Điều dưỡng cứu người ngừng tim trong quán cà phê

Trong vài năm gần đây, collagen, magie hay các sản phẩm hỗ trợ tiêu hóa trở thành xu hướng chăm sóc sức khỏe phổ biến. Tuy nhiên, chất xơ mới là thành phần âm thầm đảm nhiệm hàng loạt vai trò quan trọng đối với cơ thể như ổn định đường huyết, nuôi dưỡng hệ vi sinh đường ruột, hỗ trợ giảm cholesterol xấu và giúp hệ tiêu hóa hoạt động hiệu quả hơn.

Các chuyên gia dinh dưỡng cho biết những người duy trì chế độ ăn giàu chất xơ thường có sức khỏe chuyển hóa tốt hơn, kiểm soát cân nặng hiệu quả hơn và giảm nguy cơ mắc nhiều bệnh mạn tính.

Theo khuyến nghị dinh dưỡng, người trưởng thành nên tiêu thụ tối thiểu khoảng 25g chất xơ mỗi ngày (khoảng 600-800g rau quả tươi). Với những người cần kiểm soát đường huyết hoặc có nguy cơ tiểu đường, lượng chất xơ nên đạt khoảng 30 - 35g mỗi ngày.

Tuy nhiên trên thực tế phần lớn người trưởng thành chỉ tiêu thụ khoảng 10 - 15g chất xơ/ngày, tức thấp hơn nhiều so với mức cần thiết.

Chất xơ gồm hai nhóm chính và cơ thể cần cả hai loại này.

Chất xơ hòa tan có khả năng tan trong nước, tạo thành dạng gel trong ruột. Nhóm này giúp làm chậm hấp thu đường, ổn định đường huyết và hỗ trợ giảm cholesterol LDL. Các thực phẩm giàu chất xơ hòa tan gồm yến mạch, đậu, hạt chia, táo và bơ.

Trong khi đó, chất xơ không hòa tan không tan trong nước nhưng giúp tăng khối lượng phân, hỗ trợ nhu động ruột và cải thiện hoạt động tiêu hóa. Loại chất xơ này có nhiều trong ngũ cốc nguyên hạt, các loại hạt và phần lớn rau củ.

Các chuyên gia cho rằng điều quan trọng không nằm ở việc chỉ ăn một loại "siêu thực phẩm", mà là đa dạng nguồn rau củ, đậu và ngũ cốc nguyên hạt trong bữa ăn hằng ngày.

Bữa sáng thường là thời điểm nhiều người mắc sai lầm lớn nhất về chất xơ. Một chiếc bánh mì trắng, ngũ cốc ăn liền hoặc chỉ uống cà phê có thể khiến đường huyết tăng nhanh rồi giảm mạnh, dẫn đến cảm giác đói và mệt mỏi chỉ sau vài giờ.

Các chuyên gia khuyến khích bắt đầu ngày mới bằng bữa sáng ít đường, giàu chất xơ và cân bằng dinh dưỡng.

Một bát yến mạch ngâm qua đêm kết hợp hạt chia, hạt lanh, quả mọng và sữa có thể cung cấp khoảng 12 - 14g chất xơ. Nếu thêm sữa chua hoặc bơ hạnh nhân, bữa ăn sẽ giúp no lâu hơn nhờ bổ sung thêm protein và chất béo lành mạnh.

Bánh mì nguyên cám ăn cùng bơ, cà chua, trứng và rau mầm cũng là lựa chọn phổ biến giúp tăng lượng chất xơ đầu ngày.

Với người thích đồ uống nhanh gọn, sinh tố từ rau bina, quả mọng đông lạnh, chuối, yến mạch và hạt lanh có thể giúp duy trì cảm giác no đến giữa trưa mà không làm tăng đường huyết đột ngột.

Các chuyên gia khuyên nên đặt mục tiêu tiêu thụ ít nhất 6 - 8g chất xơ ngay trong bữa sáng.

Những món ăn nhẹ giữa buổi không chỉ giúp giảm cơn đói mà còn là cơ hội để tăng lượng chất xơ trong ngày. Táo ăn cùng bơ hạnh nhân là lựa chọn đơn giản nhưng hiệu quả, vừa bổ sung chất xơ vừa giúp làm chậm hấp thu đường nhờ chất béo tốt. Ngoài ra, các loại hạt kết hợp quả sung khô hoặc đậu nành luộc đều là nguồn chất xơ đáng kể.

Bữa trưa giàu chất xơ không chỉ giúp no lâu mà còn hỗ trợ duy trì năng lượng ổn định suốt buổi chiều. Một tô ngũ cốc nguyên hạt kết hợp quinoa, gạo lứt hoặc farro cùng đậu lăng, đậu đen và rau củ có thể cung cấp hơn 15g chất xơ trong một bữa ăn.

Các chuyên gia cũng khuyến khích thay thế những món salad đơn điệu bằng phiên bản giàu dinh dưỡng hơn, gồm rau lá xanh đậm, đậu rang, hạt bí, quả óc chó và nước xốt từ mè hoặc miso.

Đậu và các loại cây họ đậu được xem là một trong những nguồn chất xơ tốt nhất nhưng vẫn chưa xuất hiện đủ trong chế độ ăn của nhiều người hiện nay. Chỉ nửa cốc đậu lăng đã có thể cung cấp khoảng 8g chất xơ.

Vào bữa tối, bạn không cần "kiêng tinh bột" quá mức. Theo các chuyên gia dinh dưỡng, sai lầm phổ biến trong bữa tối là quá ít rau và ưu tiên tinh bột tinh chế như cơm trắng hoặc mì trắng.

Một bữa tối cân bằng nên gồm khoảng một nửa là rau củ, một phần tư là protein và một phần tư là tinh bột giàu chất xơ như khoai lang, đậu lăng hoặc mì nguyên cám. Cá hồi nướng ăn cùng đậu trắng và bông cải xanh là ví dụ điển hình cho bữa tối giàu chất xơ nhưng vẫn dễ chế biến.

Ngoài ra, cà ri đậu lăng nấu cùng rau củ và gạo lứt cũng là món ăn giàu dinh dưỡng, hỗ trợ tốt cho hệ vi sinh đường ruột.

Các chuyên gia cũng cho rằng không nhất thiết phải thay mì ống bằng rau củ hoàn toàn. Mì nguyên cám vẫn là lựa chọn phù hợp vì chứa lượng chất xơ cao hơn đáng kể so với mì tinh chế.

Dù có nhiều lợi ích, việc tăng chất xơ quá nhanh có thể khiến cơ thể đầy hơi hoặc khó chịu tiêu hóa.

Các chuyên gia khuyến cáo nên tăng lượng chất xơ từ từ trong khoảng 2-3 tuần để hệ vi sinh đường ruột thích nghi dần.

Song song đó, cần uống đủ nước vì chất xơ chỉ phát huy hiệu quả tốt khi cơ thể được cung cấp đủ dịch. Trung bình mỗi người nên uống khoảng tám cốc nước mỗi ngày khi áp dụng chế độ ăn giàu chất xơ.

Ngoài ra, thực phẩm tự nhiên vẫn được ưu tiên hơn thực phẩm bổ sung. Rau xanh, trái cây, đậu và ngũ cốc nguyên hạt không chỉ cung cấp chất xơ mà còn chứa nhiều chất chống oxy hóa và hợp chất thực vật có lợi cho sức khỏe.

Theo các chuyên gia, chất xơ không phải xu hướng nhất thời mà là thành phần dinh dưỡng đã được khoa học chứng minh có lợi cho hệ tiêu hóa, kiểm soát đường huyết và sức khỏe lâu dài.

Thay vì tìm đến các chế độ "thanh lọc cơ thể" cực đoan, điều nhiều người cần làm đơn giản hơn rất nhiều: ăn thêm rau xanh, đậu và thực phẩm nguyên hạt trong bữa ăn hằng ngày.

Tin Gốc: Tuổi Trẻ

Có những buổi sáng, Long đứng trước gương và không muốn nhìn lâu. Khuôn mặt tròn, thân hình nặng 105 kg, Long nói rằng "đi đến đâu cũng có cảm giác mọi người đang nhìn vào vóc dáng của mình".

Long sống tại TP HCM, không có tiền sử béo phì. Cân nặng của anh tăng dần theo năm tháng do ít vận động, ăn uống thiếu kiểm soát cùng cơ địa dễ tích mỡ. Đến đầu năm 2022, cân nặng 105 kg, hệ quả không chỉ biến đổi ngoại hình mà Long còn bị mỡ máu cao, huyết áp cao, đau xương khớp, thoái hóa khớp gối cấp tính.

Những lần tỏ tình, anh đều nhận lại cái lắc đầu của "đối tác", sự né tránh, đôi khi là những câu nói vô tình như "béo quá" hay "giảm cân đi rồi hãy yêu". Mười lần như vậy. Thay vì sụp đổ hoàn toàn, anh chọn xem đó là điểm bắt đầu.

Tháng 1/2022, Long bắt đầu áp dụng nguyên tắc thâm hụt calo, tức kiểm soát lượng calo nạp vào thấp hơn lượng tiêu hao mỗi ngày. Tổng hợp hơn 30 nghiên cứu của Viện Y tế Quốc gia Mỹ (NIH) cho thấy mức thâm hụt 500 calo mỗi ngày giúp giảm từ 0,2 đến 0,9 kg mỗi tuần.

Anh không ăn kiêng cực đoan mà vẫn giữ ba bữa chính, mỗi bữa gồm khoảng 200 g protein từ ức gà, thịt nạc hoặc hải sản, một bát cơm nhỏ hoặc gạo lứt, và 100 đến 150 g rau xanh luộc hay hấp. Buổi sáng là 4 lòng trắng trứng hoặc 50 g yến mạch, bữa xế là chuối hoặc khoai lang trước tập luyện.

Những tuần đầu, anh thấy ngán. Rau luộc, ức gà hấp, không gia vị đậm đà như phở hay cơm trắng quen thuộc. Nhưng Long nhận ra điều gì đó: "Ăn xong cảm giác nhẹ người hơn". Dần dần cơ thể thích nghi. Anh tập ăn theo thứ tự là rau trước, protein sau, tinh bột cuối cùng. Nhai chậm, dừng lại ở ngưỡng no 80%.

Song song chế độ ăn, Long tập gym 5 đến 6 buổi mỗi tuần, buổi sáng tập cardio và bài bụng, buổi chiều tập kháng lực. Những ngày đầu, mỗi động tác đứng lên ngồi xuống đều đau. Có những hôm anh mệt đến mức nghĩ đến chuyện bỏ cuộc. "Cố gắng lên", Long tự nhủ, rồi tập lại.

Nghiên cứu từ Đại học Harvard chỉ ra rằng tập luyện kháng lực đều đặn không chỉ tăng khối cơ mà còn nâng cao tốc độ trao đổi chất lúc nghỉ ngơi, giúp cơ thể đốt calo hiệu quả hơn ngay cả ngoài giờ tập. Với Long, kết quả hiện ra dần khi đến tháng thứ 6, anh giảm còn 65 kg, tổng cộng 40 kg. Mỡ máu, huyết áp, đau khớp, tất cả đều trở về mức an toàn.

Chiếc áo từng chật cứng nay rộng thùng thình. Gương mặt góc cạnh hơn, bước chân nhẹ hơn, leo cầu thang không còn là thử thách. Long chuyển sang làm huấn luyện viên thể hình, chia sẻ hành trình lên mạng xã hội và nhận về sự quan tâm lớn từ cộng đồng. Mẹ anh đi đâu cũng kể với hàng xóm về con trai.

Long hiện vẫn độc thân, nhưng điều đó không còn là nỗi ám ảnh như trước. "Chiến thắng lớn nhất không phải là giảm được 40 kg, mà là chiến thắng chính bản thân mình. Đó là hành trình của sự kỷ luật, kiên trì và niềm tin không bỏ cuộc", chàng trai tâm sự.

Tin Gốc: Vnexpress

PGS-TS, bác sĩ Lương Tuấn Khanh, Giám đốc Trung tâm Phục hồi chức năng, Bệnh viện Bạch Mai cho biết, trung tâm tiếp nhận nhiều người bệnh đến khám, điều trị trong tình trạng đau do viêm quanh khớp vai.

Nguyên nhân viêm quanh khớp vai do tổn thương các cấu trúc mô mềm quanh khớp như gân, cơ, dây chằng, bao khớp, không liên quan trực tiếp đến tổn thương xương hay sụn khớp, chủ yếu ở phần mô mềm, nhưng lại gây ảnh hưởng rất lớn đến chức năng vận động.

Có 4 thể bệnh thường gặp, trong đó, thể đơn thuần thường do bệnh lý gân cơ; thể đau vai cấp; thể đông cứng do viêm dính, co thắt bao khớp, bao khớp dày, dẫn đến giảm vận động khớp ổ chảo - cánh tay; thể giả liệt do đứt gân cơ trên gai. Trong thực tế, các thể trên có thể kết hợp với nhau.

Các tổn thương thường gặp nhất trong viêm quanh khớp vai là tổn thương các gân cơ xoay gân cơ nhị đầu và bao thanh mạc dưới mỏm cùng vai.

Bệnh thường xuất phát từ 3 cơ chế chính: thoái hóa gân và chóp xoay theo tuổi; viêm bao hoạt dịch, viêm gân do vận động căng giãn gân cơ khớp vai lặp lại; co rút bao khớp (đông cứng khớp vai) gây hạn chế vận động.

Ngoài ra, những yếu tố như: lao động tay quá đầu (các hoạt động sử dụng cánh tay ở vị trí cao hơn vai, quá tầm đầu trong thời gian dài, hoặc lặp lại); chơi thể thao lặp đi lặp lại (tennis, golf, pickleball…), chấn thương hoặc phẫu thuật vùng vai, ít vận động hoặc bất động kéo dài đều có thể thúc đẩy bệnh tiến triển.

Về điều trị viêm quanh khớp vai, bác sĩ Khanh chia sẻ, nguyên tắc điều trị gồm 3 yếu tố chính: giảm đau, chống viêm; phục hồi tầm vận động khớp vai tăng sức mạnh cơ và ổn định khớp.

Trong đó, phục hồi chức năng và tập vận động là nền tảng quan trọng nhất, quyết định kết quả lâu dài, giúp người bệnh quay trở lại với các chức năng sinh hoạt bình thường.

Bệnh nhân cần được điều trị kết hợp: vật lý trị liệu (điện trị liệu và nhiệt trị liệu như: siêu âm trị liệu, điện xung, laser công suất cao, sóng xung kích, sóng ngắn; chương trình tập vận động trị liệu theo phác đồ cá thể hóa) và thuốc giảm đau, chống viêm khi cần.

"Điểm mấu chốt là không chỉ điều trị triệu chứng mà phục hồi chức năng vận động thực sự cho người bệnh", bác sĩ Khanh cho biết.

"Do triệu chứng ban đầu khá nhẹ, người bệnh thường nghĩ là đau cơ thông thường nên không đi khám. Ngoài ra, nhiều người ngại vận động vì sợ đau, điều này lại khiến khớp càng cứng hơn, tạo thành vòng xoắn bệnh lý", bác sĩ Khanh lưu ý.

Thạc sĩ vật lý trị liệu Nguyễn Thành Nam (Trung tâm Phục hồi chức năng, Bệnh viện Bạch Mai), chia sẻ thêm khi tham gia điều trị người bệnh thường sợ đau nên không muốn trị liệu, tập vận động, ngại hoặc bỏ dở tập giữa chừng, khiến bệnh kéo dài hoặc nặng hơn.

Với mỗi người, khi áp dụng vật lý trị liệu cũng như tập vận động phục hồi chức năng, kỹ thuật viên sẽ cài đặt, điều chỉnh các phương pháp vật lý trị liệu, thiết kế bài tập phù hợp với từng giai đoạn và theo dõi phản ứng của người bệnh, điều chỉnh cường độ tập.

Người bệnh cần tập vận động đúng hướng dẫn và duy trì luyện tập đều đặn; không bỏ tập giữa chừng, tập quá sức; không tự ý tập theo mạng.

Nguồn: https://thanhnien.vn/nhung-sai-lam-khien-tinh-trang-dau-dong-cung-khop-vai-ngay-cang-nang-185260405171635877.htm