Chiều 7.4, tại kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa XVI đã thông qua Nghị quyết về việc bầu bà Võ Thị Ánh Xuân, Bí thư Trung ương Đảng, Phó chủ tịch nước nhiệm kỳ 2021 – 2026; Phó chủ tịch Hội đồng Bầu cử quốc gia, làm Phó chủ tịch nước nhiệm kỳ 2026 – 2031.
Bà Võ Thị Ánh Xuân, quê quán An Giang, 56 tuổi, trình độ thạc sĩ quản lý công. Bà là Bí thư Trung ương Đảng, Phó chủ tịch nước; Phó chủ tịch Hội đồng Bầu cử quốc gia.
Từ tháng 9.1992 đến tháng 7.1996, bà là giáo viên Trường THPT Mỹ Thới, thị xã Long Xuyên, tỉnh An Giang.
Từ tháng 8.1996 đến tháng 7.2001, bà là chuyên viên nghiên cứu tổng hợp, Văn phòng Tỉnh ủy An Giang.
Từ tháng 8.2001 đến tháng 8.2010, bà là Ủy viên Ban Thường vụ, Phó chủ tịch, Chủ tịch Hội Liên hiệp phụ nữ tỉnh An Giang; Ủy viên Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh An Giang (12.2005 – 10.2010).
Từ tháng 8.2010 đến tháng 10.2010, bà giữ chức Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Bí thư Thị ủy Tân Châu, tỉnh An Giang.
Trong thời gian từ tháng 2.2011 đến tháng 1.2013, bà là Ủy viên dự khuyết Trung ương Đảng khóa XI; Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Bí thư Thị ủy Tân Châu, tỉnh An Giang.
Từ tháng 2.2013 đến tháng 11.2013, bà là Ủy viên dự khuyết Trung ương Đảng khóa XI; Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Phó chủ tịch UBND tỉnh An Giang.
Từ tháng 12.2013 đến tháng 1.2016, bà là Ủy viên dự khuyết Trung ương Đảng khóa XI; Phó bí thư Tỉnh ủy An Giang (12.2013 – 10.2015), Bí thư Tỉnh ủy An Giang (từ tháng 10.2015).
Từ tháng 1.2016 đến tháng 7.2016, bà là Ủy viên Trung ương Đảng khóa XII; Bí thư Tỉnh ủy An Giang.
Từ tháng 7.2016 đến tháng 4.2021, bà giữ chức Ủy viên Trung ương Đảng khóa XII; Bí thư Tỉnh ủy, Trưởng đoàn đại biểu Quốc hội khóa XIV tỉnh An Giang.
Tháng 1.2021, tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII của Đảng, bà được bầu vào Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIII.
Tháng 4.2021 đến tháng 6.2021, bà là Ủy viên Trung ương Đảng khóa XIII; Phó chủ tịch nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam nhiệm kỳ 2016 – 2021, Phó chủ tịch Hội đồng Bầu cử quốc gia.
Ngày 26.7.2021, tại kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa XV, bà được bầu giữ chức Phó chủ tịch nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam nhiệm kỳ 2021 – 2026; đại biểu Quốc hội khóa XV (từ tháng 7.2021).
Từ ngày 18.1.2023 đến ngày 1.3.2023, bà là Ủy viên Trung ương Đảng khóa XIII; quyền Chủ tịch nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam nhiệm kỳ 2021 – 2026; đại biểu Quốc hội khóa XV.
Ngày 21.3.2024 đến ngày 21.5.2024, bà là Ủy viên Trung ương Đảng khóa XIII; quyền Chủ tịch nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam nhiệm kỳ 2021 – 2026; đại biểu Quốc hội khóa XV.
Ngày 7.11.2024, bà được trao Huy hiệu 30 năm tuổi Đảng.
Tháng 6.2025, bà được bầu giữ chức Ủy viên Trung ương Đảng khóa XIII; Phó chủ tịch nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam nhiệm kỳ 2021 – 2026; Phó chủ tịch Hội đồng Bầu cử quốc gia; đại biểu Quốc hội khóa XV.
Ngày 22.1.2026, tại Đại hội XIV của Đảng, bà được bầu là Ủy viên Trung ương Đảng khóa XIV.
Ngày 23.1.2026, tại Hội nghị lần thứ nhất Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV, bà được bầu vào Ban Bí thư khóa XIV.
Tổng thống Anura Kumara Dissanayake nhiệt liệt chào mừng Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cùng Đoàn đại biểu cấp cao VN thăm cấp Nhà nước tới Sri Lanka; khẳng định chuyến thăm là dấu mốc quan trọng trong lịch sử quan hệ hai nước.
Trong bầu không khí cởi mở, chân thành, tin cậy và hiểu biết lẫn nhau, hai nhà lãnh đạo đã thông báo cho nhau về tình hình mỗi nước, bày tỏ vui mừng về quan hệ hữu nghị truyền thống và hợp tác nhiều mặt đã trải qua hơn nửa thế kỷ với tin cậy chính trị, thủy chung, sự ủng hộ chí tình, sự tương đồng về văn hóa Phật giáo và đều là thành viên tích cực của Phong trào Không liên kết.
Đánh giá cao quan hệ song phương đang ở giai đoạn phát triển tốt đẹp nhất, hai nhà lãnh đạo đã trao đổi về những phương hướng hợp tác mang tính định hướng lớn nhằm đưa quan hệ hai nước phát triển sâu rộng hơn nữa, tương xứng với tiềm năng to lớn sẵn có, nâng tầm hợp tác song phương vì lợi ích hai nước, vì hòa bình, ổn định và phát triển của khu vực và thế giới.
Hai bên nhất trí nâng tầm tin cậy chính trị, phát triển toàn diện quan hệ hữu nghị truyền thống, hợp tác nhiều mặt giữa hai nước; mở rộng trao đổi và tiếp xúc cấp cao và các cấp và triển khai định kỳ các cơ chế hợp tác song phương trên các lĩnh vực; đẩy mạnh quan hệ giữa hai Đảng cầm quyền; tăng cường trao đổi lý luận, chính sách đối ngoại, các vấn đề khu vực và quốc tế cùng quan tâm. Hai bên nhất trí đưa hợp tác quốc phòng, an ninh đi vào thực chất, hiệu quả, nhất là đào tạo lực lượng gìn giữ hòa bình LHQ, mở rộng hợp tác về trao đổi thông tin, chuyển giao công nghệ quốc phòng; tăng cường hợp tác về an ninh hàng hải, an ninh mạng.
Nhấn mạnh tiềm năng hợp tác về thương mại và đầu tư, hai nhà lãnh đạo nhất trí triển khai các biện pháp đột phá nhằm sớm đạt mục tiêu kim ngạch thương mại 1 tỉ USD trong thời gian tới. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm khẳng định VN sẵn sàng cung ứng cho thị trường Sri Lanka các sản phẩm có thế mạnh và Sri Lanka có nhu cầu như lương thực, thực phẩm, các loại máy dùng cho nông nghiệp...
Về phần mình, Tổng thống Anura Kumara Dissanayake khẳng định Chính phủ Sri Lanka sẽ tạo thuận lợi và có chính sách ưu đãi cho các doanh nghiệp VN đầu tư, kinh doanh tại Sri Lanka; thúc đẩy hợp tác nông nghiệp công nghệ cao, thích ứng với biến đổi khí hậu và chuyển đổi xanh. Hai nhà lãnh đạo cũng nhất trí tăng cường hợp tác nông nghiệp, kết nối chuỗi cung ứng nông sản, công nghệ bảo quản sau thu hoạch, thủy sản, khoa học - công nghệ, chuyển đổi số, chia sẻ kinh nghiệm về phát triển các mặt hàng chủ lực và triển khai các dự án nghiên cứu, chuyển giao công nghệ cùng có lợi giữa hai nước, hướng đến việc hai nước các dự án có tính biểu tượng.
Hai bên nhất trí đưa hợp tác văn hóa, giáo dục, kết nối và giao lưu nhân dân thành một trụ cột quan trọng của quan hệ song phương. Theo đó, hai bên sẽ mở rộng hợp tác du lịch, nhất là du lịch tâm linh; mở đường bay thẳng giữa hai nước, thúc đẩy hợp tác, liên kết giữa các trường đại học, viện nghiên cứu. Tổng thống Anura Kumara Dissanayake đề nghị VN mở phân hiệu của một số trường đại học lớn tại Sri Lanka.
Về các vấn đề quốc tế, khu vực cùng quan tâm, hai bên nhấn mạnh trong bối cảnh thế giới, khu vực có những biến động phức tạp, VN và Sri Lanka cần tiếp tục phối hợp chặt chẽ trên các diễn đàn đa phương, nhất là tại LHQ, Phong trào Không liên kết và Diễn đàn Phương Nam toàn cầu. Hai bên tái khẳng định tầm quan trọng của việc duy trì hòa bình, ổn định, an ninh và tự do hàng hải và nhấn mạnh tầm quan trọng trong việc giải quyết hòa bình các tranh chấp trên cơ sở tôn trọng và tuân thủ luật pháp quốc tế, đặc biệt là Công ước LHQ về luật Biển (UNCLOS) năm 1982.
Ngay sau hội đàm cấp cao, chứng kiến Lễ trao các văn kiện hợp tác giữa các bộ, ngành hai nước, sáng 8.5 (giờ địa phương), Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Tổng thống Sri Lanka Anura Kumara Dissanayake đã gặp gỡ báo chí.
Trong cuộc gặp gỡ báo chí, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cho biết hai bên đã nhất trí nâng cấp quan hệ lên Đối tác toàn diện; cam kết tiếp tục củng cố và tăng cường hợp tác hữu nghị, xác lập tin cậy chính trị ở mức cao, mở rộng phạm vi và mức độ hợp tác theo hướng toàn diện, thực chất trên tất cả các lĩnh vực.
Hai bên thống nhất tập trung làm sâu sắc hơn hợp tác chính trị, quốc phòng, an ninh trên cơ sở tin cậy, hiểu biết và tôn trọng lẫn nhau, tăng cường hơn nữa trao đổi và tiếp xúc cấp cao, trên tất cả các kênh Đảng, Nhà nước, Quốc hội và giao lưu nhân dân cũng như duy trì đều đặn các cơ chế hợp tác song phương.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm hoan nghênh các hãng hàng không VN mở đường bay thẳng giữa hai nước, đây sẽ là bước đột phá về kết nối, tạo điều kiện thuận lợi để tăng cường hợp tác trên nhiều lĩnh vực.
Bài phát biểu của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm không chỉ đề cập đến các vấn đề an ninh truyền thống và tập trung vào quốc gia, mà còn cả những khía cạnh rộng hơn của an ninh, bao gồm phát triển kinh tế - xã hội và lòng tin chiến lược. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã xác định 3 cuộc khủng hoảng - khủng hoảng trật tự quốc tế, khủng hoảng mô hình phát triển và khủng hoảng lòng tin chiến lược - là những nguồn gốc chính gây bất ổn quốc tế hiện nay.
Để giải quyết những thách thức này, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã đưa ra một số khuyến nghị về hòa bình và thịnh vượng trong khu vực châu Á - Thái Bình Dương, bao gồm việc duy trì trật tự dựa trên luật lệ được xây dựng trong Hiến chương Liên Hiệp Quốc, giữ vững vai trò trung tâm của ASEAN, phát triển các chuẩn mực cho công nghệ mới nổi và tiên tiến, và duy trì các kênh liên lạc mở.
Tuy nhiên, thông điệp chính của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tập trung vào những nguy hiểm của "cạnh tranh không kiểm soát" trên trường quốc tế, điều này có nguy cơ đẩy thế giới đến logic "kẻ mạnh thắng" và khiến thế giới dễ bị leo thang xung đột hơn. Để tránh kết quả này, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh tầm quan trọng của tính minh bạch, tính toàn diện và một cấu trúc khu vực lấy ASEAN làm trung tâm. Tôi phần lớn đồng ý với đánh giá của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm.
Tuy nhiên, một điểm cần được thảo luận thêm là nếu cạnh tranh không kiểm soát thực sự trở thành một đặc điểm ngày càng nổi bật trong đời sống quốc tế, thì câu hỏi quan trọng là làm thế nào để thuyết phục các cường quốc gánh vác trách nhiệm lớn hơn trong việc nuôi dưỡng các cơ chế tin cậy chiến lược. Có lẽ ASEAN có thể đóng vai trò then chốt trong vấn đề này. Nếu vậy, bản thân ASEAN cần phải gánh vác trách nhiệm lớn hơn trong việc duy trì sự thống nhất và tăng cường ảnh hưởng của mình trong việc định hình các quy tắc và chuẩn mực khu vực và quốc tế.
GS Kei Koga (Chương trình các vấn đề toàn cầu và chính sách công, Trường Khoa học xã hội, ĐH Công nghệ Nanyang, Singapore)
Bài phát biểu của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh sự xói mòn của pháp quyền, trật tự kinh tế toàn cầu - yếu tố định hướng mô hình phát triển của đất nước - và sự thiếu tin tưởng giữa các quốc gia.
Chiến lược phòng ngừa rủi ro đang đối mặt với thách thức lớn hơn trong tình hình thế giới hiện nay. Việc Mỹ kiềm chế Trung Quốc không chỉ gia tăng mà còn mang nhiều hình thức khác nhau, vượt ra ngoài việc cân bằng bằng lực lượng quân sự. Trong khi một số hành động của Mỹ, như áp thuế đối với hàng hóa Trung Quốc, đã mở ra những cơ hội mới cho một số nước, thì căng thẳng Mỹ - Trung leo thang tạo áp lực lên tất cả các nước châu Á có thể rơi vào tình thế "chọn phe". Căng thẳng này cũng thách thức sự đoàn kết của ASEAN.
Với sự xói mòn của trật tự kinh tế tự do xoay quanh thương mại tự do đa phương theo WTO, việc một số nước tiếp cận các thị trường lớn, bao gồm Trung Quốc và Mỹ, ngày càng gắn bó chặt chẽ hơn với quan hệ an ninh của đất nước với Mỹ hoặc Trung Quốc.
Tăng trưởng kinh tế ổn định là nguồn gốc quan trọng tạo nên tính chính danh cho nhiều quốc gia châu Á. Việc cân bằng thận trọng giữa nhiều mục tiêu chính sách khiến việc lựa chọn giữa Trung Quốc và Mỹ trở nên khó khăn. Con đường mà VN có nhiều khả năng theo đuổi hơn là tiếp tục xem xét và hoàn thiện chiến lược phòng ngừa rủi ro để đối phó với môi trường bên ngoài mới.
GS Yoichiro Sato (chuyên gia về quan hệ quốc tế, ĐH Ritsumeikan châu Á - Thái Bình Dương, Nhật Bản)
Việc Viện nghiên cứu chiến lược quốc tế (IISS) - cơ quan tổ chức Đối thoại Shangri-La - mong muốn diễn đàn lần này gặp Nhà lãnh đạo VN vì VN rất quan trọng khi đóng vai trò như chìa khóa của khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương (Indo-Pacific). Vận mệnh an ninh của Đông Nam Á phụ thuộc vào VN vì VN nằm ở trung tâm khu vực này. Đó là vì Đông Nam Á nằm ở trung tâm của Indo-Pacific. Điều này có nghĩa là VN là trung tâm của Indo-Pacific.
Khi Đối thoại Shangri-La bàn về an ninh của Indo-Pacific, thì VN là trung tâm. Mặt khác, sự kiện lần này cũng là cơ hội hữu ích để lãnh đạo VN gặp gỡ nhiều đối tác. Đối thoại Shangri-La là một diễn đàn đặc biệt thu hút sự tham dự của nhiều bộ trưởng quốc phòng, đặc biệt là các nước phía Mỹ và các nước Đông Nam Á. Việc lãnh đạo VN tham gia và trình bày chính sách của đất nước các bạn rất quan trọng và có lợi. Các lãnh đạo VN hiện nay rất chủ động và trong thời gian ngắn vừa qua đã gặp gỡ lãnh đạo nhiều nước như Trung Quốc, Nhật Bản và Ấn Độ. Giờ đây, tại Shangri-La, sự hiện diện của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước VN càng được thể hiện rõ nét hơn.
Bài phát biểu dẫn đề của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại Đối thoại Shangri-La cho thấy sự công nhận tầm quan trọng của VN đối với ASEAN, các nước đang phát triển và tất cả các cường quốc vừa và nhỏ đang nỗ lực duy trì quyền tự chủ chiến lược trước sự cạnh tranh chiến lược ngày càng gay gắt giữa Mỹ và Trung Quốc.
Lâu nay, Đối thoại Shangri-La gần như chỉ gây chú ý với thông điệp từ hai cường quốc Mỹ và Trung Quốc. Thông thường, các bài phát biểu của đại diện Washington chỉ trích Bắc Kinh và tập trung vào vấn đề an ninh. Ngược lại, các bài phát biểu của phía Trung Quốc lại chủ yếu hướng đến dư luận trong nước. Nhưng lần này, VN gửi đi nội dung tập trung và nêu rõ những thách thức an ninh khu vực đang phải đối mặt, cũng như các cường quốc vừa và nhỏ đang nỗ lực bảo đảm quyền tự chủ chiến lược.
GS Stephen Robert Nagy (ĐH Cơ Đốc giáo quốc tế - Nhật Bản, học giả tại Viện Nghiên cứu các vấn đề quốc tế của Nhật)
Trước đó, trong khuôn khổ chuyến công tác tham dự Đại hội đồng lần thứ 152 Liên minh Nghị viện thế giới (IPU-152) và tiến hành các hoạt động song phương tại Thổ Nhĩ Kỳ, tối 17.4 theo giờ địa phương, Chủ tịch Quốc hội (QH) Trần Thanh Mẫn và Phu nhân Nguyễn Thị Thanh Nga cùng Đoàn đại biểu cấp cao VN đã gặp gỡ cán bộ, nhân viên Đại sứ quán và cộng đồng người VN tại Thổ Nhĩ Kỳ.
Chủ tịch QH gửi đến Đại sứ cùng cán bộ, nhân viên Đại sứ quán và cộng đồng người Việt ở Thổ Nhĩ Kỳ lời chúc sức khỏe và chúc mừng nồng nhiệt nhất. Chủ tịch QH cũng trân trọng chuyển lời thăm hỏi của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và các lãnh đạo cấp cao của VN tới toàn thể bà con.
Thông tin về tình hình đất nước, Chủ tịch QH cho biết, năm 2025 mặc dù còn nhiều khó khăn, thách thức nhưng đất nước đã đạt được những kết quả nổi bật trên nhiều lĩnh vực. Chủ tịch QH cũng thông tin về những dấu mốc quan trọng của đất nước như: tổ chức thành công Đại hội XIV của Đảng, cuộc bầu cử đại biểu QH khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031; cuộc cách mạng về sắp xếp, tinh gọn tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị.
Chủ tịch QH nhấn mạnh, với những thành tựu của 40 năm đổi mới, đất nước đang nỗ lực, quyết tâm tự tin, tự cường bước vào giai đoạn phát triển mới, với mục tiêu trở thành nước đang phát triển có công nghiệp hiện đại, thu nhập trung bình cao vào năm 2030 và nước phát triển, thu nhập cao vào năm 2045.
Chủ tịch QH mong muốn cộng đồng người Việt tại Thổ Nhĩ Kỳ sẽ luôn đoàn kết, tương trợ lẫn nhau, xây dựng cộng đồng ngày càng vững mạnh, hội nhập tốt, tuân thủ pháp luật nước sở tại và giữ gìn hình ảnh tốt đẹp của người VN; đồng thời tiếp tục gìn giữ và lan tỏa bản sắc văn hóa dân tộc, gìn giữ tiếng Việt, truyền thống gia đình - để thế hệ trẻ dù sinh ra và lớn lên ở nước ngoài vẫn luôn hướng về cội nguồn.
Chủ tịch QH đề nghị Đại sứ quán VN tại Thổ Nhĩ Kỳ tiếp tục quan tâm, góp phần xúc tiến đầu tư của doanh nghiệp hai nước; hỗ trợ bà con xây dựng cuộc sống tốt đẹp tại sở tại; phát huy tốt hơn nữa vai trò là mái nhà chung, nguồn động viên tinh thần, là nơi gắn kết, tập hợp bà con cùng đoàn kết, hướng về quê hương, đất nước.