Vụ bán rẻ 9 triệu cổ phần Sadeco là một mắt xích trong đại án xảy ra tại Công ty Tân Thuận (IPC) và các đơn vị liên quan, trong đó có trách nhiệm của ông Tất Thành Cang – cựu Phó Bí thư Thành Uỷ TP HCM.
Chiều 4/5, Phạm Nhật Vinh (49 tuổi, cựu Thành viên HĐQT Công ty Sadeco – công ty con của Công ty Tân Thuận IPC, 100% vốn Nhà nước; kiêm Phó Tổng Giám đốc Công ty Cổ phần đầu tư và Phát triển Nguyễn Kim (Công ty Nguyễn Kim) bị TAND TP HCM xét xử về tội Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước gây thất thoát, lãng phí.
Liên quan đến sai phạm này, trước đó ông Tề Trí Dũng (cựu Tổng giám đốc IPC), Tất Thành Cang cùng nhiều đồng phạm đã bị xét xử. Riêng ông Vinh bỏ trốn nên bị Công an TP HCM truy nã, tạm đình chỉ điều tra vụ án và bị can.
Hồ sơ thể hiện, trong thời gian ở Mỹ, Vinh đã 3 lần có thư gửi các cơ quan tiến hành tố tụng trình bày về hoàn cảnh gia đình và mong muốn sau khi sắp xếp xong công việc sẽ trở về Việt Nam hợp tác với cơ quan điều tra. Ngày 30/12/2025, cựu Phó tổng giám đốc Công ty Nguyễn Kim về nước đầu thú và bị tạm giam đến nay.
Theo cáo trạng, trước ngày 7/12/2017, Công ty Sadeco có vốn cổ đông do doanh nghiệp Nhà nước chiếm tỷ lệ 60,7%.
Tề Trí Dũng với tư cách Chủ tịch HĐQT Sadeco và các thành viên được giao đại diện phần vốn góp của thành phố đã sử dụng kết quả thẩm định giá của HSC (doanh nghiệp không có chức năng thẩm định), thông qua quyết định bán 9 triệu cổ phần cho Công ty Nguyễn Kim với giá 40.000 đồng/cổ phần – thấp hơn giá trị thực, gây thiệt hại cho Sadeco hơn 1.103 tỷ đồng. Trong đó, thất thoát tài sản Nhà nước là hơn 669 tỷ đồng.
Phạm Nhật Vinh lúc này là thành viên Hội đồng quản trị Công ty Sadeco đồng thời là Phó Tổng Giám đốc Công ty Cổ phần Đầu tư và Phát triển Nguyễn Kim.
Cơ quan công tố xác định, với vai trò thành viên HĐQT, Phạm Nhật Vinh có trách nhiệm bảo đảm tối đa quyền lợi hợp pháp của cổ đông và doanh nghiệp. Tuy nhiên, ông đã biểu quyết thông qua phương án phát hành cổ phần cho Công ty Nguyễn Kim với mức giá thấp, mang lại lợi ích cho đối tác này. Cụ thể, bị cáo có hành vi đồng phạm với vai trò giúp sức, tham gia các cuộc họp của HĐQT và thực hiện biểu quyết thông qua phương án lựa chọn Công ty Nguyễn Kim làm cổ đông chiến lược.
Cụ thể, tháng 10/2016, Công ty Nguyễn Kim mua cổ phần của Sadeco từ Công ty Eximland với giá gần 57.000 đồng mỗi cổ phần. Sau đó, doanh nghiệp này tiếp tục được mua 9 triệu cổ phần phát hành thêm với giá 40.000 đồng mỗi cổ phần. Việc phát hành không được thực hiện thông qua đấu giá công khai và cũng không tiến hành thẩm định giá tài sản theo quy định. Giao dịch giúp Nguyễn Kim trở thành cổ đông chi phối, nắm giữ 54,7% vốn điều lệ Sadeco thông qua các cá nhân đứng tên.
Quá trình điều tra, ông Vinh thừa nhận hành vi sai phạm. Bị cáo khai do mới về làm việc tại Công ty Nguyễn Kim, tin tưởng vào quy trình đã được Sadeco thực hiện trước đó nên không tìm hiểu kỹ quy định pháp luật, không rà soát đầy đủ tài liệu liên quan.
Dù đồng thời giữ chức Phó tổng giám đốc Công ty Nguyễn Kim, ông vẫn tham gia biểu quyết chọn doanh nghiệp này làm cổ đông chiến lược, phát hành cổ phần không qua đấu giá, không thẩm định giá tài sản, gây thiệt hại cho Sadeco. Song, ông Vinh khẳng định bản thân không hưởng lợi cá nhân từ các sai phạm nêu trên.
Đối với các thiệt hại xảy ra tại Công ty Sadeco trong việc phát hành 9 triệu cổ phần cho Công ty Nguyễn Kim đã được các bị cáo khắc phục toàn bộ trong quá trình xét xử vụ án giai đoạn 1. Song, quá trình điều tra, gia đình bị cáo Vinh đã tự nguyện nộp khắc phục số tiền 100 triệu đồng.
Thời điểm thực hiện sai phạm, ông Tất Thành Cang phụ trách Văn phòng Thành ủy – đại diện vốn tại Sadeco – biết rõ việc phát hành cổ phần phải đấu giá, thẩm định giá, nhưng vẫn bút phê vào tờ trình, đồng ý chủ trương cho bán 9 triệu cổ phần với giá 40.000 đồng/cổ phần cho Công ty Nguyễn Kim. Việc này dẫn đến chuyển nhượng thấp hơn giá trị thực, gây thất thoát hơn 669 tỷ đồng của Nhà nước, dù sau đó đã được khắc phục.
Trong vụ án này, ông Cang bị phạt 8 năm 6 tháng tù. Ngoài ra, ông còn bị phạt 6 năm tù về sai phạm trong việc bút phê vào tờ trình của Văn phòng Thành ủy, đồng ý cho Công ty Tân Thuận chuyển nhượng đất tại dự án Khu dân cư Phước Kiển. Sai phạm này sau đó được khắc phục nên không xảy ra thiệt hại.
Ngày 1/4, TAND TP HCM mở phiên tòa xét xử vụ lừa đảo chiếm đoạt tài sản và vi phạm quy định về cho vay xảy ra tại Công ty cổ phần đầu tư Phú Mỹ (Công ty Phú Mỹ) và Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Việt Nam (Agribank) chi nhánh Mạc Thị Bưởi (nay là chi nhánh Trung tâm Sài Gòn).
Bà Hứa Thị Phấn (Chủ tịch HĐQT Công ty Phú Mỹ) bị cáo buộc chỉ đạo các bị cáo lập hồ sơ vay vốn của ngân hàng, hưởng lợi toàn bộ số tiền, phải chịu trách nhiệm với vai trò chính. Tuy nhiên, bà chết năm 2023 nên không bị xem xét xử lý.
Ở vai trò đồng phạm, bị cáo Hứa Xường (em trai bà Hứa Thị Phấn, cựu thành viên HĐQT Công ty Phú Mỹ) hiện bị truy nã nên tòa xét xử vắng mặt. Các bị cáo Trần Hoàng Trinh (cựu Giám đốc) và 4 cựu thành viên HĐQT Công ty Phú Mỹ gồm: Hứa Thị Bích Hạnh, Ngô Nguyễn Đoan Trang, Lâm Kim Dũng cùng bị truy tố về tội Lừa đảo chiếm đoạt tài sản.
Liên quan vụ án, bà Phạm Thị Mai Toan (cựu Giám đốc Agribank chi nhánh Mạc Thị Bưởi) cùng 3 cấp dưới bị truy tố về tội Vi phạm quy định về hoạt động ngân hàng, hoạt động khác liên quan đến ngân hàng.
Cáo trạng xác định, năm 2003, Công ty Cổ phần Phú Mỹ, được giao khu đất rộng gần 280.000 m2 tại khu 13D, xã Phong Phú, huyện Bình Chánh cũ để đầu tư phát triển dự án khu dân cư Garden City. Trong đó, công ty dùng 240.000 m2 để góp vốn cùng với hai công ty nước ngoài lập liên doanh thực hiện dự án; phần còn lại gần 40.000 m2 chưa hoàn tất nghĩa vụ tài chính, chưa được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất.
Cơ quan chức năng xác định, Công ty Phú Mỹ chưa có quyền sở hữu, sử dụng đối với toàn bộ khu đất và tài sản liên quan. Doanh nghiệp cũng không đủ năng lực tài chính, song bà Phấn vẫn chỉ đạo người thân, quen biết và nhân viên đứng tên lãnh đạo công ty ký biên bản họp, lập hồ sơ khống vay vốn ngân hàng.
Tổng cộng sau nhiều lần giải ngân, bà Phấn nhận gần 250 tỷ đồng, trả hơn 170 tỷ, còn dư nợ hơn 89 tỷ. Công ty sau đó bổ sung một số tài sản bảo đảm khoảng hơn 16 tỷ đồng, còn lại bị xác định chiếm đoạt hơn 73 tỷ đồng.
Một số lãnh đạo, cán bộ Agribank chi nhánh Mạc Thị Bưởi bị xác định đã duyệt hồ sơ cho vay khi không đủ điều kiện, dẫn tới việc nhóm bà Phấn chiếm đoạt tiền.
Tại phiên tòa hôm nay, trong phần thủ tục, đại diện ngân hàng đề nghị HĐXX cho thêm thời gian để định giá lại các tài sản Công ty Phú Mỹ bổ sung nhằm xác định lại thiệt hại - việc này được cho là có liên quan xác định trách nhiệm của các bị cáo. Một số luật sư cũng đề nghị tòa triệu tập thêm một số người.
Sau khi hội ý, HĐXX quyết định hoãn phiên tòa, sẽ mở lại vào ngày 28/4.
Ngày 29/5, Đồn Biên phòng cửa khẩu Mỹ Quý Tây (Bộ đội Biên phòng tỉnh Tây Ninh) cho biết, đơn vị này vừa phối hợp với Công an xã Mỹ Quý bắt giữ Trần Nguyên Gia (53 tuổi, quê Hưng Yên) để điều tra vụ án đánh bạc tại Hà Nội.
Hôm 28/5, Đồn Biên phòng cửa khẩu Mỹ Quý Tây nhận được công văn của Phòng Cảnh sát hình sự (PC02, Công an TP Hà Nội) và Công an xã Mỹ Quý về việc truy tìm Trần Nguyên Gia - người có liên quan trong vụ án đánh bạc tại xã Thuận An, TP Hà Nội.
Ngay sau khi tiếp nhận thông tin, đơn vị đã phối hợp với Công an xã Mỹ Quý rà soát địa bàn biên giới.
Đến khoảng 6h ngày 29/5, trong lúc tuần tra tại khu vực bãi xe thuộc ấp 4, xã Mỹ Quý, lực lượng chức năng phát hiện Gia đang tìm cách xuất cảnh sang Campuchia nên tiến hành bắt giữ.
Sau khi bị bắt, Gia được đưa về Đồn Biên phòng cửa khẩu Mỹ Quý Tây để làm việc, xử lý theo quy định. Đơn vị đã thông báo cho Công an TP Hà Nội để phối hợp tiếp nhận, điều tra vụ việc.
Ngày 11/5, Trọng, 25 tuổi, quê Cần Thơ, bị Công an TP HCM tạm giữ để điều tra hành vi Trộm cắp tài sản.
Trước đó, ngày 30/4, người đàn ông 58 tuổi làm công quả tại một miếu ở phường Long Nguyên đến dọn dẹp thì phát hiện chốt cửa bị phá.
Kiểm tra bên trong chánh điện, ông phát hiện nhiều cổ vật bằng đồng bị lấy trộm, gồm lư hương, chân đèn, 8 thanh đao và bộ ấm chén với 6 ly đồng.
Qua truy xét, cảnh sát xác định Trọng là nghi phạm nên tổ chức truy bắt. Mới đây, người này bị bắt khi đang lẩn trốn tại tỉnh Vĩnh Long.
Tại cơ quan điều tra, Trọng thừa nhận hành vi, đồng thời khai đã lấy sợi dây chuyền cùng mặt Phật bằng vàng nặng một lượng đeo trên tượng Phật trong miếu đem bán cho tiệm đồ cũ ở phường Thủ Dầu Một.
Hiện phần lớn tang vật đã được thu hồi, trao trả cho đơn vị quản lý miếu.
Miếu Bà Chúa Xứ Nguyên Nhung là địa điểm tâm linh mang kiến trúc dân gian Nam Bộ, có lịch sử lâu đời ở một số địa phương ở Tây Ninh và TP HCM. Ngoài việc thờ cúng, đây là nơi mà người dân thường đến chiêm bái, cầu sức khỏe, tài lộc.