NASA vừa công bố Cẩm nang hướng dẫn căn cứ Mặt Trăng (MBUG) gồm 9 trang, nêu chi tiết những công việc mà cơ quan này cần thực hiện để xây dựng căn cứ hoạt động lâu dài ở cực nam Mặt Trăng. Theo MBUG cùng một số tài liệu cũ, NASA sẽ thực hiện hàng chục vụ phóng tàu và đổ bộ, triển khai thành ba giai đoạn. Cơ quan này chưa tiết lộ bao nhiêu trong số đó có phi hành đoàn, nhưng cho biết sẽ bắt đầu với chuỗi nhiệm vụ không người lái.
Giai đoạn 1 gồm 25 vụ phóng và 21 lần hạ cánh nhằm thiết lập khả năng tiếp cận thường xuyên và ổn định đến bề mặt Mặt Trăng. Theo kế hoạch Xây dựng Căn cứ Mặt Trăng do NASA công bố ngày 24/3, giai đoạn này dự kiến hoàn thành năm 2029.
Giai đoạn 2, dự kiến diễn ra năm 2029-2032, gồm 27 vụ phóng và 24 lần hạ cánh, hướng đến xây dựng hạ tầng ban đầu cho căn cứ Mặt Trăng và các nhiệm vụ chở người hai lần mỗi năm.
Giai đoạn 3, từ năm 2032 đến một thời điểm chưa xác định, sẽ có thêm 29 vụ phóng và 28 lần hạ cánh để thiết lập công nghệ vận chuyển hàng hóa qua lại, đồng thời duy trì sự hiện diện liên tục của con người trên Mặt Trăng.
NASA nổi tiếng với thành tựu đưa con người đổ bộ Mặt Trăng trong chương trình Apollo 54 năm trước. Tuy nhiên, việc xây căn cứ ở cực nam thiên thể này đi kèm với nhiều thách thức hơn, bắt đầu từ những điều cơ bản như nguồn điện ổn định.
Theo MBUG, cực nam Mặt Trăng có môi trường ánh sáng khác biệt đáng kể so với những cao nguyên và đồng bằng gần xích đạo mà phi hành gia Apollo từng ghé thăm. Tại đây, Mặt Trời sẽ luôn ở vị trí thấp so với đường chân trời và tạo bóng đổ dài. Điều này gây khó khăn cho quá trình sản xuất điện, đồng thời khiến các hệ thống phải trải qua những khoảng thời gian dài rất lạnh và tối.
NASA cần nắm thông tin chính xác về điều kiện ánh sáng và hiệu suất của pin quang điện để chọn các thiết bị năng lượng phù hợp. Chúng cũng cần đủ bền để chịu được việc tiếp xúc với bụi Mặt Trăng tích điện sắc nhọn. Bên cạnh đó, NASA cần hiểu rõ môi trường Mặt Trăng để vận hành máy phát nhiệt đồng vị phóng xạ – loại pin hạt nhân tạo ra nhiệt và điện. Kế hoạch dài hạn của cơ quan này về năng lượng bao gồm việc xây lò phản ứng hạt nhân trên Mặt Trăng.
Việc đổ bộ Mặt Trăng với tần suất dày như kế hoạch mới sẽ gặp nhiều trở ngại. MBUG lưu ý rằng NASA cần phát triển hệ thống hạ cánh chính xác có thể hoạt động ở địa hình với tầm nhìn kém và hệ thống tránh chướng ngại vật.
Ngoài ra, còn nhiều ẩn số ít được đề cập trong tài liệu như phản ứng của cơ thể người khi sống dài ngày trong môi trường Mặt Trăng. Điều này bao gồm tác động của bụi Mặt Trăng, trọng lực nhỏ, tia vũ trụ gây ung thư cùng với những thách thức liên quan đến duy trì sự sống, tập thể dục, dinh dưỡng.
NASA cho biết, họ đang nỗ lực lấp đầy nhiều khoảng trống về công nghệ và dữ liệu, đồng thời chú ý đến những yếu tố cần phát triển trong chương trình Mặt Trăng để phục vụ mục tiêu xa hơn là đưa người lên Sao Hỏa. Những yếu tố này gồm dữ liệu về sức khỏe phi hành gia trong không gian sâu và phát triển hệ thống năng lượng hạt nhân trên bề mặt Mặt Trăng.
Ngoài công nghệ, một vấn đề lớn khác là chi phí. Vài năm qua, NASA đã gặp khó khăn trong việc đưa con người trở lại Mặt Trăng. Bất chấp thành công của Artemis II, chương trình Artemis đang đội ngân sách (tiêu tốn hơn 100 tỷ USD đến nay) và chậm tiến độ so với mục tiêu ban đầu là đưa người đổ bộ Mặt Trăng năm 2024.
Chỉ hai ngày sau vụ phóng tàu chở phi hành đoàn Artemis II, Nhà Trắng đã đề xuất cắt giảm 23% ngân sách của NASA, tương đương khoảng 5,6 tỷ USD. Dù NASA tuyên bố sẽ xây căn cứ Mặt Trăng với chi phí 20 tỷ USD, chỉ riêng chi phí ước tính cho một tên lửa Hệ thống Phóng Không gian (SLS), tên lửa mạnh nhất của NASA, đã là 2,5 tỷ USD.
Dù vậy, Jared Isaacman, Giám đốc NASA, vẫn đang nỗ lực đẩy mạnh các hoạt động Mặt Trăng nhằm hiện thực hóa mục tiêu của NASA với Mặt Trăng và Sao Hỏa. Tại Hội nghị chuyên đề Vũ trụ 2026 diễn ra ở Colorado Springs ngày 14/4, Isaacman nói NASA làm tốt nhất khi “theo đuổi và đạt được những điều gần như bất khả thi”. Ông nói: “Chúng tôi muốn đưa nhiều thứ đáp xuống Mặt Trăng, nếu một số thất bại thì cũng không sao. Chúng tôi sẽ học hỏi từ đó”.
Sạc dự phòng là phụ kiện hữu ích để nạp năng lượng cho điện thoại khi ra ngoài cả ngày, nhất là lúc sử dụng các tính năng ngốn pin như định vị hay quay video. Tuy nhiên, việc chọn mua những sản phẩm giá rẻ, thay vì các sản phẩm chính hãng có chứng nhận an toàn, tiềm ẩn nhiều rủi ro lớn.
Đối với những thiết bị đắt tiền có giá hàng chục triệu đồng, việc tiết kiệm số tiền nhỏ để sử dụng một cục sạc kém chất lượng là điều không đáng. Nó có thể tự chập mạch và phá hủy luôn cả thiết bị đang kết nối. Dưới đây là 4 tính năng an toàn cốt lõi giúp phân biệt một sản phẩm tốt và hàng kém chất lượng.
Hệ thống quản lý pin (BMS) được ví như 'bộ não' của sạc dự phòng chất lượng cao. Tính năng này liên tục giám sát và chủ động ngắt dòng điện để ngăn chặn tình trạng sạc quá mức hoặc chập mạch khi bạn cắm sạc qua đêm hoặc để quên trong balo.
BMS không chỉ tối ưu hóa tốc độ sạc phù hợp mà còn bảo vệ tuổi thọ của các cell pin bên trong. Một số hãng lớn như Belkin thậm chí sử dụng thiết bị chip kép giúp chống quá dòng, quá áp và tự ngắt hoàn toàn khi sạc dự phòng quá yếu nhằm bảo vệ hệ thống.
Tính năng bảo vệ nhiệt độ thường đi liền với BMS, hoạt động dựa trên các cảm biến nhiệt chuyên dụng và cơ chế ngắt mạch tự động. Khi bạn sạc pin ngoài trời nắng nóng hoặc trong túi khiến nhiệt độ vượt ngưỡng từ 60 đến 70 độ C, bộ sạc sẽ lập tức tạm dừng để chờ nguội.
Cơ chế này bảo vệ mạch tích hợp không bị biến dạng và ngăn nguy cơ gây cháy nổ nguy hiểm cho thiết bị. Ngược lại, khi nhiệt độ xuống dưới mức đóng băng tại vùng lạnh giá, sạc dự phòng cũng sẽ ngừng hoạt động cho đến khi các cell pin ấm trở lại.
Các dòng sạc dự phòng hiện đại bắt buộc phải tích hợp công nghệ sạc thông minh như Power Delivery (PD). Công nghệ này tự động nhận diện thiết bị đầu vào để điều phối mức điện áp và dòng điện phù hợp nhất, vừa đảm bảo tốc độ sạc nhanh vừa an toàn.
Nếu bạn dùng một cục sạc công suất lớn cho laptop, tính năng này sẽ ngăn bộ sạc đẩy dòng điện cao áp đó vào một chiếc smartphone. Một số loại sạc tiên tiến còn có màn hình hiển thị chính xác tên thiết bị (như iPhone hay Samsung) để người dùng an tâm về việc tối ưu hóa dòng điện.
Một sản phẩm đáng tin cậy phải in rõ các biểu tượng chứng nhận an toàn được kiểm định độc lập bởi các quốc gia. Tại Mỹ, nhãn UL xác nhận thiết bị không có nguy cơ hỏa hoạn và nhãn FCC bảo chứng cho sự tuân thủ tiêu chuẩn bắt buộc; tương tự là nhãn CSA của Canada, CE của châu Âu hay PSE của Nhật Bản.
Bên cạnh đó, biểu tượng RoHS cho thấy quy trình sản xuất đã kiểm soát hoàn toàn các chất độc hại. Đây là những con dấu chứng nhận giá trị mà người dùng bắt buộc phải tìm kiếm và đối chiếu kỹ lưỡng trên bao bì trước khi quyết định xuống tiền mua sản phẩm.
Báo Guardian đưa tin, ngày 25-5, gần 90 thiết bị bay không người lái (drone) đã "rụng" trên bầu trời khu vực Darling Harbour tại thành phố Sydney (Úc).
Sự cố trên xảy ra trong một buổi trình diễn drone mang tên Star-Bound (tạm dịch: Vươn tới các vì sao) thuộc khuôn khổ lễ hội Vivid Sydney. Trong tổng số 1.000 chiếc drone, 83 chiếc đã rơi xuống vịnh Cockle Bay và 6 chiếc khác rơi xuống cầu tàu.
Công ty Skymagic, đơn vị điều hành buổi biểu diễn drone, cho biết đã có "sự nhiễu sóng không lường trước được". Sự thay đổi này đã ảnh hưởng đến độ chính xác vị trí của toàn bộ đội bay drone.
Theo trang web của chính quyền bang New South Wales, Vivid Sydney là lễ hội thường niên của thành phố Sydney về ánh sáng, âm nhạc, ý tưởng và ẩm thực. Vivid Sydney năm nay dự kiến diễn ra từ ngày 22-5 đến ngày 13-6.
Ông Dyfan Rhys, người đứng đầu bộ phận vận hành và sản xuất của Skymagic, cho biết kết quả điều tra ban đầu cho thấy không có hành vi phạm tội nào.
4 buổi biểu diễn khác vào các ngày 26-5 và 27-5 đã bị hủy nhằm đảm bảo an toàn.
Theo Đài ABC News (Úc), Cơ quan An toàn giao thông Úc (ATSB) đã mở cuộc điều tra về vụ tai nạn và trục vớt drone để tránh ô nhiễm từ pin lithium-ion.
Vụ tai nạn gợi nhớ lại sự cố hơn 400 chiếc drone lao xuống cảng Victoria của thành phố Melbourne hồi năm 2023.
Giám đốc điều hành công ty Drone Sky Shows Nigel Brown cho biết mỗi chiếc drone trong buổi diễn đều được lập trình sẵn đường bay. Một phi công sẽ giám sát từ máy chủ, phi công này đồng thời nắm quyền điều khiển trong trường hợp xảy ra sự cố.
Ông Brown cho biết một số loại drone được thiết kế để thực hiện toàn bộ màn trình diễn mà không cần tín hiệu.
Các màn trình diễn drone thường được giới hạn trong một "bức tường ảo" để đảm bảo an toàn cho khán giả.
Ông Brown giải thích: "Nếu drone va phải bức tường tưởng tượng đó, nó sẽ cố gắng quay trở lại điểm xuất phát, và nếu vì lý do nào đó mà không thể, phần mềm sẽ tắt động cơ từ xa để nó rơi xuống theo phương thẳng đứng".
Mới đây, ông lớn công nghệ Samsung đã chính thức giới thiệu giải pháp lưu trữ UFS 5.0 đầu tiên trong ngành, đánh dấu bước tiến lớn cho thế hệ thiết bị di động tiếp theo. Tiêu chuẩn mới này được thiết kế chuyên biệt để đáp ứng cho các dòng smartphone, máy tính bảng và thiết bị thực tế mở rộng (XR) tương lai. Điểm nhấn của UFS 5.0 là khả năng tối ưu hóa và tăng tốc vượt bậc cho các tác vụ xử lý AI ngay trên thiết bị (on-device AI).
Theo công bố từ nhà sản xuất, chip nhớ thế hệ mới sở hữu những thông số kỹ thuật vô cùng ấn tượng. Cụ thể, UFS 5.0 đạt tốc độ đọc tuần tự lên tới 10,8 GB/giây và tốc độ ghi tuần tự đạt mức 9,5 GB/giây. Không dừng lại ở đó, dòng chip nhớ này còn mang lại hiệu suất đọc ngẫu nhiên nhanh hơn tới 5 lần và tiết kiệm năng lượng khoảng 40% so với thế hệ tiền nhiệm.
Khi đặt lên bàn cân so sánh với tiêu chuẩn UFS 4.0 phổ biến hiện nay, UFS 5.0 thể hiện một bước nhảy vọt đáng kinh ngạc. Trong khi UFS 4.0 chỉ đạt tốc độ đọc tuần tự 4,2 GB/giây và ghi tuần tự 2,8 GB/giây, thế hệ mới đã nâng cao hiệu suất băng thông lên hơn gấp đôi. Sự nâng cấp này là quan trọng khi các mô hình AI tạo sinh cục bộ đang ngày càng phình to và đòi hỏi bộ nhớ tốc độ cao để tải dữ liệu.
Đặc biệt, chip nhớ UFS 5.0 có kích thước vật lý siêu nhỏ gọn, chỉ vỏn vẹn 7,5 × 13 × 0,9 mm. Kích thước này thậm chí còn nhỏ hơn cả một chiếc móng tay thông thường của con người. Nhờ việc thu nhỏ không gian vi mạch tới 16,7%, linh kiện này sẽ giải phóng thêm nhiều diện tích bên trong các thiết bị di động nhỏ gọn tương lai.
Hiện tại, Samsung mới chỉ công bố thành công việc phát triển công nghệ chứ chưa xác nhận sản phẩm thương mại cụ thể nào sẽ sở hữu UFS 5.0 đầu tiên. Tuy nhiên, dựa vào lịch sử phát triển, các dòng điện thoại Galaxy cao cấp của hãng chính là ứng cử viên sáng giá nhất. Công nghệ mới được kỳ vọng sẽ tiếp thêm sức mạnh tối ưu và góp phần định hình các nền tảng AI di động thế hệ mới.
