chọn học tại các trường phổ thông.
“Không đậu vào trường công lập không có nghĩa là thất bại. Đó chỉ là một ngã rẽ khác trong hành trình học tập. Nếu chọn đúng hướng đi phù hợp, các em vẫn có thể phát triển tốt và đạt được thành công trong tương lai”, ông Sơn chia sẻ.
Trước băn khoăn của nhiều học sinh về việc lựa chọn tổ hợp môn khi bước vào lớp 10, ThS Nguyễn Võ Đăng Khoa – Phó trưởng phòng quản lý chất lượng giáo dục Sở Giáo dục và Đào tạo TP.HCM – cho rằng các em cần xác định rõ rằng việc học không chỉ để đạt điểm số mà là để phục vụ cho định hướng tương lai của chính mình.
Theo đó, ngay khi vào lớp 10 các em sẽ phải lựa chọn các môn học theo nhóm môn bắt buộc và môn tự chọn. Đây là quyết định có tính định hướng lâu dài vì những môn đã chọn sẽ gắn bó với các em trong suốt ba năm THPT.
Dù hiện nay vẫn có cơ chế cho phép điều chỉnh trong một số trường hợp nhưng ban tư vấn không khuyến khích việc thay đổi tổ hợp môn giữa chừng. Bởi việc chuyển đổi có thể ảnh hưởng đến quá trình học tập, kết quả tích lũy và đặc biệt là xét tuyển đại học sau này.
Vì vậy các em nên tìm hiểu kỹ ngay từ đầu mình phù hợp với lĩnh vực nào, có định hướng ngành nghề gì sau khi tốt nghiệp THPT. Từ đó lựa chọn tổ hợp môn phù hợp để theo đuổi xuyên suốt.
“Chọn môn học không phải là quyết định nhất thời mà là bước đi quan trọng liên quan đến cả hành trình phía trước. Khi đã xác định rõ mục tiêu, các em sẽ tự tin hơn và tránh được những thay đổi không cần thiết”, ông Khoa nhấn mạnh.
Một trong những điểm nổi bật của thông tư là việc cập nhật Khung năng lực ngoại ngữ của Việt Nam theo Khung tham chiếu chung châu Âu (CEFR) phiên bản mới (2020 - 2021), bảo đảm tính tương thích với các chuẩn đánh giá quốc tế và tạo điều kiện thuận lợi cho việc công nhận văn bằng, chứng chỉ giữa Việt Nam và các quốc gia khác.
Đáng chú ý, thông tư đã bổ sung mức "Tiền bậc 1" (Pre-A1). Điều này, theo Bộ GD-ĐT, góp phần hoàn thiện hệ thống đánh giá từ người mới bắt đầu học ngoại ngữ, đặc biệt phù hợp với xu hướng dạy và học ngoại ngữ từ lứa tuổi nhỏ tại Việt Nam.
Việc bổ sung này còn giúp mở rộng phổ trình độ đào tạo, bảo đảm tính liên tục và toàn diện của khung năng lực.
Thông tư cũng chú trọng việc làm rõ và chi tiết hóa các mô tả năng lực ở từng kỹ năng như nghe, nói, đọc, viết, qua đó giúp giáo viên, người học và các cơ sở đào tạo dễ dàng áp dụng trong thực tiễn giảng dạy và đánh giá.
Nội dung khung được thiết kế theo hướng cụ thể, gắn với các tình huống sử dụng ngôn ngữ thực tế với mong muốn góp phần nâng cao hiệu quả của việc dạy học ngoại ngữ.
Đối với một số ngôn ngữ đặc thù như tiếng Trung Quốc, tiếng Nhật và tiếng Hàn, thông tư quy định việc sử dụng các khung năng lực do quốc gia sở tại ban hành nhằm bảo đảm phù hợp với đặc trưng ngôn ngữ và thông lệ quốc tế.
Theo Bộ GD-ĐT, việc ban hành Khung năng lực ngoại ngữ dùng cho Việt Nam nhằm thiết lập một chuẩn chung về năng lực ngoại ngữ áp dụng trong toàn hệ thống giáo dục quốc dân, tạo cơ sở cho việc xây dựng chương trình đào tạo, tổ chức giảng dạy, kiểm tra, đánh giá và công nhận kết quả học tập.
Qua đây, người học có thể định hướng rõ ràng lộ trình phát triển năng lực ngoại ngữ, đồng thời hỗ trợ các cơ sở giáo dục nâng cao chất lượng đào tạo và tăng cường tính liên thông giữa các bậc học và trình độ đào tạo.
Bà Lý Hỷ Yến - nguyên tổng ban điều phối học bổng INTENSE - cho biết chương trình được ngành giáo dục Đài Loan triển khai từ năm 2024 nhằm giải quyết tình trạng thiếu hụt nhân lực chất lượng cao.
INTENSE hướng đến tuyển chọn sinh viên đã tốt nghiệp cao đẳng, đại học có nền tảng tốt, đào tạo chuyên sâu và kết nối trực tiếp với doanh nghiệp. Đây là chương trình đào tạo theo hướng kỹ sư thực hành, nghiên cứu ứng dụng, thuộc nhóm nhân lực trình độ cao.
Chương trình được thiết kế theo mô hình "2+2": hai năm đầu học tại trường, hai năm tiếp theo làm việc tại doanh nghiệp đã tuyển chọn từ đầu. Ngay từ khi còn ở Việt Nam, sinh viên được học tiếng Trung miễn phí trong một năm và tham gia phỏng vấn trực tiếp với doanh nghiệp.
Theo bà Yến, sau khi sang Đài Loan, sinh viên được tài trợ toàn bộ học phí cho 4 học kỳ, tương đương khoảng 160 triệu đồng. Doanh nghiệp hỗ trợ 10.000 Đài tệ mỗi tháng chi phí sinh hoạt. Sinh viên không cần đi làm thêm, tập trung học và thực tập.
Từ năm thứ hai, sinh viên vào doanh nghiệp làm luận văn và thực tập trực tiếp. Sau khi tốt nghiệp, sinh viên làm việc tối thiểu hai năm cho doanh nghiệp với mức lương khởi điểm khoảng 40.000 - 50.000 Đài tệ mỗi tháng đối với bậc thạc sĩ.
Theo bà Lý Hỷ Yến, năm 2024 có hơn 100 sinh viên Việt Nam tham gia chương trình, đến năm 2025 con số này đã tăng lên hơn 200. Ngoài Việt Nam, chương trình còn thu hút sinh viên từ Indonesia, Thái Lan, Philippines, trong đó Việt Nam là một trong những quốc gia tham gia tích cực.
Chương trình phù hợp với sinh viên tốt nghiệp cao đẳng hoặc đại học, đặc biệt là các ngành kỹ thuật, công nghệ. Sinh viên cao đẳng sẽ học nâng cao hai năm, còn sinh viên đại học có thể học văn bằng 2 hoặc thạc sĩ, trong đó bậc thạc sĩ là phổ biến nhất.
Sinh viên quan tâm có thể tìm kiếm thông tin về "INTENSE Taiwan" và liên hệ các trường đại học tại Việt Nam đang tham gia chương trình như Trường đại học Bách khoa (Đại học Quốc gia TP.HCM), Đại học Cần Thơ, Đại học Thái Nguyên.
Quyết định do Giám đốc Đại học Quốc gia TP.HCM ký, bổ nhiệm PGS.TS Trần Lê Quan, tiếp tục giữ chức Hiệu trưởng Trường đại học Khoa học tự nhiên (Đại học Quốc gia TP.HCM).
Ông Trần Lê Quan sinh năm 1970, quê Đồng Tháp. Từ năm 1989-1994, ông học đại học và thạc sĩ tại Đại học Kharkiv (Ukraine).
Năm 2002, ông tốt nghiệp tiến sĩ chuyên ngành hóa dược tại Trường đại học Y Dược Toyama (Nhật Bản).
Năm 2005, ông giữ chức vụ Trưởng phòng thí nghiệm phân tích trung tâm, Trường đại học Khoa học tự nhiên (Đại học Quốc gia TP.HCM) đến năm 2021.
Từ năm 2007, ông làm Trưởng khoa hóa học Trường đại học Khoa học tự nhiên (Đại học Quốc gia TP.HCM).
Năm 2010, TS Trần Lê Quan được bổ nhiệm chức danh phó giáo sư.
Từ năm 2012 đến năm 2021, PGS.TS Trần Lê Quan được bổ nhiệm làm Phó hiệu trưởng Trường đại học Khoa học tự nhiên (Đại học Quốc gia TP.HCM) phụ trách trường và Trường phổ thông Năng khiếu từ ngày 15-3-2021.
Tháng 10-2021, Hội đồng Đại học Quốc gia TP.HCM đã bỏ phiếu công nhận chức danh hiệu trưởng Trường đại học Khoa học tự nhiên đối với PGS.TS Trần Lê Quan và ông giữ chức vụ này cho đến nay.
Giám đốc Đại học Quốc gia TP.HCM cũng vừa ban hành quyết định bổ nhiệm lại và bổ nhiệm hai phó hiệu trưởng Trường đại học Khoa học tự nhiên gồm PGS.TS Trần Minh Triết (sinh năm 1979) thời hạn giữ chức vụ là 5 năm kể từ ngày 20-7-2023; và GS.TS Nguyễn Trung Nhân (sinh năm 1974) với thời hạn giữ chức vụ là 5 năm kể từ ngày 7-5-2025.
