Hình ảnh bác sĩ tức tốc bước xuống từ xe cấp cứu đậu trước sân Bệnh viện Từ Dũ, lao nhanh về phía phòng mổ đang thu hút sự quan tâm lớn, được nhiều người ví “kịch tính hơn cả điện ảnh”.
Theo chia sẻ trên mạng xã hội, chiếc xe cấp cứu đậu giữa sân Bệnh viện Từ Dũ là của Bệnh viện Chợ Rẫy chở bác sĩ tim mạch đến hỗ trợ trong tình huống báo động đỏ liên viện cho một ca ngưng tim ngay trên bàn mổ.
“Bác sĩ vừa xuống xe đã chạy như bay vào phòng mổ, và cuối cùng bệnh nhân đã ở lại với ba đứa con nhỏ của mình. Hơn cả điện ảnh”, tài khoản L.P.D. viết.
Trao đổi với Tuổi Trẻ Online sáng 1-5, BSCKI Trịnh Ngọc Thạnh (khoa nội tim mạch, Bệnh viện Chợ Rẫy) nhấn mạnh việc cứu sống sản phụ ngưng tim trên bàn mổ không phải là thành công của một cá nhân anh, mà là kết quả của sự phối hợp khẩn trương, chặt chẽ với ê kíp Bệnh viện Từ Dũ.
Anh cũng bất ngờ khi hành động cứu người – một trong những việc làm thường quy của người thầy thuốc – lại được cộng đồng mạng chia sẻ rộng rãi và ví “nhanh như chớp”, “kịch tích hơn cả điện ảnh”.
Bác sĩ Thạnh kể lại cách đây khoảng một tuần, Bệnh viện Chợ Rẫy nhận báo động đỏ liên viện từ Bệnh viện Từ Dũ về trường hợp sản phụ 30 tuổi đã có 3 con và đang mang thai lần thứ 4 nhưng thai chết lưu, nghi vỡ tử cung, huyết áp thấp…
Trong lúc ê kíp Bệnh viện Từ Dũ mổ khẩn cấp để lấy thai lưu và cắt tử cung, thì nhịp tim bệnh nhân giảm mạnh, ngưng tim ngay trên bàn mổ.
Ngay lúc này Bệnh viện Từ Dũ đã kích hoạt hệ thống báo động đỏ liên viện yêu cầu Bệnh viện Chợ Rẫy hỗ trợ. Ban lãnh đạo khoa và lãnh đạo Bệnh viện Chợ Rẫy đã điều động bác sĩ Thạnh trực tiếp sang hỗ trợ.
Xe cấp cứu Bệnh viện Chợ Rẫy di chuyển với tốc độ cao, còi ưu tiên hú liên tục, và mất khoảng 7-8 phút đến Bệnh viện Từ Dũ. Lúc này tại cổng Bệnh viện Từ Dũ đã có ê kíp chờ sẵn để đưa bác sĩ Thạnh lên phòng mổ.
Từ trên xe cấp cứu, bác sĩ Thạnh đi tốc độ rất nhanh hướng về phía phòng mổ, cùng với ê kíp bác sĩ Bệnh viện Từ Dũ.
Trong vòng 15 phút phối hợp hồi sức tích cực, các bác sĩ đã giành lại sự sống cho sản phụ.
“Đối với chúng tôi, những người khoác áo blouse trắng và hành nghề y, mục tiêu thuần khiết, cao cả, quan trọng nhất là cứu người nhanh nhất, đặc biệt là trường hợp nặng, báo động đỏ liên viện.
Khi xe cấp cứu đến cổng Bệnh viện Từ Dũ, tôi tức tốc chạy đến phòng mổ để kịp thời hội chẩn cùng ê kíp Bệnh viện Từ Dũ. Có lẽ chính khoảnh khắc đó tạo nên ấn tượng cho cộng đồng mạng và đúng nghĩa đen là xách áo blouse mà chạy”, bác sĩ Thạnh kể lại.
Bác sĩ Thạnh cho biết thêm trong các ca ngưng tim, thời gian xử lý được tính bằng từng phút và có thể thay đổi hoàn toàn tiên lượng của bệnh nhân. Nếu chậm trễ, dù cứu sống được tim, bệnh nhân vẫn có nguy cơ cao bị tổn thương não vĩnh viễn, dẫn đến sống thực vật hoặc tàn tật, mất khả năng sinh hoạt bình thường.
Gần đây, có thông tin "truyền tai", chia sẻ trên mạng xã hội cho rằng mỡ heo hoàn toàn tự nhiên nên tốt hơn hẳn dầu ăn công nghiệp, thậm chí lành tính đến mức có thể thay thế hoàn toàn cho dầu thực vật; và đã xuất hiện xu hướng quay về ăn mỡ heo.
Trước thông tin trên, TS Lê Thị Hương Giang, Khoa Dinh dưỡng, Bệnh viện 19-8 (Bộ Công an), cho biết: "Trong dinh dưỡng, không có thực phẩm nào là tốt tuyệt đối và cũng chẳng có thực phẩm xấu hoàn toàn. Việc quá nhấn mạnh một loại thực phẩm rồi đổ xô đi ăn theo phong trào đôi khi lại vô tình gây hại cho sức khỏe của chính chúng ta".
Theo TS Giang, mỡ heo và dầu thực vật đều tốt nếu biết dùng đúng cách, đúng món.
Mỡ heo (chất béo động vật) có điểm mạnh lớn nhất là rất bền với nhiệt. Khi chiên, rán ở nhiệt độ cao, mỡ heo ít bị cháy khét và không sinh ra các chất độc hại. Tuy nhiên, trong mỡ heo có chứa khoảng 40% chất béo bão hòa và 95 mg cholesterol trong mỗi 100 gram. Nếu ngày nào cũng ăn, ăn quá nhiều thì mạch máu sẽ dễ bị tích tụ mảng bám, dẫn đến nguy cơ các bệnh về tim mạch.
Dầu ăn (chất béo thực vật) chứa đến 60 - 80% chất béo chưa bão hòa, không chứa cholesterol, nhưng nhược điểm lớn của dầu ăn là chịu nhiệt kém. Nếu dùng dầu thực vật để chiên rán ngập dầu, lửa to hoặc dùng đi dùng lại nhiều lần, dầu sẽ rất dễ bị biến chất và sinh ra các chất độc gây hại cho tế bào.
TS Giang cho biết, Tổ chức Y tế thế giới khuyến cáo lượng chất béo bão hòa không nên vượt quá 10% tổng năng lượng nạp vào hàng ngày. Thay vì chọn "1 trong 2" chất béo nêu trên, người trưởng thành khỏe mạnh nên kết hợp cả hai theo tỷ lệ lý tưởng là 1 phần mỡ động vật, 2 hoặc 3 phần dầu thực vật.
Khi chế biến thực phẩm, với các món chiên rán ngập dầu, nhiệt độ cao: hãy dùng mỡ heo. Món nào xào nhanh, trộn salad hoặc nấu canh: hãy ưu tiên dùng dầu thực vật.
TS Giang cũng lưu ý đặc biệt cho người có bệnh lý nền: nếu cơ thể đang gặp phải các vấn đề như mỡ máu cao, gan nhiễm mỡ, huyết áp, tim mạch, tiểu đường hay thừa cân... việc ăn mỡ heo theo trào lưu là điều cực kỳ đáng lo ngại.
Với nhóm này, bác sĩ dinh dưỡng không thể đưa ra một con số tỷ lệ chung chung được vì chỉ số xét nghiệm máu và mức độ bệnh của mỗi người hoàn toàn khác nhau. Tốt nhất, gặp chuyên gia dinh dưỡng để được thăm khám và nhận hướng dẫn cá thể hóa, thiết lập một thực đơn riêng biệt để bảo vệ mạch máu lâu dài.
Theo Viện Dinh dưỡng (Bộ Y tế), chất béo động vật gồm mỡ, bơ có nhiều a xít béo no, có nhiều cholesterol đồng thời có cả vitamin A, D.
Dầu vừng, dầu lạc, dầu đậu tương, dầu cá có nhiều a xít béo không no là những a xít béo có nhiều chức năng quan trọng trong cơ thể. Khẩu phần ăn cân đối khi có khoảng 10% năng lượng bữa ăn do a xít béo no và 10 - 15% năng lượng bữa ăn do a xít béo không no.
Trong khẩu phần ăn nên sử dụng phối hợp cả dầu thực vật và mỡ động vật ở tỷ lệ cân đối thích hợp để có thể tận dụng các ưu điểm của cả hai loại chất béo và loại cholesterol tốt. Ăn phối hợp dầu thực vật và mỡ động vật hợp lý, nên ăn vừng lạc.
Điều này không có nghĩa là phải kiêng hoàn toàn trái cây. Thực tế, nhiều tổ chức tim mạch lớn vẫn khuyến khích người tăng mỡ máu nên duy trì thói quen ăn trái cây mỗi ngày, theo chuyên trang Eating Well (Mỹ).
Điều cần lưu ý là hãy chọn loại trái cây phù hợp và ăn với khẩu phần phù hợp. Nguyên nhân là do một số loại trái cây chứa nhiều đường tự nhiên hoặc dễ khiến chúng ta ăn quá mức mà không nhận ra, chuyên gia dinh dưỡng Tracy Parker thuộc tổ chức từ thiện tim mạch British Heart Foundation (Vương Quốc Anh) cho biết.
Dưới đây là những loại trái cây mà người mỡ máu cao nên hạn chế ăn, không phải vì chúng làm tăng cholesterol mà do ăn quá nhiều sẽ khiến khó kiểm soát cholesterol và ảnh hưởng sức khỏe tổng thể.
Sầu riêng là loại trái cây được nhiều người yêu thích nhờ hương vị béo ngậy đặc trưng. Tuy nhiên, xét về mặt dinh dưỡng, đây là loại trái cây chứa lượng calo nhiều hơn đáng kể so với nhiều loại trái cây phổ biến khác.
Một vài múi sầu riêng nhỏ có thể phù hợp trong chế độ ăn cân bằng. Thế nhưng, ăn liên tục với số lượng lớn lại là điều cần tránh.
Mít chín có vị ngọt hấp dẫn và rất dễ ăn nhiều. Một số người có thể ăn hết cả đĩa mít chỉ trong thời gian ngắn mà không nhận ra lượng lớn đường và calo đã hấp thu.
Mít không chứa cholesterol và cũng không có bằng chứng cho thấy loại quả này trực tiếp làm tăng mỡ máu. Tuy nhiên, lượng tinh bột và đường tự nhiên trong mít khá cao. Nếu ăn quá nhiều, tổng calo hấp thu trong ngày sẽ tăng lên, từ đó ảnh hưởng đến kiểm soát cân nặng và chất béo trung tính trong máu.
Người mỡ máu cao không cần loại bỏ mít khỏi thực đơn. Thay vào đó, nên ăn với khẩu phần vừa phải, tránh ăn liên tục nhiều múi trong cùng một lần và không nên ăn mít ngay sau bữa ăn quá no.
Xoài chín là nguồn cung cấp vitamin A, vitamin C và nhiều hợp chất chống ô xy hóa có lợi cho sức khỏe. Tuy nhiên, do vị ngọt dễ chịu, nhiều người thường ăn với số lượng lớn mà không chú ý đến khẩu phần.
Với người có chất béo trung tính trong máu cao hoặc đang giảm cân, kiểm soát lượng xoài ăn vào vẫn rất cần thiết. Một khẩu phần vừa phải 100 - 150 gram phần thịt xoài sẽ giúp tận dụng được giá trị dinh dưỡng của xoài mà không làm tăng đáng kể tổng lượng calo nạp vào.
Vải là loại trái cây quen thuộc vào mùa hè với hương vị ngọt thanh và mọng nước. Tuy nhiên, đây cũng là loại quả khiến nhiều người khó dừng lại sau vài quả đầu tiên.
Giống như mít hay xoài, vải không chứa cholesterol và không có bằng chứng cho thấy ăn vải ở mức hợp lý sẽ làm tăng cholesterol máu. Dù vậy, lượng đường tự nhiên trong vải tương đối cao, đặc biệt khi tiêu thụ với số lượng lớn.
Do đó, những người có mỡ máu cao nên ăn chậm, chia nhỏ lượng ăn và kết hợp với chế độ ăn cân bằng. Cách này sẽ giúp hạn chế nguy cơ nạp quá nhiều calo, theo Eating Well.
Đề án nhằm khắc phục những bất cập, hạn chế, chồng chéo, trùng lặp trong quản lý ATTP và cập nhật ưu điểm của những mô hình quản lý tiên tiến trên thế giới cũng như những mô hình đã từng được thí điểm tại một số tỉnh ở VN.
Theo dự thảo, ở T.Ư: Kết thúc hoạt động quản lý nhà nước về ATTP (không bao gồm quản lý về điều kiện sản xuất, kinh doanh trong công đoạn sản xuất ban đầu như trồng trọt, chăn nuôi, đánh bắt, khai thác, thu hái, giết mổ, kiểm dịch) của Bộ NN-MT; kết thúc hoạt động quản lý nhà nước về ATTP của Bộ Công thương (không bao gồm quản lý đấu tranh phòng chống buôn lậu, gian lận thương mại, buôn bán hàng giả trên thị trường đối với tất cả các loại thực phẩm, phụ gia, dụng cụ, vật liệu chứa đựng thực phẩm); chuyển các nhân sự có chức năng, nhiệm vụ liên quan kèm theo cơ sở vật chất (nếu có) về Cục ATTP trực thuộc Bộ Y tế.
Ở cấp tỉnh: Kết thúc hoạt động 10 chi cục ATTP trực thuộc sở y tế, 15 chi cục an toàn vệ sinh thực phẩm trực thuộc sở y tế, 8 phòng ATTP thuộc sở y tế và 1 sở ATTP thí điểm tại TP.HCM. Trên cơ sở chức năng nhiệm vụ của các đơn vị trên, thành lập Sở ATTP, tiếp nhận thêm chức năng, nhiệm vụ, nhân sự và cơ sở vật chất (nếu có) liên quan đến công tác quản lý ATTP của sở công thương và sở NN-MT.
Ở cấp xã: Thành lập đội ATTP là tổ chức sự nghiệp trực thuộc UBND cấp xã, có chức năng thực thi với các nhiệm vụ giám sát, kiểm tra, lập biên bản vi phạm chuyển chủ tịch UBND cấp xã xem xét, xử lý.
Hiện công tác quản lý nhà nước về ATTP do 3 bộ ngành chịu trách nhiệm trước Chính phủ, bao gồm: Bộ Y tế, Bộ NN-MT, Bộ Công thương.
