Năm 2017, vợ chồng tôi cưới nhau rồi mua căn chung cư đầu tiên ở Hà Nội với giá gần 900 triệu đồng. Khi đó, tài sản của hai đứa chỉ có đúng 50 triệu đồng tiền tiết kiệm, cộng thêm sự hỗ trợ của hai bên gia đình khoảng 200 triệu. Phần còn lại, chúng tôi phải vay ngân hàng gần 650 triệu đồng.
Thời điểm ấy, tổng thu nhập của hai vợ chồng tôi chỉ khoảng 16 triệu đồng mỗi tháng, lại vừa sinh con đầu lòng. Nhiều người biết chuyện đều bảo chúng tôi quá liều lĩnh, thiếu tính toán. Thú thật, lúc ký hợp đồng vay mua nhà, chính tôi cũng rất lo. Nhưng tôi tự nhủ “nếu cứ chờ thì chẳng biết đến bao giờ mới mua được nhà và ổn định cuộc sống”.
Những năm đầu sau ngày cưới là chuỗi ngày cả gia đình tôi phải sống rất dè sẻn. Vợ chồng trẻ lương không cao, lại nuôi thêm con nhỏ, nên tháng nào chúng tôi cũng phải tính toán chi li từng khoản nhỏ để không bị thiếu trước hụt sau. Nhưng may mắn là cả hai chúng tôi luôn có cùng một suy nghĩ rằng khoản nợ mua nhà vẫn trong khả năng chi trả nên không phải điều quá đáng sợ. Có áp lực, chúng tôi càng động viên nhau cố gắng làm việc, vun vén cho gia đình.
Năm 2021, chúng tôi bán căn chung cư đó với giá gần như bằng lúc mua, rồi chuyển nơi ở mới. Sau đó, hai vợ chồng quyết định vay thêm tiền để mua một mảnh đất ở ngoại thành Đà Nẵng, giá 1,65 tỷ, trong đó tôi vay khoảng 850 triệu (50% giá trị mảnh đất).
>> 40 tuổi vẫn ở thuê vì tiếc 1,2 tỷ mua nhà Sài Gòn
Thời điểm đó, thị trường bất động sản bắt đầu có dấu hiệu chững lại, nhiều người nói chúng tôi “đu đỉnh”. Nhưng thật lòng, cả hai chúng tôi chưa bao giờ quá bận tâm chuyện giá đất hôm nay tăng hay mai giảm. Chúng tôi nghĩ đơn giản rằng mua đất là để tích lũy tài sản lâu dài, còn điều quan trọng nhất vẫn là khả năng trả nợ của mình.
Có lẽ vì không đặt nặng chuyện lời lãi nên suốt những năm sau đó, hai vợ chồng tôi chỉ tập trung làm việc và trả nợ. Sau bốn năm, khoản vay mua đất cũng được thanh toán xong. Thu nhập của chúng tôi dần tốt hơn, gia đình cũng có thêm con thứ hai. Đến hiện tại, giá mảnh đất ấy đã tăng khoảng gấp đôi, nhưng tôi chưa có ý định bán.
Điều khiến tôi hài lòng nhất không phải chuyện đất của mình tăng giá, mà là cảm giác ổn định sau bốn năm chuyển nhà trong gần 5 năm sống trong nhà đi thuê. Có lần, chúng tôi đang ở yên ổn thì chủ nhà bất ngờ lấy lại nhà để bán, cả gia đình lại cuống cuồng tìm chỗ ở mới.
Chính trải nghiệm đó khiến vợ chồng tôi quyết định xây một căn nhà nhỏ để ổn định cuộc sống. Ngôi nhà không quá lớn nhưng đầy đủ tiện nghi và là nơi khiến chúng tôi có cảm giác thực sự thuộc về. Dĩ nhiên, để xây được nhà, chúng tôi tiếp tục vay nợ. Hiện tại, khoản nợ vẫn còn 700 triệu đồng nhưng cả hai vẫn thoải mái trả dần vì tất cả đã nằm trong tính toán.
Nghĩ lại gần 10 năm hôn nhân, vợ chồng tôi chưa khi nào hoàn toàn hết nợ. Nhưng chưa bao giờ chúng tôi coi đó là bi kịch. Với tôi, nợ trong khả năng kiểm soát đôi khi lại là động lực để cả hai cùng cố gắng, cùng nhìn về một hướng và có trách nhiệm hơn với tương lai gia đình. Tất nhiên, hành trình đó không chỉ có riêng nỗ lực của hai vợ chồng. Chúng tôi cũng may mắn vì luôn có sự đồng hành, hỗ trợ của bố mẹ hai bên, từ lúc mua căn nhà đầu tiên cho tới những giai đoạn khó khăn nhất.
Bây giờ, tôi thấy nhiều bạn trẻ chọn sống cho bản thân, tận hưởng hiện tại nhiều hơn, thay vì nghĩ cho tương lai. Tôi không phản đối quan điểm đó, vì mỗi người, mỗi thời lại có một cách sống riêng. Nhưng tôi tin rằng ai cũng nên biết tính toán cho tương lai, lo xa một chút. Bởi đến một độ tuổi nào đó, chúng ta sẽ nhận ra bản thân không chỉ sống cho riêng mình.
Tôi và bạn còn phải sống để bố mẹ yên tâm, để con cái nhìn vào và tin rằng chúng luôn có chỗ dựa, để người bạn đời có thể cùng mình cố gắng đi tiếp qua những năm tháng khó khăn nhất.
Tôi từng chứng kiến rất nhiều người bạn cùng thế hệ sống trong cảm giác bị kìm kẹp, phải cố chạy về phía trước với đôi chân bị buộc thêm những quả tạ vô hình. Họ vừa phải lo công việc, con cái, áp lực tài chính, vừa gồng mình chăm sóc cha mẹ già, ông bà đau yếu. Có người sáng đi làm, tối vào viện. Có người đang ở độ tuổi cần tích lũy cho tương lai lại phải liên tục xoay xở tiền thuốc men, viện phí, người chăm bệnh.
Tôi không nói điều đó bằng sự than trách. Bởi chính tôi cũng đang ở trong hoàn cảnh ấy. Bà tôi năm đã rất già. Bà sinh nhiều con, cháu chắt đông đúc, nhưng có những lần vào viện lại chỉ có cô giúp việc đi cùng. Mỗi lần nhìn cảnh đó, tôi thấy thương bà và cũng thấy buồn cho thực tế của nhiều gia đình hiện nay. Con cháu ai cũng có cuộc sống riêng, người đi làm xa, người bận con nhỏ, người áp lực mưu sinh đến mức nhiều khi muốn ở cạnh cũng bất lực.
Tôi vẫn luôn cố gắng chăm sóc ông bà, cha mẹ mình đến những ngày cuối cùng. Dù có lúc thật sự không biết phải xoay sở thế nào giữa công việc, tiền bạc và trách nhiệm gia đình, tôi vẫn nghĩ đó là điều mình cần làm. Vì suy cho cùng, họ đã dành cả đời để nuôi chúng tôi lớn lên.
Nhưng càng chứng kiến nhiều cảnh chăm sóc người già, tôi càng không muốn con mình sau này phải sống trong cảm giác bị đè nặng bởi trách nhiệm với cha mẹ như nhiều người trẻ hiện nay. Tôi không muốn con phải đánh đổi cả tuổi trẻ, công việc hay cuộc sống riêng chỉ để cố gắng lo cho mình lúc tuổi già. Tôi cũng không muốn đến một ngày mình nằm trên giường bệnh trong trạng thái phụ thuộc hoàn toàn, để rồi những người thân yêu nhất phải kiệt sức cả về tiền bạc lẫn tinh thần.
>> Tôi để tiền dưỡng già thay vì sắm nhà thừa kế cho con
Có lẽ vì vậy mà từ bây giờ, tôi cố gắng sống lành mạnh nhất có thể. Tôi tập giữ gìn sức khỏe, học cách sống gọn gàng và chuẩn bị dần cho tuổi già của mình, không phải vì sợ chết, mà vì không muốn trở thành gánh nặng kéo dài cho con cái.
Điều tôi muốn dành cho con không chỉ là tiền bạc hay tài sản, mà là khả năng tự lập để nó có thể sống cuộc đời của riêng mình. Nếu sau này tôi còn đủ minh mẫn để gặp cháu, tôi cũng chỉ mong có thể dạy chúng vài điều nền tảng đầu đời, kể vài câu chuyện gia đình, rồi lặng lẽ già đi.
Một con người rồi cũng sẽ mất đi, nhưng điều còn lại không nhất thiết phải là những tháng ngày con cháu kiệt sức vì chăm sóc hay gánh nặng kéo dài cho thế hệ sau. Điều còn lại có thể đơn giản chỉ là ký ức tử tế, sự biết ơn và những câu chuyện khiến người ta nhớ về nhau bằng sự bình yên.
Tôi năm nay 34 tuổi, sống cùng cha mẹ chồng với hai đứa con. Chồng đi làm ăn xa. Vì làm gần nhà thời gian hành chính nên hiện tại mức lương của tôi khá thấp, chỉ có 6 triệu đồng một tháng.
Với mức lương này thì tất nhiên tôi không thể lo đủ chi phí sinh hoạt cho cả nhà 5 người được, nên tôi xài sang cả lương chồng gửi về. Mỗi tháng tôi gửi mẹ chồng 5 triệu đồng tiền đi chợ, vì bà đi chợ thường xuyên nên đảm nhận việc mua thức ăn.
Ngoài ra, thức ăn của con, tôi vẫn phải mua thêm, vì hai đứa khá kén ăn. Có những món mà người lớn ăn được nhưng con tôi không ăn. Tiền điện nước hàng tháng tôi trả. Vấn đề ở đây là chi phí sinh hoạt điện nước của nhà tôi lúc nào cũng nhiều, chắc phải nhất cái xóm tôi đang ở.
Nhà có 5 người mà tháng nào cũng xài hơn 30 khối nước, tiền nước của người khác chỉ tính bằng chục nghìn, thì nhà tôi tháng nào cũng 300 nghìn đồng. Rẻ hơn thì cũng hơn 200 nghìn đồng.
Tiền điện thì mới choáng. Tháng này quê tôi mùa nóng, điều hòa hoạt động hết công suất. Tháng trước tôi mới thanh toán hóa đơn 1,4 triệu đồng. Tháng này nhìn hóa đơn tiền điện 2,2 triệu mà tôi choáng. Mọi người có nghĩ ở quê thôi mà tháng chi hết 2,2 triệu tiền điện không?
Nhà có hai chiếc điều hòa. Cái phòng tôi thì chỉ bật lúc buổi trưa tầm hai tiếng còn buổi tối bật từ 21h đến 5h sáng. Còn điều hòa trong phòng ba mẹ chồng tôi thì gần như bật cả ngày. Buổi sáng mới 10h đã thấy ông bà đã đóng cửa bật máy lạnh, ngồi xem tivi đến 3h chiều mới tắt. Buổi tối ăn cơm xong, lúc 7h ông bà lại bật đến sáng.
Tôi là con dâu nên cũng không dám ý kiến gì sợ ông bà phật lòng vì nghĩ mình hẹp hòi, nhưng quả thực mỗi tháng phải trả hơn 2 triệu tiền điện khiến tôi thấy xót thực sự.
Có những hôm trời mát hơn, nhiệt độ tầm 28-30 độ C thôi, bật quạt là cũng mát rồi nhưng ông bà nghiện điều hòa, cứ đóng cửa mở máy rồi ngồi xem tivi.
Lương thì thấp, còn phải tích lũy để xây nhà mà chi phí sinh hoạt thế này khiến tôi mệt mỏi quá. Ông bà thì già rồi, lương hưu không có. Lại chỉ có mình chồng tôi là con trai nên việc chăm sóc ông bà là trách nhiệm của vợ chồng tôi.
Giờ tôi nên làm thế nào để không mất lòng cha mẹ chồng mà vẫn tiết kiệm được tiền hàng tháng? Tôi viết bài này xin ý kiến tư vấn mọi người xem nên ứng xử thế nào cho khéo léo. Xin cảm ơn mọi người.
Ngày thứ sáu, khi đi làm về, bạn chắc chắn an tâm vì còn hai ngày nghỉ trước mặt. Người trẻ có thể hẹn hò, gặp gỡ bạn bè, hoặc đơn giản là dành thời gian cho gia đình. Hai ngày cuối tuần trọn vẹn giúp họ tái tạo năng lượng, cân bằng lại nhịp sống vốn đã quá căng thẳng.
Nhưng khi ngày thứ bảy vẫn là ngày làm việc, dù chỉ nửa ngày, mọi kế hoạch gần như bị cắt vụn. Tối thứ sáu không còn trọn vẹn vì phải nghĩ đến sáng hôm sau vẫn phải dậy đi làm. Thứ bảy trôi qua một cách lưng chừng vì không đủ dài để nghỉ ngơi, cũng chẳng đủ tập trung để làm việc hiệu quả. Đến chiều về, người ta mệt mỏi hơn là được hồi phục.
Tôi nghĩ chúng ta cần đánh giá nghiêm túc cách xã hội đang thiết kế thời gian sống của người trẻ.
Một trong những lý do khiến nhiều người trì hoãn kết hôn, ngại sinh con không chỉ nằm ở chi phí, mà còn là cảm giác không có thời gian để sống một cuộc đời đúng nghĩa.
Khi cả tuần bị chia nhỏ thành những ngày đi làm kéo dài, cuối tuần lại bị cắt đôi, thì việc xây dựng một mối quan hệ bền vững trở nên khó khăn hơn rất nhiều.
Hẹn hò không chỉ là gặp nhau vài tiếng sau giờ làm trong trạng thái mệt mỏi. Hôn nhân càng không thể chỉ dựa trên những khoảnh khắc chớp nhoáng. Nó cần thời gian chất lượng để hiểu nhau, để chia sẻ, để cùng trải nghiệm. Một cuối tuần trọn vẹn có thể tạo ra nhiều kết nối hơn cả tuần làm việc vội vã.
Chưa kể, những kế hoạch tưởng chừng đơn giản như đi chơi xa 1-2 ngày cũng trở nên bất tiện. Nếu được nghỉ thứ bảy, tối thứ sáu người trẻ hoàn toàn có thể bắt đầu một chuyến đi ngắn, đổi gió sau một tuần làm việc. Nhưng khi sáng thứ bảy vẫn phải lên công ty, mọi thứ trở nên dở dang, như tôi đã đề cập.
Ở góc độ doanh nghiệp, việc duy trì làm việc nửa ngày thứ bảy cũng không thực sự mang lại hiệu quả rõ rệt. Nhân sự đến công ty trong tâm thế cho có mặt, công việc khó đạt được năng suất cao. Thời gian ngắn, tâm lý lưng chừng, kết quả thường chỉ là những giờ làm việc hình thức.
Ngược lại, nếu cho nhân viên nghỉ trọn vẹn hai ngày cuối tuần, họ có cơ hội hồi phục cả thể chất lẫn tinh thần. Khi quay lại làm việc vào thứ hai, năng lượng và sự tập trung sẽ tốt hơn. Về dài hạn, đó mới là cách nâng cao hiệu quả lao động bền vững.
Quan trọng hơn, đây còn là một câu chuyện mang tính xã hội. Khi chúng ta nói về việc khuyến khích kết hôn, sinh con, không thể chỉ dừng ở các khẩu hiệu hay chính sách hỗ trợ tài chính.
Người trẻ cần một môi trường sống cho phép họ có thời gian để xây dựng các mối quan hệ, để chăm sóc gia đình, để cảm thấy cuộc sống không chỉ xoay quanh công việc.
