Anh Trần Bình (Cầu Giấy, Hà Nội) đi mua SIM mới với mong muốn đổi sang số đẹp hơn để dùng lâu dài. Thủ tục diễn ra nhanh gọn: xuất trình CCCD, chụp ảnh khuôn mặt xác thực, đăng ký thông tin thuê bao. Nhưng rắc rối xuất hiện ngay sau đó.
Khi tạo tài khoản Zalo bằng số điện thoại mới, ứng dụng gửi thông báo số máy đã có người dùng. Đến lúc ra ngân hàng cập nhật số cho tài khoản cá nhân, anh tiếp tục được báo số điện thoại “đã đăng ký với một tài khoản khác”. “Tôi không hiểu chuyện gì xảy ra. SIM mới mua, đăng ký chính chủ đầy đủ nhưng lại không dùng được”, anh Bình bức xúc.
Quay lại đại lý bán SIM, anh được người bán giải thích kho số viễn thông là hữu hạn, nhiều số sau khi bị thu hồi sẽ được cấp lại cho khách mới, nên xảy ra tình trạng này. Không tìm được cách xử lý, anh quyết định trả SIM và nhận lại tiền.
Câu chuyện của anh Bình không phải cá biệt. Đại diện một nhà mạng cho biết ghi nhận “không ít trường hợp” người dùng mua SIM mới nhưng phát hiện số điện thoại của mình từng được đăng ký cho các tài khoản số khác như Zalo, dịch vụ ngân hàng. Mặc dù vậy, đơn vị này không có số lượng thống kê cụ thể.
Nguyên nhân chủ yếu là do khách bỏ SIM. Sau một thời gian dài không sử dụng, số điện thoại sẽ bị thu hồi rồi cấp lại cho người khác. “Chúng tôi thường gọi đây là những SIM quay đầu”, vị này cho biết.
Chia sẻ thêm, đại diện nhà mạng cho hay, một số “SIM quay đầu” từng được chủ cũ dùng để định danh tài khoản mạng xã hội. Với các dịch vụ tài chính số, ngân hàng, tình huống này ít gặp hơn nhưng vẫn có.
Vị này cũng thừa nhận việc xử lý không đơn giản. Một số mạng xã hội cho phép người dùng chủ động xóa tài khoản đã tồn tại để tạo tài khoản mới. Với ngân hàng, mọi thứ phức tạp hơn, số điện thoại là trường dữ liệu đặc biệt nên họ không thể vì số máy đã bị thu hồi mà tự động thay đổi thông tin tài khoản của khách hàng.
“Trong một số trường hợp, nhà mạng có thể hỗ trợ người dùng bằng cách cấp công văn xác nhận chủ thuê bao, nhưng chỉ mang tính cá biệt”, ông nói.
Theo ông Nguyễn Anh Cương, Phó cục trưởng Viễn thông, tình trạng một số điện thoại bị thu hồi rồi cấp lại, nhưng vẫn gắn với tài khoản dịch vụ số của người dùng trước như Zalo, Viber hay Whatsapp,… là có xảy ra.
Số điện thoại là một loại tài nguyên quốc gia, đồng thời cũng là công cụ dùng để định danh số nên mới có câu chuyện SIM chính chủ. Tài khoản số thì khác, bởi về bản chất, đó cũng chỉ là tài khoản người dùng trên các ứng dụng. Không có quy định nào bắt buộc người sở hữu số điện thoại phải có tài khoản Zalo, Viber hay Whatsapp tương ứng.
“Đây là trách nhiệm của các nền tảng, nếu không cho người dùng mới cài đặt, đăng ký, họ sẽ bị mất thuê bao”, lãnh đạo Cục Viễn thông nhận định.
Trên thực tế, một nhà mạng viễn thông đã phối hợp với Zalo để xử lý câu chuyện này. Khi số điện thoại bị thu hồi, tài khoản liên quan trên ứng dụng cũng sẽ bị gỡ khỏi số máy. Mô hình phối hợp này đang được thí điểm trước khi mở rộng.
Cục Viễn thông cho biết, với các ứng dụng số, ví dụ như Zalo, người dùng vẫn có thể tạo tài khoản mới đè lên tài khoản đã tồn tại. Với ngân hàng, cách xử lý lại khác. Khi phát sinh tranh chấp, người sở hữu số mới phải trực tiếp làm việc với ngân hàng để chứng minh quyền sở hữu. “Người dùng cần chứng minh số điện thoại là của mình, chính chủ. Khi đó, ngân hàng mới có cơ sở để xử lý”.
Đây là một trong những lý do người dùng sau khi xác thực thuê bao phải gắn số điện thoại của mình với ứng dụng định danh điện tử, thông qua việc xác nhận SIM chính chủ trên VNeID. Trước đây, khi chưa có cơ chế này, người dùng khó chứng minh được quyền sở hữu số điện thoại trong các tình huống tranh chấp.
Số điện thoại ngày càng đóng vai trò như một “định danh số”, gắn với nhiều dịch vụ, từ tài khoản mạng xã hội đến ngân hàng, ví điện tử. Điều này mang lại tiện ích, nhưng cũng kéo theo nhiều rắc rối, khi vòng đời của SIM không trùng với vòng đời của các tài khoản số. Theo Cục Viễn thông, người dùng di động vì thế cần chủ động xác nhận SIM chính chủ qua VNeID để bảo vệ “danh tính số” của mình.
Tại buổi họp báo thường kỳ tháng 4 của Bộ Khoa học và Công nghệ, Đại diện Cục Viễn thông cho biết có khoảng gần 900.000 thuê bao được người dùng chủ động xác nhận “không chính chủ” thông qua VNeID, sau hai tuần triển khai Thông tư 08 về xác thực thông tin thuê bao di động.
Trước đó, năm 2023, khi triển khai “làm sạch dữ liệu”, cơ quan quản lý đã đối soát thông tin giấy tờ của cả trăm triệu thuê bao di động, qua đó phát hiện khoảng 17 triệu trường hợp có thông tin chưa chính xác. Trong số này, 11 triệu thuê bao đã được cập nhật lại thông tin, còn 6 triệu bị dừng cung cấp dịch vụ.
Mặc dù thị trường smartphone tại Trung Quốc đang bùng nổ với sự xuất hiện của nhiều thương hiệu cao cấp, iPhone vẫn giữ vững vị thế là biểu tượng công nghệ của Mỹ. Bất chấp những căng thẳng trong mối quan hệ giữa Trung Quốc và Mỹ, người dân Trung Quốc vẫn thể hiện sự yêu thích mạnh mẽ đối với sản phẩm của Apple.
Tại Mỹ, người dùng chủ yếu lựa chọn giữa Apple và Samsung, trong khi tại Trung Quốc, Apple phải đối mặt với sự cạnh tranh từ các thương hiệu lớn như Huawei, Vivo, Oppo, OnePlus và Xiaomi. Tuy nhiên, Xiaomi mới đây đã công khai thừa nhận họ chưa thể sản xuất được những chiếc điện thoại siêu mỏng như iPhone Air.
Cụ thể, Chủ tịch Lu Weibing của Xiaomi gần đây thông báo rằng công ty đã quyết định hủy bỏ một mẫu điện thoại cao cấp có thiết kế siêu mỏng. Ông cho biết, việc theo đuổi thiết kế này đã dẫn đến những đánh đổi về mặt kỹ thuật, ảnh hưởng nghiêm trọng đến thời lượng pin và hiệu suất của thiết bị. Cuối cùng, Xiaomi đã chọn không phát hành một sản phẩm cao cấp nhưng lại kém tiện dụng.
Mặc dù Xiaomi có khả năng sản xuất những chiếc điện thoại cao cấp với hệ thống camera ấn tượng và thời lượng pin tốt, có thể họ đơn giản không muốn tạo ra một sản phẩm siêu mỏng như iPhone Air hay Galaxy S25 Edge, chứ không phải là không thể.
Thực tế chỉ ra rằng, iPhone Air đã gặp khó khăn trên thị trường khi chỉ bán được hơn 700.000 chiếc, bất chấp việc Apple đã giảm giá sản phẩm. Các mẫu iPhone mini và Plus cũng đã bị hủy bỏ do không được người tiêu dùng ưa chuộng. Dù vậy, Apple có thể sẽ tiếp tục phát triển dòng sản phẩm điện thoại siêu mỏng với iPhone Air 2 ra mắt dự kiến vào đầu năm 2027. Mẫu điện thoại này có thể sẽ cải thiện một số vấn đề như bổ sung camera sau thứ hai, giảm giá thành và nâng cao hiệu suất tản nhiệt.
Nếu iPhone Air 2 trở thành sản phẩm ăn khách, có thể Xiaomi sẽ phải xem xét lại khả năng của mình trong việc sản xuất điện thoại siêu mỏng.
Trong bài đăng hàng tuần trên LKML, Torvalds cho biết danh sách bảo mật riêng tư của dự án hiện "gần như không thể quản lý". Nguyên nhân là hàng loạt nhà nghiên cứu độc lập cùng chạy một loại công cụ AI trên một đoạn mã nguồn, phát hiện ra những lỗi giống hệt nhau, rồi ồ ạt gửi báo cáo về. Do danh sách được bảo mật và giữ kín, các nhà nghiên cứu không thể biết lỗi đã có ai báo cáo hay chưa. Hệ quả là đội ngũ kỹ sư duy trì dự án mất rất nhiều thời gian phân loại email trùng lặp, đồng thời hướng dẫn người gửi tìm đến các bản sửa lỗi vốn đã được cập nhật từ nhiều tuần trước.
"Về mặt định nghĩa, các lỗi do AI phát hiện hầu như không phải bí mật. Việc xử lý chúng gây lãng phí thời gian cho tất cả những ai tham gia", Torvalds nói.
Theo tài liệu hướng dẫn mới được cập nhật của nhân Linux, dự án hiện chính thức yêu cầu tất cả lỗ hổng tìm thấy bằng công cụ AI phải được xử lý như thông tin tiết lộ công khai. Thay vì gửi vào danh sách bảo mật riêng tư, người báo cáo phải gửi trực tiếp đến các kỹ sư duy trì nhánh mã nguồn liên quan. Các báo cáo này phải ngắn gọn, định dạng bằng văn bản thuần túy và đính kèm quy trình tái diễn lỗi đã được xác minh để chứng minh đó không phải lỗi ảo.
Theo Tom's Hardware, sự bùng nổ của AI đang thay đổi hoàn toàn cục diện bảo mật mã nguồn mở. Willy Tarreau, người sáng lập HAProxy, cho biết hai năm trước, danh sách email bảo mật của nhân Linux chỉ nhận khoảng 2-3 báo cáo mỗi tuần, nhưng giờ đây là 5-10 báo cáo mỗi ngày. Dù phần lớn lỗi có thật, sự trùng lặp lớn do dùng chung công cụ AI đã làm quá tải quy trình phân loại truyền thống.
Trước thực trạng đó, Linus Torvalds thúc giục chuyên gia bảo mật cần nâng cao trách nhiệm thay vì chỉ "gửi rác" cho các nhà phát triển. "Nếu thực sự muốn đóng góp giá trị, hãy đọc tài liệu hướng dẫn, tự viết một bản vá dựa trên những gì AI tìm được. Đừng tiện tay gửi báo cáo ngẫu nhiên mà bản thân không có một chút hiểu biết thực tế nào", ông nhấn mạnh.
Cách tiếp cận này đang được Greg Kroah Hartman, một nhà duy trì của Linux, áp dụng hiệu quả. Ông tự phát triển hệ thống tìm lỗi bằng AI có tên Clanker T1000. Khi quét ra lỗi, ông sẽ viết bản sửa lỗi, chịu trách nhiệm pháp lý cho mã nguồn đó và công khai toàn bộ quy trình lên cộng đồng.
Tháng trước, dự án nhân Linux cũng ban hành chính sách chính thức đối với các đóng góp có sự hỗ trợ của AI. Theo đó, hệ thống cho phép sử dụng mã do AI tạo ra nhưng áp đặt quy tắc minh bạch nghiêm ngặt. Các thực thể AI không được phép ký thẻ Signed-off-by (chịu trách nhiệm pháp lý). Thay vào đó, lập trình viên phải sử dụng thẻ Assisted-by (được hỗ trợ bởi AI) để công khai công cụ họ sử dụng. Quy định nêu rõ con người là bên duy nhất chịu trách nhiệm pháp lý cao nhất đối với mỗi dòng mã hoặc bất kỳ lỗi phát sinh nào do AI tạo ra khi nộp lên hệ thống.
Cộng đồng Linux là một trong những cộng đồng nguồn mở lớn và bền bỉ nhất thế giới, quy tụ hàng chục nghìn lập trình viên, kỹ sư và doanh nghiệp công nghệ tham gia phát triển trong hơn ba thập kỷ qua. Không thuộc sở hữu của một công ty duy nhất, Linux được xây dựng theo mô hình hợp tác toàn cầu, với nhân Linux do cộng đồng duy trì và các bản phân phối như Ubuntu, Debian, Red Hat được các tổ chức khác nhau phát triển trên nền tảng đó.
Nhờ tính mở, ổn định, khả năng tùy biến cao, Linux trở thành hệ điều hành chủ đạo của hạ tầng số hiện đại khi vận hành phần lớn máy chủ Internet và siêu máy tính hàng đầu thế giới, nền tảng Android trên hàng tỷ smartphone, cũng như các hệ thống điện toán đám mây, AI và thiết bị nhúng. Vai trò xương sống đó khiến Linux không chỉ là một hệ điều hành, mà là nền móng kỹ thuật quan trọng của kinh tế số và công nghệ toàn cầu hiện nay.
Alexander Hanff - chuyên gia bảo mật được biết đến với biệt danh "That Privacy Guy", phát hiện trình duyệt web Chrome âm thầm lưu trữ một mô hình AI 4 GB trong một thư mục có tên OptGuideOnDeviceModel. Phần lớn nhất của thư mục là một tệp có tên weights.bin, thực tế là Gemini Nano - một phiên bản AI nhẹ của Gemini.
"Mô hình Nano được cài đặt trên bất kỳ thiết bị nào đáp ứng các yêu cầu phần cứng tối thiểu để chạy nó", Hanff viết trên blog.
Chuyên gia này cho biết, hầu hết người dùng thông thường không tìm thấy hay truy cập vào OptGuideOnDeviceModel. Kể cả truy cập được và xóa nó, trình duyệt lại tự động tải mô hình về. Google Chrome không hiển thị bất kỳ lời nhắc nào để người dùng đồng ý cài đặt mô hình, cũng như không có tùy chọn nào để từ chối hoặc xóa các tệp. Vấn đề xảy ra trên cả thiết bị Windows và MacOS.
Trong khi đó, Google nhanh chóng thừa nhận. Công ty tìm kiếm cho biết đã cung cấp Gemini Nano cho Chrome từ năm 2024 dưới dạng mô hình nhẹ, chạy trực tiếp trên thiết bị.
"Mô hình hỗ trợ các khả năng bảo mật quan trọng như phát hiện gian lận và API dành cho nhà phát triển mà không cần gửi dữ liệu của bạn lên đám mây", đại diện Google nói với Gizmodo. "Dù yêu cầu một ít dung lượng cục bộ trên máy để chạy, mô hình sẽ tự động gỡ cài đặt nếu thiết bị thiếu tài nguyên".
Cũng theo Google, vào tháng 2, công ty đã bắt đầu triển khai tùy chọn tắt hoặc xóa mô hình trực tiếp trong cài đặt Chrome. Sau khi bị vô hiệu hóa, mô hình sẽ không còn tải xuống hoặc cập nhật nữa.
Theo 9to5google, vấn đề thực tế đã được một số người ghi nhận trước đó, khi trên Reddit, X, nhiều người đề cập đến các tập tin dung lượng lớn bất thường trên Chrome. Dù vậy, phát hiện của Hanff thu hút sự chú ý nhiều hơn do khối lượng dữ liệu tới 4 GB.
Một số ý kiến cho rằng việc Google không thông báo cho người dùng về việc tự ý cài mô hình AI lên trình duyệt nằm ở điều khoản dịch vụ Chrome. Trong đó, công ty cho biết đã sử dụng trí tuệ nhân tạo và máy học để cung cấp cho người dùng bản dịch đồng thời, cũng như phát hiện, chặn thư rác, phần mềm độc hại.
"Chúng tôi sẽ tự thêm hoặc xóa các tính năng và chức năng, tăng hoặc giảm giới hạn dịch vụ, bắt đầu cung cấp các dịch vụ mới hoặc ngừng cung cấp các dịch vụ cũ một cách tự động nhằm cải thiện và tăng bảo mật cho trình duyệt", điều khoản có đoạn.
Để kiểm tra Chrome có tự cài Gemini Nano hay không, nhập vào thanh địa chỉ trình duyệt chrome://on-device-internals, lưu ý rằng cần kích hoạt tùy chọn dành cho nhà phát triển. Tại đây, người dùng có thể xem mô hình nào đang được cài đặt trên thiết bị và dung lượng mà nó chiếm dụng. Nếu là một trong những người dùng đã được Google cung cấp tùy chọn từ chối, có thể vào Cài đặt > Hệ thống > chọn Bật hoặc tắt AI trên thiết bị.
Nếu không thấy các tùy chọn kể trên, Hanff cho biết người dùng có thể nhập chrome://flags vào thanh địa chỉ và tắt các tính năng liên quan đến AI để ngăn trình duyệt tự động tải lại mô hình sau khi bị xóa. Số khác đề xuất đổi tệp weights.bin thành chỉ đọc để ngăn Google cài đặt lại. Tuy vậy, trên mạng xã hội, một số người dùng cảnh báo việc xóa mô hình AI khỏi Chrome có thể khiến trình duyệt hoạt động không ổn định, nhất là các chức năng liên quan đến trí tuệ nhân tạo.
Theo StatCounter, Chrome hiện vẫn là trình duyệt thống trị thị trường. Tính đến đầu 2026, sản phẩm của Google chiếm 77% thị phần, bỏ xa vị trí thứ hai của Microsoft Edge với 9%.
