Bộ Tư pháp đang chủ trì soạn thảo Dự thảo Luật Đấu giá tài sản sửa đổi năm 2026. Sau 10 năm thực hiện Luật Đấu giá tài sản năm 2016, Bộ Tư pháp đánh giá hoạt động đấu giá tài sản tại Việt Nam, đặc biệt là đấu giá tài sản công và quyền sử dụng đất, đã có những bước tiến.
Từ tháng 7/2017 đến hết 2025, các tổ chức hành nghề đấu giá tài sản đã tổ chức 336.581 cuộc đấu giá, thù lao dịch vụ đấu giá tài sản thu được đạt hơn 4.000 tỷ, nộp ngân sách hơn 1.700 tỷ đồng.
Song thực tiễn thị trường vẫn tồn tại tiêu cực như thông đồng, dìm giá, và tình trạng “quân xanh, quân đỏ” gây thất thoát tài sản nhà nước và làm nhiễu loạn an ninh trật tự. Từ 2018 đến nay, 16 vụ án liên quan sai phạm đấu giá tài sản bị khởi tố, điều tra, xét xử.
Đặc biệt là khi các cuộc đấu giá quyền sử dụng đất có giá trị lớn thu hút sự quan tâm của nhiều thành phần kinh tế nhưng mức tiền đặt trước đối với một số loại đất vẫn còn thấp, chưa đủ sức răn đe đối với hành vi tiêu cực.
Đẩy mạnh đấu giá online
Dự thảo Luật Đấu giá tài sản sửa đổi năm 2026 đang được xây dựng, với việc đẩy mạnh hình thức đấu giá trực tuyến được xác định là giải pháp kỹ thuật cốt lõi nhằm triệt tiêu cơ hội thông đồng, dìm giá hoặc các hành vi “cưỡng ép” thường xảy ra tại các phiên đấu giá trực tiếp.
Theo cơ quan soạn thảo, hình thức này cho phép người tham gia thực hiện toàn bộ quy trình từ đăng ký, nộp hồ sơ, trả giá đến xem tài sản hoàn toàn trên môi trường điện tử thông qua Cổng Đấu giá tài sản quốc gia hoặc các trang thông tin đấu giá trực tuyến chuyên biệt.
Điểm mấu chốt của biện pháp này là sự tách biệt hoàn toàn về không gian giữa các bên tham gia, giúp bảo mật tuyệt đối thông tin người đăng ký và ngăn chặn tình trạng các băng nhóm “quân xanh, quân đỏ” nhận diện, đe dọa hoặc thỏa thuận ngầm với nhau trước và trong phiên đấu giá.
Dự thảo Luật Đấu giá tài sản sửa đổi đề xuất làm rõ vai trò của hai hệ thống nền tảng: Cổng Đấu giá tài sản quốc gia do Bộ Tư pháp quản lý để thống nhất thông tin và Hệ thống đấu giá trực tuyến do Bộ Công an xây dựng nhằm cung cấp hạ tầng kỹ thuật đảm bảo an toàn, an ninh dữ liệu ở mức cao nhất.
Việc chuẩn hóa mô hình đấu giá trực tuyến toàn trình không chỉ nâng cao tính khách quan, minh bạch mà còn tạo ra cơ chế giám sát dữ liệu chặt chẽ. Mọi diễn biến và lệnh trả giá của cuộc đấu giá đều được hệ thống ghi nhận tự động và lưu trữ, giúp các cơ quan quản lý và cơ quan công an dễ dàng truy vết, hậu kiểm nếu phát hiện dấu hiệu bất thường.
Theo thống kê của Bộ Tư pháp, cả nước có khoảng 1.200 đấu giá viên hành nghề tại gần 500 tổ chức hành nghề đấu giá tài sản, trong số đó 16 tổ chức được phê duyệt đủ điều kiện thực hiện đấu giá trực tuyến.
Do đó, các tổ chức hành nghề khi thực hiện hình thức này có thể thuê hoặc sử dụng hạ tầng kỹ thuật đã được thẩm định để đảm bảo tính sẵn sàng và đạt cấp độ an toàn thông tin theo quy định.
Siết tiền đặt trước và xử lý nghiêm hành vi bỏ cọc đất ở
Những năm gần đây giá đất liên tục nóng lên ven Hà Nội, giá trúng liên tiếp lập kỷ lục mới nhiều khu đất trên 100 triệu đồng một m2, nhưng sau đó vẫn có tình trạng bỏ cọc.
Số liệu cho thấy tình trạng “thổi giá” thường xảy ra ở các khu vực đất ở lẻ cho cá nhân, nơi giá khởi điểm đôi khi không phản ánh đúng giá trị thị trường. Trong khi tại Luật Đấu giá hiện hành, tiền cọc với đấu giá đất ở vẫn chỉ ở mức 5%-20%, là quá nhỏ so với lợi nhuận từ việc đầu cơ, thao túng giá.
Việc bỏ cọc sau khi đã trả giá cao ngất ngưỡng không chỉ gây lãng phí nguồn lực nhà nước mà còn làm mất đi cơ hội của những người dân có nhu cầu thực sự về nhà ở.
Để giải quyết dứt điểm vấn đề này, ngày 6/1, Chính phủ đã ra nghị quyết 66.11, nâng mức tiền đặt cọc với đất ở tối thiểu 10% và tối đa 50% giá khởi điểm – cao hơn mức hiện hành tại Luật Đấu giá tài sản, nhằm ngăn chặn tình trạng trả giá cao nhằm trục lợi rồi sau đó bỏ cọc.
Song nghị quyết này chỉ có hiệu lực thi hành hết 28/2/2027. Do đó, việc điều chỉnh chính thức mức cọc trong Luật Đấu giá là cần thiết, theo Bộ Tư pháp.
Việc nâng mức cọc này cùng với quy định phong tỏa tài khoản tiền đặt trước đối với các dự án đầu tư lớn sẽ tạo ra rào cản tài chính, buộc người tham gia phải có năng lực thật sự và cân nhắc kỹ trước khi đưa ra mức giá “ảo”.
Dự thảo sẽ được trình Quốc hội thông qua trong tháng 10, dự kiến có hiệu lực từ 1/7/2027.
VKSND TP Hà Nội vừa hoàn tất cáo trạng, chuyển hồ sơ sang TAND cùng cấp để xét xử vụ án Lừa đảo chiếm đoạt tài sản xảy ra tại Công ty Cổ phần Tập đoàn Tâm Lộc Phát.
Ba bị can bị truy tố trong vụ án là Nguyễn Thị Khuyên, Chủ tịch HĐQT kiêm Tổng giám đốc Công ty Cổ phần Tập đoàn Tâm Lộc Phát; Văn Đình Toàn và Bùi Thị Minh Nguyệt, cùng giữ chức Phó Tổng giám đốc.
Theo cáo trạng, tháng 9/2020, Nguyễn Thị Khuyên thành lập Công ty Cổ phần Truyền thông và Tổ chức sự kiện Tâm Lộc Phát. Đến năm 2022, doanh nghiệp đổi tên thành Công ty Cổ phần Tập đoàn Tâm Lộc Phát, đặt trụ sở tại khu đô thị Văn Phú, Hà Nội.
Công ty đăng ký vốn điều lệ ban đầu 20 tỷ đồng, sau đó nâng lên 100 tỷ đồng với 3 cổ đông sáng lập là Khuyên, Toàn và Nguyệt. Tuy nhiên, cơ quan tố tụng xác định các cổ đông không góp vốn như đăng ký, doanh nghiệp cũng không triển khai hoạt động kinh doanh đúng ngành nghề.
Để huy động tiền, Nguyễn Thị Khuyên cùng cấp dưới sử dụng pháp nhân Tập đoàn Tâm Lộc Phát mở thêm công ty thành viên, chi nhánh, văn phòng tại nhiều địa phương. Nhóm này kêu gọi người dân góp vốn đầu tư vào 8 lĩnh vực như bất động sản, taxi du lịch, chuỗi cà phê, truyền thông, công nghệ 4.0 và kênh truyền hình.
Các gói đầu tư có giá trị từ 5 triệu đồng đến 5 tỷ đồng. Nhà đầu tư được cam kết mức sinh lời lên tới 9,6%/tháng, bao gồm cả gốc và lãi; trong đó riêng tiền lãi khoảng 2,93%/tháng.
Theo cơ quan truy tố, thực tế Tập đoàn Tâm Lộc Phát không tạo ra lợi nhuận từ hoạt động sản xuất, kinh doanh. Nguồn tiền chi trả cho nhà đầu tư chủ yếu được lấy từ tiền góp vốn của những người tham gia sau.
Để mở rộng mạng lưới huy động vốn, Khuyên xây dựng cơ chế trả hoa hồng 10-15% giá trị hợp đồng cho người giới thiệu, môi giới hoặc chi nhánh, đồng thời thưởng theo doanh số huy động. Doanh nghiệp cũng thường xuyên tổ chức hội nghị, hội thảo tại khách sạn, trung tâm hội nghị ở nhiều tỉnh, thành nhằm quảng bá quy mô hoạt động và tạo niềm tin cho người tham gia.
Cáo trạng xác định, phần lớn số tiền huy động không được sử dụng để đầu tư như cam kết mà dùng để trả lợi nhuận cho nhà đầu tư trước, chi hoa hồng, tiền thưởng, tổ chức sự kiện, quảng bá hình ảnh doanh nghiệp, trả lương nhân viên, thuê trụ sở và các chi phí vận hành khác.
Từ tháng 9/2020 đến khi bị bắt ngày 16/4/2024, thông qua 16 chi nhánh, 10 văn phòng và 16 điểm giao dịch tại 22 tỉnh, thành, Nguyễn Thị Khuyên đã ký gần 40.000 hợp đồng góp vốn với khoảng hơn 17.400 nhà đầu tư. Tổng giá trị hợp đồng hơn 5.100 tỷ đồng.
Sau khi trừ các khoản chiết khấu, số tiền thực tế doanh nghiệp nhận từ nhà đầu tư là gần 4.170 tỷ đồng. Trong đó, Tập đoàn Tâm Lộc Phát đã chi trả khoảng 2.790 tỷ đồng cho nhà đầu tư, gồm cả gốc và lợi nhuận.
Cơ quan điều tra cáo buộc phần còn lại, gần 1.380 tỷ đồng, bị Nguyễn Thị Khuyên chiếm đoạt và sử dụng vào mục đích cá nhân. Đến nay, bị can không có khả năng hoàn trả số tiền này.
Hiện, cơ quan điều tra đã xác định 785 bị hại có đầy đủ thông tin, với tổng số tiền yêu cầu bồi thường hơn 317 tỷ đồng.
VKSND TP Hà Nội cho rằng dù biết doanh nghiệp không có hoạt động kinh doanh tạo ra nguồn lợi nhuận như cam kết, Văn Đình Toàn và Bùi Thị Minh Nguyệt vẫn tham gia điều hành, hỗ trợ việc huy động vốn và chi trả theo mô hình lấy tiền của người sau trả cho người trước. Vì vậy, hai bị can này bị truy tố với vai trò đồng phạm trong vụ án.
Ngày 2-6, UBND TP Đà Nẵng cho biết chỉ trong chưa đầy một tháng cao điểm chống xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ, lực lượng chức năng thành phố đã phát hiện 77 vụ vi phạm, thu giữ gần 11.000 sản phẩm mang dấu hiệu giả mạo nhiều thương hiệu nổi tiếng. 2 vụ án đã bị khởi tố hình sự.
Một trong những vụ xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ bị Công an Đà Nẵng xử lý là việc hai người cấu kết để sao chép sách có bản quyền rồi đưa lên online bán sách trực tuyến, thu tiền người đọc.
Ngày 22-5, Cơ quan cảnh sát điều tra Công an thành phố Đà Nẵng ra quyết định khởi tố bị can, tạm giam T.T.T.Y. (Đồng Tháp) và P.T.N. (quê An Giang) về tội "xâm phạm quyền tác giả, quyền liên quan".
Qua điều tra, công an xác định Y. cấu kết với N. sao chép trái phép số lượng lớn sách tiếng Anh thuộc bản quyền của Nhà xuất bản Giáo Dục Việt Nam và nhiều nhà xuất bản khác dưới dạng dữ liệu điện tử để đăng tải, kinh doanh trên website.
Bằng cách lấy sách giấy để scan thành file PDF hoặc tải dữ liệu trên mạng rồi dùng phần mềm tạo thành sách điện tử để bán cho khách hàng trên toàn quốc, hai người này đã thu hàng tỉ đồng từ khách hàng dưới hình thức đăng ký thành viên đọc sách trực tuyến với mức phí 499.000 đồng/năm, hoặc bán file sách điện tử với giá từ 240.000 - 1.800.000 đồng/bộ sách.
Theo thống kê của UBND TP Đà Nẵng, từ ngày 7 đến 30-5, lực lượng chức năng đã phát hiện và xử lý 77 vụ việc liên quan đến xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ, tăng hơn 165% so với cùng kỳ năm ngoái.
Một trong những vụ việc lớn nhất được phát hiện vào ngày 10-5 tại một kho hàng trên đường Nguyễn Trường Tộ (quận Hải Châu cũ).
Tại đây, lực lượng công an phát hiện 4.816 đôi dép giả mạo nhãn hiệu Crocs đang được bảo hộ tại Việt Nam. Giá trị lô hàng được xác định hơn 600 triệu đồng.
Theo các cơ quan chức năng tại TP Đà Nẵng, nếu như trước đây các vụ việc chủ yếu xuất hiện tại cửa hàng hoặc kho chứa hàng hóa, thì hiện nay xu hướng vi phạm đang dịch chuyển nhanh sang môi trường số.
Các đối tượng ngày càng sử dụng nhiều thủ đoạn tinh vi như livestream bán hàng, sử dụng tài khoản ảo, trung gian vận chuyển, tài khoản thanh toán khác nhau hoặc nền tảng xuyên biên giới để che giấu danh tính.
Công an TP Đà Nẵng đã rà soát, lập danh sách 371 tổ chức, cá nhân, cơ sở kinh doanh, kho hàng và tài khoản trực tuyến có nguy cơ phát sinh vi phạm quyền sở hữu trí tuệ, trong đó có cả KOLs (người có ảnh hưởng).
Chuyên án do Cục An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao (A05, Bộ Công an) phối hợp Công an tỉnh Bắc Ninh đấu tranh, đã bắt giữ 19 nghi phạm.
Ngày 15/7, Công an bước đầu xác định Đinh Đức Phụng, trú tại TP HCM, cầm đầu đường dây, dùng biệt danh "Simon" để vận hành hệ thống. Phụng cũng bị xác định là một trong những quản lý cấp cao của hệ thống tại Việt Nam.
Ngoài ra, Phùng Đức Luyện (biệt danh Lidas) giữ vai trò quản lý cấp dưới và chăm sóc khách hàng. Trần Nguyễn Nhật Tiến (biệt danh Felix) làm trưởng nhóm phát triển Backend.
Võ Thị Duyên (biệt danh Cici) phụ trách nhóm Social Media.
Ngoài các nghi phạm trên, nhiều người khác được phân công lập trình, thiết kế website, marketing, bình luận thể thao, quản trị nhóm Telegram và chăm sóc khách hàng, tạo thành một hệ thống vận hành chuyên nghiệp như doanh nghiệp công nghệ.
Theo điều tra, đường dây xây dựng một hệ sinh thái khép kín phục vụ hoạt động tổ chức đánh bạc, gồm nhiều website, ứng dụng, nền tảng phát sóng bóng đá trực tuyến, mạng xã hội và hệ thống quảng bá nhằm lôi kéo người chơi.
Toàn bộ hệ thống quản lý và máy chủ đặt ở nước ngoài, gây khó khăn cho việc thu thập chứng cứ điện tử và truy vết dòng tiền.
Đến khi bị triệt phá, Fi88 và KingGroup hoạt động tại Việt Nam, Philippines và Campuchia, thu hút hơn 30.000 thành viên với lượng tiền giao dịch lên tới hàng nghìn tỷ đồng.
Nhà chức trách cho biết những người quản lý, phát triển phần mềm, quản trị hệ thống, SEO, truyền thông, thiết kế website, marketing, chăm sóc khách hàng và vận hành hệ thống được trả lương khoảng 1.600-4.000 USD mỗi tháng (42 triệu đến hơn 102 triệu đồng). Một số trường hợp được trả bằng tiền mã hóa.
