Ngày 13-4, Đại học Quốc gia TP.HCM tổ chức hội thảo khoa học “Dạy và học toán trong kỷ nguyên công nghệ” quy tụ đông đảo các nhà khoa học, chuyên gia trong và ngoài nước cùng mổ xẻ câu hỏi “Học toán để làm gì?”.
“AI có thể giải bài trong vài giây, thậm chí tốt hơn con người, vậy học toán còn cần thiết?” là câu hỏi được bàn luận sôi nổi tại hội thảo.
GS.TS Nguyễn Thị Thanh Mai – Giám đốc Đại học Quốc gia TP.HCM – đặt ra 3 vấn đề: Học toán để làm gì? Làm thế nào để toán học trở thành động lực phát triển của các ngành? Cần đổi mới chương trình, phương pháp giảng dạy ra sao để đón đầu xu hướng toàn cầu?
Bà Mai nhấn mạnh trong bối cảnh khoa học – công nghệ tăng tốc chưa từng có và trở thành động lực cốt lõi của nền kinh tế tri thức, năng lực cạnh tranh quốc gia không còn nằm ở tài nguyên hay lao động, mà phụ thuộc vào khả năng nghiên cứu, đổi mới sáng tạo và làm chủ công nghệ.
Trong bức tranh đó, toán học không chỉ là nền tảng mà còn là “hạ tầng vô hình” nâng đỡ toàn bộ hệ sinh thái công nghệ.
Sáu nhóm công nghệ chiến lược như mô hình ngôn ngữ lớn, AI, robot tự hành đến blockchain, 5G hay thiết bị bay không người lái đều dựa trên các cấu trúc toán học.
Ngay cả những lĩnh vực mũi nhọn như bán dẫn, y sinh, vật liệu mới hay năng lượng cũng không thể tách rời toán học.
“Điều này cho thấy nếu không phát triển toán học một cách đúng mức và đúng hướng sẽ rất khó để tham gia sâu vào chuỗi giá trị công nghệ toàn cầu. Tuy nhiên, khoảng cách giữa tiềm năng và thực tế vẫn còn rõ rệt.
Việt Nam có nhiều học sinh giỏi toán nhưng việc kết nối toán học với công nghệ và ứng dụng thực tiễn trong đào tạo vẫn hạn chế. Trong khi đó, xu hướng quốc tế đang chuyển mạnh sang tích hợp liên ngành và đề cao khả năng vận dụng”, bà Mai cho biết.
Từ thực tế này, GS Thanh Mai cho rằng vấn đề đặt ra không còn là chỉnh sửa từng học phần riêng lẻ mà là “thiết kế lại con đường học toán”. Làm sao có một lộ trình xuyên suốt từ phổ thông đến sau đại học, giúp người học hình thành các năng lực cốt lõi như mô hình hóa, xác suất – thống kê, tối ưu, thuật toán, khoa học dữ liệu và tư duy liên ngành.
Giám đốc Đại học Quốc gia TP.HCM cho rằng cần một sự chuyển dịch đồng bộ trên ba phương diện: từ dạy toán như một hệ thống tri thức khép kín sang dạy như một năng lực giải quyết vấn đề mở; từ đào tạo phân tách giữa các bậc học sang một lộ trình liên thông phát hiện – bồi dưỡng – phát triển nhân tài; từ tư duy cung cấp chương trình theo năng lực sẵn có sang đào tạo gắn với nhu cầu của các bài toán công nghệ chiến lược.
Các chuyên gia cho rằng toán học đang chuyển đổi vai trò từ một ngành khoa học nền tảng trở thành “ngôn ngữ thiết kế của công nghệ” và “hạ tầng tri thức của đổi mới sáng tạo”. Vấn đề không nằm ở việc có nên học toán hay không, mà là học như thế nào trong kỷ nguyên công nghệ.
Nếu toán học vẫn chỉ được dạy như một hệ thống công thức khép kín, Việt Nam sẽ khó đi nhanh trong cuộc đua công nghệ. Nhưng nếu được “thiết kế lại” đúng hướng, toán học có thể trở thành nền móng cho cả một hệ sinh thái đổi mới sáng tạo.
GS Vũ Hà Văn – Đại học Hong Kong, Giám đốc khoa học VinIF – nhấn mạnh rằng trong kỷ nguyên AI và dữ liệu lớn, toán học hiện diện trong mọi đột phá, từ mô hình học sâu, phân tích dữ liệu đến tối ưu hệ thống.
Tuy nhiên nhiều chương trình đào tạo vẫn nặng lý thuyết, chậm cập nhật dẫn đến việc sinh viên phải “học lại” khi bước vào các lĩnh vực công nghệ cao. “Đổi mới cách dạy và học toán không còn là câu chuyện riêng của giáo dục mà trở thành một bài toán mang tầm quốc gia”, GS Văn nói.
Lễ phát động cuộc thi "50 năm Thành phố trong tôi 1976-2026" diễn ra vào đúng dịp kỷ niệm 136 năm ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh (19.5.1890-19.5.2026). Hướng tới dấu mốc lịch sử 50 năm trước, vào ngày 2.7.1976, thời điểm Quốc hội khóa VI nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam thông qua nghị quyết chính thức đổi tên thành phố Sài Gòn-Gia Định thành TP.HCM để tưởng nhớ Chủ tịch Hồ Chí Minh kính yêu.
Theo Ban Tổ chức, cuộc thi hướng tới việc xây dựng một không gian kể chuyện đa chiều về TP.HCM, nơi quá khứ hào hùng, hiện tại năng động và tương lai đầy khát vọng cùng hòa quyện qua các tác phẩm dự thi.
Cuộc thi được triển khai trên quy mô toàn địa bàn TP.HCM, dự kiến tiếp cận hơn 3.500 cơ sở giáo dục, hơn 100.000 giáo viên, giảng viên cùng hơn 2 triệu học sinh, sinh viên. Người tham gia có thể dự thi bằng nhiều hình thức như bài viết, ảnh, infographic hoặc video với chủ đề xoay quanh lịch sử, con người, văn hóa, sự đổi thay và khát vọng phát triển của thành phố sau nửa thế kỷ mang tên Bác.
Nội dung thi gồm 2 phần bắt buộc, trong đó, phần 1 là trắc nghiệm trực tuyến "Hành trình 50 năm" với các câu hỏi về lịch sử và thành tựu của TP.HCM. Thí sinh trả lời đúng từ 3/5 câu trở lên sẽ đủ điều kiện tham gia phần 2 là sáng tạo tác phẩm.
Cuộc thi được chia thành 5 bảng, gồm: Học sinh tiểu học; học sinh THCS; học sinh THPT; học viên, sinh viên các cơ sở giáo dục nghề nghiệp, giáo dục ĐH; giáo viên, giảng viên và cán bộ quản lý giáo dục. Thí sinh có thể tham gia cá nhân hoặc theo nhóm tối đa 5 thành viên.
Phát biểu tại lễ phát động cuộc thi, nhà báo Phạm Tuấn Anh, Tổng biên tập Báo Dân Trí, cho biết, với vai trò là cơ quan báo chí đồng tổ chức, Báo Dân Trí kỳ vọng cuộc thi không chỉ dừng lại ở một hoạt động dành riêng cho ngành giáo dục mà sẽ trở thành không gian kết nối và lưu giữ những ký ức, cảm xúc cùng góc nhìn đa thế hệ về TP.HCM trong dấu mốc 50 năm mang tên Bác.
Bà Huỳnh Lê Như Trang, Phó giám đốc Sở GD-ĐT TP.HCM, nhấn mạnh cuộc thi không chỉ tạo ra một sân chơi sáng tạo dành cho học sinh, sinh viên mà còn mở ra cơ hội để thế hệ trẻ nhìn lại chặng đường 50 năm xây dựng và phát triển của thành phố mang tên Bác qua nhiều góc nhìn khác nhau. Cuộc thi cũng là dịp để khơi dậy niềm tự hào, tình yêu quê hương và ý thức trách nhiệm của thế hệ trẻ đối với cộng đồng, xã hội.
"Chúng tôi kỳ vọng mỗi tác phẩm dự thi sẽ không chỉ là một câu chuyện về thành phố hôm nay mà còn thể hiện được khát vọng cống hiến, tinh thần đổi mới và mong muốn chung tay xây dựng TP.HCM ngày càng văn minh, hiện đại, nghĩa tình trong tương lai", bà Trang chia sẻ.
Sáng nay (4.5), Sở GD-ĐT TP.HCM sẽ công bố số liệu hoc sinh đăng ký nguyện vọng 1 lớp 10 vào các trường THPT tuyển sinh năm học 2026-2026.
Để có sự điều chỉnh thật sự cần thiết và phù hợp, phụ huynh học sinh có thể tham khảo tỷ lệ chọi lớp 10 năm 2025-2026 từ đó có sự so sánh với mức biến động của năm nay trước khi quyết định.
Ở mùa tuyển sinh năm trước, tỷ lệ chọi lớp 10 của 115 trường THPT có sự biến động và thay đổi lớn, trong đó đặc biệt đối với những trường từ nhiều năm nay luôn là trường tốp đầu.
Sự biến động đặc biệt thể hiện ở tỷ lệ chọi của Trường THPT Gia Định (P.Thạnh Mỹ Tây). Đây là trường trong nhiều qua là một trong 10 trường có tỷ lệ chọi cao, thường xấp xỉ mức 1/2,5. Tuy nhiên theo số liệu đăng ký nguyện vọng 1 lớp 10 năm 2025, chỉ có 1.058 học sinh đăng ký vào trường. Với chỉ tiêu tuyển sinh là 960 học sinh, tính ra tỷ lệ chọi chỉ khoảng 1/1,1, Trường Gia Định xếp thứ 51 của 115 trường THPT.
Tiếp đó, Trường THPT Nguyễn Thượng Hiền (Q.Tân Bình) cũng không còn nằm ở tốp 10 trường dẫn đầu tỷ lệ chọi như hàng năm mà đứng ở vị trí thứ 13 trong năm nay.
Chiều 9.5, Trường Kỹ thuật và Công nghệ (trực thuộc Trường ĐH Nha Trang) tổ chức hội thảo "Kỹ thuật và Công nghệ Thủy sản thông minh - TESF 2026", thu hút sự tham gia của các nhà khoa học, chuyên gia, giảng viên, doanh nghiệp và sinh viên trong lĩnh vực thủy sản trong và ngoài nước.
Phát biểu khai mạc, TS Trần Doãn Hùng, Phó hiệu trưởng Trường ĐH Nha Trang, nhấn mạnh trong bối cảnh chuyển đổi số và trí tuệ nhân tạo đang được ứng dụng sâu rộng, ngành thủy sản đang đứng trước nhiều cơ hội đổi mới để nâng cao năng suất, chất lượng và hướng đến phát triển bền vững. Ông kỳ vọng hội thảo sẽ thúc đẩy hợp tác nghiên cứu, chuyển giao công nghệ và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao phục vụ ngành thủy sản trong thời kỳ hội nhập và chuyển đổi số.
Hội thảo có 4 báo cáo chính từ các chuyên gia trong và ngoài nước, tập trung vào các chủ đề: ứng dụng IoT và AI trong thu thập, phân tích dữ liệu nuôi tôm, giúp giám sát môi trường và phát hiện dịch bệnh theo thời gian thực; chiến lược cung ứng cá ngừ đáp ứng tiêu chuẩn thị trường Mỹ và EU với trọng tâm kiểm soát toàn chuỗi cung ứng và tuân thủ quy định IUU; tối ưu hóa đa mục tiêu trong công nghệ thông minh; và giải pháp xây dựng nhà máy chế biến thủy sản thông minh ứng dụng hệ thống điều hành sản xuất MES, giúp loại bỏ báo cáo thủ công và tối ưu hóa tỷ lệ thu hồi nguyên liệu.
Bên cạnh phiên toàn thể, hội thảo còn có 12 tham luận kỹ thuật chia thành 2 phân ban: kỹ thuật và thiết bị trong nuôi trồng thủy sản; công nghệ cơ khí và thiết bị khai thác, chế biến thủy sản. Các nghiên cứu tập trung vào hệ thống AIoT giám sát chất lượng nước, ứng dụng ROV kết hợp AI trong giám sát nuôi biển, công nghệ Digital Twin, tái chế ngư cụ thải bỏ tại Khánh Hòa và nhiều chủ đề khác.
Đây là lần thứ 3 hội thảo TESF được tổ chức, tiếp nối chuỗi hoạt động khoa học thường niên của Trường Kỹ thuật và Công nghệ (trực thuộc Trường ĐH Nha Trang) nhằm tăng cường kết nối giữa cơ sở đào tạo, viện nghiên cứu, doanh nghiệp và nhà quản lý. Ban tổ chức kỳ vọng chuỗi hội thảo sẽ góp phần mở ra nhiều cơ hội hợp tác trong nghiên cứu, chuyển giao công nghệ và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của ngành thủy sản trong bối cảnh hội nhập và chuyển đổi số.