Các bác sĩ xác định bệnh nhân mang khối u buồng trứng trái kích thước lớn, 15x18cm, đã bị xoắn một phần trên nền suy thận giai đoạn 3, béo phì và có nguy cơ huyết khối, đòi hỏi phải can thiệp khẩn cấp.
Cuộc hội chẩn chạy đua với thời gian
Tại Vinmec Đà Nẵng, kết quả thăm khám và chẩn đoán hình ảnh cho thấy trong ổ bụng bệnh nhân có khối u lớn nghi xoắn buồng trứng. Đây là một cấp cứu phụ khoa nguy hiểm, có thể gây thiếu máu nuôi, hoại tử khối u, viêm nhiễm hoặc biến chứng nặng nếu không được xử trí kịp thời.
Thách thức càng lớn khi người bệnh đồng thời mắc suy thận giai đoạn 3, béo phì và có nguy cơ hình thành huyết khối sau phẫu thuật. Các bệnh lý nền này làm tăng rủi ro trong quá trình gây mê, phẫu thuật và hồi sức.
Trước nguy cơ diễn tiến nhanh, Ban Giám đốc Bệnh viện Vinmec Đà Nẵng lập tức tổ chức hội chẩn đa chuyên khoa, đánh giá đồng thời tình trạng khối u, chức năng thận, nguy cơ gây mê hồi sức, nguy cơ chảy máu và huyết khối.
Sau khi cân nhắc các phương án, ê-kíp thống nhất chỉ định phẫu thuật cấp cứu nhằm loại bỏ khối u, kiểm soát nguy cơ xoắn và bảo vệ tính mạng cho người bệnh.
Ca phẫu thuật được thực hiện bởi ê-kíp đa chuyên khoa gồm ThS.BSCKII Tạ Quốc Bản, ThS.BS Nguyễn Thị Lệ (chuyên ngành Sản Phụ khoa) và ThS.BS Dương Xuân Lộc (chuyên ngành Ngoại Tiêu hóa).
Với khối u có kích thước lớn và dính vào mạc nối lớn, sự phối hợp của bác sĩ Ngoại Tiêu hóa đóng vai trò quan trọng trong quá trình bóc tách, giúp xử lý tổn thương một cách an toàn, hạn chế nguy cơ ảnh hưởng đến các cơ quan lân cận.
Trong quá trình phẫu thuật, ê-kíp phát hiện khối u nằm ở buồng trứng trái, kích thước rất lớn, chia thành 3 phần và đã bị xoắn một phần. Khối u chuyển màu tím, cho thấy việc lưu thông máu đến khu vực này đã bị ảnh hưởng. Nếu không được xử trí sớm, khối u có thể bị hoại tử, viêm nhiễm hoặc gây biến chứng nguy hiểm trong ổ bụng.
Do khối u lớn và dính với các mô xung quanh, các bác sĩ không thể cắt bỏ ngay mà phải xử lý từng bước rất cẩn trọng. Trước tiên, ê-kíp hút bớt dịch bên trong để làm khối u nhỏ lại, giúp việc phẫu thuật thuận lợi và an toàn hơn. Sau đó, các bác sĩ tiến hành bóc tách, cắt bỏ khối u cùng phần phụ trái, đồng thời kiểm soát chảy máu kỹ lưỡng trong suốt ca mổ.
Theo ThS.BSCKII Tạ Quốc Bản, đây là ca phẫu thuật cần sự tính toán rất kỹ vì người bệnh vừa có khối u lớn bị xoắn, vừa có bệnh nền suy thận giai đoạn 3. Mọi bước trong ca mổ, từ gây mê, truyền dịch đến theo dõi huyết áp, lượng máu mất và nguy cơ huyết khối, đều phải được kiểm soát chặt chẽ để hạn chế tối đa biến chứng sau phẫu thuật.
“Với những trường hợp khối u buồng trứng lớn, đặc biệt nghi ngờ xoắn, thời gian xử trí rất quan trọng. Phẫu thuật kịp thời giúp loại bỏ khối u, kiểm soát nguy cơ và bảo vệ tính mạng bệnh nhân”, bác sĩ Bản nhận định.
Hiệu quả của mô hình điều trị đa chuyên khoa
Sau phẫu thuật, chị H.V. được theo dõi sát các chỉ số sinh hiệu, chức năng thận, mức độ đau sau mổ, nguy cơ chảy máu và nguy cơ huyết khối. Nhờ được can thiệp kịp thời và chăm sóc hậu phẫu toàn diện, sức khỏe chị dần ổn định, dự kiến có thể xuất viện sau 3-5 ngày khi diễn tiến thuận lợi.
Với gia đình chị, khoảnh khắc ca phẫu thuật thành công là giây phút không thể quên.
“Lúc đầu tôi rất sợ, nghĩ vợ mình không qua khỏi. May mắn là vợ tôi đang ở gần bệnh viện và được đưa vào Vinmec kịp thời. Nhìn vợ được cứu sống, tôi thật sự rất xúc động và hạnh phúc. Tôi chỉ biết cảm ơn các bác sĩ”, chồng chị H.V. chia sẻ.
Các bác sĩ khuyến cáo, phụ nữ không nên chủ quan khi xuất hiện các triệu chứng như đau bụng dữ dội, cơn đau tăng nhanh, bụng chướng, buồn nôn, mệt lả, đau vùng hạ vị kéo dài hoặc rối loạn kinh nguyệt không rõ nguyên nhân.
U buồng trứng có thể diễn tiến âm thầm, nhiều trường hợp chỉ được phát hiện khi khối u đã lớn hoặc xuất hiện biến chứng như xoắn, vỡ hay xuất huyết. Việc khám phụ khoa định kỳ và siêu âm khi có bất thường vùng bụng dưới là chìa khóa giúp phát hiện sớm, từ đó nâng cao hiệu quả điều trị và hạn chế biến chứng.
Một trường hợp tại Thái Lan đang gây chú ý trên mạng xã hội khi một phụ nữ phải nhập viện và điều trị dài ngày vì ký sinh trùng xâm nhập và lan đến vùng quanh mắt, khiến nguy cơ mất thị lực rất cao. Bác sĩ cảnh báo nếu nhiễm nặng, ký sinh trùng thậm chí có thể di chuyển lên não và đe dọa tính mạng.
Ploylada một người dùng mạng xã hội tại Thái Lan đã chia sẻ câu chuyện của mình như lời cảnh báo cộng đồng, kèm hình ảnh điều trị trong bệnh viện. Cô cho biết nguyên nhân ban đầu được xác định là do ăn món tôm ướp nước mắm trong hai ngày liên tiếp.
Trong quá trình thăm khám, bác sĩ nghi ngờ bệnh nhân từng ăn đồ sống hoặc chưa nấu chín kỹ. Sau khi xác nhận thói quen ăn uống, cô được chẩn đoán ký sinh trùng đã lan tới vùng rìa mắt và cần can thiệp phẫu thuật. Sau hơn 10 ngày điều trị, bệnh nhân đã được xuất viện.
Câu chuyện ban đầu gây tranh cãi khi nhiều người không tin rằng món ăn dân dã có thể dẫn đến hậu quả nghiêm trọng như vậy, khiến chính bệnh nhân quyết định đăng tải cảnh báo để mọi người thận trọng hơn với thực phẩm sống hoặc tái.
Tiến sĩ Krisada Siramapuch, Giám đốc Trung tâm Y học Tích hợp Quốc tế (Thái Lan), cho biết loại ký sinh trùng này thường bị gọi nhầm là "giun phổi chuột", nhưng thực chất liên quan chặt chẽ đến vòng đời trong ốc nước ngọt, nên chính xác hơn là "ký sinh trùng ốc sên".
Theo chuyên gia, ký sinh trùng phát triển trong chuột, sau đó lây qua phân sang ốc nước ngọt và các loài thủy sinh như cua, tôm… Khi con người ăn phải thực phẩm chưa nấu chín chứa ấu trùng, nguy cơ nhiễm bệnh sẽ xảy ra.
Khi xâm nhập cơ thể, ký sinh trùng có thể di chuyển lên não hoặc mắt, gây viêm màng não, co giật, xuất huyết mắt, tổn thương võng mạc và thậm chí dẫn đến mù vĩnh viễn. Trong nhiều trường hợp, khi ký sinh trùng đã vào mắt, thuốc không còn hiệu quả và cần phẫu thuật để loại bỏ.
Bác sĩ khuyến cáo người dân cần nấu chín kỹ tôm, cua, ốc và các loại thực phẩm thủy sinh, đồng thời rửa sạch rau củ để giảm nguy cơ nhiễm ký sinh trùng nguy hiểm này.
Bổ sung vitamin A đúng cách không chỉ giúp tăng cường thị lực mà còn góp phần bảo vệ mắt trước các bệnh thoái hóa theo tuổi tác. Dưới đây là những thực phẩm quen thuộc, dễ tìm nhưng lại chứa nguồn dinh dưỡng dồi dào cho đôi mắt.
Khoai lang: Đây là nguồn vitamin A nổi bật, đặc biệt ở dạng beta-carotene. Một củ khoai lang nướng có thể cung cấp tới 1.400 mcg vitamin A, đáp ứng hơn 150% nhu cầu khuyến nghị mỗi ngày, đồng thời hỗ trợ phòng ngừa thoái hóa điểm vàng. Ngoài ra, thực phẩm này còn giàu chất xơ, vitamin B6, C và kali, giúp kiểm soát đường huyết hiệu quả.
Cà rốt: Nửa cốc cà rốt sống cung cấp khoảng 459 mcg vitamin A. Đây là món ăn nhẹ lành mạnh, giàu chất xơ, tốt cho hệ tiêu hóa và có thể kết hợp linh hoạt trong salad hoặc các món ăn kèm.
Rau bina: Loại rau này chứa hàm lượng vitamin A cao cùng nhiều khoáng chất quan trọng. Nửa cốc rau bina luộc có thể cung cấp 573 mcg vitamin A, đồng thời bổ sung sắt và magie, giúp hỗ trợ sức khỏe tổng thể và thị lực.
Ớt chuông đỏ: Đây thực phẩm ít calo nhưng giàu vitamin A và C. Một nửa cốc ớt chuông đỏ cung cấp khoảng 117 mcg vitamin A, đồng thời chứa nhiều chất chống oxy hóa có lợi cho sức khỏe.
Xoài: Đây là loại trái cây giàu vitamin A tự nhiên. Một quả xoài cung cấp khoảng 112 mcg vitamin A, hỗ trợ tiêu hóa và giúp cơ thể hấp thụ dưỡng chất tốt hơn, đặc biệt khi dùng trong món salad hoặc ăn trực tiếp.
Những năm trước đây, ba tháng hè thật sự là quãng thời gian tự do đúng nghĩa của lũ trẻ quê. Không có lịch học thêm kín từ sáng tới tối, không điện thoại thông minh. Ăn cơm xong, bọn trẻ lại ùa ra khỏi nhà, í ới gọi nhau rồi rong ruổi khắp xóm làng.
Phía sau nhà tôi là bìa rừng cao su hun hút, trước mặt là những con đường đất đỏ mùa nắng bụi bay mù trời. Mùa hè bắt đầu bằng các cuộc rong chơi. Sáng đào dế, bắt ve, tìm tổ chim, trưa rủ nhau ra suối tắm đến tím môi mới chịu lên bờ.
Có hôm chạy chơi quá xa, đến lúc trời nhá nhem mới cuống quýt chạy về, vừa chạy vừa thấp thỏm nhìn xem ba mẹ có đang đứng đợi ngoài sân hay không.
Tuổi thơ ngày ấy nghịch ngợm mà vô tư. Trộm xoài, bẻ mía, hái mít non gần như là "chiến tích" chung của lũ trẻ trong xóm. Mỗi lần bị chủ vườn phát hiện, cả bọn chạy tán loạn. Đứa nào cũng lem luốc đất đỏ, chân tay đầy vết trầy xước, nhưng rồi hôm sau lại tiếp tục tụ tập.
Trẻ con hồi ấy lúc nào cũng quây quần bên nhau. Con gái mê nhảy dây, ô ăn quan, banh đũa rồi ríu rít hát đồng dao. Con trai chia phe đánh trận giả, lấy tàu lá chuối làm kiếm, cành cây làm súng rồi chạy khắp bờ ruộng la hét vang trời.
Chiều xuống là khoảng thời gian đẹp nhất. Cả đám cầm lon sữa chạy ra những bụi cây ven đường bắt đom đóm. Ánh sáng xanh lập lòe bay khắp hàng rào, bụi chuối, bờ cỏ tối om. Có hôm tụi nhỏ úp cái lon đầy đom đóm lại giữa sân rồi ngồi im nhìn những chấm sáng chớp tắt như bầu trời sao thu nhỏ.
Có đêm mất điện, cả nhà trải chiếu ngoài sân nằm hóng gió. Người lớn phe phẩy quạt nan kể chuyện, còn trẻ con nằm đếm sao trời, nghe tiếng ve ran lên từ hàng cây tối sẫm. Đêm trăng sáng, tụi tôi lại kéo nhau chơi trốn tìm, năm mười đến tận khuya. Đứa lớn dắt đứa nhỏ, đứa chạy nhanh kéo tay đứa chạy chậm.
Tình bạn tuổi thơ nhiều khi chỉ bắt đầu từ lần chia phe chơi đuổi bắt như thế.
Mùa hè ngày ấy còn gắn với những buổi chiều cả xóm tụ tập xem tivi chung. Gần 17 giờ, khi tiếng nhạc phim sắp vang lên, đám trẻ đang chơi ngoài đường bắt đầu lục tục kéo về những nhà có tivi. Đứa đứng ngoài sân xoay ăng ten, đứa trong nhà liên tục la lớn: "Nét chưa?", "Được rồi, đứng yên đó!".
Rồi tiếng nhạc mở đầu của bộ phim Tây Du Ký vang lên, cả căn nhà lập tức im lặng. Dù năm nào phim cũng chiếu lại, lũ trẻ vẫn xem say mê như lần đầu. Đứa cầm cây củi làm gậy Như Ý chạy khắp xóm, đứa bắt chước giọng cười của Trư Bát Giới khiến người lớn bật cười.
Đến giờ tôi vẫn nhớ cảm giác ngồi chen chúc trên nền nhà mát lạnh, mắt dán vào tivi đang chớp chớp hình.
Nhà nào có cái tivi màu gần như trở thành nơi tụ tập của cả xóm. Có hôm tivi đang xem bỗng mất hình, bác chủ nhà đứng dậy vỗ bốp bốp vài cái lên nóc máy, màn hình sáng trở lại, cả đám reo lên như vừa chứng kiến phép màu.
World Cup ngày ấy cũng náo nhiệt theo cách rất riêng. Mỗi mùa bóng đá về, cả xóm lại thức khuya xem cùng nhau. Người lớn ngồi uống trà bàn chuyện trận đấu rôm rả, còn lũ trẻ thức ké rồi ngủ gục lúc nào không biết. Mấy chị trong xóm mê đội Ý vì cầu thủ đẹp trai như tài tử điện ảnh, còn nhiều người thích Argentina chỉ vì mái tóc vàng lãng tử của các danh thủ ngày ấy.
Còn âm nhạc cũng rất đặc biệt. Đi đâu cũng nghe nhạc Modern Talking phát ra từ máy cát sét cũ rè rè, các bài "Cheri Cheri Lady", "Brother Louie". Lũ trẻ chẳng hiểu tiếng Anh là gì nhưng đứa nào cũng thuộc giai điệu.
Nhiều năm trôi qua, những đứa trẻ ngày ấy giờ đã lớn. Có người rời quê lên thành phố, có người đi làm xa, có người đã trở thành cha mẹ. Những con đường đất đỏ năm xưa dần được bê tông hóa, còn cái tivi ăng ten cũng lùi vào ký ức.
Trẻ con hôm nay có nhiều thứ hơn thế hệ trước. Một cái điện thoại có thể mở ra cả thế giới với YouTube, game online và vô số hình thức giải trí hiện đại. Nhưng cũng vì thế mà nhiều đứa trẻ lớn lên cùng màn hình nhiều hơn cùng sân chơi hay bạn bè ngoài xóm.
Ngày trước, trẻ con không cần nhắn tin để hẹn nhau. Chỉ cần tiếng gọi í ới ngoài đường là cả xóm tụ tập đông đủ. Từ xem chung bộ phim, nghe chung bài nhạc cho tới thức cùng nhau xem World Cup, mọi niềm vui đều được chia sẻ rất tự nhiên.
Mỗi khi tiếng ve lại râm ran trong nắng tháng hạ, tôi vẫn có cảm giác như đâu đó ngoài sân cũ, một đám trẻ đang chạy chân trần trên con đường đất đỏ, gọi nhau đi bắt đom đóm trước khi trời kịp tối.
Pon Doikam phát hiện những cục máu dính trên khăn giấy khi xì mũi sau nhiều giờ bán dừa trong bầu không khí bị ô nhiễm ở Chiang Mai. "Cảm giác như mắc kẹt trong khói", người bán dừa 36 tuổi nói.
Tình trạng đốt nương rẫy theo mùa, cháy rừng và các kiểu thời tiết đặc thù tạo nên "mùa ô nhiễm" hàng năm. Một số khu vực ở miền bắc Thái Lan xuất hiện hiện tượng sương mù dày đặc - điều người dân địa phương cho rằng "chưa từng có". "Tôi sống ở Chiang Mai từ khi còn nhỏ, và đây là tình trạng tồi tệ nhất từ trước đến nay," Pon nói. "Nhưng tôi không có lựa chọn nào khác ngoài việc phải ra đường kiếm sống hàng ngày".
Trong tuần đầu tiên của tháng 4, Chiang Mai, thành phố lớn thứ hai của Thái Lan, thường xuyên đứng đầu danh sách những thành phố lớn ô nhiễm nhất thế giới trên chuyên trang IQAir.
Tại thị trấn Pai, nơi nổi tiếng với thiên nhiên xanh, nồng độ bụi mịn PM2.5 có thời điểm vượt 900 microgram/m3, gấp 60 lần mức khuyến nghị của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO). Địa hình đồi núi cũng khiến khói bụi khó thoát ra ngoài và gây khó khăn cho việc tiếp cận các điểm cháy rừng.
AFP ghi nhận nhiều đám cháy rừng bùng phát trên sườn đồi và dọc các con đường giữa Pai và Chiang Mai. Các lính cứu hỏa tình nguyện như anh Maitree Nuanja đang nỗ lực làm việc với nguồn lực hạn chế, chủ yếu dựa vào đồ quyên góp như nước uống và khẩu trang.
Theo lời Maitree Nuanja, trung tâm kiểm soát cháy rừng chỉ cung cấp 20 lít nhiên liệu và cho mượn máy thổi lá. Khi mùa cháy rừng kết thúc họ phải trả lại. "Trời tối và mờ mịt đến mức không ai có thể nhìn thấy gì, tình trạng này đã kéo dài quá lâu", Maitree nói. Anh cũng lo sợ ngôi nhà cạnh rừng của mình bị cháy lan và các vấn đề về sức khỏe của bản thân.
Hôm 1/4, một lính cứu hỏa tình nguyện đã tử vong. Giới chức địa phương cho biết nạn nhân nghi bị kiệt sức do nắng nóng và các bệnh lý nền.
Để bảo vệ nhóm người dễ tổn thương như có bệnh nền, người già và trẻ em, chính quyền Chiang Mai lắp đặt hàng trăm "phòng không bụi", trang bị máy lọc không khí và hệ thống áp suất dương để ngăn không khí ô nhiễm.
Bà Watwilai Chaiwan, 82 tuổi, một y tá nghỉ hưu trong viện dưỡng lão ở Chiang Mai, cho biết ô nhiễm khiến bà sợ ra ngoài vì hay bị chóng mặt và đau nửa đầu. "Đây là vấn đề với người già. Bạn phải đeo khẩu trang toàn thời gian khi hít thở bầu không khí này", bà nói.
Một số quận ở Chiang Mai đã ban bố tình trạng thảm họa để đẩy nhanh hỗ trợ tài chính.
Ô nhiễm cũng khiến khách du lịch rời bỏ Chiang Mai. Anh Chakkrawat Wichitchaisilp, một tài xế xe tuk-tuk, cho biết đường phố vắng lặng lạ thường so với sự nhộn nhịp của tháng 3 và tháng 4 hàng năm.
Từ một điểm quan sát nhìn ra Chiang Mai, thành phố gần như bị che khuất hoàn toàn, chỉ còn những đường nét mờ ảo của các ngọn đồi hiện ra qua lớp sương mù và mặt trời màu cam nhạt treo lơ lửng trên bầu trời. Martin Astill, 57 tuổi, một du khách Anh, nói: "Tôi đã chụp ảnh từ chính vị trí này và bầu trời khi đó xanh trong vắt thật tuyệt đẹp".
