“Nga biết rất rõ chúng ta còn bao nhiêu đạn, dù không thể rõ tình trạng ở từng tỉnh. Họ nắm rất rõ thông tin về số lượng vũ khí mà phương Tây cung cấp”, đại tá Yuri Ignat, thư ký báo chí Bộ tư lệnh không quân Ukraine, cho biết trong cuộc phỏng vấn công bố hôm 25/5.
Ông Ignat không tiết lộ những loại vũ khí đang trong tình trạng khan hiếm đạn dược, nhưng thừa nhận nước này đang thiếu hụt nghiêm trọng “tên lửa phòng không nói chung”.
Quan chức không quân Ukraine từng nhiều lần tiết lộ tình trạng thiếu hụt hoặc cạn vũ khí, nhất là đạn cho hệ thống Patriot. Hình ảnh được ông chia sẻ với truyền thông Ukraine hồi đầu tháng cho thấy một bệ Patriot trong trạng thái sẵn sàng chiến đấu chỉ với 2 đạn, trong khi 6 ống phóng còn lại đã trống rỗng.
“Ukraine vượt qua mùa đông khắc nghiệt nhờ Patriot, chúng tôi đã liên tục đề nghị đối tác chuyển thêm. Nếu mất nguồn cung loại tên lửa thiết yếu này, Ukraine sẽ mất tất cả và Nga sẽ phá hủy hạ tầng trọng yếu của chúng ta”, ông Ignat cho hay.
Bình luận được đưa ra một ngày sau cuộc tập kích quy mô lớn bằng 90 tên lửa và 600 máy bay không người lái (UAV) các loại của Nga, chủ yếu nhằm vào thủ đô Kiev và tỉnh cùng tên. Không quân Ukraine tuyên bố chặn được 55 tên lửa và 549 UAV, song để lọt tên lửa Oreshnik cùng toàn bộ vũ khí siêu vượt âm, cũng như lượng lớn tên lửa đạn đạo Iskander-M và các quả đạn hành trình.
Bộ Ngoại giao Nga hôm 25/5 tuyên bố nước này sắp tiến hành “loạt cuộc tấn công có hệ thống” nhằm vào tổ hợp công nghiệp quốc phòng của Ukraine tại thủ đô Kiev.
Mục tiêu được liệt kê gồm các cơ sở phục vụ thiết kế, sản xuất, lập trình UAV mà Moskva cho rằng đang được Kiev triển khai “dưới sự hỗ trợ của chuyên gia NATO”. Quân đội Nga cũng sẽ nhắm vào cả các trung tâm ra quyết định và sở chỉ huy của Ukraine.
Nga gần đây sử dụng chiến thuật tập kích cả ngày lẫn đêm nhằm buộc Ukraine tiêu tốn các tên lửa phòng không đắt tiền, nhất là mẫu PAC-3 MSE hiện đại nhất của tổ hợp Patriot với giá 4-5 triệu USD mỗi quả.
“Từ khi xung đột tại Trung Đông bùng phát, Nga tăng tần suất các vụ tập kích và thay đổi đường bay của UAV mồi bẫy nhằm làm suy yếu hệ thống phòng không của Ukraine. Chiến lược này dường như đang có hiệu quả”, đại tá Ignat cho hay.
Đại tá Pavel Elizarov, Phó tư lệnh không quân Ukraine, cuối tháng 4 thừa nhận 170 trong tổng số 300 tổ phòng không di động nước này không hạ được UAV Geran của Nga trong suốt một năm. Tình trạng do binh sĩ ít được huấn luyện và thiếu kinh nghiệm, không phải vì thiếu nhân sự.
Ông Elizarov thừa nhận Ukraine đã đánh mất lợi thế về UAV mà họ có được vào những năm 2022-2023. Sergey Beskrestnov, cố vấn Bộ trưởng Quốc phòng Ukraine, cho biết UAV Geran có điều khiển của Nga đã bắt đầu bay sâu hơn vào hậu phương nước này.
Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky hôm 25/5 kêu gọi các đồng minh phải có thêm hành động sau cuộc tập kích quy mô lớn của Nga. “Tôi biết ơn tất cả những người đã bày tỏ sự ủng hộ bằng lời nói, nhưng cũng cần có những bước đi cụ thể để tăng cường năng lực phòng không. Hoạt động vận chuyển tên lửa không được dừng lại, dù chỉ một ngày”, ông nói.
TASS dẫn lời ông Sobyanin cho hay tòa nhà nằm trên đường Mosfilmovskaya, gần phim trường Moscow và các tòa nhà sứ quán nước ngoài. Nơi bị tấn công chỉ cách trụ sở Bộ Quốc phòng Nga khoảng 3 km, cách Điện Kremlin và Quảng trường Đỏ khoảng 7 km. Kênh truyền hình Rossiya-1 phát sóng hình ảnh ghi lại cảnh tượng các bức tường bị đổ sập, cửa bị hư hại bên trong một căn hộ sang trọng. Vụ tấn công xảy ra vài ngày trước lễ duyệt binh, mừng ngày Chiến thắng phát xít Đức hồi Thế chiến 2, dự kiến diễn ra tại Quảng trường Đỏ vào ngày 9.5.
Vụ việc cũng xảy ra trong bối cảnh Thủ tướng Anh Keir Starmer và các nhà lãnh đạo châu Âu đến Yerevan (thủ đô Armenia) tham gia hội nghị thượng đỉnh Cộng đồng chính trị châu Âu hôm 4.5. Hội nghị thu hút hơn 40 nhà lãnh đạo châu Âu tham dự, với nghị trình thảo luận các giải pháp nhằm tiến tới chấm dứt xung đột tại Ukraine và Iran.
Tại sự kiện này, Anh cho biết muốn tham gia kế hoạch của Liên minh Châu Âu (EU) cho Ukraine vay 78 tỉ bảng Anh để đáp ứng khoảng 2/3 nhu cầu tài chính của Kyiv trong 2 năm tới. Phần lớn khoản vay sẽ được dành cho chi tiêu quân sự nhằm hỗ trợ Ukraine trong cuộc xung đột với Nga. Hội nghị cũng nhất trí các lệnh trừng phạt mới nhằm vào các công ty Nga.
Ngoài các cuộc gặp song phương và đa phương bên lề hội nghị ở Armenia, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky cho hay đã đồng ý với Chủ tịch Ủy ban Châu Âu Ursula von der Leyen về việc thúc đẩy một "thỏa thuận UAV" giữa Ukraine và EU, theo Reuters.
Ngày 21.6, phái đoàn Mỹ và Iran cùng hai bên trung gian là Pakistan và Qatar đã bắt đầu đàm phán hòa bình tại Thụy Sĩ.
Cuộc đàm phán diễn ra trong bối cảnh quân đội Israel và Hezbollah - đồng minh của Tehran - những ngày gần đây liên tục tấn công qua lại ở miền nam Lebanon bất chấp thỏa thuận ngừng bắn, làm dấy lên nguy cơ đổ vỡ thỏa thuận hòa bình sơ bộ giữa Iran và Mỹ.
"Iran phải lập tức ngăn chặn các lực lượng ủy nhiệm được trả tiền hậu hĩnh của họ ở Lebanon gây rối. Nếu không, chúng tôi sẽ đánh Iran rất mạnh một lần nữa, giống như tuần trước, nhưng còn mạnh hơn nữa", ông Trump viết trên mạng xã hội Truth Social.
Mặt khác, trả lời phỏng vấn Fox News, ông Trump cũng cảnh báo phía Iran không được đóng cửa eo biển Hormuz, nếu không "sẽ không còn đất nước" để quay về.
Ông Trump còn tuyên bố Mỹ có thể trở thành "thiên thần hộ mệnh" của eo biển Hormuz và nhận lấy 20% lượng dầu mỏ. "Nếu cần, chúng tôi có thể kiểm soát eo biển này. Tôi sẽ nện họ tan tành. Nếu họ không đạt được thỏa thuận, chúng tôi sẽ thu phí qua lại", ông Trump nói thêm.
Các cuộc không kích của Israel hôm 20.6 đã khiến ít nhất 30 người thiệt mạng ở miền đông và miền nam Lebanon. Giao tranh sau đó lắng dịu vào buổi tối cùng ngày khi quân đội Israel được lệnh ngừng đụng độ với Hezbollah, theo AFP.
Bản ghi nhớ được Mỹ và Iran ký hôm 17.6 quy định chấm dứt các hành động thù địch trên mọi mặt trận, bao gồm cả Lebanon.
Trong khi đó, phái đoàn Iran đã phản đối phía Mỹ và đang cân nhắc các biện pháp đáp trả thích hợp đối với những lời đe dọa mới nhất của ông Trump, theo đài Press TV của Iran. Reuters dẫn lời Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Bagher Ghalibaf, nhà đàm phán chính của nước này, cảnh báo Mỹ nên cẩn trọng với những phát ngôn và cho biết các lực lượng vũ trang của Iran đã sẵn sàng phản ứng.
Phát biểu mở màn cuộc đàm phán tại Thụy Sĩ ngày 21.6, Phó tổng thống Mỹ J.D. Vance cho biết ông đã chứng kiến "những tiến triển lớn chỉ trong vài ngày qua" nhằm bảo đảm lệnh ngừng bắn tại Lebanon được duy trì.
"Tất cả chúng tôi đều đang hướng tới hòa bình khu vực. Tôi thực sự cảm thấy lạc quan về tình hình ở Lebanon. Vẫn còn một số việc phải làm, nhưng chúng tôi sẽ tiếp tục nỗ lực", ông Vance nói.
Phó tổng thống Vance khẳng định Tổng thống Trump và Mỹ đã làm nhiều hơn bất kỳ quốc gia nào khác trong những tháng gần đây để chấm dứt xung đột tại Lebanon.
Pakistan có lợi thế nổi trội và lợi ích thiết thực riêng khi xung phong đảm trách vai trò ngoại giao trung gian giữa Mỹ và Iran. Cuộc chiến tại Trung Đông tác động rất tiêu cực và nguy hại trực tiếp tới Pakistan, đặc biệt về kinh tế, thương mại và an ninh. Pakistan có hơn 900 km biên giới chung trên bộ với Iran và cùng trực diện nguy cơ khủng bố ở vùng Balochistan của Pakistan. Pakistan không thể không quan ngại sâu sắc về khả năng mất an ninh và ổn định bởi chiến sự ở Iran lan sang Pakistan. Pakistan còn nhập khẩu gần như 100% dầu lửa và khí đốt từ các quốc gia vùng Vịnh mà chiến sự đang làm chuỗi cung ứng này gián đoạn rõ rệt. Xung đột càng sớm kết thúc thì mức độ tổn hại đối với Pakistan, cho dù chỉ bị vạ lây, càng giảm thiểu.
Lợi thế của Pakistan trong chuyện trung gian ngoại giao giữa Mỹ và Iran là dễ được Mỹ và Iran chấp nhận hơn những đối tác khác. Tổng thống Mỹ Donald Trump có mối quan hệ cá nhân thân thiết từ nhiều năm nay với Thủ tướng Pakistan Shehbaz Sharif và Tư lệnh quân đội Pakistan Asim Munir. Ông Trump tin rằng do lệ thuộc ở mức độ lớn vào Mỹ về kinh tế và quân sự nên Pakistan không thể làm gì gây tổn hại tới lợi ích của Mỹ. Iran chấp nhận Pakistan vì 2 bên là láng giềng có sự gắn kết truyền thống, Pakistan trung lập trong cuộc chiến giữa Mỹ và Israel với Iran, không có căn cứ quân sự của Mỹ, lại hợp tác chặt chẽ với Ả Rập Xê Út, Ai Cập và Thổ Nhĩ Kỳ cũng như với Trung Quốc. Như vậy, Pakistan đã tận dụng lợi thế để chớp thời cơ phất cờ.
