Bột sắn dây được chiết xuất từ củ sắn dây và thường được chế biến theo phương pháp thủ công truyền thống. Trong thành phần của loại bột này có khoảng 60% là tinh bột, cùng nhiều hợp chất chống oxy hóa thuộc nhóm isoflavones và triterpenoids như puerarin, puerosid A, puerosid B và một số hoạt chất olean triterpene khác.
Về giá trị dinh dưỡng, trung bình một muỗng bột sắn dây khoảng 9 gram cung cấp khoảng 30 calo và 8 gram carbohydrate, phù hợp dùng trong chế độ ăn uống hỗ trợ thanh nhiệt nếu sử dụng đúng cách.
Hỗ trợ hệ tiêu hóa: Bột sắn dây chứa tinh bột kháng, có lợi cho hệ vi sinh đường ruột, giúp cải thiện hoạt động tiêu hóa và hỗ trợ bảo vệ niêm mạc ruột. Đồng thời, thành phần này cũng góp phần hỗ trợ kiểm soát nguy cơ kháng insulin.
Hỗ trợ cải thiện làn da: Một số hoạt chất như daidzein trong bột sắn dây có đặc tính kháng viêm, kháng khuẩn, giúp hỗ trợ giảm mụn, rôm sảy và cải thiện tình trạng da.
Hỗ trợ tuần hoàn và hệ thần kinh: Hoạt chất puerarin được cho là có tác dụng hỗ trợ giảm đau đầu, ù tai và góp phần cải thiện lưu thông máu, từ đó hạn chế nguy cơ hình thành huyết khối.
Chống oxy hóa, hỗ trợ làm đẹp da: Bột sắn dây giàu isoflavonoid giúp làm chậm quá trình lão hóa, hỗ trợ cải thiện sắc tố da, góp phần làm mờ thâm nám và giúp da khỏe mạnh hơn.
Dù mang lại nhiều lợi ích, nhưng với những nhóm người dưới đây, việc sử dụng bột sắn dây cần được cân nhắc kỹ lưỡng.
Người đang bị cảm lạnh, cơ thể nhiễm hàn: Theo Đông y, bột sắn dây có tính mát mạnh. Vì vậy, những người đang bị cảm lạnh, sợ lạnh, đau bụng do nhiễm lạnh hoặc cơ thể suy nhược dễ bị ảnh hưởng nếu dùng nhiều. Việc uống bột sắn dây trong lúc cơ thể đang nhiễm hàn có thể khiến tình trạng mệt mỏi, lạnh bụng hoặc khó chịu kéo dài hơn.
Người huyết áp thấp, hay chóng mặt: Một số hoạt chất trong bột sắn dây có thể làm giãn mạch, hỗ trợ hạ nhiệt cơ thể. Tuy nhiên, điều này lại không phù hợp với người vốn có huyết áp thấp. Nếu sử dụng quá nhiều, đặc biệt vào buổi sáng khi chưa ăn uống đầy đủ, người dùng dễ gặp tình trạng hoa mắt, mệt lả hoặc tụt huyết áp.
Phụ nữ mang thai cần đặc biệt cẩn trọng: Phụ nữ mang thai không phải lúc nào cũng phù hợp để uống bột sắn dây. Trong trường hợp cơ thể đang mệt mỏi, lạnh bụng hoặc có dấu hiệu tụt huyết áp, việc sử dụng có thể khiến cơ thể thêm suy yếu.
Đặc biệt, nếu thai phụ có dấu hiệu động thai hoặc tử cung co bóp bất thường thì càng nên tránh dùng. Tốt nhất, phụ nữ mang thai nên tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi bổ sung loại thực phẩm này vào chế độ ăn.
Trẻ nhỏ không nên uống bột sắn dây sống: Nhiều gia đình có thói quen pha bột sắn dây sống cho trẻ uống để giải nhiệt. Tuy nhiên, điều này có thể khiến trẻ bị lạnh bụng, tiêu chảy hoặc rối loạn tiêu hóa do hệ tiêu hóa của trẻ còn non yếu. Nếu muốn cho trẻ dùng, nên nấu chín để giảm tính hàn và giúp cơ thể dễ hấp thu hơn.
Người cơ thể suy nhược, thường xuyên lạnh tay chân: Những người hay bị lạnh người, tay chân lạnh hoặc cơ thể thiếu năng lượng cũng không nên lạm dụng bột sắn dây.
Việc dùng thường xuyên có thể khiến cơ thể thêm mệt mỏi, giảm cảm giác ngon miệng và ảnh hưởng đến khả năng hấp thu dinh dưỡng.
Theo đầu bếp Vũ Nhất Thông, Trung tâm Eric Cooking Class (TP HCM), kỹ thuật châm kim và phết giấm khi làm heo quay không chỉ là kinh nghiệm dân gian mà dựa trên nguyên lý khoa học giúp thay đổi cấu trúc da.
Lớp bì heo chứa nhiều collagen và lượng nước chiếm 60-70%. Nước là yếu tố cản trở độ giòn, cần được loại bỏ trong quá trình gia nhiệt. Đầu bếp Thông chỉ ra tác dụng của hai kỹ thuật này như sau:
Phết giấm làm lỏng cấu trúc
Axit acetic trong giấm trắng khi tiếp xúc với bì sẽ phá vỡ các liên kết của sợi collagen, làm lỏng lẻo cấu trúc bề mặt. Giấm cũng có tác dụng hút ẩm, giúp làm khô mặt bì trước khi quay. Nếu thiếu bước này, bề mặt bì giữ lại độ ẩm cao, làm giảm phản ứng tạo màu và khiến bì bị dai.
Châm kim tạo đường thoát hơi
Khi nhiệt độ lò nướng đạt 220-250 độ C, lượng nước bên trong lớp bì sôi và sinh ra áp suất lớn. Những lỗ châm kim hoạt động như đường thoát hơi. Quá trình thoát hơi nhanh giúp làm giãn nở các lớp collagen đã được giấm làm yếu từ trước, tạo ra cấu trúc rỗng xốp. Nếu không châm kim, hơi nước bị giữ lại khiến lớp da bị mềm hoặc phồng rộp không đều.
Trình tự thực hiện
Đầu bếp cho biết người nấu bắt buộc phải châm kim trước, sau đó mới phết giấm. Lỗ kim giúp giấm thẩm thấu sâu vào cấu trúc bì. Nếu làm ngược lại, giấm làm bề mặt mềm nhũn, gây khó châm kim và bít các lỗ thoát khí.
Sau khi hoàn tất hai bước trên, miếng thịt cần được để không đậy nắp trong ngăn mát tủ lạnh qua đêm. Môi trường nhiệt độ thấp và độ ẩm thấp giúp rút cạn nước trên bề mặt, tạo điều kiện thuận lợi cho phản ứng giòn hóa.
Quá trình nướng chia làm hai giai đoạn. Đầu tiên là sấy khô ở 160-180 độ C trong 30-40 phút để làm bay hơi nước. Giai đoạn hai là nổ bì ở 220-250 độ C trong 20-30 phút để tạo độ giòn và màu sắc.
"Việc hiểu rõ tính chất nguyên liệu giúp người nấu kiểm soát được kết quả. Sự kiên nhẫn trong các bước xử lý bề mặt là yếu tố quyết định thành phẩm", đầu bếp Thông cho biết.
Vậy tại sao không thể là mạng xã hội phiên bản trẻ em Việt Nam? Không phải cấm đoán mà là chúng ta đang tạo ra không gian phù hợp với lứa tuổi, bảo vệ sự phát triển toàn diện trong khi vẫn khuyến khích các em làm quen với công nghệ.
1. Cốt lõi của giải pháp là bắt buộc tách biệt tài khoản. Các nền tảng mạng xã hội phổ biến như TikTok, Facebook, Instagram, YouTube... phải triển khai chế độ "dưới 16 tuổi Việt Nam" riêng biệt. Việc xác thực độ tuổi kết hợp giữa trí tuệ nhân tạo nhận diện khuôn mặt và thông tin từ căn cước công dân gắn chip.
Trẻ em chỉ được phép truy cập phiên bản này. Khi hệ thống phát hiện tài khoản người dùng dưới 16 tuổi đang cố truy cập phiên bản toàn cầu, tài khoản đó sẽ tự động bị khóa hoặc chuyển hướng ngay lập tức. Cách làm này không mới, đã có quốc gia áp dụng nguyên tắc tương tự và Việt Nam hoàn toàn có cơ sở pháp lý từ các luật đã ban hành.
Phiên bản mạng xã hội này phải được thiết kế chống nghiện từ gốc rễ. Không còn sử dụng vô tận, lướt không ngừng như hiện nay.
Trẻ em chỉ được xem nội dung theo chủ đề đã chọn hoặc từ bạn bè thực trong danh sách được phê duyệt. Thời lượng video tối đa chỉ 60 giây, livestream không được phép hoạt động nếu không có giám sát của người lớn.
2. Quan trọng nhất là chuyển hướng từ "tiêu thụ" sang "tạo ra". Nền tảng sẽ ưu tiên và khuyến khích nội dung mà trẻ tự làm như quay video học tập, kể chuyện dân gian, ghi lại thí nghiệm khoa học đơn giản tại nhà, trình bày tranh vẽ, biểu diễn nghệ thuật truyền thống hay chia sẻ kỹ năng sống. Những nội dung giải trí thuần túy sẽ bị hạn chế nghiêm ngặt.
Có thể tích hợp trò chơi giáo dục. Trẻ hoàn thành thử thách thực tế sẽ nhận huy hiệu ảo. Chẳng hạn chụp ảnh và báo cáo thí nghiệm trồng rau sạch tại nhà, phỏng vấn ông bà về truyền thống gia đình, học và thực hành một điệu múa dân gian rồi quay lại chia sẻ. Những hoạt động này không chỉ giữ chân trẻ mà còn rèn luyện kỹ năng, kết nối trong đời sống thực.
Việc loại bỏ các yếu tố gây nghiện như sử dụng vô tận, thông báo liên tục và nội dung kích thích mạnh... cần có quy định pháp lý bắt buộc các nền tảng tuân thủ khi cung cấp dịch vụ tại Việt Nam. Chúng ta đã có tiền lệ thành công với nhiều quy định về nội dung và dữ liệu.
Các nền tảng nước ngoài muốn hoạt động tại Việt Nam phải đóng phí cấp phép hoặc trích phần trăm doanh thu quảng cáo để hỗ trợ duy trì nền tảng. Các doanh nghiệp công nghệ Việt Nam hay đơn vị truyền thông trong nước được ưu đãi phát triển tính năng, nội dung và mở rộng hệ thống, thúc đẩy ngành công nghệ nội địa.
Sáng 2/7 Chủ tịch UBND phường Điện Bàn, Đà Nẵng đã ban hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính đối với 2 cơ sở liên quan vụ nhiều người ngộ độc, nhập viện sau khi ăn bánh mì trên địa bàn.
Bà Nguyễn Thị Thanh Thanh - chủ hộ kinh doanh bánh mì Thương, tại khối phố Thanh Chiêm 1, phường Điện Bàn - bị xử phạt 29 triệu đồng.
Cơ sở này bị xác định có 3 hành vi vi phạm, gồm: kinh doanh không đúng phạm vi, địa bàn, địa điểm ghi trong giấy phép kinh doanh được cấp; sản xuất, kinh doanh thực phẩm khi chưa có giấy chứng nhận cơ sở đủ điều kiện an toàn thực phẩm; không thực hiện hoặc thực hiện không đúng quy định về lưu mẫu thức ăn.
Trong đó, hành vi kinh doanh không đúng phạm vi, địa bàn, địa điểm bị phạt 7,5 triệu đồng; hành vi sản xuất, kinh doanh thực phẩm không có giấy chứng nhận cơ sở đủ điều kiện an toàn thực phẩm bị phạt 17,5 triệu đồng; hành vi không thực hiện đúng quy định về lưu mẫu thức ăn bị phạt 4 triệu đồng.
Ngoài điểm bán bánh mì, ông Nguyễn Minh Châu - cơ sở cung cấp chả Nguyễn Thị Minh Nguyệt ở khối phố 1, phường Điện Bàn - cũng bị xử phạt 21,5 triệu đồng.
Cơ sở cung cấp chả này bị xác định sản xuất, kinh doanh thực phẩm khi chưa có giấy chứng nhận cơ sở đủ điều kiện an toàn thực phẩm và không thực hiện đúng quy định về lưu mẫu thức ăn. Hai hành vi này lần lượt bị phạt 17,5 triệu đồng và 4 triệu đồng.
Như vậy, tổng số tiền xử phạt đối với 2 cơ sở liên quan vụ ngộ độc bánh mì ở Điện Bàn là 50,5 triệu đồng.
Trước đó, khoảng 14h30 ngày 15/6, Ban Chỉ đạo liên ngành an toàn thực phẩm phường Điện Bàn tiếp nhận thông tin 26 bệnh nhân phải nhập viện tại Bệnh viện Đa khoa khu vực Quảng Nam với các triệu chứng đau bụng, nôn ói, sốt và tiêu chảy, nghi liên quan đến ngộ độc thực phẩm sau khi ăn bánh mì trên địa bàn.
Ngay sau đó, chính quyền địa phương lập 2 đoàn kiểm tra, một đoàn làm việc tại bệnh viện và một đoàn kiểm tra cơ sở bánh mì Thương ở khối phố Thanh Chiêm 1. Kết quả xác minh cho thấy, sáng 13/6, trong khung giờ 6h30–7h30, cơ sở này vẫn bán bánh mì như thường lệ và có 26 người sau đó nhập viện xác nhận đã mua tại đây.
Theo lời khai của các bệnh nhân, bữa ăn gồm bánh mì cùng các nguyên liệu như thịt lợn, xúc xích, pate và chả. Sự cố ngộ độc được ghi nhận kéo dài từ chiều 13/6 đến chiều 15/6.
Đáng chú ý, khi đoàn kiểm tra tiếp cận ngày 15/6, toàn bộ thực phẩm liên quan đã được tiêu thụ hết, đồng thời cơ sở không thực hiện lưu mẫu thức ăn, gây khó khăn cho việc xét nghiệm và xác định nguyên nhân.
Trước vi phạm, cơ quan chức năng yêu cầu cơ sở bánh mì Thương tạm dừng hoạt động cho đến khi hoàn tất đầy đủ thủ tục an toàn thực phẩm theo quy định.
Liên quan chuỗi cung ứng, cơ sở cung cấp chả lợn Nguyễn Minh Châu cũng bị phát hiện vi phạm khi sản xuất, kinh doanh thực phẩm không có giấy chứng nhận an toàn thực phẩm và không thực hiện đúng quy định lưu mẫu thức ăn.
