Dương lịch hôm nay là thứ sáu, đánh dấu năm 2026 trải qua ngày thứ 141. Theo lịch âm hôm nay 22.5 là ngày 6 tháng 4, theo cách gọi can chi là ngày Bính Thân, tháng Quý Tỵ, năm Bính Ngọ.
Theo lịch vạn niên, hôm nay là ngày Hảo Thương. Dân gian quan niệm đây là ngày đẹp, thích hợp để xuất hành, khởi sự việc lớn khi nhiều người cho rằng ngày này “xuất hành thuận lợi, gặp quý nhân phù trợ, làm mọi việc vừa lòng, như ý muốn, áo phẩm vinh quy”.
Về góc độ tiết khí, hôm nay là ngày thứ 2 người Việt đón tiết Tiểu mãn. Tiết khí này bắt đầu vào ngày 21.5 và kết thúc vào ngày 5.6. Trong thời đoạn của tiết khí này thường xảy ra hiện tượng nước trên các sông, suối ở miền Bắc dâng cao nhưng quy mô nhỏ và vừa do các đợt mưa rào trong thời đoạn tiết Tiểu mãn.
Ngày 22.5 hằng năm là ngày Truyền thống phòng, chống thiên tai của Việt Nam. Ngày 22.5.1946, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã ban hành Sắc lệnh số 70 thành lập Ủy ban Trung ương hộ đê, là tiền thân của Ban Chỉ đạo Trung ương về Phòng, chống thiên tai ngày nay.
Với ý nghĩa lịch sử đó, ngày 21.3.1990, Hội đồng Bộ trưởng đã ban hành Quyết định số 89-HĐBT lấy ngày 22.5 hằng năm là ngày Truyền thống phòng, chống thiên tai của Việt Nam.
Năm 2026 đánh dấu kỷ niệm 80 năm ngày Truyền thống phòng chống thiên tai Việt Nam (22.5.1946 – 22.5.2026). Ngày 13.2.2019, Thủ tướng Chính phủ có Quyết định số 173/QĐ-TTg về Tuần lễ Quốc gia phòng, chống thiên tai, theo đó xác định hằng năm lấy tuần lễ từ ngày 15 – 22.5 là “Tuần lễ Quốc gia phòng, chống thiên tai”.
Trên thế giới, hôm nay là ngày Quốc tế về đa dạng sinh học (International Day for Biological Diversity), theo Timeanddate.com. Ngày 22.5.1992, văn bản Công ước về đa dạng sinh học đã được Liên Hiệp Quốc thông qua tại một hội nghị ở Nairobi, Kenya. Từ năm 2001, ngày Quốc tế về đa dạng sinh học được kỷ niệm hằng năm vào ngày này.
Vào ngày này, nhiều sự kiện được tổ chức trên toàn cầu nhằm nâng cao nhận thức về vai trò quan trọng của đa dạng sinh học đối với tương lai của chúng ta. Các hoạt động kỷ niệm được tổ chức bởi Ban Thư ký Công ước về đa dạng sinh học, thuộc Chương trình môi trường Liên Hiệp Quốc cũng như nhiều chính phủ các quốc gia và một loạt các tổ chức phi chính phủ.
Trước lễ tuyên phong Chân phước linh mục Phanxicô Trương Bửu Diệp ngày 2.7, nhà thờ Khúc Tréo (xã An Trạch, tỉnh Cà Mau) là địa điểm được nhiều tín hữu tìm về. Đây là nơi an nghỉ đầu tiên của cha Trương Bửu Diệp suốt 23 năm.
Cách nhà thờ Tắc Sậy (xã Phong Thạnh, tỉnh Cà Mau) khoảng 8 km, nhà thờ Khúc Tréo nằm bên kênh Xáng Cà Mau – Bạc Liêu. Đây không chỉ là họ đạo có lịch sử hơn một thế kỷ mà còn là địa điểm gắn với một dấu mốc đặc biệt trong hành trình của linh mục Phanxicô Trương Bửu Diệp.
Theo hồ sơ của họ đạo, Khúc Tréo được thành lập năm 1920, thuộc giáo phận Cần Thơ. Toàn bộ khuôn viên rộng khoảng 8.000 m2 với nhà thờ chính, phòng thánh, tháp chuông, nhà sơ cùng các công trình phục vụ sinh hoạt mục vụ.
Từ quốc lộ 1, khách hành hương phải qua phà mới đến được nhà thờ. Không gian nơi đây vẫn giữ nét cổ kính sau nhiều biến cố. Nhà thờ chính có diện tích hơn 200 m2, nổi bật với gam màu kem chủ đạo và 3 cây thánh giá màu đỏ trên đỉnh.
Bên trong thánh đường là những hàng ghế nguyện dài, mang kiến trúc đặc trưng của Công giáo. Chân dung linh mục Phanxicô Trương Bửu Diệp được đặt trang trọng tại khu vực cử hành phụng vụ. Trong khuôn viên còn có tượng của ngài để các tín hữu đến cầu nguyện.
Tháng 3.1930, linh mục Phanxicô Trương Bửu Diệp được bổ nhiệm làm chánh xứ Tắc Sậy, đồng thời coi sóc họ đạo Khúc Tréo và các giáo dân sinh sống rải rác trong vùng.
Giai đoạn 1945 - 1946, khi chiến tranh diễn biến ác liệt, nhiều giáo dân tản cư. Dù được khuyên rời nhiệm sở, cha Trương Bửu Diệp vẫn ở lại với giáo dân. Ngày 12.3.1946, ông bị bắt cùng một số giáo dân tại Tắc Sậy, sau đó bị sát hại. Thi hài của ông được đưa về an táng tại phòng thánh nhà thờ Khúc Tréo.
Phòng thánh rộng khoảng 300 m2 trở thành nơi yên nghỉ đầu tiên của cha Diệp trong suốt 23 năm (1946 - 1969). Đến năm 1969, linh mục Giuse Nguyễn Văn Tịch, khi đó là cha sở họ đạo Tắc Sậy, chủ trì việc di dời hài cốt của ngài về nhà thờ Tắc Sậy, nơi hiện là điểm hành hương của đông đảo tín hữu.
Tháng 8.2024, linh mục Clêmentê Đỗ Hoàng Nhân được bổ nhiệm và nhậm sở tại họ đạo Khúc Tréo.
Những ngày cận lễ tuyên phong Chân phước linh mục Phanxicô Trương Bửu Diệp, khuôn viên nhà thờ được sửa sang, trang trí để đón các tín hữu từ nhiều nơi đến tham quan, cầu nguyện. Bên cạnh nhà thờ Tắc Sậy, Khúc Tréo tiếp tục là điểm dừng chân mang giá trị lịch sử, bởi nơi đây lưu giữ ký ức về quãng thời gian thi hài của cha Trương Bửu Diệp được an táng trước khi trở về nơi ông từng coi sóc mục vụ.
Theo chuyên trang EarthSky.com, trăng hồng của tháng 4 này xuất hiện vào đêm 2.4 mới đây. Vì vậy, mặt trăng tuần này đang ở pha trăng khuyết. Trăng tròn mọc lúc hoàng hôn, nhưng trăng khuyết sẽ mọc muộn hơn vào mỗi đêm tiếp theo.
Điều đó có nghĩa là mặt trăng lặn muộn hơn mỗi ngày. Trong những ngày sau mỗi kỳ trăng tròn, bạn sẽ thấy mặt trăng lặn ở phía tây sau khi mặt trời mọc. Điều đó khiến buổi sáng sau kỳ trăng tròn trở thành thời điểm tốt để ngắm trăng ban ngày.
Hãy quan sát mặt trăng mọc vào ban ngày trong tuần này và tuần tới, sau khi mặt trời mọc, trên đường chân trời phía tây. Nó sẽ trông nhạt nhòa trên nền trời xanh. Nhờ hiện tượng gọi là ảo ảnh mặt trăng, bạn có thể nhận thấy mặt trăng ban ngày trông rất lớn khi ở gần đường chân trời.
Mặt trăng xuất hiện vào ban ngày trong một nửa thời gian. Nhưng vì nó nhạt màu trên nền trời xanh nên ban ngày không dễ nhận thấy như ban đêm. Tuy nhiên, vẫn có những khoảng thời gian nhất định trong tháng mà mặt trăng ban ngày dễ nhận thấy nhất.
Theo chuyên gia, cuối tuần này và đầu tuần tới sẽ mở ra một trong những cơ hội nêu trên. Đây là thời điểm tốt để quan sát mặt trăng ban ngày trên bầu trời buổi sáng và thích hợp để săn ảnh.
Vì mặt trăng ở gần trái đất hơn các ngôi sao khác nên độ sáng bề mặt của nó lớn hơn độ sáng bề mặt của bầu trời. Do đó chúng ta có thể thấy mặt trăng vào ban ngày.
Tuy nhiên, khả năng mặt trăng được nhìn thấy vào ban ngày cũng bị ảnh hưởng bởi các yếu tố khác, bao gồm các mùa, giai đoạn hiện tại của mặt trăng và độ trong của bầu trời vào một ngày nhất định. Chuyên gia cũng cho biết thời điểm đẹp nhất để ngắm trăng vào ban ngày là vào quý một (một tuần sau trăng non) và quý ba (một tuần sau trăng tròn).
Sáng sớm nay 3.4, sao Thủy vừa đạt ly giác phía tây lớn nhất, lên đến 27.8 độ tính từ mặt trời. Đây là thời điểm tốt nhất để quan sát hành tinh này trên bầu trời sáng sớm, khi nó ở vị trí cao nhất gần đường chân trời phía đông.
Ở phía đông ngay trước khi mặt trời mọc, chúng ta có thể thấy một chấm sáng nhỏ, đó chính là sao Thủy. Sao Thủy là hành tinh gần mặt trời nhất nên rất khó quan sát. Tuy nhiên, vào những thời điểm đặc biệt trong năm khi đạt ly giác cực đại, hành tinh này có thể trở nên nổi bật nếu bạn biết đúng thời gian và hướng để quan sát.
Đại diện Trung tâm Bảo tồn động vật hoang dã tại Việt Nam (Save Vietnam's Wildlife) cho biết 4 con cầy vằn non (3 con đực, 1 con cái) nằm trong chương trình sinh sản bảo tồn cầy vằn quý hiếm của trung tâm. Từ những con cầy non mới lọt lòng cần được chăm sóc và bú bình nhiều lần mỗi ngày, sau 1 tháng rưỡi, chúng đã phát triển khỏe mạnh.
Trên tay nhân viên cứu hộ, những con cầy vằn nhỏ xíu chăm chú bú từng giọt sữa từ bình chuyên dụng. Đôi mắt đen láy mở to, chiếc mũi nhỏ liên tục cử động như đang cảm nhận sự an toàn khi được nhân viên cứu hộ chăm sóc. Chúng cũng bắt đầu bước sang giai đoạn tập làm quen với thức ăn rắn.
"Bên cạnh sữa, thực đơn hằng ngày của chúng đã có thêm nhiều món mới như trái cây, côn trùng và giun. Tuy nhiên, sữa công thức vẫn là nguồn dinh dưỡng quan trọng ở thời điểm hiện tại vì vậy các bé cầy vằn sẽ cần thêm khoảng 1 tháng nữa để cai sữa hoàn toàn trước khi chính thức chuyển sang chế độ ăn một bữa một ngày", đại diện Save Vietnam's Wildlife chia sẻ.
Cũng theo đại diện Save Vietnam's Wildlife, nhân viên cứu hộ đang tạm thời tách mẹ của những con cầy vằn này sang khu khác. Mẹ của chúng có biểu hiện căng thẳng sau sinh, nếu để chung mẹ sẽ dễ cắn và làm tổn thương chúng.
"Bên cạnh đó, việc hạn chế tối đa tác động của con người đến cầy vằn con cũng là một trong những ưu tiên hàng đầu của chúng tôi. Đối với cầy vằn, nếu mẹ phát hiện tác động của con người lên con non, chúng có thể cắn các con của nó hoặc cõng đi chỗ khác. Vì lý do này, chúng tôi luôn hạn chế tối đa việc con người tiếp xúc với cầy vằn con", đại diện Save Vietnam's Wildlife nói.
Cầy vằn có tên khoa học là Chrotogale owstoni, đây là loài thú ăn thịt nhỏ và có giá trị sinh thái cao, tuy nhiên lại cực quý hiếm ngoài tự nhiên. Cầy vằn nằm trong nhóm nguy cấp của Sách đỏ IUCN năm 2016, được xếp vào danh sách loài nguy cấp, quý, hiếm được ưu tiên bảo vệ và danh sách IB của Nghị định 84/2021/NĐ-CP.
Đây là một trong những loài có phạm vi phân bố nhỏ nhất trong nhóm thú ăn thịt nhỏ ở châu Á; chỉ tìm thấy ở Việt Nam, Lào và một phần rất nhỏ ở miền Nam Trung Quốc. Mặc dù hành vi săn bắt, buôn bán trái phép cầy vằn có thể bị khởi tố hình sự nhưng những năm gần đây tình trạng này vẫn diễn ra. Vì vậy, cần phải có chế tài xử lý nghiêm khắc hơn với các hoạt động săn bắt bằng bẫy, đồng thời tăng cường hiệu quả công tác tuần tra bảo vệ rừng.
