Đó là hành trình vượt khó của cậu học trò nghèo Phan Học đúng 30 năm về trước – người đã dùng nghị lực phi thường để dệt nên ước mơ từ những gian khó của cuộc đời.
Năm 1996, chàng trai nghèo Phan Học gây xúc động khi thi đỗ cùng lúc 3 trường đại học với số điểm cao nhất nhì tỉnh Quảng Nam – Đà Nẵng.
Thời điểm ấy, thành tích của anh được xem là một kỳ tích đối với vùng quê nghèo, được Báo Tuổi Trẻ viết bài biểu dương, gieo vào lòng bao thế hệ học trò nghèo niềm tin vào sức mạnh của con chữ.
Ba mươi năm trôi qua, cậu học trò lấm lem ngày ấy giờ đã là Tiến sĩ ngành Hệ thống viễn thông, một giảng viên đại học tại TP.HCM.
Trong ký ức của người em gái thứ năm – chị Phan Thị Kiều Trinh, ngôi nhà của gia đình anh ngày ấy chỉ là mái tranh xiêu vẹo, nơi những bữa cơm ấm lòng nhất cũng chỉ toàn khoai, sắn độn cơm.
Cha mẹ anh quanh năm suốt tháng đào gốc cây bán củi, gánh bộ gần 10 cây số xuống chợ Hà Lam để đổi lấy từng lon gạo nuôi đàn con thơ. Nghèo khó ghì chặt vai áo, nhưng người cha vẫn luôn dịu dàng căn dặn: “Ráng học đi các con, có con chữ sau này đời mới bớt khổ”.
Hiểu được nỗi lòng của cha mẹ, Phan Học lao vào học như để tìm chiếc chìa khóa mở ra cánh cửa tương lai. Mỗi ngày, ngoài giờ lên lớp, anh lại cùng em trai lên rừng đào gốc cây, hái sim, chăn bò phụ giúp gia đình.
Lên cấp ba, chiếc xe đạp chở củi nặng trĩu cùng anh thức dậy từ 3h sáng, vượt gần 30 cây số ra thị trấn Vĩnh Điện bán củi rồi mới vội vã đạp ngược về trường cho kịp buổi học.
Có những buổi sáng mệt nhoài vì đường xa, anh đến muộn, chỉ dám lặng lẽ đứng ngoài cửa lớp, kê cuốn vở lên tường gạch loang lổ để chép bài.
Năm 1996, cánh cửa đại học mở ra, Phan Học trở thành ngọn hải đăng dẫn lối cho cả gia đình. Nhìn vào tấm gương của người anh cả, bảy người em lần lượt tiếp bước.
Tốt nghiệp kỹ sư năm 2001, anh đi làm ngay để phụ cha mẹ nuôi các em, đồng thời tiếp tục vừa làm vừa học cao học. Sau đó, anh nhận học bổng và bảo vệ thành công luận án Tiến sĩ vào năm 2013.
Với niềm mong mỏi lan truyền chia sẽ những tri thức anh học hỏi tích luỹ được cho thế hệ trẻ, sau khi thành danh, anh chọn con đường tiếp tục sự nghiệp gieo hạt mầm tri thức đến nay.
Dù đã đứng trên bục giảng của một trường đại học lớn, Tiến sĩ Phan Học vẫn giữ nguyên vẹn sự khiêm nhường và ấm áp của cậu học trò nghèo năm xưa.
Khi được hỏi về thành công của mình, anh chỉ cười hiền: “Tôi cũng chỉ nỗ lực như bao người thôi, có giỏi giang gì đâu. Đất nước mình còn nhiều người tài lắm”.
Với anh, tài sản vô giá nhất cuộc đời không phải là học vị tiến sĩ, mà là tình yêu thương vô bờ bến của gia đình.
Chính ngọn lửa yêu thương ấy đã giúp cả 8 anh chị em anh đều tốt nghiệp đại học trở lên, trong đó người em kế đã là Phó Giáo sư – Tiến sĩ, 2 người là thạc sĩ, những người còn lại đều đỗ đạt thành tài.
Trên bục giảng hôm nay, thầy Phan Học luôn dành một sự đồng cảm sâu sắc cho những sinh viên có hoàn cảnh khó khăn. “Tôi đi dạy, học trò khó khăn điều gì tôi sẵn sàng hỗ trợ. Biết điều gì thì chia sẻ điều đó, ai cần tư vấn tôi luôn sẵn lòng”, anh chia sẻ với ánh mắt ấm áp.
Ba mươi năm trôi qua, tờ báo cũ viết về cậu học trò nghèo Phan Học năm 1996 vẫn được anh nâng niu như một kỷ vật vô giá. Nó không chỉ là niềm tự hào, mà còn là lời nhắc nhở anh về những ngày gian khó đã qua để sống tốt hơn mỗi ngày.
Nhìn các sĩ tử hôm nay bước vào đời trong kỷ nguyên số và trí tuệ nhân tạo (AI), anh nhắn gửi: “Hãy xây dựng cho mình tư duy kiến thức nền tảng, khả năng học hỏi liên tục, và thích nghi. Hãy không ngừng học hỏi và sẵn sàng sẻ chia để cùng nhau tiến bộ”.
Từ một ca khám răng tưởng chừng đơn giản, cụ ông 63 tuổi ở tỉnh Thiểm Tây, Trung Quốc bất ngờ rơi vào vụ việc gây tranh cãi khi bị nhổ toàn bộ 12 chiếc răng thật còn lại và cấy cùng lúc 10 trụ implant. Gia đình bệnh nhân cho rằng đây là dấu hiệu điều trị quá mức, trong khi phía bệnh viện khẳng định mọi quy trình đều tuân thủ đúng chuyên môn.
Theo truyền thông địa phương, bệnh nhân là ông Lý 63 tuổi, sống tại quận Phượng Tường, thành phố Bảo Kê. Tháng 9/2025, sau khi nhìn thấy quảng cáo về chương trình "kiểm tra răng miễn phí" của Bệnh viện Nha khoa Đại Đoàn Viên, ông được nhân viên liên hệ, mời đến khám và thậm chí còn bố trí xe đưa đón tận nơi.
Trước khi đi khám, ông Lý chỉ gặp vấn đề ở một chiếc răng hàm trên bị đau. Dù tuổi đã cao, ông vẫn còn 12 chiếc răng thật và vẫn có thể ăn uống nhờ sử dụng hàm giả. Thế nhưng sau khi thăm khám, bác sĩ kết luận toàn bộ số răng còn lại đều không còn khả năng giữ lại và khuyến nghị nhổ đồng loạt để tiến hành cấy ghép implant.
Theo lời ông Lý, chi phí điều trị ban đầu được báo khoảng 40.000 Nhân dân tệ. Khi biết ông không đủ khả năng chi trả, bệnh viện giảm xuống còn 25.000 Nhân dân tệ với phương án nhổ 12 chiếc răng và cấy 10 trụ implant ngay trong một lần điều trị.
Điều khiến gia đình bức xúc là cách thanh toán. Ông Lý cho biết nhân viên bệnh viện đã cầm điện thoại của ông để thực hiện các giao dịch bằng hình thức xác thực khuôn mặt. Sau khi hoàn tất, toàn bộ 18.800 Nhân dân tệ trong tài khoản ngân hàng, Alipay và WeChat Pay đều bị trừ sạch. Ngoài ra, ông còn phải ký giấy nợ thêm 6.200 Nhân dân tệ để đủ chi phí điều trị.
Khi rời bệnh viện, người đàn ông 63 tuổi chỉ còn lại vài chục Nhân dân tệ trong túi để bắt xe trở về.
Con trai ông Lý kể rằng tối hôm đó, do không liên lạc được với cha, cả gia đình đã vội vàng đến bệnh viện tìm kiếm. Khi đến nơi, bệnh viện gần như đã đóng cửa, chỉ còn một y tá trực. Ông Lý lúc ấy ngồi lặng lẽ trong phòng truyền dịch, miệng vẫn ngậm gạc cầm máu sau ca phẫu thuật kéo dài.
Gia đình cho biết điều khiến họ khó chấp nhận nhất là ông Lý có tiền sử bệnh rất phức tạp. Ông từng bị nhồi máu cơ tim, đã đặt 4 stent động mạch vành, tình trạng hẹp mạch lên tới hơn 95%, đồng thời mắc đái tháo đường, tăng huyết áp và viêm thận. Theo người nhà, với hàng loạt bệnh nền như vậy, việc nhổ cùng lúc 12 chiếc răng và cấy implant ngay trong một ca điều trị tiềm ẩn nhiều rủi ro, nhưng bệnh viện lại không hề thông báo hay trao đổi với gia đình trước khi tiến hành.
Sau ca phẫu thuật, sức khỏe ông Lý không hồi phục như mong đợi. Khuôn mặt sưng nề trong thời gian dài, đau nhức liên tục và việc ăn nhai trở nên vô cùng khó khăn. Ông cho biết đã phải điều chỉnh khớp cắn tới 13 lần nhưng vẫn không cải thiện đáng kể. Ngoài ra, ông còn thường xuyên bị tê vùng mặt và cánh tay trái sau khi gây mê.
Trong quá trình khiếu nại, gia đình tiếp tục phát hiện nhiều điểm bất thường trong hồ sơ bệnh án. Theo họ, mỗi lần yêu cầu cung cấp tài liệu, bệnh viện lại bổ sung thêm những giấy tờ mới, khiến họ nghi ngờ hồ sơ đã được chỉnh sửa sau khi vụ việc xảy ra.
Một chi tiết gây xôn xao là trên giấy đồng ý gây mê, giới tính của bệnh nhân lại được ghi là "nữ". Gia đình cho rằng đây là sai sót nghiêm trọng, phản ánh quy trình xác minh thông tin người bệnh trước phẫu thuật không được thực hiện cẩn thận.
Điều đáng nói sau khi xem phim X-quang của bệnh nhân, một số chuyên gia còn cho rằng nhiều chiếc răng vẫn có thể bảo tồn thay vì phải nhổ bỏ hoàn toàn. Ngoài ra, một số trụ implant được đánh giá có dấu hiệu cắm lệch, làm tăng nguy cơ tiêu xương, lỏng trụ và ảnh hưởng đến khả năng ăn nhai trong tương lai.
Gia đình ông Lý chưa chấp nhận bồi thường và yêu cầu làm rõ có hay không dấu hiệu điều trị quá mức.
Ngày 17/5, nhiều cư dân mạng ở tỉnh Thiểm Tây đã đăng tải video ghi lại cảnh tượng đặc biệt diễn ra trong một buổi tiệc cưới tại địa phương.
Theo lời kể của các nhân chứng, do trời mưa lớn trong ngày nên các vị khách phải ngồi giữa vùng nước ngập để ăn cỗ.
Được biết, đám cưới diễn ra tại huyện Hợp Dương của thành phố Vị Nam (tỉnh Thiểm Tây, Trung Quốc). Một khách mời họ Vương cho biết, trước đó trời mưa không ngớt suốt nhiều giờ đồng hồ.
Sau khi xong xuôi thủ tục rước dâu, khu vực tổ chức tiệc cưới cũng ngập nước. Mực nước đã vượt quá mắt cá chân tới mức nhân viên phục vụ phải lội nước, bê thức ăn tới từng bàn.
Dù điều kiện không thuận lợi, gia đình chú rể quyết định vẫn tổ chức buổi hôn lễ như bình thường. Khoảng 200 đến 300 khách mời tới dự. Bất chấp mưa lớn, mọi người đều ăn uống nhiệt tình. Không ai bỏ về giữa chừng và tiệc cưới kéo dài tới 15h.
Theo chia sẻ của chú rể, do thời tiết bất lợi nên quan khách có mặt tại buổi tiệc phải chờ đợi khá lâu mới được dùng bữa. Tuy nhiên tất cả đều là anh em bạn bè, người thân và hàng xóm của cô dâu chú rể nên không ai rời tiệc. Họ đều muốn ở lại chung vui với cặp đôi tân lang tân nương.
Khoảnh khắc hàng trăm khách mời bị nước mưa tràn vào ngập tới mắt cá chân, vẫn vui vẻ dùng bữa đã gây sốt trên nhiều nền tảng mạng xã hội tại quốc gia tỷ dân. Nhiều người còn nói vui rằng, đám cưới gặp nước là biểu tượng của may mắn vì nước mang tài lộc, có ý nghĩa tốt đẹp.
"Tiệc cưới với hơn 30 bàn. Trời mưa giúp tiết trời mát mẻ hơn. Chúng tôi ăn uống cũng vui vẻ để chúc phúc cho cặp đôi trẻ", một khách mời họ Triệu chia sẻ.
Theo Đài Khí tượng thành phố Vị Nam, vào lúc 11h37 ngày 17/5, đơn vị đã phát đi cảnh báo mưa lớn cấp xanh. Dự báo cho thấy, khu vực phía nam và trung tâm thành phố sẽ có mưa to. Một số nơi có thể xuất hiện mưa rất to.
Các khu vực gồm quận Lâm Vị, quận Hoa Châu, thành phố Hoa Âm và huyện Đồng Quan được dự báo lượng mưa vượt quá 50mm. Do mưa lớn nên các chuyên gia cũng lên tiếng cảnh báo người dân cần chú ý phòng tránh.
Trước đó tại Trung Quốc từng có những đám cưới tổ chức đúng ngày mưa lớn, gây ra tình huống dở khóc dở cười.
Đó là trường hợp của cặp đôi ở Quế Lâm, tổ chức cưới vào đúng thời điểm mưa lũ lịch sử hồi tháng 7/2024.
Theo Cơ quan khí tượng thủy văn địa phương, đây là trận mưa lớn nhất tại thành phố Quế Lâm kể từ năm 1998 trở lại đây.
Vào thời điểm cô dâu đang trên đường tới đám cưới thì khu vực này bắt đầu ngập lụt sau nhiều ngày mưa lớn. Tuy nhiên, cặp đôi vẫn quyết tâm tổ chức lễ cưới đúng thời gian dự kiến vì đó là "ngày đẹp".
Tại Trung Quốc, đặc biệt là các vùng nông thôn, nơi giá trị truyền thống còn đậm nét, người dân tin rằng đám cưới phải được xem trước ngày, tổ chức đúng dịp tốt lành. Họ tin rằng nếu thay đổi có thể mang tới điều kém may mắn.
Đoạn video được người dân địa phương ghi lại cho thấy cô dâu trên đường trở về nhà sau khi trang điểm thì trận lũ khiến chiếc xe suýt bị cuốn đi. Họ may mắn gặp được đội lính cứu hỏa hỗ trợ. Sau đó, xe cứu hỏa di chuyển mất 20 phút để đi hết quãng đường khoảng 20km.
Do nước ngập nên chú rể phải mượn tạm một chiếc thuyền tự chế của người dân địa phương làm xe dâu. Đoạn video được người đi đường ghi lại cho thấy cô dâu mặc váy cưới ngồi trên thuyền. Trong khi đó, chú rể và bố ruột cô dâu xắn cao quần, đẩy thuyền vượt lũ.
Về phần mình, cô dâu (không tiết lộ danh tính) cho biết dù mực nước đã dâng cao ngang ngực nhưng lễ cưới không thể trì hoãn vì "mọi thứ đều được lên kế hoạch từ trước".
Tuy nhiên, cô gái cũng tỏ ra ngại ngần vì không muốn làm phiền tới khách mời. Được biết, không ít người phải vượt quãng đường xa và rất vất vả mới tới được lễ cưới.
Sự kiện diễn ra ngày 24-6 có sự tham gia của các tổng lãnh sự Ý, Anh, Đức, Canada, Indonesia, Úc, Thái Lan, Hà Lan và hàng chục sinh viên khoa quan hệ quốc tế, Trường đại học Khoa học xã hội và Nhân văn.
Cuộc thảo luận mở ra một góc nhìn khác nhau về sự nghiệp ngoại giao nhưng cũng là những bài học rộng hơn về cách người trẻ, đặc biệt là nữ giới, đối diện với sự bất định, thất bại, áp lực xã hội và hành trình tìm kiếm bản thân.
"Ngày 24-6 là Ngày Quốc tế Phụ nữ trong ngành ngoại giao. Đây là dịp để chúng ta vừa tôn vinh những thành tựu mà phụ nữ đã đạt được trong lĩnh vực ngoại giao, vừa nâng cao nhận thức về những thách thức vẫn còn tồn tại.
Đồng thời chúng tôi cũng muốn khích lệ thế hệ trẻ rằng: mọi điều đều có thể. Ước mơ của các bạn hoàn toàn có thể trở thành hiện thực. Chúng tôi ở đây để hỗ trợ các bạn. Vì thế, hãy mạnh dạn theo đuổi ước mơ của mình", Tổng lãnh sự Hà Lan Raïssa Marteaux chia sẻ với Tuổi Trẻ Online tại sự kiện.
Theo bà Raïssa, các bạn sinh viên tham gia buổi trò chuyện đều cởi mở và sẵn sàng lắng nghe những chia sẻ từ các nữ tổng lãnh sự. Mỗi người đều có một hành trình riêng, với những câu chuyện và trải nghiệm khác nhau, và bà hy vọng những câu chuyện ấy có thể truyền cảm hứng cho các bạn.
Trong đó, bà cho rằng những người trẻ tại sự kiện cũng chính là những nhà lãnh đạo của tương lai. "Không nhất định phải đạt đến một vị trí nhất định trong sự nghiệp thì mới có thể được xem là nhà lãnh đạo. Lãnh đạo và quản lý là hai khái niệm khác nhau.
Đúng là vai trò quản lý thường chỉ đến khi bạn đạt được một tầm mức nhất định trong sự nghiệp. Nhưng năng lực lãnh đạo thì các bạn đã thể hiện từ bây giờ rồi. Vậy thì cớ gì phải chờ thêm 10 hay 20 năm nữa mới tự xem mình là một nhà lãnh đạo?
Bạn khởi xướng một sáng kiến và triển khai nó, đó là lãnh đạo. Bạn tập hợp một nhóm người, dẫn dắt họ thực hiện một việc gì đó, đó là lãnh đạo. Lãnh đạo có thể là điều bé nhỏ hoặc lớn lao, tùy cách bạn lựa chọn. Những bạn trẻ hôm nay chính là các nhà lãnh đạo của tương lai. Và đó là điều khiến cuộc trò chuyện với họ trở nên đặc biệt thú vị", bà Marteaux nói.
Bạn Quế Anh, sinh viên năm 2 ngành quan hệ quốc tế, Trường đại học Khoa học xã hội và Nhân văn, ấn tượng với sự cởi mở của các nữ tổng lãnh sự khi chia sẻ về những rào cản, định kiến về phụ nữ mà họ từng đối mặt trong hành trình bước vào ngành ngoại giao.
Những trải nghiệm thực tế cùng lời khuyên từ các cô giúp Quế Anh thêm tự tin, nhận ra phụ nữ có nhiều lựa chọn và cơ hội phát triển trong lĩnh vực này. Cô tâm đắc nhất với thông điệp của Tổng lãnh sự Ý rằng hãy tin vào chính mình và luôn chuẩn bị kỹ lưỡng cho mọi tình huống.
Trong bối cảnh công nghệ phát triển nhanh, trí tuệ nhân tạo dần thay thế nhiều công việc truyền thống và những nghề nghiệp hoàn toàn mới liên tục xuất hiện, không ít người trẻ lo lắng rằng họ không biết mình thực sự muốn làm gì, hoặc nên chuẩn bị cho tương lai như thế nào.
Tổng lãnh sự Anh tại Alexandra Smith cho rằng cảm giác đó không phải điều đáng sợ. "Mỗi khi gặp những sinh viên cảm thấy không chắc chắn về tương lai, tôi luôn trấn an các bạn rằng đó không phải là một điểm yếu mà là một điểm khởi đầu. Điều quan trọng không phải là có sẵn mọi câu trả lời mà là chủ động tìm kiếm cơ hội để phát triển và thích nghi", bà chia sẻ.
Theo bà, thay vì quá tập trung vào một chức danh nghề nghiệp cố định, người trẻ nên đầu tư vào những kỹ năng có thể mang theo trong suốt cuộc đời như giao tiếp, giải quyết vấn đề, khả năng làm việc trong môi trường đa văn hóa và tính thích ứng.
"Trong một thế giới khó đoán định, tài sản lớn nhất của bạn là khả năng tiếp tục học hỏi. Hãy tò mò, hãy dũng cảm và đừng ngại thay đổi hướng đi, bởi mỗi bước đi đều góp phần định hình con người bạn sẽ trở thành".
Trong khi đó, Tổng lãnh sự Indonesia tại Carolina Tinangon nhìn thấy cơ hội trong chính những biến động ấy. Theo bà, công nghệ tiên tiến và trí tuệ nhân tạo không chỉ làm biến mất một số công việc mà còn cho phép người trẻ tạo ra công việc cho chính mình.
"Các bạn không nhất thiết phải phụ thuộc vào các công ty. Các bạn hoàn toàn có thể tạo ra công việc của riêng mình bằng cách tận dụng những công nghệ mới", bà nói.
Tuy nhiên bà nhấn mạnh điều quan trọng không chỉ là biết sử dụng AI mà còn phải biết sử dụng công nghệ một cách khôn ngoan.
Bà cũng khuyến khích thanh niên nhìn xa hơn các đô thị lớn để nhận ra tiềm năng ở khu vực nông thôn, nơi đang sở hữu nhiều cơ hội phát triển về nông nghiệp, năng lượng mới và kinh tế xanh.
