Hàng trăm nhiếp ảnh gia chuyên nghiệp và người dân đã tập trung tại nhiều địa điểm gần sân bay quốc tế Bắc Kinh để ghi lại một trong những biểu tượng dễ nhận biết nhất của Tổng thống Mỹ, chuyên cơ Không lực Một.
Chỉ vài phút sau khi chiếc máy bay xuất hiện, mạng xã hội Trung Quốc đã tràn ngập video và hình ảnh cảnh chuyên cơ hạ cánh, được quay từ nhiều góc độ khác nhau dưới mặt đất.
Một số người đam mê hàng không còn đăng các bài phân tích chi tiết về chuyên cơ tổng thống, gọi đây là “Nhà Trắng trên không”, trong khi những người khác theo dõi toàn bộ hành trình từ Washington, chia sẻ lộ trình bay cùng video cất và hạ cánh khi tiếp nhiên liệu tại Alaska.
Trên đường băng ở Bắc Kinh, một sĩ quan Trung Quốc với vẻ mặt nghiêm nghị đã nhận được nhiều lời khen trên mạng xã hội trong và ngoài nước. Đoạn video anh đứng nghiêm hoàn toàn lúc chiếc Không lực Một lăn bánh ngang qua ở phía sau đã lan truyền mạnh trên mạng xã hội.
Một phóng viên nước ngoài mô tả: Người này thậm chí không chớp mắt dù tiếng động cơ cực lớn.
Âm thanh đó phát ra từ 4 động cơ phản lực General Electric, mỗi động cơ có lực đẩy 25.700kg, trên chiếc máy bay có trọng lượng cất cánh tối đa 374.850kg, tầm bay 12.550km. Nó có khả năng tiếp nhiên liệu trên không và tốc độ tối đa hơn 1.000km/h.
Được định danh chính thức là VC-25A, chiếc Boeing 747-200B màu xanh – trắng được cải tiến này có kích thước khổng lồ: dài 70,7m, cao 19,3m và sải cánh gần 60m.
Trong khi một chiếc Boeing 747 thông thường có thể chở hơn 300 hành khách, Air Force One được cấu hình cho 70 khách và 30 thành viên phi hành đoàn.
Máy bay được trang bị các hệ thống điện tử và liên lạc tối tân nhằm bảo đảm kết nối an toàn cho tổng thống, hoạt động như một trung tâm chỉ huy di động có khả năng truyền mã hạt nhân.
Dù nhiều tính năng phòng thủ vẫn được giữ bí mật, trang web Nhà Trắng cho biết “hệ thống điện tử trên máy bay được gia cố để chống xung điện từ”.
Ngoài ra, còn có các thông tin cho rằng máy bay sở hữu khả năng đánh lạc hướng tên lửa không đối không và đất đối không, cũng như các hệ thống gây nhiễu nhằm vô hiệu hóa radar và cảm biến đối phương.
Không gian nội thất rộng khoảng 372m² trải dài trên 3 tầng, bao gồm khu phòng tổng thống với văn phòng riêng và phòng họp. Trong tình huống khẩn cấp, khu y tế đầy đủ nhân viên có thể hoạt động như một phòng phẫu thuật. Máy bay cũng có khu vực dành cho các cố vấn cấp cao, mật vụ, báo chí tháp tùng và các khách khác.
Trong chuyến đi Trung Quốc lần này, hàng chục cố vấn, bộ trưởng nội các và lãnh đạo doanh nghiệp hàng đầu đã cùng tổng thống di chuyển trên Không lực Một. Phái đoàn nổi bật gồm ông Elon Musk của Tesla, CEO Jensen Huang của Nvidia và Tim Cook của Apple.
Hai khu bếp trên máy bay có thể phục vụ tới 100 người. Hôm 12/5, cố vấn truyền thông của ông Trump là Margo Martin đã chia sẻ thực đơn đặc biệt kiểu Trung Quốc trên chuyên cơ tổng thống, gồm món bò xào, chả giò và bánh may mắn.
Sự chú ý về chuyến thăm Bắc Kinh của ông Trump thực tế đã bắt đầu từ nhiều ngày trước, khi cư dân mạng theo dõi nhiều máy bay vận tải C-17 Globemaster III của Không quân Mỹ hạ cánh xuống Bắc Kinh.
Các xe SUV bọc thép hạng nặng của Mật vụ Mỹ, bao gồm limousine tổng thống “quái thú”, cũng nhanh chóng bị bắt gặp trên các tuyến đường ở thủ đô Trung Quốc, với hình ảnh và video lan truyền rộng rãi trên mạng xã hội.
"Thỏa thuận của Tổng thống Mỹ Donald Trump không mang tính ràng buộc với chúng tôi. Israel không phải chư hầu của Mỹ và không tham gia văn kiện này. Nó vốn không bảo đảm an ninh cho chúng tôi", Itamar Ben Gvir, Bộ trưởng An ninh Quốc gia Israel và là người có quan điểm cực hữu trong nội các nước này, đăng trên mạng xã hội hôm nay.
Đây được cho là phản ứng đầu tiên từ một quan chức cấp cao Israel đối với thỏa thuận do Mỹ và Iran công bố ngày 14/6, theo đó chấm dứt "lập tức và vĩnh viễn" hoạt động quân sự trên mọi mặt trận, bao gồm cả ở Lebanon. Hai bên sẽ ký kết thỏa thuận chính thức tại Geneva, Thụy Sĩ ngày 19/6.
"Chúng ta không nên chấp nhận bất kỳ thỏa hiệp nào không bao gồm giải giáp Hezbollah. Israel cũng không được rút khỏi dù chỉ một tấc lãnh thổ mà binh sĩ của chúng ta đã giành quyền kiểm soát", Bộ trưởng Gvir nhấn mạnh.
Bộ trưởng Quốc phòng Israel Katz cũng tuyên bố nước này sẽ không rút khỏi các khu vực họ đang kiểm soát tại miền nam Lebanon theo thỏa thuận giữa Washington và Tehran, đồng thời cảnh báo đáp trả nếu Iran tấn công Israel liên quan các diễn biến ở Lebanon.
Ông Katz cho biết Thủ tướng Benjamin Netanyahu đã trực tiếp truyền đạt lập trường này với Tổng thống Trump, và ông đã nhắc lại nội dung như vậy trong cuộc điện đàm hôm 14/6 với Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Pete Hegseth.
Yair Golan, lãnh đạo đảng Dân chủ cánh tả của Israel và là cựu tướng quân đội, đưa ra quan điểm tương tự ông Ben Gvir khi đăng trên X rằng thỏa thuận "đạt được mà không có sự tham gia hay đồng thuận của Israel" và "đã trao cho Tehran chiếc phao cứu sinh".
Vài giờ trước khi Mỹ và Iran thông báo đạt thỏa thuận, Lực lượng Phòng vệ Israel (IDF) tấn công "sở chỉ huy của Hezbollah" ở Dahiyeh, ngoại ô thủ đô Beirut của Lebanon, khu vực được coi là thành trì của Hezbollah.
Ông Trump sau đó nổi giận với Thủ tướng Netanyahu, cho rằng Israel đáng lẽ không được không kích Beirut vào thời điểm Washington và Tehran sắp đạt thỏa thuận, thêm rằng chiến dịch không kích "có quy mô rất nhỏ và vô nghĩa".
"Tại sao Bibi lại ra lệnh thực hiện vụ không kích chết tiệt đó? Tôi rất tức giận và đã nói với Thủ tướng Israel rằng ông ấy không biết đánh giá tình hình", lãnh đạo Mỹ kể lại, sử dụng biệt danh của Thủ tướng Netanyahu.
Theo Tổng thống Mỹ, đợt không kích "làm đảo lộn mọi thứ và trì hoãn việc ký kết thêm vài tiếng". Ông cho rằng văn kiện này sẽ có lợi cho Israel vì nó ngăn Iran sở hữu vũ khí nguyên tử, yêu cầu tiêu hủy vật liệu phóng xạ và cho phép thanh tra đột xuất các cơ sở hạt nhân ở nước này.
Trong thông báo công bố hôm 1/5, Bộ Ngoại giao Mỹ cho biết đã phê duyệt thương vụ bán cho Qatar "dịch vụ tiếp tế cho các tổ hợp phòng không Patriot" với trị giá 4,01 tỷ USD, cùng loạt rocket thuộc Hệ thống Sát thương Chính xác Tiên tiến (APKWS) giá 992,4 triệu USD.
Mỹ cũng duyệt bán cho Kuwait "hệ thống chỉ huy tác chiến tích hợp" trị giá 2,5 tỷ USD, đồng thời thông qua các thương vụ bán rocket APKWS cho Israel và Các tiểu vương quốc Arab Thống nhất với trị giá lần lượt là 992 triệu USD và 147 triệu USD.
Số lượng khí tài và mức giá cuối cùng sẽ được chốt trong quá trình đàm phán giữa bên mua với nhà cung cấp.
Thông thường, quốc hội Mỹ sẽ có 30 ngày kể từ khi nhận thông báo để quyết định có chặn thương vụ hay không. Nếu không gặp sự phản đối từ quốc hội Mỹ, hợp đồng sẽ được trình lên Tổng thống Donald Trump ký duyệt.
Tuy nhiên, Ngoại trưởng Marco Rubio xác định rằng "đang có tình trạng khẩn cấp" buộc chính phủ Mỹ đẩy nhanh quy trình, bỏ qua khâu xét duyệt tại quốc hội để có thể nhanh chóng cung cấp vũ khí cho đồng minh.
Mỹ - Israel ngày 28/2 tấn công hàng loạt mục tiêu ở Iran, khiến xung đột bùng phát và lan ra khắp Trung Đông. Tehran sau đó đáp trả với chiến dịch trả đũa, tập kích tên lửa và máy bay không người lái (UAV) vào hàng loạt cơ sở quân sự của Washington tại khu vực, cũng như hạ tầng của nhiều quốc gia vùng Vịnh.
Bloomberg hôm 30/3 ước tính Iran đã phóng gần 1.200 tên lửa đạn đạo và 4.000 máy bay không người lái (UAV) tự sát dòng Shahed nhằm vào lãnh thổ các nước láng giềng. Số liệu dựa trên thống kê do giới chức các quốc gia vùng Vịnh công bố, vốn được đánh giá là chưa đầy đủ.
Giới chuyên gia đánh giá xung đột đã bào mòn đáng kể nguồn lực của Mỹ, Israel và các đồng minh khu vực, trong đó tiêu hao nghiêm trọng nhất là tên lửa phòng không.
"Mỹ và các quốc gia vùng Vịnh đã khai hỏa ít nhất 2.400 quả đạn đánh chặn, thậm chí nhiều hơn, để đối phó tên lửa đạn đạo Iran trong hơn một tháng xung đột. Phần lớn trong số này là đạn PAC-3 và PAC-2 GEM-T của tổ hợp Patriot.", cây bút Gerry Doyle của Bloomberg cho hay.
Dữ liệu từ các Thỏa thuận Bán Vũ khí Quân sự Nước ngoài (FMS) được Bộ Ngoại giao Mỹ phê duyệt, cũng như ước tính của 3 chuyên gia và một nguồn tin giấu tên am hiểu tình hình, cho thấy các nước vùng Vịnh sở hữu chưa đến 2.800 tên lửa Patriot trước khi xung đột bùng phát.
Tài liệu FMS chỉ cho thấy lượng tên lửa được khách hàng đề xuất mua hoặc Bộ Ngoại giao Mỹ duyệt bán, trong khi số vũ khí bàn giao trên thực tế có thể thấp hơn. Nỗ lực bù đắp tiêu hao tên lửa của các nước vùng Vịnh cũng được đánh giá là rất khó khăn, do nhu cầu cao và hạn chế về tốc độ chế tạo.
"Nếu không có sự hỗ trợ tích cực của Mỹ, hầu hết quốc gia vùng Vịnh sẽ không còn gì để tự vệ", Kelly Grieco, chuyên gia về chính sách quốc phòng tại Trung tâm Stimson có trụ sở tại Mỹ, cảnh báo.
Hình ảnh công bố hồi đầu tuần cho thấy ít nhất 4 chiến hạm Nga, gồm tuần dương hạm Varyag, tàu hộ vệ Steregushchiy, khu trục hạm săn ngầm Udaloy và tàu tuần tra Neustrashimy được lắp các hệ thống tác chiến điện tử Peroyed-M trên thượng tầng.
Mỗi tổ hợp Peroed-M gồm radar Repeynik và thiết bị gây nhiễu, đủ nhỏ gọn để một quân nhân có thể mang theo. Hệ thống này chủ yếu làm nhiệm vụ chống máy bay không người lái (UAV) và thiết bị bay không người lái góc nhìn thứ nhất, hiện đã trở thành mối đe dọa với chiến hạm Nga ở xa tiền tuyến.
Radar Repeynik có thể phát hiện UAV ở khoảng cách lên đến 15 km và độ cao 5.000 m. Khi bám bắt được mục tiêu, Repeynik sẽ điều khiển hệ thống tác chiến điện tử để gây nhiễu tín hiệu điều khiển và đường truyền video của UAV trong bán kính 2,5 km.
Theo truyền thông Nga, Peroed-M được chia thành hai mô-đun và cần khoảng 5 phút để lắp đặt trên tiền tuyến. Pin của hệ thống cho phép hoạt động liên tục 8 tiếng trước khi cần sạc lại.
Các chiến hạm Nga có thể đã được lắp biến thể hàng hải của Peroed-M, song chưa có tài liệu kỹ thuật đề cập khả năng chống chịu môi trường biển hoặc cách tích hợp với nguồn điện, hệ thống điều khiển trên tàu của hệ thống này.
Lắp thiết bị gây nhiễu Peroed-M cho chiến hạm được đánh giá là một phần trong những cải cách tác chiến hải quân Nga. Quân đội Ukraine từ đầu năm nay mở rộng phạm vi tập kích, nhắm mục tiêu vào tàu hải quân Nga ngoài khu vực biển Đen.
Trong cuộc tập kích đầu tháng 6, UAV Ukraine đã nhắm vào hộ vệ hạm cỡ nhỏ Boiky trong ụ bảo dưỡng tại St. Petersburg và đánh trúng phương tiện này hai lần. Vụ tấn công cho thấy mức độ dễ tổn thương của chiến hạm Nga đang neo đậu tại cảng, nhất là khi chúng được thiết kế để chống máy bay thông thường và tên lửa hành trình, không đủ sức đối phó vũ khí cỡ nhỏ như UAV tự sát.
Sự xuất hiện của tổ hợp gây nhiễu Peroed-M trên loạt chiến hạm cũng cho thấy Nga đang coi UAV tự sát là mối đe dọa nghiêm trọng, đủ để họ trang bị biện pháp đối phó trên nhiều chiến hạm thay vì chỉ thử nghiệm trên một phương tiện.
Ngoài hệ thống tác chiến điện tử, Nga còn phủ lưới chống drone để bảo vệ tàu ngầm hạt nhân chiến lược neo đậu tại căn cứ như ở Rybachiy trên bán đảo Kamchatka. Tàu tuần tra chống biệt kích Đề án 21980 thuộc Hạm đội Biển Đen cũng được lắp mái chống drone ở khu vực mũi tàu, thượng tầng và đuôi tàu.
