Động thái này được Sở Y tế TP HCM triển khai sau yêu cầu của Bộ Y tế về việc thu hồi toàn quốc sản phẩm kem Lynshao có chứa hoạt chất không được phép sử dụng trong mỹ phẩm.
Theo quyết định xử lý do Phòng Kiểm tra Pháp chế thuộc Sở Y tế TP HCM công bố ngày 20/4, Công ty Cổ phần Mỹ phẩm Long Phụng Khang, địa chỉ tại phường Linh Xuân, không bảo đảm điều kiện sản xuất mỹ phẩm sau khi đã được cấp phép, sản xuất sản phẩm có chứa chất cấm.
Cụ thể, sản phẩm Kem trắng da, ngừa mụn, mờ vết thâm Lynshao loại lọ 12 g (số lô 0234QN, ngày sản xuất 9/11/2024) được phát hiện chứa Dexamethason – một hoạt chất thuộc nhóm corticoid không được phép có trong mỹ phẩm theo quy định.
Công ty này bị phạt 165 triệu đồng, tước quyền sử dụng giấy chứng nhận đủ điều kiện sản xuất mỹ phẩm trong hai tháng. Công ty bị buộc thu hồi và tiêu hủy toàn bộ sản phẩm đã sản xuất trong khoảng thời gian từ ngày 6/1/2025 đến 29/12/2025, tương ứng 107 lô.
Ngoài ra, doanh nghiệp phải nộp lại 31 số tiếp nhận phiếu công bố sản phẩm mỹ phẩm đã sử dụng trong thời gian trên, đồng thời thu hồi và tiêu hủy toàn bộ lô sản phẩm Lynshao vi phạm.
Trước đó, cuối năm 2025, Bộ Y tế đã yêu cầu thu hồi trên toàn quốc sản phẩm kem Lynshao sau khi kết quả kiểm nghiệm tại Quảng Ngãi phát hiện mẫu sản phẩm dương tính với Dexamethason. Doanh nghiệp phải dừng lưu thông sản phẩm, tiếp nhận hàng trả về từ các đại lý và hoàn tất tiêu hủy. Các Sở Y tế địa phương được yêu cầu thông báo rộng rãi và giám sát việc thu hồi, riêng Sở Y tế TP HCM chịu trách nhiệm trực tiếp kiểm tra, xử lý doanh nghiệp.
Dexamethason là hoạt chất kháng viêm, ức chế miễn dịch mạnh, thường bị lạm dụng trong mỹ phẩm để tạo hiệu ứng trắng nhanh, giảm viêm và làm da căng bóng tức thì. Tuy nhiên, việc sử dụng kéo dài có thể gây teo da, giãn mao mạch, nổi mụn trứng cá, nhiễm nấm, thậm chí ảnh hưởng toàn thân như tăng nhãn áp hoặc đục thủy tinh thể.
Việc siết chặt quản lý của cơ quan chức năng diễn ra trong bối cảnh thị trường mỹ phẩm Việt Nam tăng trưởng nhanh nhưng tiềm ẩn nhiều rủi ro. Khi nhu cầu làm đẹp gia tăng và kênh bán hàng trực tuyến phát triển mạnh, các sản phẩm không rõ nguồn gốc, kém chất lượng có xu hướng len lỏi, đặt ra yêu cầu tăng cường hậu kiểm và bảo vệ người tiêu dùng.
Trong nghiên cứu mới công bố trên International Journal of Osteoarchaeology, dựa trên phân tích di hài người tiền sử tại Việt Nam, nhóm nhà khoa học Úc - Việt Nam - New Zealand - Nhật Bản phát hiện dấu vết của một nhóm bệnh có biểu hiện "tương tự giang mai" đã tồn tại từ hàng nghìn năm trước và đặc biệt có thể lây truyền từ mẹ sang con.
Nghiên cứu đã phân tích 309 bộ hài cốt từ 16 địa điểm khảo cổ, có niên đại từ khoảng 10.000 đến 1.000 năm trước. Trong số này, ba bộ hài cốt trẻ em, khoảng 2,5 đến 18 tuổi, cho thấy những dấu hiệu rõ rệt của bệnh lý.
Theo công bố, các di hài này được tìm thấy tại miền Bắc và miền Nam nước ta, có niên đại khoảng 4.100 đến 3.300 năm trước.
Qua phân tích X-quang và cấu trúc xương, các nhà nghiên cứu phát hiện những tổn thương đặc trưng ở xương và bất thường ở răng, dấu hiệu điển hình của nhóm bệnh xoắn khuẩn đặc hữu treponematosis. Nhóm bệnh này bao gồm giang mai, ghẻ cóc (yaws), bejel và pinta.
Điểm đáng chú ý là các dấu hiệu trên không hoàn toàn phù hợp với giang mai cổ điển, mà nhiều khả năng là một dạng bệnh không lây qua đường tình dục, chẳng hạn như ghẻ cóc.
Trước đây giới khoa học cho rằng chỉ giang mai mới có thể lây truyền từ mẹ sang con (giang mai bẩm sinh). Chính giả định này đã củng cố giả thuyết bệnh xuất hiện muộn trong lịch sử nhân loại.
Tuy nhiên, nghiên cứu mới cho thấy các bệnh do xoắn khuẩn đặc hữu treponematosis không lây qua đường tình dục cũng có thể truyền từ mẹ sang thai nhi. Điều này làm thay đổi cách hiểu về các bằng chứng khảo cổ học trước đây.
Tiến sĩ Melandri Vlok, tác giả chính của nghiên cứu, cho biết phát hiện này cho thấy cần xem xét lại nhiều trường hợp từng được chẩn đoán là giang mai bẩm sinh trong quá khứ.
Từ lâu, giả thuyết "Columbus mang giang mai từ Tân Thế giới về châu Âu" được xem là một trong những nền tảng quan trọng trong lịch sử y học. Tuy nhiên, nếu các bệnh tương tự đã tồn tại ở châu Á từ hàng nghìn năm trước, giả thuyết này có thể không còn chính xác.
Nhà nghiên cứu Nicola Czaplinski nhận định rằng phát hiện mới cho thấy giới khoa học vẫn còn rất xa mới có thể giải mã hoàn toàn nguồn gốc của giang mai.
Không chỉ là câu chuyện về quá khứ, nghiên cứu này còn có ý nghĩa quan trọng đối với y học hiện đại. Việc hiểu rõ cách các bệnh truyền nhiễm tiến hóa và lây lan qua thời gian có thể giúp cải thiện chẩn đoán và điều trị ngày nay.
Đặc biệt, phát hiện về khả năng lây truyền bẩm sinh ở các bệnh không lây qua đường tình dục có thể buộc các nhà khoa học phải đánh giá lại dữ liệu bệnh học trong cả hiện tại và quá khứ.
Dù mở ra nhiều hướng nghiên cứu mới, phát hiện từ Việt Nam cũng cho thấy còn rất nhiều khoảng trống trong hiểu biết về lịch sử bệnh tật của loài người. Những gì được tìm thấy chỉ là một phần nhỏ trong bức tranh lớn về tiến hóa của các bệnh truyền nhiễm.
Trong khi đó, các nhà khoa học tiếp tục mở rộng nghiên cứu sang nhiều khu vực khác, với hy vọng một ngày nào đó có thể trả lời câu hỏi tưởng chừng đơn giản nhưng đầy phức tạp: giang mai thực sự bắt nguồn từ đâu.
Cụ thể, 2 bên phối hợp phát triển chuỗi nội dung y khoa dễ hiểu trên nền tảng số, tập trung vào những chủ đề được người dân quan tâm như: Bệnh lý thường gặp theo độ tuổi, hướng dẫn chăm sóc sức khỏe mẹ và bé, chăm sóc sức khỏe sinh sản, nhận diện và quản lý các bệnh lý mạn tính, chủ động phòng bệnh truyền nhiễm… Các nội dung này sẽ do đội ngũ bác sĩ và chuyên gia y tế thực hiện với cách diễn giải dễ hiểu, phù hợp nhiều đối tượng.
Tại sự kiện, Long Châu cùng Bệnh viện FV đã thống nhất các trụ cột hợp tác chiến lược, cùng nâng cao nhận thức người dân về phòng bệnh chủ động, phát hiện sớm và điều trị kịp thời. Sự hợp tác này giúp người dân tiếp cận thông tin y khoa chính xác, từ đó có cơ sở lựa chọn các phương pháp điều trị hiện đại, dựa trên bằng chứng khoa học.
Bà Nguyễn Đỗ Quyên, Phó tổng giám đốc FPT Retail, kiêm Giám đốc Điều hành Hệ thống nhà thuốc và trung tâm tiêm chủng Long Châu, chia sẻ: “Trong bối cảnh hiện nay, việc phòng bệnh sớm đang ngày càng trở nên thiết yếu trong cộng đồng. Gánh nặng các bệnh không lây nhiễm và chuyển hóa ở Việt Nam cũng đang rất lớn vì sự già hóa dân số. Với lợi thế mạng lưới phủ rộng khắp cả nước, chúng tôi kỳ vọng các kiến thức y khoa, chương trình nâng cao sức khỏe sẽ được lan tỏa sâu rộng đến cả người dân ở vùng sâu, vùng xa còn nhiều khó khăn trong tiếp cận chăm sóc thiết yếu. Đây là cam kết dài hạn của Long Châu hướng đến thu hẹp khoảng cách trong tiếp cận y tế”.
Trong hợp tác này, Bệnh viện FV sẽ đảm nhận vai trò đối tác về chuyên môn với đội ngũ hơn 250 chuyên gia, bác sĩ giàu năng lực. Còn Long Châu phát huy lợi thế với mạng lưới rộng khắp trên khắp cả nước cùng nền tảng công nghệ hiện đại - trở thành “điểm chạm” đầu tiên lan tỏa các thông tin sức khỏe nhanh chóng, gần gũi đến người dân.
Bà Nguyễn Thị Lệ Thu, Giám đốc Tiếp thị - Phát triển kinh doanh, Bệnh viện FV, cho hay: “Một trong những nguyên tắc của Bệnh viện FV là ‘Viết cho mọi người đọc, nói cho mọi người nghe’. Bệnh viện mong muốn có thể chia sẻ nhiều kiến thức y khoa hiện đại, hữu ích không chỉ cho riêng cộng đồng y khoa mà còn cho mọi người dân. Với vai trò là đối tác chiến lược, Bệnh viện FV cũng sẵn sàng hỗ trợ Long Châu về chuyên môn và kinh nghiệm quốc tế, cùng nhau mang đến những giải pháp chăm sóc sức khỏe tốt hơn cho người dân”.
Bên cạnh đó, Long Châu và Bệnh viện FV cũng xây dựng chương trình hỗ trợ khách hàng, giúp các gia đình dễ dàng tiếp cận các giải pháp chăm sóc, dự phòng và điều trị chuyên sâu. Đây là những bước đi cụ thể hướng đến giảm rào cản chi phí, tăng cơ hội chăm sóc hiện đại, an toàn và dựa trên nền tảng khoa học từ sớm cho mọi người.
Theo Cục Phòng bệnh, bản tin cập nhật mới nhất của Tổ chức Y tế thế giới (WHO) công bố ngày 2-7 cho hay ổ dịch do vi rút Hanta (chủng Andes - ANDV) liên quan đến tàu du lịch MV Hondius đã được kiểm soát và không còn là nguy cơ y tế công cộng.
WHO đánh giá dự kiến sẽ không tiếp tục ghi nhận các trường hợp lây truyền liên quan đến ổ dịch này.
Theo WHO kể từ ngày 2-5 khi ổ dịch được thông báo cho WHO đến ngày 2-7 đã ghi nhận tổng cộng 13 trường hợp mắc, trong đó có 12 trường hợp được xét nghiệm khẳng định nhiễm vi rút Andes (ANDV) và 1 trường hợp nghi ngờ. Trong đó có 3 trường hợp tử vong.
Trong số 10 trường hợp nhập viện, 8 người đã khỏi bệnh và xuất viện, 2 người đang được tiếp tục điều trị.
Tất cả các trường hợp mắc đều là những người đã có mặt trên tàu MV Hondius. Toàn bộ người tiếp xúc đã hoàn thành thời gian theo dõi sức khỏe 42 ngày theo hướng dẫn của WHO mà không ghi nhận thêm trường hợp lây nhiễm thứ phát.
Kết quả này cho thấy chuỗi lây truyền đã được cắt đứt, ổ dịch đã được kiểm soát hiệu quả và không còn nguy cơ lây truyền liên quan đến sự kiện này.
Theo đánh giá của WHO, vi rút Andes vẫn là tác nhân lưu hành tại một số quốc gia Nam Mỹ.
Khả năng lây truyền từ người sang người của chủng vi rút này ở mức hạn chế, chủ yếu xảy ra khi có tiếp xúc gần và kéo dài, chưa ghi nhận các đợt bùng phát lây truyền diện rộng.
Môi trường khép kín trên tàu du lịch được cho là yếu tố thuận lợi làm phát sinh chuỗi lây truyền giới hạn trong đợt bùng phát dịch vừa qua.
Ngay sau khi WHO thông tin về chùm ca bệnh trên tàu MV Hondius, Bộ Y tế đã chủ động theo dõi sát diễn biến tình hình, thường xuyên cập nhật đánh giá nguy cơ.
Đối với Việt Nam, đến nay chưa ghi nhận trường hợp mắc bệnh do chủng vi rút Andes, cũng như chưa ghi nhận công dân Việt Nam liên quan đến sự bùng phát dịch trên tàu MV Hondius.
Qua rà soát các dữ liệu khoa học hiện có, Việt Nam trước đây chỉ ghi nhận một số bằng chứng về các chủng vi rút Hanta khác như vi rút Seoul hoặc các vi rút Hanta phát hiện trên động vật.
Mặc dù nguy cơ từ sự kiện ổ dịch nêu trên đã kết thúc, Bộ Y tế khuyến cáo người dân tiếp tục chủ động thực hiện các biện pháp phòng, chống bệnh lây truyền từ động vật sang người.
Đặc biệt là vệ sinh môi trường, kiểm soát chuột và các loài gặm nhấm; hạn chế tiếp xúc với chuột, chất thải của chuột hoặc những khu vực có nguy cơ ô nhiễm.
Khi xuất hiện các triệu chứng như sốt, đau cơ, mệt mỏi, rối loạn tiêu hóa, ho, tức ngực hoặc khó thở sau khi có yếu tố nguy cơ phơi nhiễm, cần liên lạc với cơ sở y tế để được tư vấn, thăm khám và điều trị kịp thời.
Bộ Y tế sẽ tiếp tục phối hợp với WHO và các cơ quan liên quan theo dõi diễn biến tình hình bệnh do vi rút Hanta trên thế giới, cập nhật các thông tin khoa học, đánh giá nguy cơ khi cần thiết và triển khai các biện pháp phòng, chống bệnh phù hợp nhằm bảo vệ sức khỏe nhân dân.
