Israel đe dọa tiếp tục hạ sát giới lãnh đạo Iran

Cuộc họp thượng đỉnh giữa Tổng thống Mỹ Donald Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình ở Bắc Kinh ngày 15-5 vừa qua có thể được nhìn trong logic đó.

Sau nhiều năm "gầm ghè" chiến lược từ chiến tranh thương mại, công nghệ, chuỗi cung ứng đến quân sự, Mỹ dường như đã nhận ra rằng việc ngăn chặn hoàn toàn sự trỗi dậy của Trung Quốc không còn dễ dàng như trước.

Trung Quốc hôm nay không còn là nền kinh tế phụ thuộc hoàn toàn vào phương Tây, mà đã trở thành một cực quyền lực kinh tế, công nghệ và quân sự đủ lớn để buộc Mỹ phải quay lại với tư duy "cân bằng quyền lực" và chính trị thực dụng cổ điển.

Có lẽ cũng cần nhìn nhận rằng cả ông Tập lẫn ông Trump, ở một góc độ nào đó, lại là hai đối tượng khá "lý tưởng" để ngồi xuống với nhau trong giai đoạn này của lịch sử.

Trung Quốc có hàng ngàn năm kinh nghiệm với nghệ thuật cân bằng quyền lực để duy trì ổn định chính trị bên trong cũng như quản lý các vùng ảnh hưởng chung quanh.

Tư duy chiến lược của họ luôn mang nặng tính thực dụng, kiên nhẫn và ưu tiên cân bằng lâu dài hơn là chiến thắng tuyệt đối trong ngắn hạn.

Trong khi đó, ông Trump nhìn thế giới nhiều hơn qua lăng kính của một doanh nhân và một nhà thương lượng quyền lực.

Cách tiếp cận của ông gần với tinh thần chính trị thực dụng cổ điển: quyền lực là lợi ích, đòn bẩy và khả năng mặc cả. Từ chiến tranh thuế quan đến "ngoại giao pháo hạm", ông Trump xem quan hệ quốc tế như một bàn thương lượng lớn giữa các cường quốc hơn là một cuộc đối đầu ý thức hệ.

Có lẽ chính vì vậy mà dù cạnh tranh rất gay gắt, cả hai bên vẫn hiểu khá rõ logic quyền lực của nhau. Quan hệ Mỹ - Trung trong giai đoạn tới vì thế có thể mang màu sắc của một cuộc tái thương lượng trật tự quyền lực toàn cầu nhiều hơn là một nỗ lực triệt hạ đối thủ bằng mọi giá.

Hiện chưa rõ liệu ông Trump và ông Tập có bàn về Biển Đông trong cuộc gặp thượng đỉnh vừa qua. Đây là vùng biển có giá trị chiến lược đối với cả hai bên. Với Trung Quốc, đây là tuyến phòng thủ chiến lược và cửa ngõ sinh tồn về thương mại và năng lượng. Với Mỹ, đây là huyết mạch để duy trì vị thế cường quốc Thái Bình Dương và niềm tin chiến lược của Nhật Bản, Hàn Quốc, cùng những nước ASEAN.

Trong toàn bộ bàn cờ đó, giá trị địa chiến lược của Việt Nam trở nên đặc biệt đắt giá. Chính vì vậy, bài toán chiến lược lớn nhất của Việt Nam có lẽ là làm sao tạo ra một thế cân bằng đủ khôn khéo để biến giá trị địa chiến lược của mình trở thành yếu tố góp phần duy trì ổn định khu vực.

Nếu làm được điều đó, địa lý sẽ không còn là số phận bị động của lịch sử, mà trở thành tài sản chiến lược quý giá nhất cho hòa bình và phát triển dài hạn của Việt Nam.

Tuy nhiên, cạnh tranh Mỹ - Trung hiện nay cũng khác với nhiều cuộc đối đầu cường quốc trước đây ở chỗ hai nền kinh tế này phụ thuộc lẫn nhau rất sâu. Một bên là thị trường tiêu thụ và trung tâm thương mại hóa công nghệ lớn nhất thế giới; bên kia là công xưởng sản xuất và mắt xích trọng yếu của chuỗi cung ứng toàn cầu. Vì vậy, "tách rời hoàn toàn" giữa hai cường quốc kinh tế trên thực tế là điều rất khó xảy ra.

Trong bối cảnh lãnh đạo hai cường quốc bàn những vấn đề chiến lược bên trong các căn phòng đóng kín, tương lai của Việt Nam đối diện nhiều thách thức nhưng cũng đầy cơ hội. Nếu muốn đạt được tự chủ chiến lược thực sự, Việt Nam không chỉ cần cân bằng quan hệ giữa các cường quốc mà còn phải trở thành một mắt xích đủ quan trọng để khó bị thay thế trong chuỗi giá trị toàn cầu. Đài Loan với ngành bán dẫn là một ví dụ điển hình.

Vấn đề lớn nhất của Việt Nam vì vậy không còn đơn thuần là "tham gia chuỗi giá trị nào", mà là "mình muốn giữ vai trò không thể thay thế ở đâu trong chuỗi giá trị đó". Và điều đó cuối cùng lại quay về những nền tảng cốt lõi nhất: thể chế, nhân lực, khoa học - công nghệ và năng lực tổ chức quốc gia.

Tin Gốc: Tuổi Trẻ

Theo thông tin từ Bộ Ngoại giao, sau lễ đón chính thức trọng thể tại Phnom Penh (Campuchia) ngày 10-4, Thường trực Ban Bí thư Trần Cẩm Tú và Phó chủ tịch Đảng Nhân dân Campuchia (CPP), Trưởng Ban thường trực Ban Thường vụ Trung ương CPP Say Chhum đã hội đàm.

Tại cuộc gặp, hai bên nhấn mạnh Việt Nam và Campuchia là hai nước láng giềng cũng trải qua gian khổ, cùng nhau chia sẻ ngọt bùi và giúp đỡ lẫn nhau trong sự nghiệp đấu tranh giành độc lập và giải phóng dân tộc. Mối quan hệ gắn bó này được các thế hệ lãnh đạo trước vun đắp cho đến các thế hệ lãnh đạo hiện nay và tiếp tục đến tương lai.

Hai bên vui mừng nhận thấy hợp tác giữa hai Đảng, hai nước thời gian qua có những bước phát triển mạnh mẽ, ngày càng đi vào chiều sâu, hiệu quả và thực chất trên tất cả các lĩnh vực chính trị, an ninh - quốc phòng, kinh tế - thương mại, giáo dục - đào tạo, giao lưu nhân dân, hợp tác địa phương.

Hai bên nhất trí duy trì thường xuyên các cuộc gặp cấp cao và trao đổi các cấp. Bên cạnh đó, tăng cường chia sẻ thông tin, trao đổi tình hình, tham vấn kịp thời về các vấn đề phát sinh và cùng quan tâm, qua đó tiếp tục củng cố vững chắc tin cậy chính trị và sự hiểu biết lẫn nhau.

Hai lãnh đạo nhấn mạnh hợp tác quốc phòng - an ninh là một trong những trụ cột quan trọng của quan hệ song phương; nhất trí tăng cường hợp tác, triển khai tốt các thỏa thuận.

Hai bên kiên quyết không để bất kỳ thế lực nào lợi dụng lãnh thổ nước này để chống phá nước kia. Bên cạnh đó, hai nước sẽ tăng cường hợp tác trong phòng chống tội phạm, trong đó có tội phạm xuyên quốc gia, tội phạm ma túy, tội phạm công nghệ cao, góp phần giữ vững an ninh, ổn định phục vụ phát triển của mỗi nước và của cả khu vực.

Ngoài ra cần tăng cường hơn nữa phối hợp trong công tác tuyên truyền và giáo dục truyền thống quan hệ giữa hai Đảng, hai nước. Cần chủ động đấu tranh phản bác các luận điệu sai trái, xuyên tạc lịch sử, kích động chủ nghĩa dân tộc cực đoan, gây chia rẽ tình đoàn kết hữu nghị Việt Nam - Campuchia.

Về kinh tế, thương mại và đầu tư, hai bên nhấn mạnh cần đẩy mạnh hợp tác trong các lĩnh vực này. Trong đó có việc tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp, người dân hợp tác kinh tế, kết nối hạ tầng chiến lược, nhất là kết nối giao thông, logistics, cửa khẩu, thương mại biên giới, tạo điều kiện thuận lợi cho lưu thông hàng hóa, dịch vụ và đầu tư giữa hai nền kinh tế.

Thêm vào đó, cần nâng cao hiệu quả phối hợp trong các lĩnh vực nông nghiệp, công nghiệp chế biến, năng lượng, viễn thông, chuyển đổi số, đào tạo nguồn nhân lực và các lĩnh vực hợp tác mới có tiềm năng.

Hai bên nhất trí phối hợp chặt chẽ, sớm giải quyết các đoạn biên giới chưa hoàn thành phân giới cắm mốc theo tinh thần cuộc gặp cấp cao hai Đảng tháng 2-2026 vừa qua để cùng nhau xây dựng đường biên giới hòa bình, hữu nghị, hợp tác và phát triển bền vững.

Thường trực Ban Bí thư đề nghị Campuchia tiếp tục quan tâm giải quyết thỏa đáng các vấn đề liên quan đến người gốc Việt và công dân hai nước trên tinh thần hữu nghị, tôn trọng pháp luật và lợi ích chính đáng của nhau.

Nguồn: https://tuoitre.vn/viet-nam-va-campuchia-cung-co-vung-chac-tin-cay-chinh-tri-20260410132705692.htm

Mới đây, tờ The Wall Street Journal dẫn nguồn từ 3 quan chức Mỹ giấu tên cho hay cả Ả Rập Xê Út lẫn UAE đều đã âm thầm tấn công Iran. Trước đó vài ngày, các nguồn tin chỉ tiết lộ UAE, mà không đề cập Ả Rập Xê Út, đã tấn công Iran.

Thời gian đầu khi bùng nổ chiến sự Iran, cả hai nước trên cùng với Qatar, Kuwait và Bahrain đều bị Tehran tập kích gây thiệt hại lớn về hạ tầng dân sự, đặc biệt là các cơ sở chế biến dầu mỏ, khí tự nhiên. Trong đó, UAE hứng chịu tập kích nặng nề nhất, khi bị Iran tấn công với hơn 2.800 tên lửa và máy bay không người lái (UAV), nhiều hơn cả mức độ Israel bị đánh phá.

Theo các nguồn tin trên, UAE đã sử dụng chiến đấu cơ và UAV do Trung Quốc sản xuất để tấn công Iran ngay từ tuần đầu tiên. Các cuộc tấn công còn được cho là có sự phối hợp với Mỹ và Israel. Còn Ả Rập Xê Út thì triển khai không quân tập kích các mục tiêu bao gồm các địa điểm phóng tên lửa và UAV của Iran. Chiến đấu cơ của Ả Rập Xê Út tấn công cả các mục tiêu ở Iraq có liên quan lực lượng quân sự do Iran hậu thuẫn.

Chưa rõ các cuộc tấn công của Ả Rập Xê Út và UAE gây thiệt hại như thế nào cho Iran. Hai nước này và Mỹ đều từ chối bình luận thông tin về các vụ tấn công vừa nêu.

Từ lâu, cùng là đồng minh với Mỹ, Ả Rập Xê Út và UAE vốn theo dòng Hồi giáo Sunni cũng đều có bất đồng sâu sắc với Iran - đất nước Hồi giáo dòng Shia. Thế nhưng, chính Ả Rập Xê Út và UAE từ lâu cũng bất đồng về nhiều vấn đề ở khu vực. Điển hình, trong cuộc nội chiến ở Yemen, cả hai nước đều triển khai tấn công lực lượng Houthi vốn thân với Iran. Tuy nhiên, nếu như Ả Rập Xê Út ủng hộ chính phủ Yemen, thì UAE lại ủng hộ phe ly khai ở phía nam.

Hay trong cuộc nội chiến ở Sudan, Ả Rập Xê Út hậu thuẫn cho Lực lượng vũ trang Sudan (SAF), còn UAE cung cấp nguồn lực cho Lực lượng Hỗ trợ nhanh (RSF), trong khi SAF và RSF đối chọi nhau. Thực tế, Ả Rập Xê Út, UAE và Iran đều muốn hạn chế ảnh hưởng của 2 nước còn lại. Bên cạnh đó, 2 "ông lớn" Ả Rập còn cạnh tranh quyết liệt để giành ngôi bá chủ ở khu vực về công nghệ trí tuệ nhân tạo (AI) cũng như thu hút đầu tư về công nghệ.

Theo phân tích của Eurasia Group (Mỹ), đơn vị tư vấn và nghiên cứu rủi ro chính trị hàng đầu thế giới, gửi đến Thanh Niên, bất đồng giữa 2 "ông lớn" Ả Rập càng trở nên sâu sắc hơn kể từ khi chiến sự Iran bùng nổ.

Chuyên gia Firas Maksad, nhà phân tích hàng đầu của Eurasia Group về vùng Vịnh, cho rằng: "Đối với Iran, Ả Rập Xê Út đã áp dụng chính sách kiềm chế, trong khi UAE theo đuổi chính sách đối đầu. Ả Rập Xê Út đã liên minh với Pakistan, Thổ Nhĩ Kỳ và Ai Cập nhằm giành lại quyền tự chủ trong bối cảnh sức mạnh và độ tin cậy của Mỹ dường như không chắc chắn, và liên minh mới này là cách tốt nhất để họ đối phó với thách thức kép từ cả Iran lẫn Israel.

Ả Rập Xê Út cũng lo ngại hành động đang diễn ra của Mỹ dưới thời Tổng thống Donald Trump khiến tình hình khu vực thêm hỗn độn". Vừa qua, theo thỏa thuận liên minh, Pakistan - quốc gia trung gian hòa đàm giữa Mỹ và Iran - đã điều động chiến đấu cơ đến Ả Rập Xê Út để hỗ trợ nước chủ nhà.

Với quan điểm kiềm chế hơn là đối đầu, Ả Rập Xê Út được cho là đã thảo luận ý tưởng về một hiệp ước không xâm lược giữa các quốc gia Trung Đông và Iran như một phần của các cuộc đàm phán với các đồng minh để giải quyết xung đột đang diễn ra. Ả Rập Xê Út muốn tự chủ hơn về tình hình khu vực.

Trong khi đó, theo chuyên gia Maksad, UAE có lập trường đối đầu hơn, đang "đặt cược" vào điều này cũng như sự hỗ trợ từ Israel và Mỹ. Thực tế, từ năm 2020, UAE đã tham gia Hiệp định Abraham để bình thường hóa quan hệ với Israel. Đến ngày 13.5 vừa qua, Văn phòng Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu cho biết ông đã bí mật đến UAE khi xung đột Iran leo thang. Dù UAE bác bỏ điều này, nhưng Tel Aviv lại khẳng định "chuyến thăm đã dẫn đến một bước đột phá lịch sử trong quan hệ giữa Israel và UAE". Trước đó, ngày 11.5, Đại sứ Mỹ tại Liên Hiệp Quốc Mike Waltz xác nhận Israel đã triển khai hệ thống phòng thủ tên lửa Vòm Sắt đến UAE để chống lại các cuộc tấn công của Iran.

Và sự rạn nứt thêm nghiêm trọng giữa 2 "ông lớn" Ả Rập đã được thể hiện rõ ràng hơn khi UAE từ ngày 1.5 vừa qua đã rút khỏi Tổ chức Các nước xuất khẩu dầu (OPEC) mà Ả Rập Xê Út gần như đóng vai trò dẫn đầu. Nguyên nhân của việc này là UAE bất đồng sâu sắc về chiến lược chung của OPEC.

Tin Gốc: Thanh Niên