Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) hôm 4/4 thông báo tiến hành đợt tập kích thứ 95 trong khuôn khổ chiến dịch trả đũa Mỹ – Israel mang tên “Lời hứa Đích thực 4”, sử dụng các tên lửa đạn đạo Haj Qassem, Kheibar Shekan, Qadr để nhắm vào khu vực Tây Á và Israel.
Video do lực lượng này công bố cho thấy hàng loạt tên lửa rời bệ phóng.
Theo IRGC, trong số mục tiêu Mỹ bị tấn công có pháo phản lực HIMARS bố trí tại đảo Bubiyan thuộc Kuwait, hệ thống phòng không Patriot tại miền bắc Bahrain, các điểm tập kết của tổ vận hành hệ thống tên lửa do Washington sản xuất, cùng những nơi có hiện diện của chỉ huy cấp cao và huấn luyện viên quân sự Mỹ tại Các tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE).
Tàu hàng MCS Ishika, được Iran cho là thuộc sở hữu của Israel và mang cờ quốc gia thứ ba, đã bị lực lượng hải quân thuộc IRGC tấn công khi đang neo đậu ở cảng Khalifa bin Salman của Bahrain. Nhiều khu vực tại Israel, trong đó có thành phố miền trung Tel Aviv, đã bị nhắm mục tiêu bằng tên lửa Qadr “mang nhiều đầu đạn”.
Giới chức Mỹ chưa bình luận về thông tin.
Báo Times of Israel cho biết Iran đã phóng nhiều đợt tên lửa vào lãnh thổ nước này trong ngày 4/4, trong đó có sử dụng loại mang đầu đạn chùm, gây thiệt hại lớn về nhà cửa và làm 6 người bị thương nhẹ.
Lực lượng Phòng vệ Israel (IDF) cùng ngày thông báo đã tiến hành tấn công nhằm vào hạ tầng ở thủ đô Tehran của Iran, song không nêu chi tiết về mục tiêu. Phóng viên hãng thông tấn AFP nghe thấy nhiều tiếng nổ ở thành phố trước khi khói xám dày đặc bao phủ đường chân trời.
Truyền thông Iran cho biết các cơ sở hóa dầu và một nhà máy xi măng ở miền nam nước này đã bị tấn công.
Khu vực gần nhà máy điện hạt nhân Bushehr cũng bị tập kích trúng, khiến một người thiệt mạng. Nhân viên của tập đoàn năng lượng hạt nhân quốc gia Nga Rosatom đang làm việc tại đây để xây thêm các lò phản ứng mới. Phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Nga Maria Zakharova lên án cuộc tập kích nhằm vào khu vực nhà máy Bushehr là hành động “xấu xa”.
Sau khi bị Mỹ – Israel tấn công hôm 28/2, Iran đã phát động chiến dịch trả đũa bằng cách nhắm vào các mục tiêu quân sự và hạ tầng năng lượng ở Trung Đông bằng tên lửa, máy bay không người lái.
Tehran cũng phong tỏa gần như hoàn toàn eo biển Hormuz, nơi có khoảng 20% lượng dầu thô của thế giới đi qua. Iran cho biết “tàu không thù địch” có thể di chuyển qua eo biển này nếu phối hợp với Tehran và tuân thủ các quy định an ninh đã được công bố.
Theo chuyên trang quân sự War Zone, các xe tải quân sự Nga đã được sơn lớp "ảo ảnh" để gây nhiễu đầu dò của vũ khí tầm xa sử dụng công nghệ đối chiếu hình ảnh. Chiến thuật này từng được áp dụng trên một số mẫu máy bay quân sự quan trọng.
Hình ảnh các xe tải Nga với lớp sơn kỳ lạ này đã lan rộng trên mạng xã hội trong những ngày gần đây, với các mẫu xe hạng nặng Ural và KAMAZ là những cái tên đầu tiên lộ diện.
Có ít nhất hai kiểu họa tiết được ghi nhận, gồm dạng kẻ sọc dọc như vằn ngựa vằn, và dạng uốn lượn gợi hình lá cây. Trong cả hai trường hợp, lớp sơn phủ kín hầu hết bề mặt bên ngoài, bao gồm bánh và lốp xe.
"Sơn ảo ảnh" hay "ngụy trang ảo ảnh" được họa sĩ Norman Wilkinson phát triển năm 1917, nhằm giảm thiểu thiệt hại của tàu Anh trước các cuộc tấn công của tàu Đức.
Các họa tiết hình học tương phản cao - thường là đen trắng - được bố trí để phá vỡ hình khối tàu, khiến đối phương khó xác định khoảng cách và góc nhìn.
Kỹ thuật này nhằm đánh lừa mắt người quan sát qua kính tiềm vọng. Ngay cả khi radar và máy đo khoảng cách ra đời, kiểu ngụy trang này vẫn phát huy hiệu quả nhất định.
Hiện nay, nguyên lý tương tự được áp dụng trên xe tải Nga, nhưng mục tiêu cần đánh lừa giờ đây là "đôi mắt nhân tạo" - các camera quang - điện tử và hồng ngoại trên UAV của Ukraine.
UAV Ukraine đã tích hợp trí tuệ nhân tạo (AI) để nâng cao hiệu suất chiến đấu, đặc biệt trên các dòng giá rẻ. Công nghệ này bao gồm thị giác máy tính, cho phép nhận diện, phân loại, theo dõi mục tiêu và hỗ trợ ra quyết định.
Bằng cách làm biến dạng ngoại hình phương tiện, Nga đang nhắm vào điểm yếu của thị giác máy tính trong nhận diện vật thể. Khi hình dạng bị biến đổi đủ mức, thuật toán sẽ không đạt ngưỡng xác minh cần thiết để kích hoạt tấn công.
Chiến thuật này có thể giúp giảm nguy cơ bị phát hiện ngay từ giai đoạn UAV tự động tìm kiếm mục tiêu.
"Đề xuất của chúng tôi về một cuộc gặp - một đề xuất gửi tới ông Putin - về cuộc đối thoại trực tiếp và thẳng thắn trong khuôn khổ Ukraine - Nga, với sự hỗ trợ của các đối tác, đề xuất của chúng tôi vẫn được giữ nguyên. Và điều quan trọng là cuộc chiến này cuối cùng phải kết thúc bằng hòa bình", Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky tuyên bố hôm 20/6.
Theo Tổng thống Zelensky, tất cả các phương án khả thi để chấm dứt xung đột đã được đưa ra thảo luận từ lâu tại Moscow.
“Nga vẫn chưa chấm dứt xung đột, mặc dù tất cả các đề xuất để chấm dứt xung đột, tất cả các phương án khả thi và cơ hội thực sự - mọi thứ đã được đưa ra thảo luận từ lâu. Tổng thống Putin cần lựa chọn theo hướng ngoại giao và một nền hòa bình thông thường”, Tổng thống Ukraine nhấn mạnh.
Trong thời gian qua, ông Zelensky đã nhiều lần bày tỏ mong muốn gặp trực tiếp ông Putin để thảo luận về cuộc xung đột kéo dài 4 năm qua.
Ngày 4/6, ông Zelensky đã công bố một bức thư ngỏ gửi nhà lãnh đạo Nga, trong đó đề xuất tổ chức một cuộc gặp tại nước thứ 3 nhằm đạt được các thỏa thuận về nền hòa bình lâu dài.
Đáp lại, Tổng thống Putin bác thư ngỏ của ông Zelensky, tuyên bố ông không thấy có lý do gì để gặp mặt nhà lãnh đạo Ukraine cho tới khi có một thỏa thuận hòa bình giữa 2 nước.
Tổng thống Zelensky gần đây cũng đã tìm cách sắp xếp cuộc gặp với Tổng thống Putin bên lề hội nghị thượng đỉnh G7 tại Evian-les-Bains, Pháp. Tuy nhiên, kế hoạch này không thực hiện được.
Người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov nói thêm rằng lời đề nghị của Nga về việc mời Tổng thống Zelensky đến thủ đô Moscow để đàm phán “một cách có trách nhiệm và nghiêm túc” nhằm chấm dứt xung đột vẫn còn nguyên vẹn. Tuy nhiên, ông Zelensky đã nhiều lần nói rằng việc ông đến Moscow là “không khả thi”.
Ngoại trưởng Nga Sergey Lavrov cũng bác bỏ những phát ngôn của Tổng thống Zelensky, cho rằng nhà lãnh đạo Ukraine đang thực hiện “ngoại giao tuyên truyền” mang tính hình thức, thiếu thiện chí.
Tổng thống Zelensky và Tổng thống Trump đã thảo luận về khả năng tổ chức một cuộc gặp với Tổng thống Putin tại Mỹ.
Tuy nhiên, Trợ lý Tổng thống Nga Yury Ushakov cũng cho biết Moscow chưa nhận được bất kỳ đề xuất nào từ bất kỳ bên nào về việc sắp xếp một cuộc gặp giữa Tổng thống Nga và Ukraine tại Mỹ.
Ngoài ra, Tổng thống Zelensky đề xuất tổ chức cuộc gặp với Tổng thống Putin tại một quốc gia trung lập, thay vì đến Moscow theo đề xuất của Điện Kremlin.
Theo ông Zelensky, nơi diễn ra cuộc gặp của hai nhà lãnh đạo Ukraine và Nga có thể là Thụy Sĩ, Thổ Nhĩ Kỳ, hoặc một quốc gia ở Trung Đông. Tuy nhiên, ông Zelensky thừa nhận ông Putin "không ủng hộ ý tưởng này".
Nga nhiều lần đặt nghi vấn về tính chính danh của Tổng thống Zelensky vì nhiệm kỳ tổng thống của ông đã kết thúc và Ukraine chưa tổ chức cuộc bầu cử mới do tình trạng thiết quân luật. Nga cũng đề nghị Ukraine bỏ đạo luật do Tổng thống Zelensky ban hành, trong đó cấm các cuộc đàm phán với Tổng thống Putin.
Tổng thống Romania Nicușor Dan đã tới thăm những người bị thương sau khi một UAV đâm trúng một tòa nhà dân cư tại thành phố Galați. Bulgaria cáo buộc đây là UAV Nga trong khi Moscow nói rằng cần có thêm bằng chứng cho tuyên bố này.
Trong chuyến thăm, ông Nicușor Dan đã cung cấp thêm thông tin về vụ việc, theo hãng tin Stirile ProTV.
Theo Tổng thống Romania, chiếc UAV rơi xuống Galați nằm trong nhóm 43 UAV Nga được phóng từ phía đông. Chúng bay qua không phận Ukraine theo hướng cách sông Danube khoảng 20-30 km về phía bắc.
“Khi các UAV đang bay trên lãnh thổ Ukraine, một số chiếc đã bị bắn hạ. Tuy nhiên, một UAV nhiều khả năng đã bị trúng đạn (phòng không của Ukraine) trên bầu trời thành phố Reni của Ukraine, sau đó đổi hướng và bay về phía thành phố Galați của Romania”, ông cho biết.
Khi được hỏi liệu UAV bị bẻ lái là do vô tình hay cố ý, ông giải thích rằng chiếc UAV đã bị tác động khi bị đánh trúng, khiến nó lệch khỏi quỹ đạo ban đầu và cuối cùng lao xuống.
Liên quan đến đề nghị của Romania với NATO về việc tăng cường năng lực chống UAV, ông Nicușor Dan cho rằng đây là một “vấn đề kỹ thuật phức tạp”.
“Tùy thuộc vào loại khí tài được sử dụng, nếu muốn bắn hạ một UAV từ máy bay, bạn phải chắc chắn rằng quỹ đạo của tên lửa đánh chặn sẽ không bay vào các khu dân cư và không gây thiệt hại đáng kể. Đồng thời cũng phải bảo đảm rằng tên lửa không được phóng từ lãnh thổ Romania sang lãnh thổ Ukraine. Vì vậy có rất nhiều điều kiện cần phải đáp ứng,” ông nói.
Cố vấn tổng thống Ukraine Dmytro Lytvyn cho biết Tổng thống Volodymyr Zelensky đã điện đàm với người đồng cấp Romania và hiện không cần đưa ra thêm bình luận nào khác.
“Tôi vừa nói chuyện với Tổng thống Romania. Một UAV Nga đã đánh trúng một tòa nhà dân cư tại Romania và có người bị thương. Chúng tôi đã thống nhất rằng Ukraine sẽ hỗ trợ Romania trong tình huống này", ông Zelensky cho biết.
Ông nói thêm rằng các nhóm chuyên môn của hai nước đang phối hợp nhằm tăng cường năng lực phòng không. “Bằng cách hỗ trợ lẫn nhau lúc này, chúng ta đang củng cố vị thế chung của cả hai nước,” ông nhấn mạnh.
Đêm 29/5, trong một đợt tấn công mới nhằm vào Ukraine, một UAV nghi là Nga đã xâm nhập không phận Romania và đâm trúng mái của một tòa chung cư cao tầng tại thành phố Galați.
Vụ va chạm khiến một căn hộ ở tầng 10 bốc cháy. Hai người bị thương và đã được lực lượng y tế sơ cứu tại chỗ. Bộ Quốc phòng Romania cho biết tòa nhà bị trúng một UAV mà họ xác định là Geran-2 của Nga.
Theo quân đội Romania, chiếc UAV không thể bị đánh chặn do thời gian phản ứng quá ngắn. Chuẩn tướng Gheorghe Maxim cho biết chỉ có khoảng 4 phút từ lúc mục tiêu được phát hiện cho đến khi nó lao xuống tòa nhà.
Trong khi đó, Tổng thống Nga Vladimir Putin ngày 29/5 cho biết hiện còn quá sớm để khẳng định liệu máy bay không người lái (UAV) rơi xuống tòa nhà chung cư ở Romania có phải là của Nga hay không và cho rằng đó có thể là máy bay không người lái của Ukraine.
“Không ai có thể nói nguồn gốc của chiếc máy bay không người lái này hay chiếc máy bay không người lái kia từ đâu cho đến khi các cuộc kiểm tra được tiến hành”, ông nói thêm.
