Ánh mặt trời le lói xuyên qua lớp khói mù dày đặc, còn không khí nồng nặc mùi gỗ cháy. Nhiều người dân New York ngày 17/7 phải đeo khẩu trang khi ra đường trong bối cảnh chất lượng không khí giảm mạnh do ảnh hưởng từ cháy rừng dữ dội ở Canada, quốc gia láng giềng với Mỹ.
Nhiều khu vực tại Canada đang hứng chịu hiện tượng vòm nhiệt, gây ra hàng loạt vụ cháy rừng nghiêm trọng. Chỉ riêng tại khu vực phía tây bắc tỉnh Ontario, giới chức đã ghi nhận tổng cộng 128 đám cháy rừng hoành hành, khiến người dân nhiều thị trấn phải sơ tán và bầu trời thành phố Montreal chuyển sang màu vàng.
Khói cháy rừng đã lan xuống phía nam, tới tận thành phố New York, bao phủ khắp một vùng rộng lớn ở Mỹ, thậm chí vượt ra ngoài Đại Tây Dương.
Cơ quan Thời tiết Quốc gia Mỹ đã ban hành cảnh báo về chất lượng không khí do mức độ ô nhiễm gia tăng. Thị trưởng New York Zohran Mamdani khuyến khích người dân ở trong nhà.
“Mọi người dân New York đều nên thực hiện các biện pháp phòng ngừa, hạn chế thời gian ở ngoài trời, đặc biệt là vận động mạnh”, ông nói.
Quan chức này cho biết chính quyền đã phát miễn phí khẩu trang KN95 tại hàng trăm địa điểm trên khắp thành phố, trong đó có thư viện, đồn cảnh sát và trạm cứu hỏa.
Văn phòng quản lý tình trạng khẩn cấp ở New York hôm 16/7 khuyến cáo người dân không nên ở ngoài trời quá một giờ.
“Hãy lắng nghe cơ thể của mình”, cơ quan này viết trên mạng xã hội. “Nếu bị chảy nước mắt, rát họng hoặc khó thở, hãy giảm bớt hoạt động thể chất và vào trong nhà”.
John, 31 tuổi và mắc bệnh hen suyễn, đeo khẩu trang khi ra ngoài để có thể làm công việc bảo vệ cho một đoàn kịch ở Quảng trường Thời đại. Chủ của anh khuyến khích nhân viên không làm việc quá sức và nghỉ giải lao ở bên trong nhà hát để hít thở không khí trong lành.
“Tuy nhiên, cuối cùng chúng tôi vẫn phải ra ngoài trời”, John nói. “Có thể ngửi thấy rõ mùi như giấy cháy trong không khí”.
Bên cạnh John là một nhóm phụ nữ đang bán vé xem kịch Broadway. “Họ phải phát áp phích quảng cáo cùng những thứ khác trên vỉa hè và ở ngoài này cả ngày mà không có biện pháp bảo vệ nào”, anh nói.
Tình trạng ô nhiễm khói càng trở nên trầm trọng hơn do nhiệt độ tăng cao, trong đó nhiệt độ ở New York đã vượt 32,2 độ C. Tại các khu vực khác ở Mỹ, hiện tượng “vòm nhiệt” khiến khối không khí đầy khói bị giữ lại. Do nằm gần các đám cháy rừng ở Canada, thành phố Detroit hiện ghi nhận mức độ ô nhiễm không khí tồi tệ nhất thế giới.
Rachel Smalter Hall, biên tập viên tại một nhà xuất bản sách, được bác sĩ trị liệu nhắn tin để trao đổi xem có nên gặp mặt trực tiếp như đã hẹn hay không, do chất lượng không khí giảm mạnh. Hall cho biết mình bị hen suyễn và rất dễ bị viêm phế quản nếu không cẩn thận.
“Tôi nhận thấy mắt mình cay xè khi ra ngoài”, bà mẹ hai con này cho hay. Cô cùng đứa con gái nhỏ phải đeo khẩu trang khi đi đến cửa hàng Sephora tại Trung tâm Thương mại Thế giới để thử mỹ phẩm.
Hall rất lo lắng cho các con của mình. Hiện tượng bầu trời chuyển màu do ô nhiễm không khí đang ngày càng xuất hiện thường xuyên hơn, khiến cô cảm thấy “thật sự lo ngại” về chất lượng không khí, sức khỏe của mọi người và Trái Đất trong tương lai.
Aaron Freedman, nghiên cứu sinh chuyên ngành lịch sử Mỹ, vẫn giữ một chiếc khẩu trang N95 từ hồi đại dịch Covid-19 và đã đeo nó khi đi bộ đến gặp mẹ để ăn trưa ở Brooklyn.
Đêm trước, anh nhìn thấy mọi người đeo khẩu trang và ngửi thấy “mùi cháy rừng nồng nặc”, nên quyết định làm theo.
Khói khiến Freedman, người gốc New York, nhớ đến California, nơi thường xuyên xảy ra cháy rừng. Anh nhớ lần duy nhất New York trải qua tình trạng tương tự là vào tháng 6/2023, khi một vụ cháy rừng khác ở Canada khiến không khí tại thành phố trở nên độc hại và bầu trời chuyển sang màu cam.
“Chuyện này chưa từng xảy ra trong quãng thời gian tôi lớn lên”, Freedman, 34 tuổi, nói. “Biến đổi khí hậu thật tồi tệ.”
Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian được cho là đã nộp đơn xin từ chức lên Văn phòng Lãnh tụ tối cao Mojtaba Khamenei trong ngày 31.5.
Theo báo điện tử Iran International có trụ sở tại London (Anh), trong thư, ông Pezeshkian nhấn mạnh rằng tổng thống và chính phủ đã bị loại khỏi quá trình ra quyết định lớn và quan trọng của đất nước, và khoảng trống được tạo ra đã cho phép các phái cứng rắn trong IRGC kiểm soát mọi công việc.
Báo này dẫn nguồn tin cho biết ông Pezeshkian nói rằng dưới hoàn cảnh như vậy, ông không thể điều hành chính phủ và thực hiện bổn phận chính thức nên đã đề nghị từ chức ngay lập tức.
Hiện chưa rõ Lãnh tụ tối cao Mojtaba Khamenei có chấp nhận cho Tổng thống Pezeshkian từ chức hay không, song nội dung của bức thư cho thấy rạn nứt sâu sắc ở cấp quyền lực cao nhất.
Trong một bài đăng trên mạng xã hội X sau đó, Phó ban truyền thông Văn phòng Tổng thống Iran Mehdi Tabatabaei bác bỏ thông tin ông Pezeshkian xin từ chức, gọi đây là "chiêu trò truyền thông" của một số hãng nước ngoài, theo hãng thông tấn Anadolu của Thổ Nhĩ Kỳ.
"Ông Pezeshkian sẽ không từ bỏ nhiệm vụ phục vụ nhân dân Iran và Iran sẽ không rút khỏi con đường thống nhất và đoàn kết", ông Tabatabaei viết. Vị quan chức còn bổ sung rằng những người tìm cách gây ảnh hưởng sự thống nhất quốc gia của Iran một lần nữa "ôm giấc mộng đó xuống mồ".
Thông tin nói trên xuất hiện trong bối cảnh Iran và Mỹ đang tiếp tục đàm phán nhằm chấm dứt xung đột kéo dài từ ngày 28.2. Hai bên ngừng bắn từ ngày 8.4 nhưng vẫn xảy ra một số đợt tấn công qua lại bất chấp tiến trình đối thoại.
Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi ngày 31.5 nói với truyền thông nhà nước rằng việc trao đổi liên lạc với Mỹ vẫn đang diễn ra và lưu ý không thể đánh giá những suy đoán trong quá trình đàm phán cho đến khi đạt kết quả rõ ràng, theo Reuters.
Vụ cháy quán pub Na Ladprao ở phía bắc thủ đô Bangkok của Thái Lan đêm qua, rạng sáng nay đã khiến 27 người thiệt mạng và 63 người bị thương với nhiều người bị bỏng nặng, trong đó có cả chủ cơ sở này.
Giới chức Thái Lan cho biết ngọn lửa bùng lên gần sân khấu và nhanh chóng lan lên trần nhà, tạo ra màn khói độc dày đặc bao phủ khắp khu vực. Một nhạc công biểu diễn tại quán kể rằng đã nhìn thấy khói bốc lên từ cầu dao gần sân khấu trước khi mất điện.
Theo nhạc công này, một tiếng nổ vang lên, khói dày đặc nhanh chóng bao trùm khắp quán. Nhiều người bên trong khi nhìn thấy đám cháy đã hoảng loạn tìm cách thoát ra ngoài bằng lối thoát hiểm.
Tuy nhiên, có thể do tầm nhìn kém vì lớp khói dày, hầu hết họ lại chạy nhầm vào nhà vệ sinh gần lối thoát hiểm và tử vong tại đó. Thông tin từ lực lượng cứu hỏa cho thấy họ tìm thấy khoảng 12 thi thể bên trong nhà vệ sinh này.
Các nhân viên pháp y khi điều tra hiện trường cũng phát hiện một số nạn nhân được tìm thấy gần lối thoát hiểm bên trái của cửa hàng. Những người này dường như gặp vật cản trong đường thoát hiểm.
Khaosod dẫn lời giới chức Thái Lan cho biết họ đã phát hiện những chiếc bàn bán kẹo chắn ngay lối thoát hiểm ở đây. Khu vực vốn nhỏ hẹp này cũng có nhiều chướng ngại vật cản đường.
Theo sơ đồ quán pub và kết quả điều tra sơ bộ, Na Ladprao có hai lối thoát hiểm bên trong quán. Một lối thoát hiểm còn lại là cánh cửa nằm gần nhà bếp, chủ yếu được nhân viên sử dụng.
Giới chức đang xác minh giấy phép xây dựng của quán pub này cũng như đánh giá kết cấu, các biện pháp an toàn của tòa nhà, trong đó có hệ thống thoát hiểm.
"Trong cuộc kiểm tra hồi tháng 4, quán có các lối thoát hiểm, đèn chiếu sáng khẩn cấp và bình chữa cháy ở nhiều vị trí theo quy định của pháp luật. Tuy nhiên, tình hình thực tế khi sử dụng lại không được như lúc giới chức đi kiểm tra", Thống đốc Bangkok Chadchart Sittipunt nói.
Ông Chadchart nhắc tới các chướng ngại vật ở lối thoát hiểm như bàn bán kẹo hay đồ đạc. Ông nói thêm một số người lúc đó cũng đang đứng uống rượu bên ngoài, phần nào cản trở nạn nhân bên trong thoát hiểm.
Thống đốc Bangkok đánh giá đám cháy lan rất nhanh, nhất là khu vực trần nhà và nơi có nhiều nội thất trang trí bên trong. Bàn ghế tại hiện trường không bị cháy nghiêm trọng, nên khói có thể là yếu tố chính khiến nhiều nạn nhân bị ngạt và tử vong.
"Chúng ta cần kiểm tra xem các địa điểm kiểu này có sử dụng vật liệu dễ cháy hay dễ gây ra khói khi cháy hay không", ông Chadchart nói.
Thái Lan từng chứng kiến một số thảm kịch tương tự, trong đó có vụ hỏa hoạn tại một quán rượu ở miền đông nước này khiến 14 người chết năm 2022. Một hộp đêm tại Bangkok cũng bị cháy trong sự kiện đón giao thừa ngày 1/1/2009, khiến 66 người thiệt mạng và hơn 200 người bị thương.
"Tập đoàn quốc phòng nhà nước Ukroboronprom đã bố trí kho đạn ở thành phố Vyshneve, bất chấp luật pháp và Bộ tư lệnh Tối cao quân đội Ukraine đã cấm điều này", Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky cho biết hôm 11/7 và tuyên bố các lãnh đạo doanh nghiệp sẽ phải chịu trách nhiệm hình sự.
Tập đoàn Công nghiệp Quốc phòng Ukraine (Ukroboronprom) là nhà sản xuất vũ khí lớn nhất của nước này, cũng là một trong 50 doanh nghiệp lớn nhất thế giới trong lĩnh vực công nghiệp vũ khí. Ukroboronprom quản lý nhiều công ty phụ trách phát triển, sản xuất, bán hàng, sửa chữa, hiện đại hóa vũ khí và đạn dược, cũng như hợp tác kỹ thuật quân sự với nước ngoài.
Cơ quan An ninh Ukraine (SBU) đã xác định những người chịu trách nhiệm, trong đó có lãnh đạo hai công ty thuộc Ukroboronprom. Các phó giám đốc tập đoàn và một số quan chức khác cũng đang bị điều tra, danh tính của họ chưa được công bố.
Tổng thống Zelensky yêu cầu SBU phối hợp với lực lượng hành pháp để điều tra, kêu gọi các doanh nghiệp quốc phòng Ukraine không để tái diễn sự việc tương tự. "Chúng ta có những quy định về địa điểm phù hợp để cất trữ vũ khí và đạn dược, phải đảm bảo không có khu dân cư gần đó. Quá trình khôi phục thiệt hại phải diễn ra nhanh hơn, không chỉ riêng Vyshneve", ông cho hay.
Tuy nhiên, Tổng thống Zelensky và giới chức Ukraine chưa công bố những vũ khí nào được cất giữ tại nhà kho ở Vyshneve.
"Vẫn còn rất nhiều việc phải giải quyết. Chúng tôi không chỉ khắc phục hậu quả của trận tập kích mà còn phải xây dựng lại từng ngôi nhà, con phố và trả lại cho người dân cuộc sống bình thường lẫn cảm giác an toàn", tỉnh trưởng Kiev Mykola Kalashnyk nói hôm 11/7.
Quân đội Nga hôm 6/7 tập kích hàng loạt mục tiêu ở thủ đô Kiev và tỉnh cùng tên, trong đó có Nhà máy Chế tạo máy Zhulyany (Vizar) tại thành phố Vyshneve. Đây được cho là nơi sản xuất linh kiện cho tên lửa diệt hạm R-360 Neptune, cũng như tên lửa 5V55 và 48N6 cho tổ hợp phòng không S-300.
Video được người dân Vyshneve ghi hình cho thấy quầng lửa lớn bốc lên từ khu vực nhà máy Vizar, kèm theo hàng loạt vụ nổ thứ cấp và nhiều mảnh vỡ bắn ra xung quanh. Ít nhất hai vật thể phóng lên từ hiện trường rồi lao xuống khu chung cư ở khá xa, dường như là tên lửa bị kích hoạt do vụ nổ.
Gần 500 cư dân tại Vyshneve đã phải sơ tán do nguy cơ tiếp tục xảy ra nổ thứ cấp. Thủ tướng Yuliia Svyrydenko cho biết khoảng 130.000 m2 nhà dân đã bị hư hỏng, thêm rằng đây là thiệt hại lớn nhất đối với các khu dân cư tại Ukraine kể từ khi xung đột bùng phát.
Cơ quan Ứng phó Tình trạng Khẩn cấp Ukraine phải điều động 300 nhân viên tới hiện trường để giải quyết hậu quả.
Igor Mosiychuk, cựu nghị sĩ quốc hội Ukraine, cho biết tên lửa Nga đã đánh trúng "kho chứa đạn chùm và đạn pháo chứa uranium nghèo", khẳng định vật liệu này không gây ra mức phóng xạ nguy hiểm nhưng đã làm các vụ nổ trở nên mạnh hơn.
Theo ông Mosiychuk, cư dân địa phương được yêu cầu ở trong nhà và đóng kín cửa sổ sau vụ tấn công. "Tôi không biết tên khốn nào đã cho phép đặt kho đạn ở ngoại ô Kiev", cựu nghị sĩ Ukraine cho hay và kêu gọi cách chức Bộ trưởng Quốc phòng Mykhailo Fedorov.
