Giữa lúc giá dầu liên tục biến động vì căng thẳng tại Trung Đông còn vàng đánh mất nhịp tăng mạnh hồi đầu năm, giới đầu tư quốc tế đang đặc biệt chú ý tới một chỉ báo ít được nhắc tới hơn giá vàng hay giá dầu riêng lẻ, đó là tỷ lệ vàng/dầu.
Đây là tỷ lệ cho biết một ounce vàng có thể mua được bao nhiêu thùng dầu WTI. Con số tưởng như đơn giản này lại được xem như “máy đo áp suất” của nền kinh tế toàn cầu suốt nhiều thập kỷ, bởi nó phản ánh cùng lúc ba yếu tố lớn nhất của thị trường tài chính hiện nay gồm lạm phát, tăng trưởng và niềm tin vào đồng USD.
Theo phân tích của Discovery Alert, tỷ lệ vàng/dầu hiện dao động quanh 39,6 lần, gần vùng cao nhất trong lịch sử hiện đại và cao hơn rất nhiều so với mức cân bằng dài hạn 15-20 lần từng duy trì ổn định suốt nhiều thập kỷ.
Một ounce vàng mua được gần 40 thùng dầu
Cách tính tỷ lệ vàng/dầu khá đơn giản. Lấy giá vàng giao ngay chia cho giá dầu WTI sẽ cho ra số thùng dầu có thể mua bằng một ounce vàng. Ví dụ, nếu vàng ở mức 4.000 USD/ounce còn dầu ở 100 USD/thùng, tỷ lệ sẽ là 40 lần.
Điều khiến giới phân tích quan tâm không nằm ở bản thân con số, mà ở nguyên nhân đằng sau nó. Tỷ lệ tăng cao có thể xuất phát từ việc vàng tăng quá mạnh, dầu giảm quá sâu hoặc cả hai cùng xảy ra đồng thời. Trong lịch sử, vùng 15-20 lần thường được xem là trạng thái cân bằng tương đối giữa hệ thống tiền tệ và nhu cầu năng lượng toàn cầu. Tuy nhiên, kể từ sau đại dịch Covid-19, tỷ lệ này liên tục duy trì trên 30 lần và hiện tiến sát mốc 40 lần.
Theo Discovery Alert, đây có thể là dấu hiệu cho thấy thị trường đang bước vào một thay đổi mang tính cấu trúc thay vì chỉ là biến động ngắn hạn. Một trong những giai đoạn cực đoan nhất từng xuất hiện vào năm 2020, khi dầu WTI lần đầu tiên rơi xuống mức âm còn vàng duy trì quanh 1.700 USD/ounce. Khi đó, tỷ lệ vàng/dầu từng vọt lên 85-90 lần.
Tuy nhiên, giới phân tích cho rằng cú sốc thời điểm đó chủ yếu phản ánh sự sụp đổ nhu cầu năng lượng vì đại dịch hơn là thay đổi dài hạn của hệ thống tiền tệ.
Vì sao vàng và dầu lại phản ánh sức khỏe kinh tế toàn cầu?
Theo Discovery Alert, vàng và dầu đều được định giá bằng USD nhưng phản ứng hoàn toàn khác nhau trước biến động kinh tế. Dầu phản ánh sức khỏe của nền kinh tế thực. Khi tăng trưởng toàn cầu mạnh lên, nhu cầu vận tải, sản xuất và tiêu dùng năng lượng tăng theo, kéo giá dầu đi lên. Ngược lại, khi kinh tế chậm lại, dầu thường giảm vì nhu cầu tiêu thụ suy yếu.
Trong khi đó, vàng lại phản ánh niềm tin của thị trường vào sức mua của tiền tệ. Khi nhà đầu tư lo ngại lạm phát, nợ công hoặc chính sách tiền tệ nới lỏng kéo dài, vàng thường tăng bất kể nền kinh tế thực đang mạnh hay yếu. Chính sự khác biệt này khiến tỷ lệ vàng/dầu trở thành một chỉ báo đặc biệt.
Nếu tỷ lệ tăng mạnh trong thời gian dài, điều đó thường cho thấy thị trường đang lo ngại nhiều hơn về hệ thống tiền tệ và sức mua của đồng tiền, thay vì kỳ vọng vào tăng trưởng kinh tế mạnh. Discovery Alert cho rằng có 2 cách diễn giải phổ biến nhất đối với tỷ lệ cao hiện nay.
Thứ nhất, hệ thống tiền tệ toàn cầu đang chịu áp lực lớn hơn. Những yếu tố như lãi suất thực âm, nợ công tăng hay chính sách tài khóa mở rộng thường khiến vàng tăng nhanh hơn dầu. Thứ hai, dầu có thể đang bị định giá thấp do nhu cầu năng lượng chưa phục hồi tương xứng sau các cú sốc kinh tế toàn cầu.
Điểm quan trọng nhất, theo bài phân tích, là phải xác định tài sản nào đang dẫn dắt xu hướng trước khi đưa ra kết luận.
Giá dầu tăng lại đang gây áp lực lên vàng
Diễn biến hiện tại của thị trường hàng hóa đang cho thấy mối quan hệ khá phức tạp giữa vàng và dầu. Theo IG, xung đột Trung Đông bước sang tuần thứ 12 tiếp tục giữ giá dầu ở vùng cao. Dầu WTI giao tháng 7 hiện quanh 104 USD/thùng, cho thấy giới giao dịch vẫn tỏ ra dè dặt với các tín hiệu “hạ nhiệt” căng thẳng sau khi Mỹ hoãn kế hoạch tấn công Iran và các cuộc đàm phán mới được nối lại.
Việc gián đoạn dòng chảy dầu qua eo biển Hormuz kéo dài đang khiến thị trường lo ngại lạm phát tiếp tục neo cao. Điều này đẩy lợi suất trái phiếu Mỹ đi lên và hỗ trợ đồng USD mạnh hơn. Đây cũng là lý do vàng chịu áp lực dù rủi ro địa chính trị chưa biến mất.
Theo IG, sau giai đoạn tăng mạnh từ cuối năm 2025 tới đầu 2026, vàng đã giảm sâu trong tháng 3 với mức giảm mạnh nhất kể từ năm 2008. Đà suy yếu tiếp tục kéo dài sang tháng 4 và tháng 5.
Một điểm đáng chú ý khác là sự tham gia mạnh hơn của nhà đầu tư cá nhân vào thị trường vàng sau đợt tăng sốc hồi đầu năm. Theo chuyên gia Tony Sycamore, điều này khiến vàng ngày càng giao dịch giống tài sản rủi ro hơn là nơi trú ẩn truyền thống. Diễn biến giá vàng vì vậy cũng nhạy cảm hơn với tâm lý thị trường và biến động lợi suất trái phiếu.
Tuy vậy, triển vọng dài hạn của vàng vẫn chưa bị phủ nhận hoàn toàn. Theo phân tích kỹ thuật từ IG, miễn là vàng còn giữ được vùng hỗ trợ quanh 4.350 USD, xu hướng dài hạn vẫn được đánh giá tích cực với mục tiêu quay trở lại vùng 4.900 USD.
Trong lúc đó, tỷ lệ vàng/dầu tiếp tục được giới đầu tư theo dõi sát bởi nó không chỉ phản ánh biến động của hai loại hàng hóa lớn nhất thế giới, mà còn cho thấy thị trường đang nghiêng nhiều hơn về nỗi lo lạm phát, suy giảm tăng trưởng hay niềm tin tiền tệ toàn cầu.
Đóng cửa phiên giao dịch 16/6, cổ phiếu công ty hàng không vũ trụ SpaceX tăng gần 5% lên 201,8 USD. Vốn hóa của hãng vì thế được kéo lên 2.660 tỷ USD, giúp SpaceX vượt Amazon để trở thành công ty giá trị thứ 5 tại Mỹ. Trong phiên, SpaceX cũng có thời điểm vượt Microsoft khi đạt vốn hóa 2.940 tỷ USD.
Cổ phiếu công ty này liên tục tăng từ sau khi IPO cuối tuần trước. So với giá IPO là 135 USD, mã này đã tăng hơn 60%, tương đương tốc độ tăng của cổ phiếu Amazon trong 5 năm qua.
Hôm 16/6, SpaceX thông báo sẽ mua startup phát triển công cụ lập trình bằng trí tuệ nhân tạo Cursor với giá 60 tỷ USD. Thương vụ dự kiến hoàn tất trong quý III năm nay, có thể giúp hãng tạo lợi thế trước các đối thủ AI hàng đầu như OpenAI và Anthropic.
SpaceX thành lập năm 2002, vận hành dịch vụ Internet vệ tinh Starlink và các tên lửa có thể tái sử dụng. Hồi tháng 2, Musk sáp nhập công ty này với startup trí tuệ nhân tạo xAI của mình.
Musk viết trên mạng xã hội X rằng SpaceX "có thể đạt doanh thu xấp xỉ 1.000 tỷ USD" năm 2030. Năm ngoái, công ty này thu về 18,7 tỷ USD, lỗ gần 5 tỷ USD. Việc này làm dấy lên tranh luận liệu mức định giá khổng lồ có hợp lý hay không.
Dù vậy, nhiều nhà phân tích cho rằng cần nhìn vào triển vọng dài hạn của cổ phiếu này. "Đây là câu chuyện về cuộc Cách mạng Công nghiệp lần thứ tư. Các nhà đầu tư đang tập trung vào hướng đi của mọi thứ trong tương lai, từ tàu biển, hàng không vũ trụ đến cơ sở hạ tầng và công nghiệp", Dan Ives - Giám đốc nghiên cứu công nghệ tại Wedbush Securities giải thích.
Sức tăng của cổ phiếu SpaceX cũng giúp tài sản của Elon Musk - Chủ tịch kiêm CEO và Giám đốc Công nghệ của SpaceX tiếp tục tăng. Theo thống kê của Forbes, Musk có thêm 43 tỷ USD sau phiên hôm qua, nâng tổng tài sản lên hơn 1.300 tỷ USD.
Hội đồng quản trị Công ty cổ phần Hàng không Vietjet (VJC) vừa thống nhất bổ nhiệm ông Nguyễn Thanh Sơn giữ chức Tổng giám đốc kể từ ngày 29-4, thay ông Đinh Việt Phương. Ông Phương sau đó chuyển sang đảm nhiệm vị trí Phó chủ tịch hội đồng quản trị nhiệm kỳ 2022-2027.
Ông Nguyễn Thanh Sơn, sinh năm 1971, có bằng thạc sĩ quản trị kinh doanh và hơn 30 năm kinh nghiệm trong ngành hàng không.
Trước khi về với Vietjet, ông từng làm việc tại Pacific Airlines và Qatar Airways. Đây là hai môi trường rất khác nhau, một nội địa, một quốc tế hàng đầu thế giới đã giúp ông tích lũy kinh nghiệm đa dạng từ khai thác đến thương mại.
Ông là một trong những nhân sự gắn bó với Vietjet từ thời kỳ đầu, đóng góp trực tiếp vào việc xây dựng mảng kinh doanh và marketing.
Năm 2018, ông được bổ nhiệm Phó tổng giám đốc, sau đó lên Giám đốc điều hành từ giữa năm 2025, trước khi chính thức trở thành người đứng đầu hãng.
Người tiền nhiệm - ông Đinh Việt Phương, sinh năm 1969, tiến sĩ tốt nghiệp tại Nga, giữ ghế Tổng giám đốc từ tháng 4-2023.
Trong hai năm điều hành, ông Phương đưa Vietjet vượt qua giai đoạn sau đại dịch và đặt nền móng tăng trưởng ổn định. Cùng đợt này, ông Khuất Việt Hùng, nguyên Chủ tịch hội đồng thành viên Hanoi Metro, được bầu vào hội đồng quản trị Vietjet.
Việc thay đổi nhân sự diễn ra trong bối cảnh Vietjet vừa công bố kết quả kinh doanh quý 1-2026 tích cực. Doanh thu hợp nhất đạt 21.021 tỉ đồng, lợi nhuận sau thuế hợp nhất đạt 1.023 tỉ đồng, tăng 60% so với cùng kỳ năm ngoái.
Đáng chú ý, chỉ sau ba tháng đầu năm, hãng đã hoàn thành khoảng 24% kế hoạch doanh thu và hơn 40% mục tiêu lợi nhuận cả năm.
Động lực tăng trưởng đến từ mở rộng khai thác. Vietjet vận chuyển 7,2 triệu lượt khách trên gần 39.900 chuyến bay, tăng lần lượt 5% và 3% so với cùng kỳ. Riêng khách quốc tế đạt 2,6 triệu lượt, tăng 8%.
Hệ số lấp đầy ghế đạt 85%, cho thấy hiệu quả khai thác được cải thiện rõ rệt, không chỉ tăng chuyến bay mà còn lấp đầy tốt hơn.
Năm 2026, Vietjet đặt kế hoạch doanh thu hợp nhất 86.774 tỉ đồng, tăng 24%; lợi nhuận trước thuế dự kiến 2.421 tỉ đồng, tăng 15% so với năm trước.
Vietjet cũng đang đề xuất tham gia đầu tư hạ tầng tại nhiều sân bay lớn, gồm Long Thành, Tân Sơn Nhất và Nội Bài, Chu Lai và Thọ Xuân.
Nguồn tin của Reuters cho hay Tổ chức Các nước Xuất khẩu Dầu mỏ và đồng minh (OPEC+) đã đồng ý tăng sản lượng dầu khoảng 188.000 thùng mỗi ngày trong tháng 6, sau cuộc họp của 7 thành viên chủ chốt hôm 3/5.
Đây là lần tăng sản lượng thứ ba liên tiếp của liên minh, kể từ xung đột Trung Đông bắt đầu cuối tháng 2. Trước đó, họ từng hai lần thông qua kế hoạch tăng sản lượng thêm 206.000 thùng một ngày mỗi đợt.
Hiện các con số này chỉ có ý nghĩa trên giấy tờ, vì cuộc chiến tiếp tục làm gián đoạn nguồn cung từ Vùng Vịnh. Tuy nhiên, động thái được đánh giá là tín hiệu cho thấy OPEC+ sẵn sàng bơm thêm dầu ra thị trường khi xung đột kết thúc, bất chấp Các tiểu vương quốc Arab thống nhất (UAE) rời nhóm từ 1/5.
OPEC+ hiện còn 21 thành viên nhưng chỉ có 7 quốc gia gồm Arab Saudi, Iraq, Kuwait, Algeria, Kazakhstan, Nga và Oman tham gia vào các quyết định sản lượng hàng tháng của liên minh.
Eo biển Hormuz đóng cửa trong 9 tuần qua đã khiến xuất khẩu dầu của Arab Saudi, Iraq, Kuwait và thành viên cũ UAE giảm mạnh. Đây cũng là những nhà sản xuất còn lại trong liên minh có khả năng tăng sản lượng từ công suất dự phòng.
Tính chung, sản lượng dầu thô từ tất cả thành viên OPEC+ đạt trung bình 35,06 triệu thùng mỗi ngày vào tháng 3, giảm 7,7 triệu thùng mỗi ngày so với tháng 2. Iraq và Arab Saudi giảm sản lượng lớn nhất do xuất khẩu bị hạn chế.
Kết phiên 1/5, giá dầu Brent giảm 2% về 108 USD một thùng. Dầu WTI hạ 3% còn 102 USD. Thị trường đi xuống sau khi hãng thông tấn nhà nước Iran IRNA cho biết nước này đã chuyển đề xuất đàm phán mới nhất cho Mỹ thông qua Pakistan. Động thái được kỳ vọng phá vỡ thế bế tắc trong nỗ lực chấm dứt chiến sự.
Theo các nhà giao dịch, ngay cả khi eo biển Hormuz mở lại, dòng chảy dầu khí qua tuyến hàng hải này cần vài tuần hoặc thậm chí vài tháng để khôi phục lại như bình thường. OPEC+ dự kiến sẽ nhóm họp lần sau vào ngày 7/6.
