Ngày 9/4, phiên xét xử vụ án sai phạm trong chuyển nhượng hơn 6.000 m2 đất “vàng” tại 39-39B Bến Vân Đồn do Tập đoàn Cao su Việt Nam quản lý, gây thiệt hại hơn 542 tỷ đồng cho Nhà nước, diễn ra phần tranh luận.
Sau khi nêu quan điểm về vụ án, đại diện VKS đề nghị tòa tuyên phạt bà Nguyễn Thị Như Loan (Tổng giám đốc, nguyên Chủ tịch HĐQT Công ty Quốc Cường Gia Lai) 24-30 tháng tù nhưng cho hưởng án treo về tội Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước gây thất thoát, lãng phí.
VKS xác định, bị cáo dù biết khu đất là tài sản Nhà nước vẫn chuyển tiền, tạo điều kiện cho Lê Y Linh (nguyên Giám đốc Công ty TNHH Việt Tín) và Đặng Phước Dừa (nguyên Chủ tịch HĐQT Công ty cổ phần Việt Tín) mua dự án không qua thẩm định, đấu giá; sau đó nhận chuyển nhượng lại để bán cho đối tác, hưởng lợi 297,8 tỷ đồng. Tuy nhiên, theo VKS, sai phạm của bà Loan xuất phát từ nhận thức pháp luật còn hạn chế; bị cáo đã tích cực khắc phục phần lớn hậu quả nên đề nghị tòa xem xét giảm nhẹ, không cần thiết phải cách ly khỏi xã hội.
Trước đó, cáo trạng truy tố bà Loan ở khoản 3 Điều 219 Bộ luật Hình sự, với khung hình phạt 10-20 năm tù.
Theo VKS, toàn bộ thiệt hại vụ án đã được các bị cáo tự nguyện khắc phục; trong đó có người nộp vượt nghĩa vụ, có người nộp tiền dù không hưởng lợi. Khi đề nghị mức án, cơ quan công tố đã xem xét nhiều tình tiết giảm nhẹ, gồm việc các bị cáo thành khẩn khai báo, ăn năn hối cải, hợp tác với cơ quan tố tụng, nhân thân tốt, nhiều người tuổi cao, có thành tích công tác và phạm tội lần đầu.
Vì vậy, tùy từng trường hợp, VKS đề nghị HĐXX áp dụng khoản 1 hoặc 2 Điều 54 Bộ luật Hình sự để quyết định hình phạt dưới khung hình phạt, hoặc chuyển sang khung liền kề nhẹ hơn. Trong đó, bà Loan được áp dụng khoản 2.
Bị xác định là “khởi nguồn của sai phạm”, ông Lê Quang Thung (nguyên Tổng giám đốc, quyền Chủ tịch HĐQT Tập đoàn Cao su Việt Nam) bị đề nghị 8-9 năm tù về tội Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước gây thất thoát, lãng phí; 6-7 năm tù về tội Nhận hối lộ. Tổng hợp hình phạt, ông Thung bị đề nghị 14-16 năm tù.
Lê Y Linh và Đặng Phước Dừa cùng bị đề nghị mức án tổng hợp 8-10 năm tù về hai tội: Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước gây thất thoát, lãng phí và Đưa hối lộ.
Liên quan vụ án, bà Nguyễn Thị Hồng (cựu Phó chủ tịch UBND TP HCM) bị đề nghị 30-36 tháng tù nhưng cho hưởng án treo về tội Lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ. Cùng tội danh, bà Đào Thị Lan Hương (Giám đốc Sở Tài chính, Ủy viên thường trực Ban chỉ đạo 09 về sắp xếp tài sản Nhà nước) bị đề nghị 3-4 năm tù.
Các bị cáo còn lại bị đề nghị mức án từ án treo 5-6 năm tù.
>> Chi tiết mức án VKS đề nghị đối với 22 bị cáo
VKS: Nhiều cán bộ bị kỷ luật, xử lý hình sự
Khu đất 39-39B Bến Vân Đồn, liền kề quận 1, là tài sản Nhà nước giao cho Tổng cục Cao su (nay là Tập đoàn Công nghiệp Cao su Việt Nam) quản lý từ năm 1976. Sau nhiều lần thay đổi, quyền quản lý khu đất thuộc về Tổng công ty Cao su Đồng Nai và Công ty Cao su Bà Rịa thông qua Công ty TNHH Phú Việt Tín, với tỷ lệ góp vốn lần lượt 72% và 28%.
Theo VKS, thực hiện quyết định của Thủ tướng về sắp xếp lại nhà, đất thuộc sở hữu Nhà nước, Tập đoàn Cao su lập phương án xử lý khu đất, đề xuất hợp khối, chuyển mục đích sang đất ở để xây chung cư cho cán bộ, công nhân viên. Phương án sau đó được UBND TP HCM và Bộ Tài chính chấp thuận.
Tuy nhiên, trong quá trình triển khai, Lê Quang Thung cùng một số cá nhân tại Tập đoàn Cao su và các đơn vị liên quan bị cáo buộc vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước; đưa và nhận hối lộ; lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong thi hành công vụ.
Theo cáo buộc, các sai phạm đã khiến khu đất bị chuyển từ tài sản Nhà nước sang tư nhân trái pháp luật, gây thiệt hại hơn 542 tỷ đồng.
“Hành vi sai phạm không chỉ gây thất thoát tài sản mà còn ảnh hưởng đến trật tự quản lý kinh tế và việc thực hiện chính sách của Nhà nước; nhiều cán bộ đã bị xử lý kỷ luật, truy cứu trách nhiệm hình sự”, đại diện VKS nhận định.
Sai phạm khởi nguồn từ cựu lãnh đạo Cao su Việt Nam
Cơ quan công tố xác định ông Thung là người khởi nguồn sai phạm, trực tiếp thỏa thuận với Linh và Dừa để chuyển nhượng khu đất cho doanh nghiệp tư nhân, trong đó có công ty của bà Loan, không qua thẩm định giá, đấu giá.
Với mục đích thâu tóm khu đất, Linh và Dừa đã hai lần đưa cho ông Thung 300.000 USD và 200.000 SGD; đồng thời hai lần đưa tổng cộng 45 tỷ đồng cho Trần Ngọc Thuận để “cảm ơn”. Ngoài ra, hai bị cáo còn tiếp cận bà Hồng và bà Hương nhằm được giao khu đất cho doanh nghiệp thực hiện dự án.
Dù biết rõ khu đất là tài sản Nhà nước, Linh và Dừa vẫn cùng các cá nhân liên quan hợp thức thủ tục để mua bán không qua thẩm định, đấu giá, gây thiệt hại hơn 542,7 tỷ đồng. Từ giao dịch này, Linh hưởng lợi hơn 60,2 tỷ đồng, Dừa hơn 51,9 tỷ đồng.
Sau khi vụ án bị phát hiện, hai bị cáo còn đưa tiền cho Đoàn Ngọc Phương (Chủ tịch Hội đồng định giá Bộ Tài nguyên và Môi trường) nhằm tác động việc định giá trái quy định. Cơ quan công tố đánh giá hai bị cáo thực hiện sai phạm từ đầu, hưởng lợi lớn và phạm hai tội danh nên cần xử lý nghiêm.
Phiên tòa đang diễn ra phần tranh luận của các luật sư.
Ngày 31/5, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an Tp.Cần Thơ đã tống đạt quyết định khởi tố bị can và bắt tạm giam đối với Huỳnh Hải Đăng (SN 1985; ngụ phường Khánh Hòa, Tp.Cần Thơ) về tội Lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ.
Theo kết quả điều tra, Đăng là công chức địa chính thuộc UBND phường Vĩnh Phước, thị xã Vĩnh Châu, tỉnh Sóc Trăng (nay là phường Vĩnh Phước, Tp.Cần Thơ).
Đăng được phân công nhiệm vụ tiếp nhận hồ sơ và chứng thực hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất; có trách nhiệm tham mưu cho lãnh đạo UBND phường Vĩnh Phước thực hiện các hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất theo quy định.
Trong các năm 2020, 2021, Đăng đã lợi dụng chức vụ, quyền hạn được giao để tiếp nhận và chứng thực 5 hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất không đúng quy định. Hành vi này gây thiệt hại tài sản gần 2,5 tỷ đồng.
Vụ án tiếp tục được Công an Tp.Cần Thơ mở rộng điều tra.
Ngày 28-4, Công an tỉnh Phú Thọ cho biết Cơ quan cảnh sát điều tra Công an tỉnh đã ra quyết định khởi tố vụ án, khởi tố bị can và lệnh bắt tạm giam Hà Văn Hiếu (32 tuổi, ở xã Mai Hạ, cựu nhân viên hỗ trợ kinh doanh của một công ty tài chính) để điều tra về tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản.
Theo cơ quan công an, trong thời gian làm nhân viên hỗ trợ kinh doanh, Hà Văn Hiếu có điều kiện tiếp cận thông tin của nhiều khách hàng và nắm rõ quy trình ký kết hợp đồng online.
Lợi dụng sự thiếu hiểu biết và tâm lý chủ quan của một số người dân, Hiếu đã tiếp cận khách hàng, đưa ra các thông tin gian dối với lý do hỗ trợ làm hồ sơ vay vốn, phát hành thẻ tín dụng hoặc xử lý các thủ tục tài chính khác.
Sau khi tạo được sự tin tưởng, Hiếu yêu cầu khách hàng cung cấp giấy tờ cá nhân, chụp ảnh chân dung, cung cấp các thông tin liên quan, thậm chí mượn điện thoại cá nhân để "hoàn tất thủ tục".
Tuy nhiên sau đó Hiếu tự ý sử dụng thông tin của khách hàng để ký kết các hợp đồng online phát hành thẻ tín dụng, hợp đồng vay tiền đứng tên khách hàng nhưng họ không hề hay biết.
Toàn bộ số tiền trong thẻ tín dụng và số tiền vay được giải ngân đều bị Hiếu chiếm đoạt để sử dụng vào mục đích cá nhân.
Bước đầu, cơ quan điều tra xác định từ năm 2023 - 2026, Hiếu đã sử dụng thông tin của 60 người để thiết lập nhiều hợp đồng tín dụng trái phép, chiếm đoạt hơn 1,8 tỉ đồng.
Hiện vụ án đang được Phòng Cảnh sát hình sự Công an tỉnh Phú Thọ tiếp tục điều tra, mở rộng.
Ngày 2/4, Cục Cảnh sát phòng chống tội phạm về môi trường (C05 Bộ Công an) phối hợp cùng Văn phòng Cơ quan cảnh sát điều tra (C01) tiếp tục làm rõ hành vi sai phạm của ông Hoàng Văn Thức, cựu Cục trưởng Môi trường, Bộ Nông nghiệp và Môi trường; Trần Thị Minh Hương, Giám đốc Trung tâm Quan trắc môi trường miền Bắc (Trung tâm NCEM).
Ông Thức, bà Hương cùng 11 người khác đang bị điều tra trong vụ án Vi phạm quy định về đấu thầu gây hậu quả nghiêm trọng, Đưa hối lộ, Nhận hối lộ, Lợi dụng chức vụ quyền hạn trong khi thi hành công vụ và Làm giả tài liệu của cơ quan, tổ chức.
Theo điều tra, trung tâm NCEM là đơn vị được giao quản lý các trạm quan trắc môi trường nước. Ông Thức khi là Phó tổng cục trưởng Tổng cục Môi trường đã chỉ đạo bà Hương và cấp dưới cung cấp thông tin nội bộ, tạo điều kiện cho liên danh Công ty Seiki và Công ty Toàn Cầu chuẩn bị hồ sơ, tham gia đấu thầu từ rất sớm.
Công an xác định ông Thức còn trực tiếp tham gia điều phối, dàn xếp để các doanh nghiệp này liên danh với nhau nhằm hợp thức hóa năng lực, đảm bảo khả năng trúng thầu. Qua đó các dự án lớn đã được triển khai như Đầu tư xây dựng mạng lưới quan trắc môi trường không khí giai đoạn một và dự án Nâng cấp hệ thống quan trắc môi trường giai đoạn một.
Với vai trò là người đứng đầu ban quản lý dự án, ông Thức đã trực tiếp chỉ đạo, "đạo diễn" toàn bộ quá trình đấu thầu. Ở cấp tiếp theo, bà Hương là người tổ chức thực hiện, chỉ đạo cấp dưới cung cấp thông tin nội bộ về danh mục thiết bị, cấu hình kỹ thuật, giá dự toán, cho doanh nghiệp tiếp cận từ sớm.
Gài tiêu chí kỹ thuật, dựng 'hàng rào' loại đối thủ
Như vậy, nhóm này đã can thiệp vào nhiều bước của đấu thầu. Khi tổ chức mời thầu, do công ty Toàn Cầu không đủ năng lực thực hiện độc lập, ông Thức đã chỉ đạo liên danh với Công ty Seiki nhằm hợp thức hóa hồ sơ. Cục trưởng còn cho gài nhiều tiêu chí để chỉ có liên danh Công ty Seiki - Công ty Toàn Cầu mới đáp ứng được. Các tiêu chí này đã trở thành hàng rào kỹ thuật khiến các doanh nghiệp khác không thể tham gia hoặc không đủ điều kiện trúng thầu.
Theo cơ quan điều tra, ngay từ đầu nhóm doanh nghiệp và quan chức Nhà nước đã đặt vấn đề về "chi %". Đậu Tuấn Anh, Chủ tịch Công ty Seiki và Lê Đức Chiến, Chủ tịch Công ty Toàn Cầu, đã gặp và thống nhất với ông Thức sẽ chi 8% giá trị trước thuế của gói thầu để được tạo điều kiện trúng.
Sau đó, Thức chỉ đạo bà Hương tạo điều kiện để liên danh này tham gia và trúng cả 3 gói thầu. Kết quả, cả ba gói thầu lớn đều chỉ có liên danh Công ty Seiki - Công ty Toàn Cầu tham gia và trúng thầu với tổng giá trị hơn 473 tỷ đồng.
Sau khi trúng thầu và được thanh toán, các doanh nghiệp đã "lại quả" cho ông Thức 34,9 tỷ đồng; bà Hương 6,4 tỷ. Ngoài ra, một số cá nhân khác cũng được chi tiền để tạo điều kiện trong quá trình thực hiện dự án. Các khoản tiền này được chi nhiều lần, gắn với tiến độ thanh toán hợp đồng, nhằm tránh bị phát hiện.
Gần 160 trạm quan trắc môi trường bị can thiệp, sửa số liệu
Trước đó, C05 cho biết đã phối hợp khởi tố 74 bị can về 10 tội danh trong các vụ án khác nhau. Họ là cán bộ, lãnh đạo trong cơ quan quản lý nhà nước về môi trường và thuộc 59 doanh nghiệp xả thải, lắp đặt thiết bị quan trắc trên cả nước.
Khám xét hơn 300 trạm quan trắc môi trường từ các chủ nguồn thải, công an phát hiện có gần 160 trạm bị can thiệp, chỉnh sửa số liệu. Khi chỉ số ô nhiễm vượt ngưỡng, báo đỏ thì nhà máy sẽ bị ngừng hoạt động sản xuất nên các doanh nghiệp đã tìm mọi cách để duy trì chỉ số cho đạt ngưỡng.