Đó là câu chuyện của ông Chu, 58 tuổi ở Trung Quốc. Ông Chu thường xuyên ăn tỏi vì tin rằng đây là cách “diệt khuẩn, giảm mỡ máu và dưỡng dạ dày”. Tuy nhiên, khoảng 3 tháng gần đây, ông xuất hiện tình trạng đầy bụng, trào ngược axit và nóng rát vùng ngực.
Sau khi nghe nam bệnh nhân chia sẻ thói quen ăn uống, bác sĩ cho rằng vấn đề không nằm ở việc ăn tỏi mà ở cách ăn. Theo bác sĩ, tỏi có nhiều chất dinh dưỡng nhưng nếu ăn sai cách, đặc biệt là ăn sống khi bụng đói trong thời gian dài, niêm mạc dạ dày có thể bị kích thích.
Khi tép tỏi bị cắt hoặc giã nát sẽ sinh ra allicin có khả năng giảm viêm. Các hợp chất chứa lưu huỳnh trong tỏi có đặc tính kháng khuẩn, chống oxy hóa, có thể hỗ trợ hệ vi sinh đường tiêu hóa. Với người có hệ tiêu hóa khỏe mạnh, dùng lượng nhỏ tỏi trong bữa ăn có thể giảm cảm giác đầy bụng sau ăn và hỗ trợ tiêu hóa ở mức độ nhất định.
Theo Bảng thành phần thực phẩm Trung Quốc, 100g tỏi tươi chứa khoảng 126 calo, 1,1g chất xơ và khoảng 7mg vitamin C. Điều này cho thấy tỏi chủ yếu là gia vị hoặc thực phẩm hỗ trợ chức năng, không phải nguồn dinh dưỡng đủ để “nuôi” hay phục hồi dạ dày.
Theo Webmd, các bác sĩ tiêu hóa cho biết allicin có tính kích thích tương đối mạnh. Nếu ăn tỏi sống khi bụng đói, ăn quá nhanh hoặc quá nhiều, lớp niêm mạc dạ dày dễ bị kích ứng, gây nóng rát, đau vùng thượng vị hoặc trào ngược axit.
Nguy cơ này cao hơn ở những người đang mắc viêm dạ dày, loét dạ dày hoặc trào ngược dạ dày – thực quản. Trong thực tế lâm sàng, nhiều trường hợp đau dạ dày kéo dài có liên quan đến việc lạm dụng thực phẩm kích thích nhưng lại nghĩ rằng đó là thực phẩm “dưỡng dạ dày”.
Ngoài ra, ăn tỏi cùng rượu bia hoặc thực phẩm cay nóng có thể khiến tình trạng kích ứng nghiêm trọng hơn do nhiều yếu tố tác động đồng thời lên hệ tiêu hóa.
Theo các chuyên gia, nếu bạn muốn ăn tỏi thường xuyên, nên dùng cùng các thực phẩm khác. Thức ăn trong dạ dày có thể tạo lớp đệm giảm kích thích lên niêm mạc. Lượng sử dụng cũng nên được kiểm soát ở mức khoảng 1 tép nhỏ mỗi ngày, tương đương 3-5g. Nếu trong món ăn đã có nhiều tỏi, không cần bổ sung thêm tỏi sống.
Một lưu ý khác là nên băm hoặc cắt nhỏ tỏi rồi để khoảng 10 phút trước khi ăn hoặc chế biến để hoạt chất allicin hình thành ổn định hơn.
Bên cạnh đó, mặc dù tỏi thường được coi là an toàn và lành mạnh đối với hầu hết mọi người, thì vẫn có một số người nên tránh ăn tỏi, cụ thể:
Người mắc chứng rối loạn chảy máu
Một trong những lý do chính khiến những người bị rối loạn chảy máu nên tránh tỏi là vì nó có đặc tính làm loãng máu. Tỏi chứa một hợp chất gọi là allicin có thể ngăn ngừa máu đông. Mặc dù điều này có lợi cho hầu hết mọi người vì nó làm giảm nguy cơ mắc bệnh tim, đột quỵ và các vấn đề tim mạch khác nhưng có thể nguy hiểm đối với những người bị rối loạn chảy máu.
Những người đang dùng thuốc làm loãng máu
Tương tự như vậy, những người đang dùng thuốc làm loãng máu như warfarin, aspirin hoặc heparin nên tránh ăn tỏi. Những loại thuốc này thường được dùng để điều trị và ngăn ngừa cục máu đông ở những người mắc bệnh tim mạch hoặc một số tình trạng bệnh lý khác. Tỏi có thể tương tác với những loại thuốc này và làm tăng tác dụng làm loãng máu.
Người đang dùng thuốc làm loãng máu cần tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi thêm tỏi vào chế độ ăn hoặc dùng thực phẩm bổ sung tỏi.
Người có vấn đề về tiêu hóa
Tỏi được biết đến là có mùi và vị mạnh có thể gây ra các vấn đề về đường tiêu hóa như đầy hơi, chướng bụng và tiêu chảy ở một số người. Đối với những người đã có vấn đề về đường tiêu hóa, việc tiêu thụ tỏi có thể làm trầm trọng thêm các triệu chứng và gây khó chịu.
Những người mắc các vấn đề về đường tiêu hóa như hội chứng ruột kích thích (IBS), bệnh Crohn, viêm loét đại tràng và các rối loạn tiêu hóa khác nên tránh ăn tỏi. Thay vào đó, có thể thử các loại thảo mộc và gia vị khác ít có khả năng gây khó chịu cho đường tiêu hóa hơn như gừng, nghệ và thìa là.
Ngoài ra, nếu bị bệnh trào ngược dạ dày thực quản (GERD), có thể cân nhắc việc hạn chế ăn tỏi. GERD là tình trạng phổ biến xảy ra khi acid dạ dày trào ngược lên thực quản, gây ra các triệu chứng như ợ nóng và buồn nôn.
Người bị dị ứng với tỏi
Dị ứng tỏi rất hiếm gặp nhưng có thể xảy ra ở một số người nhạy cảm với cây tỏi. Các triệu chứng dị ứng tỏi có thể từ nhẹ đến nặng và bao gồm phát ban da, ngứa, nổi mề đay, sưng mặt, môi, lưỡi hoặc cổ họng và khó thở.
Nếu biết mình bị dị ứng với tỏi phải tránh tất cả các dạng thảo mộc, bao gồm tỏi sống, tỏi nấu chín, thực phẩm bổ sung tỏi và dầu tỏi.
Người đang dùng một số loại thuốc nhất định
Có một số loại thuốc có thể tương tác với tỏi và gây ra tác dụng phụ như thuốc làm giảm lượng đường trong máu như insulin và thuốc hạ đường huyết dạng uống. Tỏi có thể làm tăng tác dụng của những loại thuốc này, dẫn đến các tác dụng phụ nguy hiểm như hạ đường huyết.
Nếu bạn đang dùng bất kỳ loại thuốc nào trong số này, điều cần thiết là phải trao đổi với bác sĩ trước khi dùng tỏi hoặc thực phẩm bổ sung tỏi.
Người chuẩn bị phẫu thuật
Một trong những tác dụng phụ nghiêm trọng nhất của việc ăn quá nhiều tỏi là tăng nguy cơ chảy máu, đặc biệt người đang dùng thuốc làm loãng máu hoặc sắp phẫu thuật. Điều này là do tỏi có đặc tính chống huyết khối, nghĩa là nó có thể ngăn ngừa sự hình thành cục máu đông. Tuy chảy máu do tỏi gây ra không phổ biến, một báo cáo đã nêu chi tiết một trường hợp trong đó một người bị chảy máu nhiều hơn sau khi họ thường xuyên ăn 12 g tỏi mỗi ngày trước khi phẫu thuật.
Một đám cưới diễn ra tại vùng nông thôn Trịnh Châu, Hà Nam, Trung Quốc đang thu hút sự quan tâm lớn trên mạng xã hội, không phải vì sự xa hoa, mà bởi sự giản dị gần như trái ngược hoàn toàn với những lễ cưới truyền thống.
Đi ngược lại hoàn toàn với những đám cưới truyền thống, cặp đôi "Gen Z" đã chọn cách tổ chức ngày trọng đại theo phong cách tối giản đến bất ngờ, không sính lễ, không phong bì mừng cưới, không khách sạn sang trọng hay nghi thức cầu kỳ. Thay vào đó, họ chỉ tổ chức một buổi tiệc lẩu ngoài trời với chi phí hơn 5.000 Nhân Dân Tệ (khoảng 17–18 triệu đồng) cho khoảng 20 bàn tiệc.
Không gian buổi lễ được dựng ngay trên một khoảng đất trống trong làng, thay vì thuê sảnh cưới hay dựng rạp lớn như thường thấy. Những bàn tiệc lẩu được bày biện đơn giản nhưng ấm cúng, tạo nên không khí gần gũi, quây quần giữa cô dâu chú rể và khách mời.
Theo chia sẻ, chú rể quê Hà Nam, cô dâu đến từ Tứ Xuyên, Trung Quốc cả hai đều có chung sở thích với món lẩu. Họ cho rằng những thủ tục cưới hỏi rườm rà đôi khi khiến ngày vui trở nên áp lực hơn là một kỷ niệm hạnh phúc, vì vậy đã chọn cách tổ chức đơn giản, đúng với sở thích và tinh thần của mình.
Điểm gây chú ý nhất của đám cưới này chính là việc cặp đôi quyết định không nhận tiền mừng và cũng không đặt nặng sính lễ. Trong bối cảnh nhiều nơi vẫn coi đây là một phần quan trọng, thậm chí tốn kém trong cưới hỏi, lựa chọn của họ được xem như một sự "đi ngược dòng" đáng chú ý.
Dù tổng chi phí chỉ ở mức rất thấp so với mặt bằng chung, buổi tiệc vẫn diễn ra trọn vẹn với sự tham gia của người thân, bạn bè và hàng xóm. Nhiều người lớn tuổi trong làng cho biết họ chưa từng dự một đám cưới nào đơn giản như vậy, nhưng đa số đều đánh giá tích cực vì sự ấm cúng và mới lạ.
Câu chuyện nhanh chóng lan truyền và tạo ra nhiều tranh luận, bởi nó phản ánh sự thay đổi trong quan niệm về hôn nhân của giới trẻ. Thay vì xem đám cưới là dịp phô trương hay "giữ thể diện", nhiều người trẻ ngày nay ưu tiên trải nghiệm, cảm xúc và sự thoải mái của chính mình.
Điều đáng nói trong bối cảnh chi phí cưới hỏi tại nhiều nơi ngày càng tăng cao, thậm chí trở thành gánh nặng tài chính cho các gia đình, lựa chọn tối giản của cặp đôi này đặt ra một câu hỏi đáng suy ngẫm: hôn lễ rốt cuộc là để phục vụ hạnh phúc của cô dâu chú rể, hay để đáp ứng kỳ vọng của xã hội?
Dù là tiệc cưới lẩu, cưới đơn giản hay thậm chí chỉ là một buổi đăng ký kết hôn và bữa cơm thân mật, điều quan trọng nhất vẫn là sự đồng thuận và hạnh phúc của hai người trong cuộc.
Và chính sự mộc mạc ấy lại khiến câu chuyện đám cưới này trở nên đặc biệt và đáng nhớ hơn cả.
Theo tờ Zhanjiang Evening News, ông Chen, 56 tuổi, ở Trạm Giang, tỉnh Quảng Đông, Trung Quốc, có sức khỏe tương đối tốt. 3 năm trước, ông bắt đầu bị tiểu nhiều và tiểu gấp. Điều làm ông khó chịu nhất là việc tiểu tiện thường bị gián đoạn đột ngột, buộc ông phải thay đổi tư thế và chờ một lúc trước khi có thể tiếp tục tiểu. Thỉnh thoảng, ông cũng bị tiểu ra máu và tiểu đau.
Ban đầu, ông Chen nhầm tưởng đó là vấn đề về tuyến tiền liệt thông thường. Cộng thêm công việc đồng áng bận rộn, ông không muốn gián đoạn công việc nên đã chịu đựng cơn đau và tự mua thuốc để giảm đau. Tuy nhiên, thời gian trôi qua, các triệu chứng của ông ngày càng trầm trọng. Ông không dám đi xa vào ban ngày, phải đi tiểu 3 hoặc 4 lần mỗi đêm và giấc ngủ của ông bị gián đoạn hoàn toàn.
Sau nhiều lần thuyết phục và được gia đình đồng hành, ông Chen đã đến Khoa Niệu học của Bệnh viện trực thuộc Đại học Y khoa Quảng Đông ở Xuwen để điều trị. Theo báo cáo khám bệnh của bệnh viện, ông Chen có một viên sỏi khổng lồ trong bàng quang, gần như chiếm toàn bộ không gian bàng quang, gây ra chứng giãn thận 2 bên và giãn niệu quản, biến chứng bởi nhiễm trùng đường tiết niệu nặng.
Theo bác sĩ Lin Yuan, phó trưởng khoa Tiết niệu, viên sỏi bàng quang khổng lồ này rộng 10cm, dài 13cm và nặng 1,3kg, xấp xỉ bằng 2 nắm tay người lớn. Đây được cho là viên sỏi bàng quang lớn nhất từng được biết đến ở phía tây Quảng Đông. Các bác sĩ cho biết, nếu không được điều trị, viên sỏi lớn như vậy sẽ gây tổn hại nghiêm trọng đến chức năng thận, có thể dẫn đến chứng urê huyết và đe dọa tính mạng do áp lực kéo dài lên thành bàng quang.
Đối mặt với trường hợp hiếm gặp sỏi bàng quang khổng lồ này, bệnh viện đã lập kế hoạch phẫu thuật cho bệnh nhân. Ca phẫu thuật cuối cùng đã được hoàn thành thành công.
"Death Doula" là một nghề đang dần phổ biến. Họ là chuyên gia cung cấp sự hỗ trợ về mặt tâm lý, tinh thần và các nhu cầu thực tiễn cho những người sắp qua đời cũng như gia đình của họ.
Nếu các bà đỡ giúp một sinh linh chào đời bình an thì "Death Doula" là những người xoa dịu nỗi đau tinh thần, giúp một người khép lại hành trình nhân sinh một cách trọn vẹn, thanh thản và giữ được nhân phẩm đến giây phút cuối cùng.
Từ kinh nghiệm tiếp xúc với khách hàng và gia đình họ, những "death doula" chia sẻ 6 điều cần biết trong giai đoạn này.
Cái chết có thể diễn ra thanh thản
Cái chết là một trải nghiệm tự nhiên mà cơ thể con người đã được lập trình để thực hiện.
Diane Button, giảng viên Đại học Vermont (Mỹ), chuyên gia trong lĩnh vực chăm sóc giảm nhẹ và "death doula", cho rằng cơ thể con người vốn có bản năng tự nhiên, biết cách bắt đầu sự sống và cũng có cơ chế riêng để khép lại hành trình đó. Với nhiều người mắc bệnh nan y, cái chết đôi khi là sự giải thoát khỏi một cơ thể đau đớn.
Bà nhận thấy khi đối diện với những giây phút cuối cùng của cuộc đời, hiếm ai nuối tiếc về những chuyến du lịch chưa thực hiện hay những khoản tiền chưa kiếm được. Tiếc nuối lớn nhất thường là những tâm tư chưa kịp thổ lộ với người thân. "Nếu một người hài lòng với cuộc đời, giây phút lìa trần sẽ nhẹ nhàng hơn", Diane Button nói.
Sự hỗ trợ của y tế giúp giảm nhẹ đau đớn
Bà Button nhận thấy nhiều người vẫn ám ảnh bởi sự ra đi đau đớn của thân nhân từ hàng chục năm trước. Ở giai đoạn các cơ quan dần ngừng hoạt động và ảnh hưởng đến chức năng não, người bệnh thường rơi vào trạng thái 'kích động giai đoạn cuối' với các biểu hiện như cào cấu quần áo hay ga trải giường.
Sử dụng thuốc hỗ trợ giúp hành trình cuối cùng trở nên nhẹ nhàng hơn cho cả người bệnh và thân nhân.
Theo Jill Schock, người sáng lập tổ chức Death Doula LA, việc can thiệp y tế đúng lúc sẽ giúp giúp người bệnh thư giãn, tìm lại sự thoải mái và duy trì trạng thái ổn định khi ra đi.
Người bệnh ngừng ăn uống cũng là hoàn toàn bình thường vì cơ thể không còn cần năng lượng. Ép ăn trong giai đoạn này đôi khi gây thêm áp lực không cần thiết cho người bệnh.
Hiện tượng "hồi quang phản chiếu"
Nhiều bệnh nhân có một đợt bùng phát năng lượng và minh mẫn đột ngột vài ngày trước khi mất. Họ có thể tỉnh táo, đòi ăn hoặc trò chuyện như lúc chưa phát bệnh.
Người thân thường hiểu nhầm đây là dấu hiệu hồi phục. Nhưng đó là sự chuẩn bị cuối cùng của cơ thể, trở thành "cơ hội vàng" để gia đình kết nối và tạo nên những kỷ niệm cuối cùng.
Khả năng nhìn thấy người thân đã khuất
Nhiều chuyên gia ghi nhận hiện tượng bệnh nhân nhìn thấy hoặc gọi tên những người thân đã mất từ lâu.
Dù được coi là ảo giác y học hay niềm tin tâm linh, các chuyên gia khuyên người nhà nên lắng nghe và tôn trọng trải nghiệm này thay vì phủ nhận, bởi nó mang lại cảm giác được chào đón cho người sắp đi xa.
Thính giác là giác quan cuối cùng dừng hoạt động
Khoảng 48 giờ trước khi mất, người bệnh thường rơi vào trạng thái bất tỉnh, hơi thở có thể khò khè do không còn sức làm sạch cổ họng. Tuy nhiên, thính giác vẫn tồn tại đến giây phút cuối cùng.
Bà Button từng chứng kiến một người bất tỉnh sắp chết mỉm cười khi nghe thấy tiếng của người thân. "Việc cho họ biết bạn đang ở bên cạnh và để họ được ra đi thanh thản là điều vô cùng quan trọng", chuyên gia nói.
Đối diện sớm với cái chết giúp cuộc sống ý nghĩa hơn
Nghĩ về cái chết khi đang sống không phải là điềm gở, mà là cách để giảm bớt nỗi sợ hãi.
Bà Button nhận thấy phần lớn mọi người đều trăn trở đã yêu thương trọn vẹn chưa, đã để lại dấu ấn gì cho đời và cuộc sống của mình có ý nghĩa không. Chuyên gia khuyến khích mỗi người hãy thử hình dung về bản thân trong những giây phút cuối đời để hiểu thấu điều gì thực sự quan trọng với mình ngay từ bây giờ.
"Hãy nhớ rằng bạn vẫn đang sống và luôn có cơ hội tạo nên những khoảnh khắc giá trị mỗi ngày, cho đến tận hơi thở cuối cùng", bà nói.
