Tại giải leo ruộng bậc thang Mucangchai Ultra Trail – Dấu chân mùa nước đổ, tại xã Mù Cang Chải vào đầu tháng 5 vừa qua, hình ảnh phần thi của chị Trà My được cư dân mạng chia sẻ. Ngay sau khi xuất phát, đối diện thửa ruộng bậc thang đầu tiên, chị đã tụt lại phía sau. Tuy nhiên, chính hành trình nỗ lực để về đích của chị lại khiến cộng đồng bày tỏ sự ngưỡng mộ.
Chị Trà My là một chân chạy phong trào, đến với bộ môn chạy bộ từ năm 2019, hiện làm nhân viên văn phòng. Dù từng hoàn thành các cự ly 100 km, 160 km trong những giải chạy địa hình, thử thách leo ruộng bậc thang lần này vẫn là một trải nghiệm hoàn toàn khác biệt với chị.
“Dù vẫn tập luyện chạy bộ, leo dốc hằng ngày và khá tự tin về thể lực, nhưng khi đối diện những “bức tường” bậc thang cao quá đầu, tôi mới thấy đây là thử thách rất lớn với bản thân”, người phụ nữ cao 1,55 m chia sẻ.
Anh Nguyễn Hòa Khánh, trưởng ban tổ chức giải, cho biết: “Cuộc thi được chia thành nhiều tốp nhỏ, xuất phát lần lượt. Các vận động viên phải vượt qua khoảng 100 thửa ruộng bậc thang với tổng chiều dài khoảng 400 m. Mỗi bậc thang cao từ 1,2 m đến gần 2 m, tổng độ cao khoảng 150 m. Giải đấu thu hút khoảng 300 vận động viên tham gia, gồm người địa phương, khách du lịch và những người yêu thích chạy bộ…”.
Leo ruộng bậc thang là thử thách mới lạ với nhiều người. Các vận động viên phải lội qua những thửa ruộng ngập bùn và nước, sức lực bị bào mòn đáng kể trước khi đối diện với những bậc thang gần như thẳng đứng, trơn trượt. Có đoạn, chị Trà My phải ngồi nghỉ khoảng 5 phút mới có sức để tiếp tục. Trước những bậc thang cao quá đầu, chị phải tìm điểm tựa để bám vào rồi nỗ lực leo lên.
“Những khi liên tục bị tụt xuống, không cách nào leo lên được, tôi cũng thoáng nghĩ đến việc nhờ người kéo lên… Tuy nhiên, ngay sau đó tôi tự nhắc mình không được trì hoãn. Tôi tiếp tục tìm đường vì biết rằng thể nào cũng có cách vượt qua”, chị nhớ lại.
Càng về gần đích, chị Trà My càng cảm nhận rõ sự tiếp sức từ các vận động viên cũng như thành viên ban tổ chức. Điều đó giúp chị mạnh mẽ hơn, tăng tốc tốt hơn và hoàn thành cuộc đua một cách đầy xúc động.
Dù tụt lại phía sau ngay từ những bước chân đầu tiên và mất hơn 30 phút mới hoàn thành phần thi, chị Trà My vẫn cảm thấy hài lòng vì đã không bỏ cuộc để có được một trải nghiệm đặc biệt. Khi chị về đích cũng là lúc những vận động viên ở tốp xuất phát sau bắt đầu hoàn thành phần thi.
Anh Nguyễn Hòa Khánh cho biết thêm, ruộng bậc thang ở Mù Cang Chải nằm trên các sườn núi, là một danh thắng nổi tiếng của VN. Với kinh nghiệm tổ chức giải chạy địa hình
Mù Cang Chải – Mùa lúa chín vào tháng 10 suốt 6 năm qua, anh đã nảy ra ý tưởng tổ chức lễ hội leo ruộng bậc thang nhằm quảng bá du lịch địa phương.
“Vào tháng 4, bà con bắt đầu dẫn nước vào ruộng để chuẩn bị cho mùa vụ mới. Năm đầu tiên tổ chức, chúng tôi quyết định miễn phí đăng ký tham gia. Cuộc đua được vận hành như một giải thể thao chuyên nghiệp với đội ngũ tổ chức, an ninh, ghi hình, cùng các hỗ trợ về thức ăn, nước uống và phần thưởng cho người về đích sớm nhất”, anh Khánh nói.
Với Trà My, thể thao đã giúp cuộc sống thay đổi tích cực, từ việc giảm cân đến hình thành lối sống lành mạnh và cải thiện sức khỏe. “Nhờ chơi thể thao mà tôi có thêm nhiều trải nghiệm mới. Tôi cũng có đủ sức khỏe để đi đến nhiều nơi. Từ giải leo ruộng bậc thang, tôi nghĩ nhiều đến cách mình ứng xử trước khó khăn trong cuộc sống: không bỏ cuộc, không dừng lại mà tìm cách để vượt qua”, chị Trà My nói.
Việc duy trì song song quá nhiều chủng loại nhiên liệu trong thời gian dài có thể gia tăng chi phí logistics, phân phối và giảm hiệu quả chuyển đổi năng lượng xanh. Quan điểm này đang nhận được nhiều ý kiến đồng tình từ các chuyên gia và doanh nghiệp trong ngành. (trang 13)
Việc chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump thành lập quỹ bồi thường cho những "nạn nhân của bộ máy tư pháp" đã gây phản ứng kịch liệt từ phe đối lập và cả trong đảng Cộng hòa. (trang 23)
Việc Mỹ và Iran có thể đạt thỏa thuận để hướng đến hòa bình có thể gây ra nhiều bất lợi cho Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu nhất là khi ông sắp bước vào cuộc bầu cử đầy khó khăn. (trang 24)
Cao điểm mùa gặt lúa cũng là lúc nghề vác lúa vào vụ. Dọc các tuyến kênh thuộc xã Tân Long nhộn nhịp ghe xuồng, xe cộ. Người lao động vất vả mưu sinh dưới trời nắng nóng.
Lúa sau khi thu hoạch được vác từ ruộng ra bờ kênh tập kết để thương lái cân, rồi chuyển xuống ghe hoặc đưa lên xe vận chuyển về các nhà máy xay xát. Công đoạn này phụ thuộc hoàn toàn vào sức người, tạo nên một "dây chuyền" lao động đặc trưng của mùa gặt miền Tây.
Giữa cái nắng gay gắt từ 37 đến xấp xỉ 40 độ C, những đội vác lúa (từ 15 - 20 người/đội) vẫn miệt mài làm việc. Mỗi ngày, một đội có thể vận chuyển từ 150 - 170 tấn lúa. Những bao lúa nặng 45 - 50 kg liên tục được vác trên vai trong nhịp điệu khẩn trương và sự phối hợp nhịp nhàng.
Một lao động trẻ chia sẻ: "Công việc nặng nhọc nhưng không khí lao động luôn rộn ràng tiếng nói cười. Mạnh hay yếu cũng vác như nhau, ai mệt thì anh em đỡ cho nhau. Sự tương trợ giúp chúng tôi vượt qua thời gian làm việc từ sáng sớm đến chiều tối, thậm chí không nghỉ trưa".
Buổi trưa, nắng đổ lửa, mồ hôi ướt lưng áo, nhiều người thay phiên nhau tiếp sức. Những vết trầy xước do bao lúa cọ vào vai, vào cổ là điều quá quen thuộc. Đổi lại, thu nhập từ nghề này khá ổn định trong mùa vụ.
Trung bình, mỗi người kiếm được 500.000 - 600.000 đồng/ngày. Công việc không đều, ai nghỉ sẽ dễ "mất mối" nên phần lớn đều cố gắng làm.
Không chỉ nam giới, phụ nữ cũng đóng vai trò quan trọng trong chuỗi công việc mùa gặt. Tại các ruộng lúa, những phụ nữ thoăn thoắt xúc lúa, giữ bao, buộc miệng bao.
Từ 6 giờ đến khoảng 16 giờ, họ làm việc liên tục. Mỗi ngày công được trả khoảng 280.000 đồng, nếu làm thêm sau giờ, thu nhập được tính theo sản lượng với mức 2.500 đồng mỗi bao lúa. Nhờ đó, vào cao điểm mùa vụ, nhiều phụ nữ có thể thu nhập trên 500.000 đồng/ngày.
Chị Thạch Hồng (42 tuổi, ở xã Tân Long) bộc bạch: "Công việc này cực lắm, đứng dưới nắng suốt ngày, tay chân không ngơi nghỉ. Nhưng có việc để làm là may mắn và mùa gặt mà kiếm được chừng đó tiền công là mừng lắm".
Mùa gặt không chỉ mang lại thu nhập mà còn tạo nên không khí lao động sôi động, gắn kết cộng đồng. Tiếng máy gặt, tiếng gọi nhau í ới, xen lẫn tiếng cười nói rôm rả tạo nên bức tranh sinh động của vùng quê mùa thu hoạch.
Với nhiều lao động, cuộc sống gắn liền với mùa vụ. Hết mùa gặt lúa, họ lại chuyển sang cấy, giặm, làm thuê… để duy trì thu nhập.
Dù nhiều nhọc nhằn, nhưng công việc theo mùa như vậy đã giúp người dân Tân Long có thêm nguồn sống. Mỗi bao lúa được vác đi không chỉ là thành quả của người nông dân mà còn là công sức của những người lao động thầm lặng phía sau.
Ít ai biết rằng, trong khuôn viên Thảo Cầm Viên hiện có gần 100 con mèo hoang đang sinh sống. Mèo không sống tập trung mà chia thành từng nhóm nhỏ, mỗi nhóm tự thiết lập một địa phận riêng và hiếm khi xâm phạm lẫn nhau. Từ khu vực bên ngoài chuồng voi, chuồng vọc đến chuồng hươu cao cổ, gấu, đâu đâu cũng có thể bắt gặp bóng dáng của những con mèo.
Chị Nguyễn Ngọc Bích Toàn, chuyên viên Trung tâm giáo dục vườn thú cho biết dù không nằm trong danh sách các loài vật được nuôi dưỡng chính thức, đàn mèo hoang vẫn nhận được sự chăm sóc tận tình từ các nhân viên Thảo Cầm Viên. Mỗi ngày, ngoài giờ chăm sóc thú, nhân viên ở đây tự bỏ tiền túi hoặc đi xin đồ ăn từ căn tin của Thảo Cầm Viên để nuôi mèo.
Kể từ đó, đàn mèo hoang sinh sôi ngày một nhiều nên một nhóm tình nguyện gồm các nhân viên và quản lý đã được thành lập để chăm sóc sức khỏe cho đàn mèo. Khi phát hiện mèo nào bị bệnh, sổ mũi, các bác sĩ thú y sẽ kiểm tra và điều trị kịp thời, thậm chí còn triệt sản để ngăn chặn tình trạng mèo sinh sôi không kiểm soát. Những chú mèo đã triệt sản sẽ được đánh dấu bằng cách cắt tai hoặc đeo vòng cổ riêng. Điều này cũng làm giảm bớt nguy cơ lây lan dịch bệnh cho các loài thú quý hiếm.
Chị Toàn không biết chính xác mèo hoang ở Thảo Cầm Viên có từ khi nào nhưng cách đây gần 10 năm, khi chị vào làm việc đã thấy mèo sinh sống. Những chú mèo hoang ở đây rất thông minh, thích nghi tốt với môi trường sở thú.
"Mèo hoang này thường xuyên ghé thăm các chuồng voi hay linh dương để xin cỏ ăn nhằm kích thích tiêu hóa búi lông. Đặc biệt nhất là trường hợp của chú mèo cam nổi tiếng có tên Mika sống trong chuồng gấu. Chú mèo này lớn tuổi, có cả nhà riêng và biển tên ở trong chuồng gấu. Dù sống gần các loài thú dữ, đàn mèo ở đây rất hiền, không tranh giành thức ăn hay gây ảnh hưởng xấu đến các loài động vật đang được nuôi và bảo tồn", chị Toàn chia sẻ.
Một số mèo sống tại khu vực căn tin của Thảo Cầm Viên và được triệt sản
ẢNH: DẠ THẢO
Chị Toàn nói rằng giống như các động vật khác, mèo hoang ở đây cũng được các nhân viên đặt nhiều tên khác nhau để nhận dạng. Cụ thể như mèo tên: Xoài, Quýt, Phúc, Bi, Bi Béo, Bi Già, Bi Súng… Từ đó, sự có mặt của đàn mèo hoang cũng tạo nên một nét đẹp, thiện cảm thu hút du khách. Thậm chí nhiều người còn quay lại Thảo Cầm Viên chỉ để thăm và mang cho mèo những loại thực phẩm chất lượng. Một số người khác còn gửi tặng cát vệ sinh, hạt và pate để hỗ trợ công tác chăm sóc.
Tuy nhiên, số lượng mèo tại đây đang có dấu hiệu tăng nhanh do tình trạng bỏ rơi vật nuôi của nhiều người. Nếu trước đây trung bình mỗi tháng chỉ có từ 1 - 2 mèo con bị bỏ lại, thì nay con số này đã tăng tới gần 10 con mỗi tháng. Đôi lúc đơn vị chỉ ghi nhận một vài trường hợp như mèo con còn rất nhỏ, sức khỏe yếu, hoặc một chú chó con bị bỏ trong bụi cỏ, nếu không phải các anh chị công nhân viên nghe tiếng rên và đi kiếm thì có khi chúng đã không qua khỏi.
Phần lớn các trường hợp được phát hiện đều không ở trạng thái khỏe mạnh. Theo ghi nhận thực tế, khoảng 2/3 số trường hợp là các cá thể đang có dấu hiệu bệnh lý, bị thương hoặc cần được chăm sóc y tế. 1/3 còn lại chủ yếu là mới sinh chưa lâu, còn yếu và cần được chăm sóc đặc biệt.
Điều này khiến việc xử lý không chỉ dừng ở chuyện phát hiện và đưa đi nơi khác, mà còn liên quan đến yếu tố an toàn, nguy cơ lây bệnh cho các cá thể động vật quý hiếm trong công viên và áp lực chăm sóc ban đầu cho các bé.
Theo chị Toàn, việc nhiều người lén lút bỏ mèo vào Thảo Cầm Viên, thường là vào lúc đêm tối hoặc rạng sáng, khi nhân viên tan hoặc chưa vào ca làm việc. Đây không chỉ gây áp lực lên đội ngũ nhân viên vườn thú mà còn tiềm ẩn nguy cơ dịch bệnh cho các loài động vật quý hiếm khi mèo lạ từ nơi khác bỏ lại tại đây.
Về chức năng, Thảo Cầm Viên không phải là đơn vị tiếp nhận vật nuôi bị bỏ rơi và cũng không có chức năng chuyên trách trong công tác cứu hộ chó mèo.
Điều Thảo Cầm Viên Sài Gòn mong muốn nhất vẫn là nâng cao ý thức cộng đồng, để người dân hiểu rằng việc tự ý mang vật nuôi đến bỏ lại tại đây sẽ gây ảnh hưởng đến công tác chăm sóc các cá thể động vật quý hiếm, tiềm ẩn nhiều rủi ro dịch bệnh. Thảo Cầm Viên rất mong nhận được sự chia sẻ và đồng hành từ cộng đồng, để khuôn viên bảo tồn là nơi an toàn cho các loài động vật đang được chăm sóc tại đây.
