Từng có mặt tại các buổi lễ tốt nghiệp ở nhiều trường đại học tại TP.HCM, người viết có dịp chứng kiến hình ảnh các tân cử nhân trong trang phục chỉn chu, trang điểm rạng rỡ, tạo dáng trước ống kính của những thợ chụp ảnh chuyên nghiệp. Việc chụp ảnh tốt nghiệp giờ đây không còn đơn thuần là ghi lại khoảnh khắc, mà trở thành một khoản đầu tư đáng kể đối với nhiều sinh viên.
Lê Thảo Vy, cựu sinh viên Trường ĐH Công thương TP.HCM, vừa làm lễ tốt nghiệp ngày 21.4, cho biết đã chi hơn 2 triệu đồng cho bộ ảnh. “Mình thuê thợ chụp ảnh hết 1,3 triệu đồng, trang điểm 450.000 đồng, thuê váy và giày 340.000 đồng, dây sash và làm móng khoảng 150.000 đồng”, Vy chia sẻ.
Để có những bức ảnh ưng ý, Vy thuê thợ chụp từ trước đến sau buổi lễ, kéo dài từ 11 đến 17 giờ. Với cô, đây là khoản chi xứng đáng cho một dịp đặc biệt. “Mình cảm thấy bộ ảnh tốt nghiệp đại học rất xứng đáng với những gì bản thân đã bỏ ra và chuẩn bị”, Vy nói.
Tương tự, Lê Thị Diễm Quỳnh, cựu sinh viên Trường ĐH Công nghệ kỹ thuật TP.HCM, cho biết đã chi khoảng 3,5 triệu đồng cho ngày tốt nghiệp. Trong đó, bao gồm phí làm lễ tốt nghiệp cùng trang phục cử nhân, váy chụp ảnh, trang điểm, làm tóc, thuê thợ chụp ảnh.
“Thợ chụp ảnh là khoản mình đầu tư nhất, bao gồm cả chụp, hướng dẫn tạo dáng và chỉnh sửa hậu kỳ”, Quỳnh cho biết.
Còn Phan Trịnh Ngọc Anh, cựu sinh viên Trường ĐH Khoa học xã hội và nhân văn, ĐH Quốc gia TP.HCM, đã đầu tư hai bộ ảnh: trước lễ và trong ngày tốt nghiệp. Với Ngọc Anh, đây không chỉ là cách lưu giữ kỷ niệm mà còn ghi dấu hành trình trở thành cử nhân sau nhiều năm nỗ lực.
Cô bày tỏ sự tự hào khi là sinh viên của trường, nơi đã gắn bó với nhiều kỷ niệm trong học tập và hoạt động Đoàn – Hội. Ngọc Anh cho biết những bó hoa, món quà xuất hiện trong ảnh cũng là tình cảm của gia đình, bạn bè đã đồng hành cùng cô trong suốt chặng đường trưởng thành.
Ngọc Anh cho rằng việc đầu tư cho ảnh tốt nghiệp tùy thuộc vào nhu cầu mỗi người. Với cô nàng, giá trị không nằm hoàn toàn ở chi phí, mà ở những khoảnh khắc được lưu giữ cùng người thân và cách mỗi cá nhân ghi dấu hình ảnh của mình. “Khi nhận ảnh và xem lại, mình thấy khá xứng đáng. Có những khoảnh khắc chỉ đến một lần trong đời, nên mình muốn lưu giữ và tận hưởng trọn vẹn”, Ngọc Anh chia sẻ.
Với nhiều sinh viên, việc đầu tư cho ảnh tốt nghiệp không chỉ dừng lại ở yếu tố hình thức mà còn mang ý nghĩa tinh thần sâu sắc.
Thảo Vy cho biết cô muốn lưu giữ những khoảnh khắc quan trọng cùng gia đình và bạn bè, đồng thời đánh dấu chặng đường nỗ lực suốt thời gian học tập. “Mình mong muốn bản thân xuất hiện thật chỉn chu, tự tin và có những bức ảnh đẹp để sau này nhìn lại vẫn cảm thấy tự hào và hạnh phúc”, Vy chia sẻ.
Trong khi đó, Diễm Quỳnh xem bộ ảnh tốt nghiệp như một dấu mốc chuyển tiếp. “Mình xem đây là dấu gạch nối giữa thanh xuân và bước chân đầu tiên vào đời. Sau khi ngắm nhìn bộ ảnh hoàn chỉnh và nhìn thấy nụ cười hạnh phúc của ba mẹ trong từng khung hình, mình thấy khoản đầu tư bỏ ra hoàn toàn xứng đáng. Có những khoảnh khắc về cảm xúc và sự tự hào mà tiền bạc không thể đong đếm được. Dù có chút tốn kém nhưng giá trị tinh thần mà bộ ảnh mang lại, sự công nhận cho nỗ lực của chính mình là điều vô giá”, cô bày tỏ.
Lê Thị Phương Linh, cựu sinh viên Trường ĐH Công nghiệp TP.HCM, cho biết đã chi khoảng 2 triệu đồng cho các khoản chụp ảnh trong dịp tốt nghiệp và xem đây là khoản đầu tư xứng đáng cho hành trình đại học.
Theo Linh, việc đầu tư cho bộ ảnh tốt nghiệp không chỉ để lưu giữ kỷ niệm cùng gia đình, bạn bè mà còn để đánh dấu một cột mốc đặc biệt của thanh xuân. “Với mình, những khoảnh khắc này giống như một thước phim nhỏ để sau này có thể nhìn lại”, Linh chia sẻ và cho biết thêm bộ ảnh tốt nghiệp nhận được nhiều lời khen, khiến cô cảm thấy vui và hạnh phúc.
Vào mùa tốt nghiệp, các thợ chụp ảnh cũng liên tục “chạy show”. Nguyễn Hoàng Ngọc Sơn (30 tuổi), thợ chụp ảnh tự do tại TP.HCM, cho biết từ tháng 4 đến nay luôn trong tình trạng quá tải. “Một ngày mình chỉ nhận tối đa 3 khách. Có những ngày đông quá phải tuyển thêm thợ ngoài. Nhưng nhiều khi phải từ chối nhận khách vì quá tải”, Sơn cho biết.
Khi tìm kiếm cơ hội việc làm, Võ Hạo Nguyên (ngụ P.Tân Phú, TP.HCM) cho biết điều ưu tiên không phải mức lương mà là môi trường làm việc và cơ hội phát triển nghề nghiệp. Nguyên từng từ chối một số công việc vì cho rằng môi trường và tính chất công việc chưa thực sự phù hợp với định hướng cá nhân cũng như những mục tiêu dài hạn mà anh theo đuổi. "Quỹ thời gian của bản thân rất quan trọng. Nếu đầu tư sai chỗ, mình sẽ làm chậm tiến độ phát triển của chính mình", Nguyên nói.
Với Nguyên, điều anh tìm kiếm ở một công việc là cơ hội tiếp cận những kỹ năng thực tế, được làm việc với những người có kinh nghiệm và xây dựng các mối quan hệ nghề nghiệp phục vụ cho quá trình phát triển sau này. "Một môi trường làm việc tốt sẽ có những người hướng dẫn giúp mình đi nhanh và đúng hướng hơn với lĩnh vực mình lựa chọn", Nguyên chia sẻ.
Bên cạnh đó, Nguyên cho rằng nhiều người trẻ hiện nay cũng quan tâm đến sự minh bạch trong đánh giá năng lực, chế độ đãi ngộ và sự tôn trọng thời gian cá nhân ngoài giờ làm việc. "Thế hệ trước thường coi trọng sự ổn định và thâm niên. Trong khi đó, nhiều người trẻ hiện nay mong muốn được ghi nhận tương xứng với những giá trị mình tạo ra. Đôi khi việc bảo vệ quyền lợi cá nhân lại bị hiểu lầm là đòi hỏi quá mức", Nguyên bày tỏ.
Trong khi đó, Nguyễn Phùng Thành Tài (ở P.Minh Phụng, TP.HCM) cho biết khi tìm việc, điều anh ưu tiên trước hết là mức thu nhập có thể đáp ứng nhu cầu sinh hoạt cơ bản. "Mình ưu tiên mức lương đủ để nuôi sống bản thân trước, sau đó mới đến môi trường làm việc và cơ hội phát triển", Tài cho biết.
Tài từng từ chối một công việc biên phiên dịch tiếng Trung có mức lương 15 triệu đồng/tháng vì không phù hợp với định hướng nghề nghiệp và lịch trình cá nhân. Theo Tài, nhiều người trẻ hiện nay không đơn thuần tìm kiếm mức lương cao nhất mà hướng đến sự cân bằng giữa thu nhập, thời gian và cơ hội phát triển. Với không ít người, việc bảo vệ sức khỏe tinh thần, duy trì cuộc sống cá nhân hoặc theo đuổi những mục tiêu dài hạn cũng quan trọng không kém mức lương nhận được.
Từ góc độ nhà tuyển dụng, bà Trần Thị Nga, Tổng giám đốc Công ty cổ phần Help All 247 (TP.HCM), cho biết: Nhiều ứng viên trẻ hiện nay đặt kỳ vọng khá cao về mức lương và cơ hội phát triển ngay từ khi mới ra trường. Với các vị trí dành cho người chưa có nhiều kinh nghiệm, không ít ứng viên mong muốn mức thu nhập cao, đồng thời kỳ vọng được học hỏi nhiều và nhanh chóng phát triển nghề nghiệp.
Tuy nhiên, điều doanh nghiệp quan tâm không chỉ là năng lực chuyên môn mà còn là sự nghiêm túc của ứng viên đối với công việc. "Qua quá trình phỏng vấn, tôi nhận thấy nhiều bạn quan tâm đến lương và quyền lợi nhưng chưa thực sự tìm hiểu kỹ về công ty, vị trí ứng tuyển hay định hướng nghề nghiệp của bản thân", bà Nga cho hay. Dù vậy, bà cũng cho rằng không nên đánh đồng tất cả người trẻ. Theo nữ doanh nhân, vẫn có nhiều ứng viên trẻ chủ động tìm hiểu doanh nghiệp, có định hướng rõ ràng và thể hiện được năng lực phù hợp với công việc.
Ở góc nhìn khác, ông Lê Thanh Yên, Giám đốc công nghệ Công ty cổ phần công nghệ Go Labs, cho rằng người trẻ hiện nay có những tiêu chí lựa chọn công việc toàn diện hơn so với trước đây. Bên cạnh thu nhập, nhiều ứng viên trẻ quan tâm đến giá trị của sản phẩm mà họ tham gia xây dựng, tác động của công việc đối với xã hội, cũng như cơ hội phát triển trong tương lai. "Họ cũng rất quan tâm đến môi trường làm việc, nơi có thể thử sức, sáng tạo và phát huy năng lực cá nhân", ông nói.
Tuy nhiên, ông Yên cũng thừa nhận có những trường hợp ứng viên đặt kỳ vọng về lương và phúc lợi cao hơn năng lực thực tế. Theo ông, nguyên nhân không hoàn toàn đến từ phía người lao động. "Một phần của vấn đề nằm ở sự lệch pha giữa nhu cầu của doanh nghiệp với chương trình đào tạo tại các cơ sở giáo dục. Một sinh viên có thành tích học tập tốt chưa chắc đã được đánh giá cao nếu thiếu kinh nghiệm thực tế hoặc kỹ năng mềm phù hợp với công việc", ông Yên phân tích.
Theo ông Trần Anh Tuấn, Phó chủ tịch Hội Giáo dục nghề nghiệp TP.HCM, việc người lao động trẻ ngày nay quan tâm đến môi trường làm việc, cơ hội phát triển hay sự cân bằng giữa công việc và cuộc sống là xu hướng tất yếu của thị trường lao động hiện đại. Điều này phản ánh sự chuyển dịch từ tư duy "làm để tồn tại" sang "làm để phát triển và khẳng định giá trị bản thân".
Tuy nhiên, khoảng cách giữa kỳ vọng của người trẻ và yêu cầu từ doanh nghiệp vẫn tồn tại. Theo ông Tuấn, sự phát triển của công nghệ, mạng xã hội và các nền tảng nghề nghiệp đã giúp người trẻ tiếp cận dễ dàng hơn với thông tin về lương, phúc lợi và cơ hội việc làm, từ đó hình thành một mặt bằng kỳ vọng mới.
"Dù vậy, vẫn tồn tại những doanh nghiệp yêu cầu kinh nghiệm cao nhưng chưa đầu tư tương xứng cho đào tạo. Ngược lại, một bộ phận người trẻ chịu ảnh hưởng từ các câu chuyện thành công lan truyền trên mạng xã hội nên đôi khi chưa đánh giá đầy đủ thời gian và nỗ lực cần thiết để phát triển sự nghiệp", ông Tuấn nhận định.
Cũng theo ông Tuấn, hiện đang tồn tại song song 2 xu hướng trong lực lượng lao động trẻ. Một nhóm có những tiêu chuẩn lựa chọn công việc ngày càng rõ ràng và hợp lý hơn, đặc biệt về môi trường làm việc, văn hóa doanh nghiệp và cơ hội phát triển. Trong khi đó, cũng có một bộ phận đặt kỳ vọng vượt quá năng lực hoặc kinh nghiệm thực tế do thiếu trải nghiệm và thông tin về thị trường lao động.
"Điều quan trọng không phải là hạ thấp kỳ vọng, mà là cân bằng giữa tham vọng và thực tế", ông Tuấn nhấn mạnh. Theo ông, để thu hẹp khoảng cách giữa người lao động và doanh nghiệp, cả hai bên đều cần thay đổi. Doanh nghiệp cần đầu tư nhiều hơn cho đào tạo, minh bạch về lộ trình nghề nghiệp và chính sách đãi ngộ. Người trẻ cần chủ động nâng cao kỹ năng, tích lũy kinh nghiệm và hiểu rõ giá trị thực sự của bản thân trên thị trường lao động.
Hôm nay 23.5, tại Nhà văn hóa cộng đồng thôn Bản Giàng II (xã Hương Xuân, tỉnh Hà Tĩnh), Tỉnh đoàn Hà Tĩnh phối hợp cùng Hội Liên hiệp thanh niên Việt Nam tỉnh và Hội đồng Đội tỉnh tổ chức lễ ra quân Chiến dịch Thanh niên tình nguyện hè và hưởng ứng Tháng hành động vì trẻ em năm 2026.
Đây là hoạt động trọng tâm nhằm cụ thể hóa đề án "Tuổi trẻ Việt Nam đồng hành với thanh thiếu nhi vùng biên giới giai đoạn 2025 - 2030".
Tại chương trình, ban tổ chức đã huy động và trao tặng các nguồn lực an sinh xã hội với tổng trị giá gần 500 triệu đồng cho địa phương cùng người dân, gồm: đường điện thắp sáng vùng biên trị giá 50 triệu đồng, 210 triệu đồng hỗ trợ xây dựng 7 mô hình kinh tế thanh niên tại các xã biên giới, 50 suất quà cho các hộ dân và học sinh dân tộc Chứt có hoàn cảnh khó khăn…
Ngay sau lễ khởi động đã diễn ra nhiều hoạt động hưởng ứng thiết thực như: khám, tư vấn, cấp phát thuốc miễn phí cho người dân; triển khai "Chiến dịch Thanh niên chung tay phổ cập kỹ năng số" hưởng ứng phong trào "Bình dân học vụ số", hướng dẫn người dân cài đặt và sử dụng ứng dụng I-Hà Tĩnh; trao tặng công trình thanh niên "Đường cờ vùng biên"; tổ chức thay bóng đèn tiết kiệm điện, sửa chữa điện miễn phí cho các hộ dân; trao tặng bình lọc nước thông minh; tổ chức lớp dạy bơi, học bơi miễn phí; chương trình "Em học hát ví dặm cùng nghệ nhân"; triển khai lớp học tiếng Anh miễn phí cho thanh thiếu nhi.
Hưởng ứng Chiến dịch Thanh niên tình nguyện hè năm 2026, từ ngày 23 - 31.5, các cấp bộ Đoàn, Hội, Đội trong toàn tỉnh sẽ đồng loạt triển khai hơn 250 hoạt động cấp tỉnh và cấp cơ sở trên các lĩnh vực xây dựng nông thôn mới, đô thị văn minh, bảo vệ môi trường, chuyển đổi số, an sinh xã hội và chăm lo thiếu nhi, thu hút đông đảo đoàn viên, thanh niên tham gia.
Chiều 13.5, tại Hà Nội, Trung tâm Hỗ trợ Thanh thiếu nhi Việt Nam và Trường cao đẳng FPT Polytechnic tổ chức lễ ký kết thỏa thuận hợp tác nhằm nâng cao chất lượng giáo dục nghề nghiệp gắn với thực tiễn, đồng thời mở rộng các hoạt động hỗ trợ thanh niên phát triển toàn diện.
Theo nội dung thỏa thuận, hai bên sẽ phối hợp triển khai các chương trình công tác Đoàn và phong trào thanh thiếu niên; tổ chức các hoạt động văn hóa, thể thao, kỹ năng, khởi nghiệp và hội nhập quốc tế dành cho học sinh, sinh viên. Đồng thời, các bên cũng hướng tới mục tiêu định hướng nghề nghiệp, việc làm cho thanh niên và lực lượng lao động tại nhiều địa phương.
Đại diện Trường cao đẳng FPT Polytechnic cho biết việc hợp tác với Trung tâm Hỗ trợ Thanh thiếu nhi Việt Nam sẽ mở ra nhiều cơ hội để sinh viên được tham gia các hoạt động thực tiễn, nâng cao kỹ năng mềm, kỹ năng nghề nghiệp cũng như tăng khả năng thích ứng với thị trường lao động.
Trong khi đó, đại diện Trung tâm Hỗ trợ Thanh thiếu nhi Việt Nam đánh giá sự phối hợp này không chỉ góp phần đa dạng hóa môi trường trải nghiệm cho thanh niên mà còn thúc đẩy các dự án hỗ trợ thanh thiếu nhi phát triển toàn diện về tri thức, thể chất và kỹ năng xã hội.
Trong khuôn khổ chương trình, hai bên đã thực hiện nghi thức ký kết biên bản ghi nhớ hợp tác (MOU), khẳng định cam kết đồng hành lâu dài trong công tác đào tạo, hỗ trợ thanh niên và tổ chức các hoạt động cộng đồng.
Theo ban tổ chức, hoạt động hợp tác giữa Trung tâm Hỗ trợ Thanh thiếu nhi Việt Nam và Trường cao đẳng FPT Polytechnic được kỳ vọng sẽ tạo thêm nhiều sân chơi, cơ hội học tập, trải nghiệm và phát triển kỹ năng cho thanh niên trong bối cảnh chuyển đổi số và hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng.
