Mạng xã hội những ngày gần đây liên tục xuất hiện các video hướng dẫn làm đẹp bằng công thức: trộn ớt với muối làm mặt nạ rồi đắp lên mặt. Trong các hình ảnh, đoạn clip ngắn trên TikTok, Facebook, làn da đỏ bừng, nóng rát sau khi đắp hỗn hợp được cho rằng là dấu hiệu da đang thải độc.
Từng khiếp sợ khi xem những bức ảnh đắp mặt nạ ớt và muối nhưng khi các clip về chủ đề này liên tục xuất hiện cùng lời giới thiệu “da nóng nhẹ nhưng cảm giác sạch và căng bóng thấy rõ”, nhiều bạn trẻ bắt đầu phân vân.
Nguyễn Thị Trầm (20 tuổi), ngụ đường Hồ Tùng Mậu, P.Từ Liêm, Hà Nội, nói: “Tôi nghe nói đây là phương pháp làm đẹp giúp da trắng hồng và trị mụn hiệu quả. Tôi chưa thử vì thấy hơi sợ. Nhưng tôi có tìm hiểu, thấy nhiều công dụng của ớt như kháng viêm, chữa bệnh, chữa mụn nhọt…”.
Nhớ lại câu chuyện dùng rượu thuốc để làm đẹp và phải trả giá đắt, Nguyễn Thị Thanh (ngụ tại đường N2, khu dân cư Phú Hồng Thịnh 8, P.An Phú, TP.HCM) hiểu rằng thiếu kiến thức có thể khiến da tổn thương nhiều hơn.
“Điều tôi lo nhất là những người đang nóng lòng cải thiện làn da có thể vội tin theo mà chưa lường hết hậu quả”, Thanh nói.
Thanh cho rằng với mong muốn làm đẹp nên nhiều bạn trẻ sẵn sàng thử những phương pháp được chia sẻ trên mạng mà chưa tìm hiểu kỹ. Từ những bài học trước đó, tới nay dù thích làm đẹp và đã nghe tới đắp mặt nạ ớt và muối, nhưng cô gái 9x không dám thử.
Chia sẻ cách nhìn về vấn đề này, Á hậu Hoa hậu Biển Việt Nam 2024 Nguyễn Thị Ý Nhi cho rằng nếu chưa có nghiên cứu cụ thể hay chứng nhận thì không nên thử vì da mặt rất mỏng, rất nguy hiểm. Mạng xã hội phát triển kéo theo việc thông tin lan truyền nhanh, việc vội vàng tin vào những thông tin thiếu tính xác thực nhất là những trend làm đẹp sẽ ảnh hưởng lớn đến đời sống về sức khỏe tinh thần.
Chỉ cần vài nguyên liệu có sẵn trong bếp, không khó để bạn trẻ học theo. Tuy nhiên, phía sau trend làm đẹp này lại là hàng loạt cảnh báo từ các chuyên gia da liễu về nguy cơ kích ứng, bỏng da và tổn thương lâu dài.
Trao đổi với người viết, bác sĩ chuyên khoa 1 da liễu Nguyễn Thị Thu Sang (làm việc tại phòng khám Da liễu NU – 10 Y Ơn, Buôn Ma Thuột, Đắk Lắk; trước công tác tại Bệnh viện ĐH Y dược Buôn Ma Thuột) thẳng thắn nói: “Nếu bất cẩn ớt dính vào mắt đã gây cảm giác cay, nóng và rát. Thấy trend đắp ớt lên mặt, tôi cũng sợ luôn. Ai mà nghĩ ra trend này như vậy không biết”.
Bác sĩ Thu Sang phân tích hai nguyên liệu ớt và muối đều có khả năng gây kích ứng mạnh và có thể dẫn đến tổn thương da.
Bác sĩ da liễu Thu Sang cho biết muối có tính hút nước mạnh, ớt chứa capsaicin là chất tạo cảm giác cay nóng. Khi bôi trực tiếp ớt lên da sẽ gây bỏng rát dữ dội, đỏ, phù nề, viêm da kích ứng, có thể phỏng hóa học nhẹ, làm tổn thương hàng rào bảo vệ da, tăng nguy cơ tăng sắc tố sau viêm (thâm kéo dài).
Nếu vùng da đang có mụn, sau laser (phương pháp sử dụng chùm ánh sáng cường độ cao tác động có kiểm soát lên da) hoặc peel (thay da sinh học) thì mức độ tổn thương còn nặng hơn nhiều. “Kết hợp với ớt, muối giống như “rắc thêm vào vết thương” khiến cảm giác nóng rát tăng lên và tổn thương sâu hơn, khiến đỏ da kéo dài, bỏng da, thâm sau viêm, giãn mao mạch, da nhạy cảm mạn tính…”, bác sĩ da liễu Thu Sang khuyến cáo.
Nhiều người cho rằng cảm giác nóng rát, đỏ mặt sau khi đắp hỗn hợp muối và ớt là dấu hiệu “da đang thải độc” hoặc “đang có tác dụng”. Về vấn đề này, thạc sĩ, bác sĩ nội trú da liễu Nguyễn Đào Phương Linh (bác sĩ chuyên khoa Da liễu, từng được đào tạo chuyên sâu và thực hành lâm sàng tại Bệnh viện Da liễu Cần Thơ, hiện làm việc trong lĩnh vực da liễu thẩm mỹ tại TP.HCM), nói đây là một hiểu lầm khá phổ biến trong chăm sóc da.
Về mặt y khoa, bác sĩ Phương Linh cho biết cảm giác nóng rát, đỏ da hay châm chích mạnh không phải là dấu hiệu “thải độc”, mà đa số là biểu hiện của phản ứng kích ứng hoặc viêm cấp tính trên da. “Da không “thải độc” theo cơ chế mà nhiều video mạng xã hội mô tả. Chức năng đào thải độc tố chủ yếu thuộc về gan, thận và hệ bài tiết của cơ thể. Khi một sản phẩm làm da đỏ rát dữ dội, điều đó thường cho thấy hàng rào bảo vệ da đang bị tổn thương hoặc các chất kích ứng đang gây phản ứng viêm”, bác sĩ Phương Linh nói.
Bác sĩ Phương Linh khuyến cáo trong da liễu, một phương pháp điều trị đúng không nhất thiết phải gây đau rát mới có tác dụng. Ngược lại, việc lạm dụng các tác nhân kích thích mạnh có thể khiến da yếu đi về lâu dài, dễ tăng sắc tố, nhạy cảm và khó phục hồi hơn.
“Làn da là một cơ quan sống, không phải nơi để thử nghiệm những công thức chưa được kiểm chứng. Một làn da khỏe cần được chăm sóc dựa trên hiểu biết khoa học và sự phù hợp với tình trạng da cá nhân, thay vì chạy theo các xu hướng “càng lạ càng hiệu quả” trên mạng xã hội”, bác sĩ Phương Linh nhắn gửi.
Từ khi xuất hiện trong đời sống, điện thoại đã trở thành vật bất ly thân của không ít người, việc nghe gọi điện thoại cũng là hình thức liên lạc phổ biến. Dẫu việc cầm điện thoại lên đáp "alo" được xem là chuyện quá quen thuộc, lại có những bạn trẻ hiện nay, họ thừa nhận cảm thấy e ngại, thậm chí có nỗi sợ vô hình với việc thực hiện cuộc gọi.
Tâm sự về điều này, Lê Đăng Hào Huy, sinh viên Trường ĐH Mở TP.HCM, cho biết khá ngại nghe điện thoại, chỉ gọi trong những lúc thật cần thiết. "Nhiều lúc đang yên lành mà gọi điện thoại là tự nhiên thấy hồi hộp. Dù mình cũng biết là nghe máy nói vài câu là xong thôi nhưng vẫn thấy ngại sao đó", Huy giải thích.
Với cậu sinh viên này, nhắn tin đem lại cảm giác an toàn và thoải mái hơn: "Mình thích nhắn tin hơn vì có thời gian suy nghĩ trước khi trả lời. Như vậy cũng đỡ áp lực hơn, còn nghe điện thoại lỡ nói sai thì không sửa được", Huy nói và cho biết thêm nhóm bạn của Huy gần như không bao giờ gọi cho nhau. Cả nhóm đã ngầm quy ước rằng chỉ những chuyện thật gấp mới cần bấm số. "Bỗng dưng giờ mà gọi là thấy có chuyện nghiêm trọng hẳn lên", Huy bộc bạch.
Cùng tâm trạng đó, Trần Diệu Ly (26 tuổi, làm việc tại lô I2 đường D1, P.Tăng Nhơn Phú, TP.HCM) mô tả: "Mình thấy mệt và áp lực với việc nghe gọi điện thoại liên tục dù đó là yêu cầu công việc. Có những cuộc gọi mình chuẩn bị trước trong đầu sẽ nói gì nhưng vẫn thấy run", Ly chia sẻ. Với cô, hình thức khác như gửi tin nhắn, email mang lại quyền chủ động về thời gian, trong khi gọi điện luôn kèm theo cảm giác "phải phản ứng ngay lập tức". Ly nói thêm: "Chuông điện thoại reo là mình đã nghĩ ngay đến xảy ra sự cố gì đó nên bắt đầu lo".
Với một số người, chuyện hạn chế liên hệ qua điện thoại còn liên quan đến tâm lý né tránh các chiêu trò lừa đảo. Trường hợp của Nguyễn Lan Đào (30 tuổi, ngụ tại hẻm 428 Chiến Lược, P.Hạnh Thông, TP.HCM) cũng như vậy. "Hiện giờ mình dè chừng vì nhiều cuộc gọi quảng cáo, lừa đảo quá. Giờ có cuộc gọi bất ngờ là mình hay né trước cho đỡ phiền và bớt bận tâm", Đào kể. Cũng theo Đào, việc chủ động gọi cho ai đó với cô gần như là chuyện hiếm, trừ khi thật gấp.
Lý giải hiện tượng này, thạc sĩ tâm lý Võ Minh Thành, giảng viên Trường ĐH Sư phạm TP.HCM, cho rằng đây không đơn thuần là chuyện ngại nghe điện thoại, mà phản ánh một sự dịch chuyển trong thói quen giao tiếp của một bộ phận người trẻ. "Tin nhắn và mạng xã hội cho phép người dùng có thời gian suy nghĩ, chỉnh sửa, chọn biểu tượng cảm xúc, thậm chí trì hoãn phản hồi. Còn điện thoại thì ngược lại, mọi phản ứng diễn ra tức thời, giọng nói, khoảng lặng, sự lúng túng đều khó che giấu. Điều khiến người trẻ căng thẳng là cảm giác mất quyền kiểm soát trong giao tiếp tức thời", ông Thành phân tích.
Theo ông Thành, cần phân biệt rõ giữa một thói quen bình thường và một biểu hiện đáng lo. Ở mức độ nhẹ, không thích nghe điện thoại là chuyện bình thường, vì mỗi người có phong cách giao tiếp khác nhau. "Nhưng nếu một người mất rất lâu để chuẩn bị tâm lý, tim đập nhanh khi chuông reo, dẫn đến làm người ấy thu hẹp đời sống, né tránh trách nhiệm hoặc mất cơ hội kết nối thì cần lưu ý", thạc sĩ Thành nói.
GS.TS. Đặng Nguyên Anh, nghiên cứu viên cao cấp, nguyên Phó chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam, xem xu hướng ưu tiên nhắn tin thay vì nghe gọi điện thoại trong thời đại công nghệ số là một bước tiến tất yếu của giao tiếp thế kỷ 21. Theo GS.TS Nguyên Anh: "Một quy tắc ứng xử mới cũng đang hình thành: gọi điện không báo trước đôi khi bị coi là thiếu tế nhị, còn nhắn tin xin phép trở thành chuẩn mực của sự tôn trọng không gian riêng tư, nhất là trong giờ nghỉ ngơi".
Dù vậy, GS.TS. Đặng Nguyên Anh cảnh báo mặt trái có thể hình thành: "Khi các cuộc hội thoại bị thay thế bằng những dòng tin nhắn, khả năng phản ứng trực tiếp của một số người trẻ có thể bị giảm sút, dễ rơi vào lúng túng và mất tự tin do thiếu kỹ năng xử lý. Áp lực chờ đợi tin nhắn hay nỗi lo khi không có tin hồi đáp cũng có thể trở thành một dạng căng thẳng tâm lý mới".
Để có khả năng giao tiếp cân bằng, hiệu quả, GS.TS Đặng Nguyên Anh khuyến nghị: "Rất cần thiết lập sự cân bằng: sử dụng tin nhắn như một công cụ trao đổi thông tin hiệu quả nhưng đồng thời duy trì các cuộc gọi trực tiếp để nuôi dưỡng lòng tin và duy trì được "nhựa sống" trong các mối quan hệ xã hội".
Từ góc độ tâm lý, lời khuyên của thạc sĩ Võ Minh Thành là không nên ép bằng câu "có gì đâu mà sợ", thay vào đó, nên tập dần bằng việc bắt đầu với những cuộc gọi ngắn, liên hệ với người thân quen, chuẩn bị vài ý chính trước khi gọi, rồi có thể tăng tần suất và "độ khó".
Hải Lam cho biết đã vỡ òa khi tra cứu kết quả điểm thi kỳ thi tốt nghiệp THPT 2026 và thấy mình là thí sinh đạt điểm tuyệt đối 30/30 khối B00 (toán, hoá, sinh). "Em chỉ mới biết kết quả cách đây ít phút thôi. Thật sự em rất bất ngờ vì không nghĩ mình lại được điểm tuyệt đối", Hải Lam chia sẻ với PV Báo Thanh Niên.
Phía sau thành tích ấn tượng ấy là hành trình học tập bền bỉ, kỷ luật cùng một ước mơ làm bác sĩ đã được nuôi dưỡng từ khi còn nhỏ.
Nữ sinh cho biết, trước khi thi em chỉ hy vọng đạt kết quả tốt chứ chưa bao giờ dám nghĩ sẽ trở thành thủ khoa. "Lúc đi thi em thấy mình làm bài cũng khá ổn, nghĩ điểm sẽ cao, nhưng không ngờ lại được 30/30", Hải Lam nói.
Trong ba môn xét tuyển, toán là môn Hải Lam tự tin nhất và cũng là môn em học tốt nhất. Dù vậy, điều khiến nhiều người bất ngờ là bí quyết học tập của nữ sinh không nằm ở việc giải thật nhiều đề hay chạy theo những phương pháp học "thần tốc".
"Em dành nhiều thời gian để học thật kỹ sách giáo khoa. Em nghĩ nếu nắm thật chắc kiến thức nền tảng trong sách giáo khoa thì sẽ làm được phần lớn câu hỏi trong đề. Thay vì làm quá nhiều bài tập, em ưu tiên ôn thật vững lý thuyết cơ bản", Hải Lam chia sẻ.
Theo nữ sinh, nhiều học sinh bị mất điểm không phải vì thiếu năng lực mà do chủ quan khi làm bài.
"Em nghĩ nhiều bạn chưa đọc kỹ đề hoặc còn hổng kiến thức căn bản nên rất dễ mất điểm ở những câu tưởng như đơn giản", Hải Lam nhận định.
Để chinh phục kỳ thi tốt nghiệp THPT, Hải Lam duy trì thời gian học tập gần như kín cả ngày. "Thông thường em học từ khoảng 6 giờ sáng đến 10 giờ tối", Hải Lam cho biết.
Dù lịch học kéo dài hơn 10 tiếng mỗi ngày, nữ sinh lại không xem đó là áp lực. Hải Lam kể: "Em học trong môi trường nội trú nên thầy cô chuẩn bị kiến thức rất kỹ. Vì được định hướng rõ ràng nên em không thấy quá áp lực".
Hải Lam thừa nhận giai đoạn đầu lớp 12 em cũng gặp không ít khó khăn khi lượng kiến thức tăng lên. Tuy nhiên, sự đồng hành của thầy cô đã giúp em dần lấy lại sự tự tin.
"Ban đầu em cũng khá chật vật khi tiếp cận kiến thức lớp 12. Nhưng nhờ thầy cô luôn động viên, hướng dẫn rất tận tình nên việc học sau đó trở nên nhẹ nhàng hơn rất nhiều", nữ thủ khoa đạt điểm tuyệt đối 30/30 cho hay.
Đáng chú ý, Hải Lam không đi học thêm bên ngoài. Hải Lam nói: "Em học nội trú ở trường nên không học thêm. Phần lớn thời gian em học theo chương trình của trường".
Sau kỳ thi, Hải Lam dự định đăng ký ngành y khoa của Trường Đại học Y Dược TP.HCM. Ước mơ ấy đã theo em từ khi còn nhỏ. "Đó là đam mê của em từ lâu. Gia đình em có nhiều người từng mắc bệnh nên em mong sau này trở thành bác sĩ để có thể giúp đỡ người thân cũng như chăm sóc sức khỏe cho nhiều người khác", Hải Lam kể.
Ngoài giờ học, Hải Lam gần như không dành nhiều thời gian cho mạng xã hội. "Em chỉ giải trí vào cuối tuần vì ở trường nội trú không được sử dụng điện thoại thường xuyên", nữ sinh vừa đạt điểm số ấn tượng trong kỳ thi tốt nghiệp THPT 2026 cho hay.
Nhắc về những người đã đồng hành trong suốt hành trình chinh phục điểm tuyệt đối, Hải Lam xúc động nói người đầu tiên em muốn cảm ơn chính là mẹ.
Lý do, theo Hải Lam: "Mẹ đã luôn đồng hành với em suốt một năm qua và cả quãng thời gian trước đó. Mẹ luôn động viên, quan tâm và tạo điều kiện tốt nhất để em học."
Còn khi được hỏi ai là thần tượng của mình, nữ sinh mỉm cười trả lời: "Là ba. Em thấy ba rất giỏi, làm được rất nhiều việc. Ba luôn là người em ngưỡng mộ".
Hải Lam chia sẻ thêm, sau khi biết con gái đạt điểm tuyệt đối, cả gia đình đều rất vui. Tuy nhiên, đến thời điểm hiện tại, ba mẹ vẫn chưa kịp chuẩn bị phần thưởng nào. Còn với Hải Lam, món quà em mong muốn rất giản dị, đó là: "Em chỉ mong có một chiếc máy tính để phục vụ việc học đại học sau này".
Theo Hải Lam, thành tích 30/30 là kết quả của sự chăm chỉ mà bản thân luôn nỗ lực, cố gắng, đồng thời cho thấy giá trị của việc học chắc kiến thức nền tảng, sự đồng hành của gia đình và sự tận tâm của thầy cô. Với cô nữ sinh lớp 12B2, điểm số hoàn hảo không phải đích đến cuối cùng mà chỉ là bước khởi đầu trên hành trình hiện thực hóa ước mơ khoác lên mình chiếc áo blouse trắng, trở thành bác sĩ để chữa bệnh và giúp đỡ mọi người.
Nhận xét về Hải Lam, thầy Đắc Thái Hoàng, giáo viên chủ nhiệm lớp 12B2 và giảng dạy môn toán, Trường TH-THCS-THPT Lê Thánh Tông (TP.HCM), cho biết Hải Lam là học sinh rất chăm chỉ, ngoan ngoãn và có ý thức tự học cao. Trong quá trình học tập, em luôn tập trung nghe giảng, tiếp thu bài tốt và duy trì tinh thần học tập nghiêm túc trong môi trường nội trú. Theo thầy Hoàng, nhà trường xây dựng lộ trình ôn tập rõ ràng cho từng môn học, Hải Lam luôn bám sát kế hoạch và nỗ lực từng ngày.
Chia sẻ về thành tích 30/30 và trở thành thủ khoa khối B00 toàn quốc của học trò, thầy Hoàng cho rằng đây là kết quả xứng đáng từ sự chăm chỉ, nền tảng kiến thức vững vàng và tâm lý thi cử ổn định. "Để đạt điểm tuyệt đối ngoài năng lực còn cần một chút may mắn. Hải Lam đã làm bài rất tốt và giữ được tâm lý vững vàng trong phòng thi nên em đã có kết quả cao nhất", thầy Hoàng nói.
Những ngày gần đây, niềm vui lớn đến với gia đình em Võ Ngọc Phương Nhi (học sinh lớp 7 Trường tiểu học phổ thông liên cấp Vinshool Grand Park Cambrige, TP.HCM), khi nữ sinh chính thức nhận tin trúng tuyển vòng chung kết cuộc thi Piano quốc tế Piara 2026 diễn ra tại Nhật Bản từ ngày 27.7 - 31.7.
Đằng sau thành tích đáng tự hào ấy là hành trình nhiều năm bền bỉ theo đuổi âm nhạc của cô học trò 13 tuổi. Phương Nhi cho biết cơ duyên đến với piano bắt nguồn từ chính gia đình. "Mẹ và gia đình là nguồn cảm hứng đưa em đến với bộ môn piano này", em nói.
Từ những buổi đầu làm quen với phím đàn, cô bé nhanh chóng bị cuốn hút bởi âm thanh đặc biệt của piano."Em yêu thích piano vì âm thanh của cây đàn rất hay và truyền cảm. Piano giúp em thể hiện cảm xúc của mình qua âm nhạc, đồng thời mang lại cho em niềm vui và sự thư giãn, nên em đã gắn bó với nó đến tận bây giờ", nữ sinh chia sẻ.
Có lẽ cũng chính vì thế mà theo thời gian, piano không còn đơn thuần là một môn học năng khiếu. "Khi em thả mình vào những nốt nhạc mà mình đánh, em nhận ra âm nhạc không chỉ là sở thích mà chính là đam mê thực sự của mình", Phương Nhi bộc bạch.
Để nuôi dưỡng đam mê ấy, mỗi ngày nữ sinh dành từ 45 phút đến 1 giờ 30 phút cho việc luyện đàn. Những hôm lịch học dày đặc hoặc cảm thấy mệt mỏi, em có cách riêng để duy trì việc tập luyện. "Em sẽ chia nhỏ thời gian, tập khoảng 15 phút mỗi lần để giảm mệt mỏi và căng thẳng", em cho biết.
Để có được những thành quả hôm nay không phải là điều dễ dàng. Phương Nhi cho biết thử thách lớn nhất chính là duy trì sự kiên trì và sắp xếp thời gian luyện tập đều đặn mỗi ngày.
Không chỉ học tốt âm nhạc, Phương Nhi còn là học sinh giỏi của trường. Nữ sinh có biệt tài chơi piano này vừa kết thúc năm học với danh hiệu học sinh giỏi.
"Em thường ưu tiên hoàn thành việc học ở trường trước, sau đó dành thời gian cố định mỗi ngày để luyện đàn. Việc sắp xếp hợp lý giúp em cân bằng giữa học văn hóa và học nhạc, đồng thời đạt hiệu quả tốt hơn trong cả hai lĩnh vực", em chia sẻ.
"Việc được tham dự một cuộc thi quốc tế tại Nhật Bản là cơ hội rất đặc biệt đối với em. Đây không chỉ là dịp để em thử sức và học hỏi từ các thí sinh khác mà còn giúp em tự tin hơn, tích lũy thêm nhiều kinh nghiệm và có những kỷ niệm đáng nhớ", tài năng piano nhỏ tuổi nói.
Dù đã đạt nhiều thành tích đáng khích lệ, nữ sinh lớp 7 vẫn giữ cho mình những ước mơ rất giản dị. "Trong tương lai, em muốn trở thành một ca sĩ. Em mong có thể tự đệm đàn piano và hát những bài hát mình yêu thích để mang âm nhạc đến với nhiều người hơn", Phương Nhi chia sẻ và bật mí, ngoài piano còn có nhiều năng khiếu nghệ thuật khác như hát, nhảy, múa...
Bà Nguyễn Thuỵ Mai Thảo, cô giáo trực tiếp giảng dạy piano cho Phương Nhi, nhận xét: "Phương Nhi có khả năng đọc nhạc tốt, nắm vững cả khóa sol và khóa fa, đồng thời nhận biết chính xác các dấu hóa. Khả năng đọc và phân biệt các hình tiết tấu được thực hiện tốt, thể hiện sự hiểu biết vững vàng về ngôn ngữ âm nhạc. Kỹ thuật ngón tay chắc chắn, có lực, độ linh hoạt và sự nhanh nhẹn tốt khi thực hiện các bài tập cũng như tác phẩm. Phương Nhi có khả năng ghi nhớ và tiếp thu bài học nhanh, đồng thời thể hiện tinh thần tự giác, chủ động luyện tập tại nhà".
