Thế giới sắp ‘bắt đáy’ vàng?

Theo Hãng tin AFP, trong cuộc phỏng vấn được Điện Kremlin công bố ngày 28-6, Tổng thống Nga Vladimir Putin thừa nhận nước này đang đối mặt với tình trạng "thiếu hụt nhất định" về nhiên liệu, sau các đợt tấn công liên tiếp của Ukraine.

"Đối với các cuộc tấn công nhằm vào cơ sở hạ tầng trọng yếu nói chung và hạ tầng năng lượng nói riêng, dĩ nhiên những cuộc tấn công này tạo ra vấn đề. Điều đó là hiển nhiên" - ông Putin nói.

Nhà lãnh đạo Nga thông tin: "Hiện chúng tôi ghi nhận sự thiếu hụt nhất định, nhưng tình hình chưa đến mức nghiêm trọng".

Ông Putin cho biết nhiệm vụ trước mắt là tăng cường năng lực phòng không của Nga và bảo đảm nguồn cung nhiên liệu, đặc biệt là cho bán đảo Crimea.

Trong cuộc phỏng vấn, nhà lãnh đạo Nga cũng cho biết ông đang chờ các nhà đàm phán Mỹ đến Matxcơva để thảo luận về việc chấm dứt cuộc chiến ở Ukraine, một khi Washington không còn tập trung quá nhiều vào xung đột ở Trung Đông.

Trước đó, ngày 26-6, chính quyền tại bán đảo Crimea (Nga sáp nhập năm 2014) đã ban bố tình trạng khẩn cấp do thiếu nhiên liệu và mất điện, sau các cuộc tấn công của Ukraine vào những tuyến hậu cần và cơ sở dầu mỏ.

Theo Hãng tin AFP, ngày 28-6, Bộ Tư lệnh miền nam của Mỹ (SOUTHCOM) cho biết các quân nhân nước này đã bắt đầu đến Venezuela để hỗ trợ mở rộng năng lực hoạt động của sân bay và khôi phục một cảng biển trọng yếu, nhằm phục vụ công tác cứu trợ sau động đất.

Sân bay quốc tế Simon Bolivar - phục vụ thủ đô Caracas của Venezuela - đã mở cửa trở lại một phần từ ngày 27-6 sau khi bị hư hại trong trận động đất kép xảy ra hôm 24-6.

SOUTHCOM thông tin khoảng 100 thành viên lực lượng không quân có chuyên môn về quản lý, vận hành sân bay cùng các thiết bị liên quan đã đến Venezuela trong ngày 28-6 để hỗ trợ chính quyền địa phương "mở rộng luồng giao thông hàng không quan trọng đến và đi".

SOUTHCOM cũng cho biết khoảng 130 lính thủy đánh bộ Mỹ dự kiến sẽ đến cảng La Guaira, một trong những nơi chịu thiệt hại nặng nề nhất do động đất, để giúp khôi phục hoạt động của cảng, qua đó tạo điều kiện đưa hàng cứu trợ và các thiết bị thiết yếu bằng đường biển đến những vùng bị ảnh hưởng nghiêm trọng nhất của Venezuela.

Ngày 28-6, Chủ tịch Quốc hội Venezuela Jorge Rodriguez cập nhật ít nhất 189 tòa nhà đã bị sập hoàn toàn tại Venezuela do động đất kép xảy ra hôm 24-6, theo Hãng tin AFP.

"Có tổng cộng 774 tòa nhà bị sập, trong đó 189 tòa bị sập hoàn toàn" - ông Rodriguez phát biểu khi công bố báo cáo đánh giá thiệt hại mới nhất về hai trận động đất.

Ông thông tin số người thiệt mạng do động đất tại nước này đã tăng lên 1.450 người.

Liên hợp quốc ước tính khoảng 50.000 người đang mất tích sau động đất.

Theo phóng viên TTXVN tại Thái Lan, ông Chadchart Sittipunt đã tuyên bố chiến thắng trong cuộc bầu cử Thống đốc Bangkok tổ chức ngày 28-6, sau khi kết quả không chính thức vào tối cùng ngày cho thấy ông đang hướng tới chiến thắng áp đảo trong nhiệm kỳ thứ hai và tiếp tục hành trình chính trị từ một chuyên gia kỹ thuật giao thông tới bộ trưởng nội các rồi nhà lãnh đạo của thủ đô đất nước chùa vàng.

Theo kết quả kiểm phiếu không chính thức mới nhất, ông Chadchart đã giành được hơn 1,4 triệu phiếu bầu, tương đương 94,99% số phiếu đã được kiểm đếm, bỏ xa đối thủ gần nhất của mình là bà Mallika Boonmeetrakool Mahasuk, người nhận được hơn 288.000 phiếu bầu.

Kết quả này cho phép ông Chadchart có thêm 4 năm để chứng minh liệu mô hình quản lý đô thị thực tiễn, dựa trên dữ liệu của ông từ nhiệm kỳ một, có thể tiếp tục giải quyết các vấn đề lâu dài của Bangkok - từ lũ lụt và tắc nghẽn giao thông đến bất bình đẳng, y tế công cộng và chất lượng cuộc sống - hay không.

Phát biểu tối 28-6, ông Chadchart bày tỏ cảm ơn tới cử tri Bangkok đã nhiệt tình hưởng ứng cuộc bầu cử, đồng thời thừa nhận nhiệm vụ phía trước sẽ khó khăn hơn nhiệm kỳ đầu tiên của ông vì kỳ vọng của công chúng đã tăng lên và điều kiện toàn cầu cũng như công nghệ đang thay đổi nhanh chóng.

Theo phóng viên TTXVN tại Đức ngày 28-6, khoảng 630 hành khách đã bị mắc kẹt nhiều giờ trên một đoàn tàu mất điện và không có điều hòa tại huyện Prignitz, bang Brandenburg của nước này, sau khi một cái cây đổ vào đường dây điện trên cao do ảnh hưởng của dông bão xảy ra tối 27-6 theo giờ địa phương.

Giám đốc Cơ quan Cứu hỏa huyện Prignitz Christian Reisinger cho biết sự cố xảy ra đối với đoàn tàu của hãng đường sắt của Cộng hòa Séc đang chạy tuyến Hamburg-Praha. Tình trạng mất điện đã khiến đầu máy ngừng hoạt động, đồng thời hệ thống điều hòa không khí và cửa tàu cũng không thể vận hành.

Ngày 28-6, Tổ chức Y tế thế giới (WHO) cho biết hơn 1.300 trường hợp tử vong tại châu Âu kể từ ngày 21-6 có liên quan đến đợt nắng nóng đang thiêu đốt "lục địa già".

Trong bài đăng trên X, Tổng giám đốc WHO Tedros Ghebreyesus cho biết châu Âu là lục địa nóng lên nhanh nhất trên Trái đất, với tốc độ nóng lên gấp đôi mức trung bình toàn cầu.

Ông nhấn mạnh 150 triệu người đang sống trong điều kiện nắng nóng cực độ, hàng trăm người tử vong, trường học đóng cửa, lưới điện đang quá tải. Theo đó, hơn 1.300 ca tử vong đã được ghi nhận kể từ ngày 21-6 liên quan đến nhiệt độ cao ở châu Âu.

Người đứng đầu WHO cho biết do biến đổi khí hậu và sự nóng lên toàn cầu, hiện tượng sóng nhiệt "chỉ xảy ra một lần trong thế hệ" đang diễn ra gần như hằng năm, trong khi nhà cửa, nơi làm việc và trường học ở châu Âu không được xây dựng để chịu được nhiệt độ này.

Tổng giám đốc Ghebreyesus khuyến nghị các quốc gia châu Âu thực hiện các kế hoạch hành động về sức khỏe liên quan đến nắng nóng.

Tin Gốc: Tuổi Trẻ

Ông Karl Arps, 72 tuổi, đang đóng vai một bệnh nhân bị đau tim trong tiết dạy thực hành cho các sinh viên cấp cứu y tế (EMT) hôm 25/3 tại Trường cao đẳng Kỹ thuật Fox Valley ở Appleton, Wisconsin thì bất ngờ bị nhồi máu cơ tim dẫn đến ngừng tuần hoàn, truyền thông Mỹ ngày 4/5 đưa tin.

Ông Arps kể ban đầu ông thấy hơi mệt, nhưng nghĩ đó là do tuổi tác và cố gắng tiếp tục bài giảng. Một lúc sau, ông bắt đầu thở hổn hển rồi lịm đi, nhưng các sinh viên vẫn tưởng thầy đang giả vờ đóng vai bệnh nhân.

"Tôi nghe thấy tiếng thầy thở như tiếng ngáy. Lúc đó tôi nghĩ rằng: 'À, đây là một triệu chứng mới'", Logan Lehrer, 26 tuổi, lính cứu hỏa đang theo học lớp EMT, nói. "Khoảng 10 giây trôi qua, tôi cảm thấy bất an, nhận ra đây không phải kịch bản, mà mọi chuyện đang diễn ra rất thực".

Các sinh viên lập tức gọi một giảng viên khác tới hỗ trợ. Họ đưa ông rời khỏi mô hình xe cứu thương và đặt xuống sàn nhà, bởi kỹ thuật hồi sức tim phổi (CPR) cần thực hiện trên bề mặt cứng.

Các sinh viên thay nhau ép tim ngoài lồng ngực, số khác đi lấy máy khử rung tim tự động (AED) và gọi cấp cứu. Những người còn lại dọn dẹp xung quanh để lấy chỗ cho nhân viên y tế chuyên nghiệp đến.

"Lúc đó chúng tôi chỉ hành động theo bản năng", Sofie DeValk, 21 tuổi, người trực tiếp cắt áo của thầy Arps và kiểm tra các dấu hiệu sinh tồn, cho biết. "Bạn đọc về ngừng tuần hoàn, học về nó trên giấy tờ, nhưng một khi tận mắt chứng kiến, tôi cảm nhận được tình huống này cực kỳ khẩn cấp".

Các sinh viên đã tuân thủ đúng quy trình mà ông Arps từng dạy mang tên "Chuỗi sống còn". Đến khi nhân viên y tế đến nơi, ông Arps đã có mạch trở lại.

"Các em đã làm đúng từng phút một", ông Arps nói. "Đúng như những gì các em được đào tạo".

Lúc tim ông ngừng đập, buổi học chỉ còn khoảng 30 phút nữa là kết thúc. "Nếu trễ nửa tiếng nữa, tôi đã trên đường lái xe về nhà rồi", ông nói. "Nếu chuyện đó xảy ra lúc ấy thì coi như tôi đã chết".

Ông được đưa đi cấp cứu và chuyển thẳng vào phòng can thiệp tim mạch tại Trung tâm Y tế Khu vực ThedaCare Appleton, nơi các bác sĩ thực hiện phẫu thuật bắc cầu mạch vành. Trước khi phát bệnh, ông không có tiền sử bệnh tim hay từng xuất hiện triệu chứng mắc bệnh.

Theo Hội Chữ thập đỏ Mỹ, tỷ lệ sống sót sau các vụ ngừng tuần hoàn ngoài bệnh viện chỉ là 10%.

"Tôi đã làm nghề này 25 năm và số người tôi biết có thể sống sót sau chuyện này chỉ đếm trên đầu ngón tay", ông Arps chia sẻ.

Lớp học EMT của Arps diễn ra ba lần một tuần, mỗi buổi bốn tiếng, kết hợp giữa bài giảng lý thuyết và thực hành kỹ năng cấp cứu, chăm sóc chấn thương và các kỹ năng cứu sinh.

"Lớp học kết hợp mọi kiến thức vì bạn sẽ không bao giờ đoán được mình sẽ gặp tình huống gì trên xe cứu thương", ông nói.

Lớp học bắt đầu từ tháng 9/2025 và các học viên dự kiến tốt nghiệp trong tháng này. Ông cảm thấy biết ơn vì sự cố xảy ra trong căn phòng đầy những người được đào tạo để ứng phó với tình huống khẩn cấp. Arps và các sinh viên hy vọng câu chuyện này sẽ củng cố tầm quan trọng của việc học CPR đối với mọi người.

"Nếu các em không học CPR, giờ này mọi người đang bàn về đám tang của tôi chứ không phải về cuộc sống của tôi", ông Arps nói. "Nó sẽ khắc sâu trong tâm trí tôi mãi mãi. Tôi không biết cảm ơn các em bao nhiêu cho đủ".

Ông Arps đang hồi phục tốt sau phẫu thuật và bắt đầu quá trình phục hồi chức năng tim mạch. Ông đã quay lại trường thăm sinh viên và đồng nghiệp hai lần kể từ khi phẫu thuật xong. Tình cảm của mọi người khiến ông rất xúc động.

"Tôi đã rơi nước mắt khá nhiều khi thấy mọi người trong lớp", ông nói. "Tôi chưa bao giờ nhận ra mình đã chạm đến cuộc đời của biết bao nhiêu người trong sự nghiệp của mình".

Các học viên cảm thấy nhẹ nhõm khi gặp lại thầy Arps. "Thật an lòng khi biết rằng chúng tôi đã tạo ra tác động thay đổi cuộc đời của ai đó", DeValk nói. "Thật tuyệt vời khi thấy thầy đã có thể đứng vững và đi lại được", Lehrer bày tỏ.

Đối với ông Arps, sự nghiệp làm nhân viên cấp cứu rất viên mãn, nhưng việc làm thầy giáo cũng ý nghĩa không kém, thậm chí còn hơn. "Các học viên thực sự học được kiến thức từ tôi", ông nói. "Các em đã đưa những kiến thức đó vào thực tiễn".

Tin Gốc: Vnexpress

Rất lâu trước khi có mạng xã hội và ống kính máy ảnh, Trung Quốc cổ đại đã có những "thợ săn tin". Vào thời đó, chuyện phiếm không chỉ là những lời bàn tán vu vơ, nó tạo thành một mạng lưới thông tin không chính thức.

Vào thời Đông Hán (25-220), triều đình lập Ngự sử đài, cơ quan có nhiệm vụ giám sát hành vi của quan lại. Các ngự sử sẽ theo dõi những hành vi sai trái của quan viên như ngoại tình, lơ là nhiệm vụ, trốn thuế và tham nhũng để báo cáo với hoàng đế.

Đến thời nhà Đường (618-907), cơ quan này giống như một đơn vị tình báo, chia thành Tả đài và Hữu đài. Tả đài theo dõi các quan chức và quân đội tại kinh đô, trong khi Hữu đài thu thập báo cáo từ các tỉnh, kể cả chuyện kỳ quái ở địa phương.

Tin tức thu thập được có thể làm tiêu tan sự nghiệp của một viên quan và hủy hoại uy tín của cả gia tộc. Một trường hợp thường được nhắc đến là Hứa Kính Tông, đại thần nhà Đường, người đã gả con gái út cho con trai một thủ lĩnh bộ lạc để đổi lấy sính lễ hậu hĩnh. Khi ngự sử phát hiện và tâu lên hoàng đế, nhà vua coi cuộc hôn nhân là sự xúc phạm đến thể diện triều đình và giáng chức Hứa.

Thời nhà Tống (960-1279), một số sĩ tử và học giả trượt khoa cử không cam lòng để tài năng bị lãng phí, họ quay sang khai thác đời tư của hoàng tộc.

Tài liệu lịch sử cho thấy họ thường nán lại các quán trà và trạm nghỉ của triều đình, nghe lén quan viên và người hầu trò chuyện, sau đó ghi lại và chép thành các bản tin nhỏ để bán trên đường phố.

Thuyết thư (người kể chuyện) cũng góp phần lan truyền tin tức thời cổ xưa. Họ giống như các streamer ngày nay và là một trong những nguồn lan truyền tin tức nhanh nhất. Không chỉ nghe họ kể về điển tích điển cố lịch sử hay truyện võ hiệp, khán giả còn thích nghe về các tin đồn trong giới quý tộc.

Thuyết thư lấy những mẩu tin ngắn do học giả viết, biến chúng thành những buổi biểu diễn sống động, sử dụng lối kể phóng đại và cử chỉ biểu cảm để thuật lại chuyện ngoại tình, bê bối hay việc bị giáng chức. Nhiều câu chuyện không được kiểm chứng nhưng nhanh chóng lan rộng bằng hình thức truyền miệng.

Lục Du (1125–1210), nhà thơ nổi tiếng đời Nam Tống, trong một bài thơ từng tả lại cảnh tượng đám đông dân làng say sưa nghe một người mù vừa kể chuyện vừa gõ trống.

Dưới triều đại nhà Tống, các bản tin chính thống là kênh chính của triều đình để lưu hành tin tức khắp cả nước. Tuy nhiên, độc giả không chỉ dựa vào các bản tin của triều đình, họ còn đón đọc các "tờ tin bát quái" không chính thống tràn ngập bê bối và tin đồn.

Theo cuốn Triều dã loại yếu, một số thương nhân đã tuyển dụng những người khôn ngoan, có mối quan hệ rộng và cài cắm họ vào các cơ quan chính phủ để lấy thông tin nội bộ. Các "nội thám" chuyên về bí mật cung đình đã hối lộ các cung nữ để lấy tin tức về những chuyện tình ái mới nhất của hoàng đế. Những người khác theo dõi các vụ án mạng, thu thập chi tiết từ các tù nhân trong ngục.

Ngoài ra còn có những người chuyên thám thính tin tức chính trị, gây dựng mối quan hệ với người hầu của các quan chức để phanh phui tham nhũng, ngoại tình và các vụ bê bối khác. Ngay cả nhà triết học nổi tiếng thời Tống là Chu Hi (1130-1200) cũng không thoát khỏi sự soi mói này. Ông bị đưa tin có quan hệ bất chính với con dâu và bị đồn là suýt giết một kỹ nữ vì động cơ chính trị.

Một số bên phát hành "tờ tin bát quái" đã làm chủ được công nghệ in mộc bản thời bấy giờ, thay thế việc chép tay và đẩy nhanh đáng kể tốc độ sản xuất. Theo cuốn Vũ Lâm cựu sự, doanh số bán các loại tờ tin tức này đứng thứ hai trong tất cả loại hình buôn bán trong thành phố.

Để thu hút người đọc và tăng lượng lưu hành, họ còn thêu dệt nên tin giả. Năm 1110, khi công chúng phẫn nộ trước sự tham nhũng và lạm quyền của Tể tướng Thái Kinh, một tờ tin tức đã giả danh tiếng nói của hoàng đế vạch trần nhiều tội ác của Thái Kinh và tuyên bố sai sự thật rằng ông ta đã bị bắt.

Tin đồn lan rộng đến mức hoàng đế phải đích thân ban chiếu chỉ đính chính và treo thưởng cho ai cung cấp thông tin để bắt những người tung tin đồn. Các tác giả và nhà xuất bản nếu bị bắt sẽ đối mặt với án lưu đày. Triều đình cũng áp dụng hệ thống giám sát lẫn nhau tại các cơ quan bị coi là đặc biệt dễ rò rỉ thông tin.

Tin Gốc: Vnexpress