Ngày 30-4, phóng viên có mặt tại khu vực bãi nuôi ngao thôn Mai Lâm (xã Mai Phụ, Hà Tĩnh) dọc cửa biển ghi nhận một số người dân “gác lễ” để thu hoạch ngao nuôi và phân loại ngao chết bất thường để tránh ô nhiễm môi trường.
Những ngày cuối tháng 4-2026, tại các khu vực bãi nuôi ngao thôn Mai Lâm bất ngờ ghi nhận ngao nuôi chết hàng loạt và bất thường gây tâm lý lo lắng cũng như ảnh hưởng lớn đến kinh tế cho người dân.
Một trong số hộ nuôi ngao tại thôn Mai Lâm có diện tích bị ảnh hưởng khá lớn là hộ ông Nguyễn Văn Anh (60 tuổi), với ước tính thiệt hại lên tới hơn 1 tỉ đồng.
Trao đổi với Tuổi Trẻ Online vào sáng 30-4, ông Anh cho biết những ngày qua khá nóng ruột khi chứng kiến ngao nuôi của gia đình bị chết bất thường trắng bãi nuôi, tỉ lệ ngao bị chết dao động từ 30 – 40%.
Đây cũng là lần đầu tiên ghi nhận tỉ lệ ngao chết lớn nhất trong suốt 22 năm gia đình ông hành nghề nuôi loài nhuyễn thể này.
Theo ông Anh, tháng 4-2025, gia đình ông chi hàng trăm triệu đồng mua 40 tấn giống ngao về thả trên hai bãi nuôi với diện tích 3,7ha. Dự kiến sau một năm sẽ cho thu hoạch với năng suất 35 tấn/ha ngao thương phẩm, tổng ngao nuôi thu hoạch được trên diện tích 3,7ha đạt gần 130 tấn.
Thế nhưng, gần đến kỳ thu hoạch, số ngao nuôi trong hai bãi bồi của gia đình ông Anh bất ngờ bị chết hàng loạt. Lúc đầu, tỉ lệ ngao chết chỉ lác đác vài điểm nhưng sau đó lan rộng ra cả bãi nuôi.
“Trong khoảng một tuần ngao chết mở vỏ, ruột thối, trắng cả bãi nuôi. Tỉ lệ ngao chết lên đến 30 – 40% bãi, ước tính khoảng 60 tấn, gây thiệt hại cho gia đình trên 1 tỉ đồng” – ông Anh cho hay.
Theo ông Anh, kinh nghiệm nuôi ngao của bản thân ông cho thấy ngao nuôi thường bị chết dao động từ khoảng tháng 12 âm lịch năm trước đến tháng giêng âm lịch năm sau, số lượng ngao chết nhiều nhất khoảng 20% bãi nuôi.
Thời điểm này sương muối nhiều, ngao rất dễ tổn thương và chết. Đợt này đã bước vào tháng 3 âm lịch và ngao chết với tỉ lệ lớn nên khá bất thường.
Ông Nguyễn Xuân Bắc – Phó chủ tịch UBND xã Mai Phụ – cho biết ngay khi xuất hiện tình trạng ngao nuôi bị chết, chính quyền địa phương đã phối hợp với Chi cục Thủy sản tỉnh Hà Tĩnh đến hiện trường kiểm tra, làm rõ nguyên nhân.
Bước đầu ghi nhận từ ngày 19 đến ngày 25-4, tại vùng nuôi ngao thôn Mai Lâm xuất hiện ngao chết bất thường tại các bãi nuôi ngao của 24/40 hộ nuôi; diện tích bị thiệt hại 47/80ha, tỉ lệ ngao chết từ 30 – 70%, ước tính sản lượng thiệt hại khoảng 250 tấn, ngao chết có kích cỡ từ 100 – 200 con/kg.
Ngành chức năng đã lấy mẫu bùn, nước, ngao để kiểm tra, xác định nguyên nhân ngao chết. Đồng thời hướng dẫn các hộ nuôi tích cực thu gom ngao chết tại các bãi nuôi, phơi ở những khu đất cao thích hợp để sử dụng đốt vôi, tuyệt đối không đổ vỏ ngao chết ra vùng cửa sông.
Tiến hành cày xới, phơi bãi, bón vôi khử trùng bãi nuôi đặc biệt các vùng đất trũng nhiều bùn đen. Không thả giống trong thời điểm ngao chết nhiều.
Sau mỗi vụ nuôi phải cải tạo bãi đúng quy trình kỹ thuật để chuẩn bị cho vụ nuôi tiếp theo. Chọn giống đảm bảo chất lượng, rõ nguồn gốc và có giấy chứng nhận kiểm dịch của cơ quan chức năng.
Trước khi thả giống cần kiểm tra và loại bỏ những con yếu, chết. Không thả giống với mật độ quá cao.
Đến thời điểm hiện tại, Trung tâm Nghiên cứu môi trường và bệnh thủy sản miền Bắc đã có báo cáo sơ bộ kết quả phân tích mẫu đột xuất ngao nuôi tại thôn Mai Lâm, xã Mai Phụ.
Kết quả phân tích cho thấy hiện tượng ngao chết hàng loạt tại xã Mai phụ không liên quan đến các tác nhân gây bệnh đã được phân tích (mẫu ngao âm tính với tác nhân vi khuẩn gây bệnh, Perkinsus olseni và Perkinsus marinus).
Không phát hiện tảo độc trong môi trường nước. Các chỉ tiêu chất lượng nước có dấu hiệu ô nhiễm hữu cơ (hàm lượng N-NH4+ vượt ngưỡng), song chưa đạt ngưỡng gây chết cấp tính đối với ngao nuôi.
Trên cơ sở tổng hợp thông tin hiện trường và kết quả phân tích, nguyên nhân chính được nhận định có thể là tổ hợp các yếu tố bất lợi từ quản lý nuôi và điều kiện thời tiết như mật độ nuôi quá cao (800 – 1.000 con/m2, gấp 3 – 7 lần khuyến cáo) dẫn đến cạnh tranh gay gắt về thức ăn, oxy và không gian sống.
Bãi nuôi được sử dụng lâu năm, không có thời gian gián đoạn cải tạo giữa các vụ, làm suy giảm chất lượng nền đáy. Biến động thời tiết cực đoan trong giai đoạn giao mùa tạo áp lực cộng hưởng, làm ngao suy yếu và chết hàng loạt.
Đại diện Ban quản lý dự án di tích Cố đô Huế (Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế) cho biết dự án tu bổ, phục hồi thích nghi điện Thoại Thánh thuộc quần thể lăng vua Gia Long đã được Hội đồng nhân dân thành phố Huế phê duyệt chủ trương đầu tư từ năm 2024.
Ngày 6/4, UBND thành phố Huế đã phê duyệt dự án với tổng mức đầu tư hơn 73 tỷ đồng, thời gian thực hiện 4 năm. Hội đồng nhân dân thành phố Huế đang xem xét thông qua kế hoạch giao đầu tư công vốn ngân sách nhà nước đợt 2 năm 2026.
Theo đại diện Ban quản lý dự án di tích Cố đô Huế, sau khi được bố trí vốn, chủ đầu tư sẽ lựa chọn nhà thầu để lập hồ sơ thiết kế bản vẽ thi công, trình Cục Di sản văn hóa (Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch) thẩm định, phê duyệt. Dự kiến, dự án sẽ được khởi công vào cuối tháng 7.
Theo tư liệu lịch sử, di tích điện Thoại Thánh được xây dựng từ năm 1811, là nơi thờ tự bà Nguyễn Thị Hoàn (1736-1811), tức Hiếu Khang Hoàng hậu, mẹ vua Gia Long - vị hoàng đế đầu tiên của triều Nguyễn.
Công trình nằm trong quần thể lăng vua Gia Long, trên dãy núi Thiên Thọ, làng Định Môn (nay thuộc địa giới hành chính phường Kim Long). Điện Thoại Thánh nằm trong một vòng thành dài 108m, rộng 63m. Chính điện gần giống điện Minh Thành (nơi thờ vua Gia Long và các Hoàng hậu), kiểu nhà kép, trước sau còn có các dãy nhà phụ nằm đối xứng ở hai bên trái, phải.
Các nhà nghiên cứu đánh giá, điện Thoại Thánh là công trình kiến trúc lăng tẩm tương đối quy cách, có giá trị cao về nghệ thuật kiến trúc và trang trí. Tuy nhiên, trải qua thời gian tồn tại kéo dài và các biến thiên lịch sử, di tích đã xuống cấp, hư hỏng nặng, các công trình chính đã đổ nát, thành “phế tích”.
Chính điện, nơi đặt án thờ Hiếu Khang Hoàng hậu và các công trình phụ đã bị sập nhiều năm, chỉ còn lại nền móng, cỏ dại mọc um tùm. Hệ thống tường thành của di tích trước đây cũng bị sập nhưng đã được tu bổ, phục hồi.
Theo lãnh đạo Trung tâm Bảo tồn Di tích cố đô Huế, thời gian qua đơn vị đã tổ chức khảo sát, khai quật khảo cổ, sưu tầm tư liệu, hình ảnh và đề xuất giải pháp, báo cáo hội đồng tham vấn nghiên cứu khoa học cũng như lấy ý kiến các cơ quan chuyên môn, cộng đồng nhằm tu bổ, phục hồi điện Thoại Thánh.
8Ngày 15.5, Ủy ban Kiểm tra Thành ủy Huế cho biết tại kỳ họp thứ 8, Ủy ban Kiểm tra Thành ủy Huế đã xem xét và quyết định thi hành kỷ luật bằng hình thức khiển trách đối với ông Hoàng Thế Hùng, Chánh văn phòng Ban Tuyên giáo và Dân vận Thành ủy, nguyên Phó chánh văn phòng phụ trách Văn phòng Cục Thi hành án dân sự tỉnh Thừa Thiên - Huế (nay là Thi hành án dân sự thành phố Huế).
Ông Hoàng Thế Hùng có sai phạm trong thời gian giữ chức vụ Phó chánh văn phòng phụ trách Văn phòng Cục Thi hành án dân sự tỉnh Thừa Thiên - Huế. Cụ thể, thiếu trách nhiệm trong việc giám sát, kiểm kê, kiểm tra quỹ tài khoản tiền mặt, tài khoản tạm giữ thi hành án và quản lý, bảo mật thiết bị chứa dữ liệu chữ ký số của cá nhân để kế toán nghiệp vụ thi hành án lợi dụng lấy cắp thiết bị chứa dữ liệu chữ ký số, làm giả chứng từ để chiếm đoạt tiền tạm giữ thi hành án.
Vi phạm của ông Hùng đã làm giảm uy tín của tổ chức đảng và bản thân, đến mức phải xem xét thi hành kỷ luật đảng.
Tại kỳ họp, Ủy ban Kiểm tra Thành ủy Huế cũng xem xét kết quả kiểm tra khi có dấu hiệu vi phạm và kết quả kiểm điểm đề nghị thi hành kỷ luật đối với ông Nguyễn Đình Đức, Thành ủy viên, Ủy viên Ban Chấp hành Đảng bộ UBND thành phố, Bí thư Đảng ủy, Giám đốc Sở NN-MT kiêm Chánh văn phòng điều phối Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới thành phố Huế.
Kết quả kiểm tra cho thấy, ông Đức với trách nhiệm là Giám đốc Sở NN-MT kiêm Chánh văn phòng điều phối Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới đã chưa phát huy đầy đủ vai trò, trách nhiệm, buông lỏng lãnh đạo, chỉ đạo, thiếu kiểm tra, giám sát việc ký kết lựa chọn nhà thầu và việc thực hiện hợp đồng của nhà thầu trong xây dựng và phát sóng các chuyên đề truyền thông về Chương trình nông thôn mới.
Từ đó, để Công ty Cát Tường Quân lợi dụng sơ hở làm giả các hồ sơ, chứng từ phát sóng để hoàn thiện hồ sơ nghiệm thu, thanh quyết toán, chiếm đoạt tiền từ ngân sách nhà nước.
Khi phát hiện sai phạm, ông Đức không chỉ đạo rà soát toàn bộ các hợp đồng đã ký kết và thực hiện với Công ty Cát Tường Quân để ngăn ngừa, xử lý sai phạm tương tự; chưa chủ động báo cáo vụ việc đến cấp có thẩm quyền để kịp thời xem xét, chỉ đạo xử lý theo quy định.
Vi phạm này gây hậu quả nghiêm trọng, làm giảm uy tín của tổ chức đảng và bản thân, đến mức phải xem xét, thi hành kỷ luật đảng. Ủy ban Kiểm tra Thành ủy đề nghị Ban Thường vụ Đảng ủy UBND thành phố xem xét, thi hành kỷ luật ông Đức.
Trước đó, trong cuộc bầu cử HĐND thành phố Huế khóa IX nhiệm kỳ 2026 - 2031, ông Nguyễn Đình Đức đã được hiệp thương giới thiệu nằm trong danh sách chính thức người ứng cử đại biểu HĐND cấp thành phố.
Tuy nhiên, do những dấu hiệu vi phạm trên, Chủ tịch Ủy ban bầu cử thành phố Huế đã ký ban hành nghị quyết công bố điều chỉnh danh sách chính thức người ứng cử đại biểu HĐND thành phố khóa IX, rút tên ông Đức khỏi danh sách bầu cử.
Ông Nguyễn Đình Đức từng là đại biểu HĐND thành phố Huế nhiệm kỳ 2021 - 2026. Trước khi giữ chức vụ Giám đốc Sở NN-MT, ông Đức từng giữ các chức vụ: Phó giám đốc Sở NN-PTNT (cũ), Chủ tịch UBND huyện rồi Bí thư Huyện ủy Quảng Điền cũ, Giám đốc Sở NN-PTNT thành phố Huế (trước sáp nhập với Sở TN-MT).
Chiều 27-4, Phó chủ tịch nước Võ Thị Ánh Xuân đã gặp mặt 101 chủ tịch công đoàn cơ sở xuất sắc tiêu biểu trong đối thoại và thương lượng tập thể trong dịp kỷ niệm 51 năm Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước và 140 năm Ngày Quốc tế lao động 1-5.
Trước đó, các chủ tịch công đoàn tiêu biểu đã làm lễ báo công dâng Bác tại Lăng Chủ tịch Hồ Chí Minh.
Tại buổi gặp gỡ, Phó chủ tịch Tổng liên đoàn Lao động Việt Nam Ngọ Duy Hiểu cho biết 101 tấm gương chủ tịch công đoàn cơ sở tiêu biểu đều là "hạt nhân" trong đối thoại, thương lượng tập thể, mang lại giá trị vật chất và tinh thần lớn cho đoàn viên, lao động cũng như phát triển doanh nghiệp.
Thời gian qua, 101 thỏa ước lao động tập thể được ký kết đã mang lợi cho trên 382.000 người, số tiền làm lợi hơn 6.000 tỉ đồng/năm.
Các hội nghị người lao động, đối thoại đã giải quyết các nội dung "nóng" như tăng lương thưởng, thêm khoản phụ cấp/trợ cấp, tăng giá trị bữa ăn ca, cải thiện điều kiện làm việc, chế độ cho lao động nữ/người khuyết tật…
Qua đó, người lao động và doanh nghiệp xây dựng được lòng tin, không để xảy ra tranh chấp lao động, ngừng việc tập thể.
Biểu dương các kết quả đạt được, Phó chủ tịch nước Võ Thị Ánh Xuân khẳng định dưới sự lãnh đạo của Đảng, tổ chức Công đoàn ngày càng lớn mạnh, góp phần nâng cao đời sống, vị thế của người lao động.
Các kết quả, theo Phó chủ tịch nước, không chỉ có giá trị vật chất mà còn góp phần nâng cao đời sống tinh thần, vị thế của người lao động, đồng thời xây dựng mối quan hệ lao động hài hòa, ổn định và tiến bộ trong doanh nghiệp.
Dịp này Phó chủ tịch nước Võ Thị Ánh Xuân đề nghị tổ chức Công đoàn tiếp tục đổi mới phương thức hoạt động, tiên phong truyền cảm hứng cho công nhân lao động trong việc thực hiện sứ mệnh của mình, trong đó có tăng năng suất lao động.
Công đoàn nghiên cứu, đề xuất với Đảng, Nhà nước xây dựng các chính sách để phát triển doanh nghiệp, nâng cao đời sống người lao động.
Tăng cường đối thoại, thương lượng tập thể, nâng cao cả về số lượng và chất lượng thỏa ước lao động tập thể. Đẩy mạnh phát triển thỏa ước lao động tập thể ngành, nhóm ngành, nhóm nhiều doanh nghiệp…
Phó chủ tịch nước Võ Thị Ánh Xuân mong muốn các chủ tịch công đoàn cơ sở không ngừng nâng cao kiến thức, kỹ năng đối thoại, thương lượng song song với nắm bắt tình hình doanh nghiệp, thấu hiểu quyền, lợi ích chính đáng của người lao động để có giải pháp kịp thời.
Mục đích là hài hòa lợi ích giữa người lao động với chủ sử dụng lao động, để người sử dụng lao động nhận thấy công đoàn là đối tác đồng hành không thể thiếu trong phát triển doanh nghiệp, nhất là tại khu vực ngoài nhà nước và doanh nghiệp FDI.
Trong cuộc gặp mặt, bà Phạm Thị Bích Hải - Chủ tịch Công đoàn Công ty TNHH TOTO Việt Nam (Hà Nội) - cho hay từ ý kiến của công nhân làm việc vất vả ngày nắng nóng, Công đoàn đã đề nghị công ty lắp thiết bị giảm nhiệt độ, trợ cấp nóng ở khu vực đặc thù tối đa 370.000 đồng/tháng hay tăng thêm 4 ngày nghỉ/năm.
Dịp này, bà Hải kiến nghị cấp có thẩm quyền xem xét, tăng thêm số lần khám thai lên tối đa 9 lần bởi hầu hết bác sĩ chỉ định khám thai trong 9 tháng thai kỳ, hay có thêm nhiều nhà ở xã hội cho công nhân thuê, đấu tranh quyết liệt với hàng giả, thực phẩm bẩn…
Còn ông Đinh Sỹ Phúc - Chủ tịch Công đoàn Công ty CP TKG Taekwang Vina (Đồng Nai) - kiến nghị cấp có thẩm quyền sớm thực hiện chính sách hỗ trợ cho người lao động bị bệnh hiểm nghèo, quan tâm hơn nữa tới gia đình công nhân viên là cha hoặc mẹ đơn thân đang nuôi con nhỏ, nhất là những trường hợp có nhiều con và hoàn cảnh đặc biệt khó khăn.
"Tôi mong có thêm chính sách chăm lo, hỗ trợ cho con em người lao động mồ côi giúp các cháu có điều kiện tiếp tục học tập và trưởng thành", ông Đinh Sỹ Phúc kiến nghị.
