“Tôi bất ngờ khi thanh toán hóa đơn được giảm 30% với lý do mừng đại lễ, xưa nay đi du lịch ngày lễ chỉ lo chặt chém”, chị Bích Lan, sống tại Hà Nội, kể về chuyến du lịch đến TP HCM dịp 30/4.
Trái với trải nghiệm của chị Lan, nhiều vụ ”chặt chém” vẫn xảy ra ở các điểm du lịch nổi tiếng mỗi mùa cao điểm. Gần đây nhất là vụ đoàn khách tố khách sạn thu phụ phí dịch vụ quá cao, không minh bạch giá ở phường Sông Cầu, Đăk Lăk.
Sau khi cơ quan chức năng vào cuộc kiểm tra, cơ sở lưu trú bị kết luận vi phạm quy định về minh bạch giá tại Luật Giá năm 2023 và vi phạm quy định tại Nghị định số 87 ngày 12/7/2024 của Chính phủ. Mức phạt dự kiến là 1,5 triệu đồng cho lỗi không niêm yết giá dịch vụ theo quy định.
Ông Trần Tường Huy, Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu Du lịch Xã hội, nhận định văn hóa du lịch hiện chưa theo kịp tốc độ phát triển của ngành, khiến tình trạng “chặt chém” trở thành vấn đề hệ thống.
Theo ông Huy, đặc thù mùa vụ khiến người bán nảy sinh tâm lý “tranh thủ”, trong khi du khách thường dễ dàng chấp nhận vì sự khan hiếm dịch vụ dịp cao điểm.
Thực tế tại Việt Nam, các kỳ nghỉ lễ thường tập trung vào một số thời điểm ngắn, tạo áp lực quá tải cục bộ. Theo dữ liệu từ Cục Du lịch, lượng khách nội địa trong các kỳ nghỉ lễ thường tăng 30-50% so với ngày thường, tạo cơ hội cho các hộ kinh doanh nhỏ lẻ thực hiện tư duy “ăn xổi”.
Sự thiếu hụt của một nền văn hóa phục vụ chuyên nghiệp và việc buông lỏng giám sát tại địa phương cũng là nguyên nhân chính.
Nhiều nơi chưa chú trọng việc niêm yết giá hoặc thiếu lực lượng thanh tra giám sát, chế tài đủ mạnh để răn đe. Việc ứng dụng công nghệ để tiếp nhận phản ánh còn chậm, khiến du khách khó bảo vệ quyền lợi. Ông Huy nhấn mạnh vấn nạn này chỉ được giải quyết khi có sự phân bổ dòng khách hợp lý và áp dụng bộ quy tắc ứng xử văn minh đến từng hộ kinh doanh.
Đồng quan điểm, ông Nguyễn Tiến Đạt, Tổng giám đốc AZA Travel, cho rằng ranh giới giữa việc tăng giá hợp lý và “chặt chém” nằm ở tính minh bạch. Theo ông Đạt, chi phí nhân công và nguyên liệu ngày lễ có thể khiến giá tăng 12-20%, nhưng nếu tăng gấp đôi là dấu hiệu trục lợi. “Khách cần được thông tin đầy đủ về giá cả và chất lượng tương xứng trước khi sử dụng dịch vụ”, ông Đạt nói.
Ông Đạt cũng chỉ ra kẽ hở trong phân cấp trách nhiệm quản lý. Hiện nay, khách sạn, nhà hàng thuộc Ban quản lý khu du lịch, nhưng niêm yết giá lại do Quản lý thị trường thuộc Sở Công thương phụ trách, còn vận tải du lịch như taxi, xe ôm lại thuộc thẩm quyền Sở Xây dựng. Sự phân mảnh này dẫn đến tâm lý đùn đẩy khi có sự cố xảy ra. Để khắc phục, nhiều quốc gia du lịch phát triển như Thái Lan đã thành lập Cảnh sát Du lịch – lực lượng chuyên trách có thẩm quyền xử lý nhanh các vi phạm về giá và an ninh tại các khu vực trọng điểm du lịch.
Tại TP HCM, chính quyền đang bám sát việc phân cấp và đa dạng hóa kênh phản ánh. Ông Lê Trương Hiền Hòa, Phó giám đốc Sở Du lịch TP HCM, cho biết thành phố vận hành hệ thống đa kênh gồm tổng đài, chatbot, ứng dụng VNeID. Thông tin từ các kênh này sẽ được chuyển ngay đến chính quyền địa phương để thống nhất phương án xử lý nhanh nhất. Trước mỗi dịp lễ, Sở Du lịch đều gửi văn bản tuyên truyền, giám sát giá đến từng xã, phường, đặc khu.
Dưới góc độ doanh nghiệp, ông Vũ Chu Đình Trung, đại diện tiệm Phở 2000 ở TP HCM, cho biết quán thường xuyên đón những đoàn khách MICE hàng trăm người nhưng luôn bán đúng mức giá niêm yết và không phụ thu.
Thời gian cao điểm đón khách, tiệm chủ động làm việc với các đơn vị lữ hành trước nhiều tháng để chuẩn bị nhân sự và thực phẩm, tránh quá tải hay phát sinh chi phí. Theo ông Trung, hành vi “chặt chém” giá có thể xảy ra ở các cơ sở nhỏ lẻ nhưng sẽ tác động lớn đến cả chuỗi cung ứng dịch vụ trong khu vực.
Để xóa bỏ vấn nạn này, ông Nguyễn Tiến Đạt đề xuất cần nâng mức chế tài, phạt gấp nhiều lần số tiền trục lợi, đình chỉ hoạt động 1-6 tháng hoặc rút giấy phép kinh doanh để đủ sức răn đe.
Các biển báo đường dây nóng cần hiển thị bằng nhiều ngôn ngữ tại vị trí dễ quan sát để hỗ trợ khách quốc tế. Theo thống kê của tổ chức du lịch quốc tế, chỉ khoảng 10% du khách gặp sự cố thực hiện phản ánh qua hotline do quy trình phức tạp. Việc đơn giản hóa thủ tục tố giác trực tuyến sẽ giúp cơ quan chức năng có dữ liệu để xử lý triệt để hơn.
Ông Trần Tường Huy cảnh báo sự mất cân bằng giữa giá cả và chất lượng gây thiệt hại lớn cho thương hiệu điểm đến. Khi du khách trả giá cao nhưng nhận lại dịch vụ kém, họ sẽ không quay lại.
“Trong thời đại mạng xã hội, một hình ảnh tiêu cực lan truyền nhanh chóng sẽ phá hủy công sức gầy dựng hình ảnh của địa phương”, ông Huy nhận định.
Để tránh rủi ro, du khách được khuyến cáo nên tìm hiểu thông tin trước, ưu tiên các cơ sở uy tín và yêu cầu làm rõ giá dịch vụ trước khi sử dụng. Các địa phương cần xây dựng danh sách “điểm đến tin cậy” được cập nhật thường xuyên trên website chính thức để hỗ trợ du khách chọn lọc dịch vụ.
Điều này thể hiện qua mức độ quan tâm mạnh mẽ trên các nền tảng mạng xã hội, cũng như sự tăng trưởng đáng kể của ngành du lịch trong những năm gần đây.
Theo số liệu của Cục Du lịch quốc gia Việt Nam (VNAT), doanh thu du lịch của Việt Nam đã tăng nhanh trong nhiều thập kỷ, từ 1,34 tỉ đồng năm 1990 lên 355.000 tỉ đồng năm 2010 và đạt khoảng 840.000 tỉ đồng (tương đương 40,6 tỉ đô la Singapore) vào năm 2024.
Sau đại dịch COVID-19, Việt Nam cũng nổi lên là thị trường phục hồi du lịch nhanh nhất khu vực Đông Nam Á, với lượng khách quốc tế đạt khoảng 98% so với mức trước dịch năm 2019.
Giới chuyên gia cho rằng các yếu tố nền tảng như môi trường chính trị ổn định, hệ thống giáo dục chất lượng và cơ sở hạ tầng ngày càng được cải thiện đã góp phần tạo động lực tăng trưởng lâu dài.
Ông Gareth Leather, nhà kinh tế cấp cao về châu Á tại công ty kinh tế vĩ mô toàn cầu Capital Economics ở London, đánh giá những yếu tố này đã giúp Việt Nam duy trì đà phát triển ổn định trong nhiều năm qua và tiếp tục củng cố vị thế trên bản đồ du lịch khu vực.
Hiện Việt Nam thu hút du khách quốc tế nhờ sự kết hợp giữa bề dày lịch sử, cảnh quan thiên nhiên đa dạng và chi phí hợp lý. Văn hóa đường phố, ẩm thực và các dịch vụ chăm sóc sức khỏe, làm đẹp với giá cả phải chăng đang ngày càng thu hút nhóm du khách trẻ từ Singapore và các nước trong khu vực.
Nadia Lim, 25 tuổi, chuyên viên tiếp thị truyền thông trên mạng xã hội, đã đến TP.HCM 2 lần chỉ trong 6 tháng. Cô chia sẻ: "Đối với người Singapore, đây là một nơi dễ dàng để đi du lịch. Giá cả cũng tốt và tôi cảm thấy mọi người rất thích mua sắm và ăn uống ở Việt Nam".
Triển vọng tăng trưởng của ngành du lịch Việt Nam trong những năm tới được đánh giá tích cực. Chính phủ đặt mục tiêu đón khoảng 50 triệu lượt khách quốc tế vào năm 2030. Song song với đó, nhiều tập đoàn khách sạn quốc tế đã và đang mở rộng hoạt động tại Việt Nam. Các doanh nghiệp trong lĩnh vực lưu trú cho rằng Việt Nam sở hữu sự kết hợp giữa nhu cầu du lịch tăng cao, mức sống trong nước cải thiện và khả năng kết nối ngày càng thuận lợi.
Bên cạnh đó, các dự án quy mô lớn tiếp tục được triển khai nhằm nâng cao năng lực phục vụ du khách. Nhiều tập đoàn quốc tế đang hợp tác phát triển các khu nghỉ dưỡng, khách sạn tại các điểm đến trọng điểm như Phú Quốc và Vũng Tàu, góp phần mở rộng nguồn cung phòng trong những năm tới.
Tại các khu vực có lợi thế về cảnh quan như miền Bắc và miền Trung, xu hướng du lịch chăm sóc sức khỏe cũng đang phát triển, với sự tham gia của các thương hiệu khách sạn quốc tế như Melia Hotels International và Hilton Hotels & Resorts.
Nhu cầu này được thúc đẩy nhờ việc cải thiện kết nối hàng không, khi nhiều đường bay mới được mở, giúp tăng khả năng tiếp cận của du khách quốc tế. Theo số liệu thống kê của VNAT, năm 2025, lượng khách du lịch từ Singapore tăng 15,5% so với năm trước.
Các tuyến bay mới được khai trương trong những năm gần đây đã góp phần tăng khả năng tiếp cận. Ví dụ, hãng hàng không giá rẻ Scoot bắt đầu bay đến Phú Quốc vào tháng 12-2024, tiếp theo là Nha Trang, một thành phố biển ở miền Nam Việt Nam, vào tháng 11-2025.
Tuy nhiên, một số yếu tố rủi ro vẫn tồn tại. Các chuyên gia cảnh báo căng thẳng địa chính trị và biến động giá năng lượng có thể ảnh hưởng đến tăng trưởng kinh tế toàn cầu, qua đó tác động đến nhu cầu du lịch. Trong bối cảnh chi phí gia tăng, du khách có xu hướng nhạy cảm hơn về giá cả, có thể làm giảm mức chi tiêu cho du lịch.
Dù vậy, triển vọng tổng thể của ngành du lịch Việt Nam vẫn được đánh giá khả quan. Theo VNAT, Việt Nam ghi nhận mức tăng trưởng du lịch cao nhất trong quý đầu tiên của năm 2026 với 6,76 triệu lượt khách quốc tế, tăng 12,4% so với cùng kỳ năm ngoái. Các thị trường trọng điểm như Trung Quốc, Hàn Quốc và Đài Loan (Trung Quốc) tiếp tục đóng vai trò động lực chính thúc đẩy nhu cầu.
Nâng niu cây non, tự tay vun đất, trồng cây…, trải nghiệm tuyệt vời khiến đôi bạn thân Georgia và Olivia (du khách Úc) tại Hà Giang (Tuyên Quang) thấy chuyến đi của họ càng thêm ý nghĩa.
Sau thời gian ngồi xe máy rong ruổi khắp các cung đường đèo Hà Giang, Georgia và Olivia cùng các du khách khác trong chuyến đi dừng chân tại điểm trồng cây. Cây non theo họ từ khi bắt đầu hành trình được trồng bên sườn núi.
"Ở Melbourne quê hương tôi, người dân luôn có ý thức bảo vệ thiên nhiên, tuân thủ các quy định bảo tồn của chính phủ. Trải nghiệm trồng cây trong lịch trình tour thực sự là một ý tưởng tuyệt vời góp phần bảo vệ môi trường và du lịch bền vững ở Hà Giang", Olivia chia sẻ.
Ý tưởng trồng cây thú vị này là do Jasmine Tours (một đơn vị chuyên tour du lịch tại Tuyên Quang) khởi xướng dành cho khách quốc tế. Anh Phượng Sơn, đại diện Jasmine Tours, cho biết hoạt động được tổ chức từ tháng 4-2026.
Đến nay, khoảng 5.200 cây sa mộc, cây mỡ đã được du khách (chủ yếu là khách quốc tế) tự tay trồng ở thôn Hà Chớ (xã Lũng Phìn, Tuyên Quang) và thôn Bản Phố (xã Minh Tân, Tuyên Quang).
"Trong quá trình chạy tour xe máy, nhiều du khách và tài xế nhận thấy dọc cung "Hà Giang loop" có những sườn đồi nhiều đất trống, tình trạng xói mòn hay xảy ra vào mùa mưa. Đó là lý do chúng tôi thực hiện dự án này, với mong muốn góp phần tăng độ che phủ của rừng", anh Sơn cho hay.
Khi chuẩn bị bắt đầu hành trình, du khách sẽ được giới thiệu về hoạt động trồng cây và mỗi người nhận lấy một cây nhỏ, tự bảo quản trong suốt chuyến đi.
Hiện tại, hai loại cây được lựa chọn trồng dựa theo điều kiện thổ nhưỡng, khí hậu và mong muốn của chủ đất.
Anh Vương Đức Tài (xã Minh Tân, Tuyên Quang) chưa bao giờ nghĩ có ngày nhiều người nước ngoài đến trồng cây cho mình như vậy. Mỗi người một cây, mảnh đất nhà anh Tài giờ đã phủ kín bằng 2.000 cây mỡ. Từ hôm đó, ngày nào anh Tài cũng chăm bón cẩn thận.
"Trước đây nhà mình trồng ngô, trồng 8kg hạt, đến lúc thu hoạnh bán đi cũng chỉ được hơn chục triệu đồng. Mấy năm đầu còn được thu hoạch nhiều, về sau đất bạc màu cũng không được bao nhiêu.
Giờ được trồng cây mỡ rồi, mình cố gắng chăm sóc, phát cỏ, vun đất cho cây. Chăm tốt thì 10 năm được thu hoạch, còn lâu hơn thì 15 năm", anh Tài nói.
Trao đổi với Báo điện tử Tuổi Trẻ, anh Phượng Sơn cho biết trong thời gian tới đơn vị này tiếp tục xây dựng dự án "Cung đường xanh - The green road", với quãng đường khoảng 13km từ xã Thuận Hòa đến Lùng Tám.
Anh Sơn hy vọng mỗi cây xanh nhỏ trong dự án sẽ góp phần giúp Hà Giang (Tuyên Quang) trở thành điểm đến xanh hơn, và khiến du khách quay trở lại nhiều lần.
Sở Công Thương Đà Nẵng cho biết phiên chợ sâm Ngọc Linh định kỳ hằng tháng, lần đầu vào tối 10 và 11-7.
Đây là lần đầu tiên một phiên chợ sâm Ngọc Linh được tổ chức ở ngay trung tâm thành phố Đà Nẵng nhằm quảng bá, giới thiệu các sản phẩm đặc trưng của các địa phương và nâng cao giá trị thương hiệu sâm Ngọc Linh.
Phiên chợ sâm có chủ đề "Hành trình quốc bảo sâm Ngọc Linh - Gắn kết không gian trải nghiệm sâm Ngọc Linh và dược liệu Đà Nẵng" sẽ được tổ chức vào tối thứ bảy và chủ nhật của tuần thứ hai hằng tháng, từ 18h - 22h.
Trong lần tổ chức đầu tiên này (ngày 10 và 11-7), phiên chợ sẽ diễn ra tại khu vực chợ đêm Sơn Trà, phường An Hải (phía đầu cầu Rồng) với quy mô khoảng 50 gian hàng trên diện tích gần 600m².
Ngoài giới thiệu đa dạng các sản phẩm sâm Ngọc Linh, các gian hàng sẽ giới thiệu các loại dược liệu tiêu biểu của thành phố.
Sở Công Thương Đà Nẵng cho biết không gian trưng bày sẽ được chia thành nhiều khu vực như khu giới thiệu sâm Ngọc Linh và các sản phẩm chế biến từ sâm Ngọc Linh; khu trưng bày dược liệu và các sản phẩm chế biến từ dược liệu; khu trình diễn, trải nghiệm sản phẩm; khu hướng dẫn nhận biết, phân biệt sâm Ngọc Linh và dược liệu thật - giả…
Việc đưa chợ sâm xuống phố, đặc biệt là khu vực đông đúc du khách quốc tế được kỳ vọng sẽ tạo ra hiệu ứng quảng bá mạnh cho sâm Ngọc Linh và các loại dược liệu của Đà Nẵng.