Bánh cuốn Thanh Vân, nằm gần ngã tư Hàng Gà – Hàng Vải, là một trong những địa chỉ ăn uống lâu đời ở phố cổ. Hồi tháng 6, Michelin Guide chọn Thanh Vân vào danh sách “Quán ăn ngon, giá phải chăng” trong đợt cập nhật cẩm nang mới nhất.
Bánh cuốn Thanh Vân, nằm gần ngã tư Hàng Gà – Hàng Vải, là một trong những địa chỉ ăn uống lâu đời ở phố cổ. Hồi tháng 6, Michelin Guide chọn Thanh Vân vào danh sách “Quán ăn ngon, giá phải chăng” trong đợt cập nhật cẩm nang mới nhất.
Bà Trần Thị Vân (69 tuổi) hiện là chủ quán. Nghề làm bánh của gia đình đã được truyền qua 4 thế hệ. Bà nội bắt đầu tráng bánh từ năm 1930 ở Việt Trì, sau đó mẹ bà tiếp quản và bắt đầu bán ở Hà Nội năm 1955. Năm 1973 khi 16 tuổi, bà Vân tự tay làm mọi việc, tráng bánh rồi bán hàng trên vỉa hè phố Thuốc Bắc.
Năm 1993, quán có địa chỉ cố định như hiện nay khi gia đình mua căn nhà trên phố Hàng Gà. Hiện gia đình bà Vân có 4 hàng bánh cuốn ở Hà Nội, do các con và cháu quản lý.
Bà Trần Thị Vân (69 tuổi) hiện là chủ quán. Nghề làm bánh của gia đình đã được truyền qua 4 thế hệ. Bà nội bắt đầu tráng bánh từ năm 1930 ở Việt Trì, sau đó mẹ bà tiếp quản và bắt đầu bán ở Hà Nội năm 1955. Năm 1973 khi 16 tuổi, bà Vân tự tay làm mọi việc, tráng bánh rồi bán hàng trên vỉa hè phố Thuốc Bắc.
Năm 1993, quán có địa chỉ cố định như hiện nay khi gia đình mua căn nhà trên phố Hàng Gà. Hiện gia đình bà Vân có 4 hàng bánh cuốn ở Hà Nội, do các con và cháu quản lý.
Làm hàng đã lâu, quán có một số mối quen cung cấp gạo, thịt lợn, gà. Một ngày bắt đầu từ khoảng 5h khi thịt mới mổ được chở đến.
Nhân viên xay rồi xào cùng hành phi, mộc nhĩ, nấm hương, nêm nếm gia vị vừa ăn. Gạo làm bột được xay từ tối hôm trước. Hành phi, ruốc, quán tự làm để giữ vị truyền thống.
Thời gian đầu, quán chỉ có bánh cuốn truyền thống nhân thịt lợn, sau này bổ sung nhân tôm và gà. Nhiều năm trước đó, bà Vân còn bán phở trộn, hủ tíu nhưng nay chỉ tập trung vào bánh cuốn và thêm bún thang, từ năm 2013.
Một phần bánh cuốn nhân thịt lợn giá 45.000 đồng, nhân thịt gà và tôm lần lượt có giá 50.000 đồng và 65.000 đồng. Các món chả ăn kèm có chả quế, chả cốm, giò lụa, lạp xưởng, trứng gà, giá từ 10.000 đồng một miếng.
“Giá quán tôi cao hơn mặt bằng chung do nguyên liệu tuyển chọn và rất mừng khi thực khách chấp nhận”, bà Vân nói.
Thời gian đầu, quán chỉ có bánh cuốn truyền thống nhân thịt lợn, sau này bổ sung nhân tôm và gà. Nhiều năm trước đó, bà Vân còn bán phở trộn, hủ tíu nhưng nay chỉ tập trung vào bánh cuốn và thêm bún thang, từ năm 2013.
Một phần bánh cuốn nhân thịt lợn giá 45.000 đồng, nhân thịt gà và tôm lần lượt có giá 50.000 đồng và 65.000 đồng. Các món chả ăn kèm có chả quế, chả cốm, giò lụa, lạp xưởng, trứng gà, giá từ 10.000 đồng một miếng.
“Giá quán tôi cao hơn mặt bằng chung do nguyên liệu tuyển chọn và rất mừng khi thực khách chấp nhận”, bà Vân nói.
Với ẩm thực truyền thống Hà Nội, cà cuống là một vị đặc trưng của món bánh cuốn. Bà Vân cho biết hiện cà cuống hiếm nên đắt. Cà cuống nguyên con có giá 60.000 đồng, tinh dầu giá 5.000 đồng. Thực khách nên thử trước khi dùng vì vị hơi hăng, có thể khiến người không quen khó chịu. Ngược lại, bát nước chấm sẽ dậy mùi thơm, làm nổi bật hương vị món ăn.
Với ẩm thực truyền thống Hà Nội, cà cuống là một vị đặc trưng của món bánh cuốn. Bà Vân cho biết hiện cà cuống hiếm nên đắt. Cà cuống nguyên con có giá 60.000 đồng, tinh dầu giá 5.000 đồng. Thực khách nên thử trước khi dùng vì vị hơi hăng, có thể khiến người không quen khó chịu. Ngược lại, bát nước chấm sẽ dậy mùi thơm, làm nổi bật hương vị món ăn.
Ông Văn An, 73 tuổi, nhà ở phố Hàng Cá, ăn bánh cuốn Thanh Vân gần 50 năm nay. Ông thường cùng mấy người hàng xóm ghé ăn sáng hoặc trưa.
“Ăn quen miệng nên hợp, cứ nghĩ ra ăn bánh cuốn là ghé vào đây”, ông nói.
Gia đình chị Kim Ngọc, từ Tây Ninh, đến Hà Nội du lịch trong chuyến đi 4 ngày giữa tháng 7. Ở khách sạn tại phố cổ, gia đình chị tình cờ ghé quán ăn sáng vì “thấy đông quá”.
“Đồ ăn ngon, hợp vị. Tuy nhiên, tôi nghĩ quán cần thay đổi một chút về cách phục vụ của nhân viên thì sẽ hoàn hảo”, chị Ngọc cho biết.
Quán có hai tầng, mỗi tầng khoảng 8 bàn, cùng lúc phục vụ 50-60 khách. Vào cao điểm buổi sáng và trưa, khách có thể phải đợi 15 đến 20 phút. Buổi tối quán phục vụ chủ yếu khách du lịch.
Quán không có chỗ đỗ ôtô, khách đến ăn gửi ở phố Phùng Hưng, cách khoảng 200 m. Xe máy để trên vỉa hè trước cửa quán và phía đối diện, số lượng khoảng hơn 10 xe.
Quán có hai tầng, mỗi tầng khoảng 8 bàn, cùng lúc phục vụ 50-60 khách. Vào cao điểm buổi sáng và trưa, khách có thể phải đợi 15 đến 20 phút. Buổi tối quán phục vụ chủ yếu khách du lịch.
Quán không có chỗ đỗ ôtô, khách đến ăn gửi ở phố Phùng Hưng, cách khoảng 200 m. Xe máy để trên vỉa hè trước cửa quán và phía đối diện, số lượng khoảng hơn 10 xe.
Trên website, Michelin khen ngợi bánh cuốn của quán được làm thủ công “vỏ mềm và mịn”, “nước chấm hài hòa” và có “nhiều lựa chọn topping”. Michelin cũng gợi ý thực khách “nên thử bún thang, món ăn đặc trưng Hà Nội”.
Bà Vân hiện chỉ thỉnh thoảng tự tay tráng bánh, chủ yếu “chạy qua lại” giữa các địa điểm, kiểm tra công việc và hỗ trợ con cháu. “Trước đây, tôi tráng bánh cả ngày nhưng giờ chỉ có thể làm 1-2 tiếng”, bà Vân nói.
Trên website, Michelin khen ngợi bánh cuốn của quán được làm thủ công “vỏ mềm và mịn”, “nước chấm hài hòa” và có “nhiều lựa chọn topping”. Michelin cũng gợi ý thực khách “nên thử bún thang, món ăn đặc trưng Hà Nội”.
Bà Vân hiện chỉ thỉnh thoảng tự tay tráng bánh, chủ yếu “chạy qua lại” giữa các địa điểm, kiểm tra công việc và hỗ trợ con cháu. “Trước đây, tôi tráng bánh cả ngày nhưng giờ chỉ có thể làm 1-2 tiếng”, bà Vân nói.
Bà Vân hỗ trợ tráng bánh ở cửa hàng trên phố Hàng Gà. Video: Hoàng Giang
Ngày 10-7, ông Nguyễn Văn Huy - Chủ tịch UBND đặc khu Lý Sơn (Quảng Ngãi) - cho biết đã cùng lực lượng quản lý Khu bảo tồn biển Lý Sơn và các đơn vị chuyên môn trực tiếp lặn giám sát rạn san hô kết hợp thu gom rác thải tại trạm Lạch Chùa Hang.
Đây là một trong tám trạm giám sát rạn san hô thuộc Khu bảo tồn biển Lý Sơn, nằm trong phân khu bảo vệ nghiêm ngặt, cách bờ khoảng 500m về phía Bắc.
Theo ông Huy, Ban quản lý Khu bảo tồn biển Lý Sơn nỗ lực hết sức để bảo vệ hệ sinh thái quanh đảo. Vì thế, đợt khảo sát này, ông Huy muốn trực tiếp lặn kiểm tra, đánh giá hiện trạng độ phủ san hô và các thành phần nền đáy.
Đồng thời kết hợp phương pháp Reef Check với kỹ thuật chụp ảnh Phototransect để thu thập dữ liệu hình ảnh chi tiết.
Bên cạnh việc khảo sát, các thành viên còn thu gom rác thải bám trên rạn san hô, phân loại theo từng nhóm vật liệu, thống kê số lượng, cân khối lượng và ghi nhận nguồn phát sinh.
Qua chuyến lặn, đoàn công tác ghi nhận nhiều san hô mới đang phát triển khá tốt, cho thấy hệ sinh thái rạn san hô tại Lý Sơn vẫn được duy trì tích cực.
Tuy nhiên rác thải nhựa vẫn là mối đe dọa đáng lo ngại. Đặc biệt các loại ngư cụ như lưới ma, dây cước, dây câu, dây thừng và ống nhựa chiếm phần lớn lượng rác thu gom.
Theo các chuyên gia, những loại rác này có thể quấn, che phủ hoặc làm gãy san hô, đồng thời gây mắc kẹt, làm chết nhiều loài sinh vật biển.
"Muốn chỉ đạo gì, cũng cần phải nắm thực tế, thay vì chỉ nghe báo cáo. Sau đợt lặn, tôi đánh giá rạn san hô ở khu bảo tồn phát triển rất tốt. Vấn đề ảnh hưởng là rác thải, sẽ chỉ đạo hướng xử lý", ông Huy nói.
Sau chuyến khảo sát thực địa, Chủ tịch UBND đặc khu Lý Sơn Nguyễn Văn Huy yêu cầu các cơ quan chuyên môn tiếp tục duy trì công tác giám sát rạn san hô kết hợp lặn thu gom rác thải định kỳ hằng năm, nhằm kịp thời theo dõi hiện trạng và xu hướng biến động của hệ sinh thái biển.
Đẩy mạnh tuyên truyền để ngư dân, chủ tàu cá, cơ sở nuôi trồng thủy sản và các đơn vị kinh doanh du lịch nâng cao ý thức bảo vệ môi trường biển, không xả rác xuống biển, chủ động thu gom ngư cụ hư hỏng, lưới ma và các vật liệu nhựa sau quá trình khai thác.
Đặc khu Lý Sơn sẽ khuyến khích tổ chức các đợt làm sạch rạn san hô với sự tham gia của cộng đồng, doanh nghiệp lặn biển, tình nguyện viên và lực lượng chức năng; đồng thời thực hiện phân loại, quản lý và vận chuyển rác sau thu gom đúng quy định.
Những rạn san hô khỏe mạnh chính là nền tảng để phát triển các sản phẩm du lịch biển, lặn ngắm san hô và xây dựng hình ảnh Lý Sơn trở thành điểm đến xanh, hấp dẫn, gắn bảo tồn thiên nhiên với phát triển kinh tế bền vững.
"Đi thi quốc tế, thấy đội nào kéo thùng xốp quấn băng keo là biết đội Việt Nam, mọi người thường gọi vui là đội thùng xốp", đầu bếp Trịnh Tuấn Dũng nhớ lại những ngày sang xứ Wales dự chung kết Global Chefs Challenge 2026.
Trong khi nhiều đội tuyển xuất hiện với dàn thiết bị hiện đại và đội hậu cần hùng hậu, đoàn Việt Nam chỉ có hai thành viên là Trịnh Tuấn Dũng (sinh năm 1999) và phụ bếp Lê Đắc Minh Quân (sinh năm 2005). Hành lý của họ gồm năm kiện đồ nặng khoảng 115 kg, chứa xoong nồi và các thùng xốp đựng nông sản bản địa như xoài cát Hòa Lộc, tỏi Lý Sơn.
Kết quả chung cuộc được công bố hôm 19/5, đội xếp thứ 8 trên tổng số 15 và giành huy chương bạc, ghi dấu lần đầu tiên Việt Nam có đại diện góp mặt và giành giải tại vòng chung kết toàn cầu của cuộc thi này.
Global Chefs Challenge được ví như "Olympic" của ngành bếp toàn cầu, do Hiệp hội Đầu bếp Thế giới (Worldchefs) tổ chức định kỳ hai năm một lần. Cuộc thi quy tụ các đầu bếp xuất sắc đại diện cho các châu lục, trải qua quy trình chấm điểm nghiêm ngặt từ kỹ thuật chế biến, hương vị đến việc kiểm soát rác thải theo tiêu chuẩn quốc tế.
Đằng sau thành tích này là 9 tháng chuẩn bị đầy thử thách. Tại vòng bán kết châu Á ở Malaysia đầu năm 2025, Dũng từng nghĩ không thể đi tiếp khi nhìn thấy sự hoành tráng của các đội bạn. Tuy nhiên, sau khi cùng Singapore giành vé vào chung kết, anh quyết định hoãn học thạc sĩ để tập trung luyện tập.
Từ tháng 9/2025, anh bắt đầu xây thực đơn, tháng 12 tìm được phụ bếp phù hợp là Nguyễn Minh Quân, thí sinh dưới 25 tuổi theo quy định cuộc thi.
Cuộc thi yêu cầu mỗi đội thực hiện 4 món, 12 phần ăn trong 7 giờ. Thực đơn của đội Việt Nam được xây dựng từ ẩm thực truyền thống nhưng trình bày theo kỹ thuật hiện đại.
Món khai vị lấy cảm hứng từ bánh xèo. Món cá mang phong vị miền Trung với sả, lá chanh. Món chính phát triển từ phở và tráng miệng sử dụng xoài cát Hòa Lộc, bưởi da xanh, đường thốt nốt. Đội cũng sử dụng nước mắm Phú Quốc xuyên suốt để giữ bản sắc.
"Nông sản và ẩm thực Việt Nam đủ chất lượng để đáp ứng các tiêu chuẩn khắt khe tại những sân chơi chuyên nghiệp quốc tế, có khả năng đứng ngang hàng với nguyên liệu cao cấp của các quốc gia khác", Dũng nói.
Rào cản lớn nhất của đội Việt Nam là việc bắt buộc sử dụng nhiều nguyên liệu cao cấp từ nhà tài trợ quốc tế. "Có những nguyên liệu mình chưa từng được chạm tay vào", Dũng cho hay.
Điển hình là cá bơn halibut cỡ 5-6 kg, có giá lên tới vài triệu đồng mỗi kg tại Việt Nam. Trong nhiều tháng, hai người chỉ có thể dùng cá chim, cá lóc để tưởng tượng kết cấu thịt. Sát ngày thi, họ mới dám bỏ tiền túi mua một con halibut nhỏ tại siêu thị ở Anh.
Một nguyên liệu khác là tuyến cật bê, Dũng và Quân chỉ biết xem video trên mạng để tưởng tượng. Tại phòng thi, Dũng phải nhớ lại chỉ dẫn của các tiền bối về việc cật bê "có độ mềm tương tự não heo" để tự điều chỉnh lực dao trong lần đầu tiên sơ chế thực tế.
Thời tiết lạnh giá tại xứ Wales cũng làm đảo lộn mọi tính toán. Ở Việt Nam, nguyên liệu từ nhiệt độ phòng lên 100 độ C chỉ mất vài phút. Nhưng tại xứ Wales, mọi thứ bắt đầu từ dưới 10 độ C, kéo dài đáng kể thời gian nấu.
Một số món ăn sử dụng nước sốt có thành phần từ bơ và dầu dừa, nhanh chóng đông đặc. Để xử lý, Dũng phải duy trì làm nóng đĩa liên tục, tính toán tiến độ di chuyển của ban giám khảo, căn chính xác thời gian chuẩn bị đến lượt chấm của đội mình mới tiến hành chan sốt lên đĩa và lên món.
Trái xoài cát Hòa Lộc cũng "suýt trở thành sự cố", bởi điều kiện thời tiết tại xứ Wales ảnh hưởng đến độ chín tự nhiên của trái. Dũng và Quân phải ủ xoài trong gạo đem theo để đảm bảo xoài kịp chín trước ngày thi.
Điều khiến Dũng và Quân áp lực nhất lại là di chuyển. Phần thi bắt đầu lúc 6h trong khi chỗ ở cách địa điểm thi hơn một giờ đi xe. Taxi rất hiếm vào rạng sáng. Hai đầu bếp phải huy động mọi thông tin có được để tìm tài xế, thậm chí còn tính kéo đồ nghề đi bộ đến điểm thi nếu không có xe.
Vòng chung kết có 16 đội tham gia, mỗi ngày 8 đội thi đấu. Một số đội châu Âu như Italy, Hà Lan hay Đan Mạch có người cổ vũ đông đảo, tạo không khí sôi động. Trong khi đội Việt Nam chỉ có hai người, hỗ trợ hạn chế nhưng Dũng và Quân vẫn hoàn thành bài thi đúng thời gian.
Ban giám khảo quốc tế đánh giá cao sự sáng tạo của đội Việt Nam, đặc biệt là món ăn lấy cảm hứng từ phở khi kết hợp hoàn hảo nguyên liệu bản địa với kỹ thuật chế biến phương Tây.
Do kinh phí có hạn, hai đầu bếp phải tự chi trả gần như toàn bộ chuyến đi. Ban tổ chức chỉ hỗ trợ chỗ ở trong thời gian thi. Họ mang theo mì gói, cá hộp, chà bông từ Việt Nam để ăn trong quá trình tham gia thi, dành dụm 30-40 triệu đồng mua nguyên liệu, dụng cụ.
Theo bà Hiền Minh, Phó chủ tịch Chi hội Đầu bếp chuyên nghiệp Sài Gòn, đội Việt Nam giành huy chương bạc là dấu mốc ý nghĩa, ghi dấu tài năng thế hệ đầu bếp Việt trẻ trên thế giới.
Hành trình của Dũng và Quân cũng phản ánh thực trạng chung của đầu bếp trẻ Việt Nam khi bước ra biển lớn: thiếu cơ sở đào tạo, hạn chế tài chính và thiếu chính sách hỗ trợ.
"Các đầu bếp trẻ muốn tham gia các sân chơi quốc tế trước hết cần nắm vững luật thi, chuẩn bị và luyện tập nghiêm túc, có sự đầu tư thời gian và quyết tâm cao", bà Minh nói.
Nhìn lại hành trình, Dũng cho rằng thành tích anh và Quân đạt được là kết quả sau quá trình chuẩn bị dài và nhiều thử thách. Dũng sẽ tiếp tục hoàn thiện kỹ năng và theo đuổi kế hoạch học tập từng tạm gác.
"Chúng mình vẫn còn khả năng để làm tốt hơn kết quả vừa rồi", Dũng nói.
Ngày 1/6, Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế cho biết mức giá 70.000 đồng được áp dụng thống nhất cho cả du khách Việt Nam và quốc tế. Tuy nhiên, di tích sẽ miễn phí tham quan đối với trẻ em dưới 1,2 m; giảm 50% giá vé cho người dân hai thành phố Huế, Đà Nẵng và các nhóm chính sách.
Thời gian áp dụng mức thu này kéo dài đến hết ngày 31/12/2028, theo nghị quyết đã được HĐND TP Huế thông qua. Thời gian mở cửa đón khách từ 7h đến 17h30 hằng ngày.
Việc thu phí tham quan di tích quốc gia Hải Vân Quan được kỳ vọng tạo nguồn lực phục vụ công tác quản lý, bảo tồn và phát huy giá trị di tích, đồng thời nâng cao chất lượng dịch vụ phục vụ du khách khi đến với địa danh được mệnh danh là "Thiên hạ đệ nhất hùng quan".
Toàn bộ 100 % tiền thu bán vé từ hoạt động tham quan di tích Hải Vân Quan sẽ được Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế quản lý và sử dụng cho việc trùng tu các di tích.
Trước đó, cuối năm 2024, dự án bảo tồn, tu bổ và phục hồi Hải Vân Quan (do TP Huế và TP Đà Nẵng phối hợp triển khai từ năm 2021 với kinh phí hơn 42 tỷ đồng) đã hoàn thành. Trong hai năm qua, di tích mở cửa tự do đón các đoàn khách và đến nay chính thức thu phí. Quá trình trùng tu đã phục hồi diện mạo nguyên gốc cho nhiều hạng mục quan trọng như cổng thành, tường thành, nhà trú sở và bậc cấp đá.
Hải Vân Quan nằm trên đỉnh đèo Hải Vân, ở độ cao gần 500 m so với mực nước biển, là ranh giới tự nhiên giữa Huế và Đà Nẵng. Đây từng là cửa ải quân sự trọng yếu của triều Nguyễn, được vua Minh Mạng cho xây dựng năm 1826 trên nền một công trình phòng thủ có từ trước. Mặt cổng hướng về Huế khắc ba chữ "Hải Vân Quan", trong khi phía hướng Đà Nẵng mang dòng chữ "Thiên hạ đệ nhất hùng quan".
Trong giai đoạn 1945-1975, nhiều hạng mục công trình quân sự được xây dựng thêm như một số vọng gác, lô cốt hòng trấn giữ con đường huyết mạch này. Đặc biệt, trên đỉnh của hai cổng Hải Vân Quan và Thiên Hạ Đệ Nhất Hùng Quan còn xây thêm những hệ thống pháo đài công sự để quan sát và đặt súng ống.
Trải qua gần hai thế kỷ cùng tác động của thời gian, chiến tranh và điều kiện thời tiết khắc nghiệt trên đỉnh đèo, nhiều hạng mục của di tích xuống cấp nghiêm trọng trước khi được tu bổ.
