Theo Hãng tin Reuters ngày 25-5, Tổng tư lệnh Quân đội Myanmar Ye Win Oo vừa ra lệnh mở một loạt cuộc tấn công nhắm vào các cứ điểm chiến lược dọc biên giới đang được các nhóm vũ trang nổi dậy kiểm soát.
Đại diện các nhóm nổi dậy và giới phân tích nhận xét đợt tấn công lần này tập trung vào ba hướng: bang Kachin giáp Trung Quốc, bang Chin giáp Ấn Độ và hành lang giao thương trọng yếu ở bang Karen tiếp giáp Thái Lan.
Ở phía bắc Kachin, quân đội nhắm tới các khu mỏ dọc biên giới Trung Quốc. Đây là khu vực sản xuất khoảng một nửa lượng đất hiếm nặng toàn cầu, vốn là loại nguyên liệu thiết yếu sản xuất tua bin gió và xe điện.
Ông Naw Bu, người phát ngôn Quân đội Độc lập Kachin (KIA) – lực lượng kiểm soát khu vực này từ tháng 10-2024, tuyên bố nhóm này đã sẵn sàng phòng thủ, đặc biệt quanh các thị trấn Chipwi và Pangwa.
“Chúng tôi sẽ đón họ bằng họng súng”, ông Naw Bu nhấn mạnh.
Tại bang Chin, quân đội Myanmar mở chiến dịch quy mô lớn nhằm cắt đứt tuyến hậu cần xuyên biên giới của các nhóm đối lập.
Trước đó, theo tờ Irrawaddy, phát biểu trước binh sĩ ngày 18-5, ông Ye Win Oo tuyên bố phe quân đội đã kiểm soát thị trấn Falam (bang Chin) cùng tuyến đường huyết mạch nối Mandalay – Myitkyina (bang Kachin).
Ông Salai Van, người phát ngôn nhóm Mặt trận Quốc gia Chin, ngầm xác nhận điều trên khi cho biết lực lượng này đã chủ động rút khỏi Falam và Tonzang trước các đợt không kích dữ dội của quân đội.
Mặt trận thứ ba diễn ra dọc cao tốc Myawaddy – Kawkareik gần Thái Lan, nơi giao tranh kéo dài từ khi Liên minh Quốc gia Karen (KNU) chiếm cửa khẩu Myawaddy năm 2024.
Các chiến dịch diễn ra sau khi Tổng thống Myanmar Min Aung Hlaing, người đã có nhiều năm làm tổng tư lệnh quân đội, đề nghị các nhóm vũ trang đối lập ngồi vào bàn đàm phán trong vòng 100 ngày hồi tháng 4.
Đề xuất này lập tức bị nhiều nhóm vũ trang bác bỏ. Trong số đó, người phát ngôn KNU Saw Taw Nee đã đơn phương cáo buộc: “Quân đội nhiều lần vi phạm cam kết về con đường hòa bình và phớt lờ mọi thỏa thuận. Vì vậy không cần bàn cãi: giữa hai bên không còn chút lòng tin nào. Họ làm gì cũng sẽ thất bại”.
Trong khi đó, nhà phân tích Sai Kyi Zin Soe nhận định: “Logic chiến lược của quân đội là họ buộc phải giành lại các tuyến liên lạc và thương mại chính yếu của Myanmar. Có thể thấy họ đang cố hết sức để chiếm lại những thị trấn có cửa khẩu biên giới”.
Trong cuộc phỏng vấn được CNN công bố hôm 22/4, Tổng thống Volodymyr Zelensky cho biết Ukraine tiếp cận được vũ khí do Mỹ sản xuất nhờ chương trình Danh sách Yêu cầu Ưu tiên của Ukraine (PURL), trong đó các nước thành viên NATO mua những khí tài này cho Kiev.
"Thông qua chương trình, chúng tôi có thể mua tên lửa chống vũ khí đạn đạo cho hệ thống phòng không Patriot và một số khí tài quan trọng khác. Các nước láng giềng châu Âu không có những thứ đó. Dĩ nhiên, tất cả những gói vũ khí này đều đang gặp rủi ro bởi thách thức lớn từ cuộc chiến ở Trung Đông", ông nói.
Lãnh đạo Ukraine cho biết nước này chỉ nhận được số lượng hạn chế vũ khí do năng lực sản xuất của Mỹ cũng có hạn, dù nguồn cung chưa bị gián đoạn và Washington vẫn tiếp tục chia sẻ thông tin tình báo cho Kiev. "Sẽ không tốt nếu xung đột tiếp diễn hoặc lệnh ngừng bắn bị trì hoãn. Có lẽ chúng tôi sẽ gặp nhiều rủi ro hơn trong nỗ lực chống vũ khí đạn đạo", Tổng thống Zelensky cho hay.
Ông nhắc lại rằng Ukraine đang chia sẻ với các nước Trung Đông kinh nghiệm tích lũy được trong hơn 4 năm đối phó máy bay không người lái (UAV) Nga, phần nhiều trong số đó là mẫu Geran có thiết kế bắt nguồn từ Iran. Ukraine đã ký thỏa thuận với Qatar, Arab Saudi và Các tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE).
"Chúng tôi sẽ tiếp tục hợp tác với những quốc gia khác. Ukraine sẵn sàng chia sẻ kiến thức chuyên môn của mình cũng như hỗ trợ nhiệm vụ huấn luyện", ông Zelensky nói.
Washington được cho là đã tiêu hao lượng lớn đạn dược trong xung đột với Tehran. Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế (CSIS) hôm 21/4 ước tính quân đội Mỹ đã khai hỏa gần một nửa kho dự trữ tên lửa của tổ hợp phòng không Patriot, cũng như hơn 50% đạn dành cho Hệ thống Phòng thủ Tầm cao Giai đoạn cuối (THAAD).
Ngoài ra, lực lượng Mỹ cũng tiêu tốn khoảng 45% tên lửa đạn đạo PrSM thế hệ mới, 20% tên lửa hành trình tàng hình JASSM, 30% tên lửa phòng không tầm xa SM-3 và ít nhất 10% đạn SM-6 trong xung đột. Khoảng 27% số tên lửa hành trình Tomahawk trong kho dự trữ cũng đã được khai hỏa.
CSIS ước tính Mỹ sẽ phải mất 1-4 năm để khôi phục các kho dự trữ tên lửa về mức trước khi xung đột bùng phát.
Ukraine từ lâu đã phải đối mặt với tình trạng thiếu hụt tên lửa cho hệ thống Patriot. Trong cuộc phỏng vấn được truyền thông Đức công bố hôm 14/4, Tổng thống Zelensky tiết lộ tình trạng này "hiện không thể tệ hơn được nữa". Một chỉ huy đơn vị Patriot Ukraine cho biết họ hiện chỉ khai hỏa một quả đạn để đối phó mỗi tên lửa Nga, thay vì 2-4 quả như học thuyết phòng không tiêu chuẩn.
Bộ trưởng Quốc phòng Margarita Robles hôm 30/3 khẳng định Tây Ban Nha không cho phép sử dụng căn cứ quân sự hay không phận nước này cho bất kỳ hành động nào liên quan xung đột tại Trung Đông.
Báo El Pais trước đó dẫn nguồn tin quốc phòng cho biết quyết định đóng không phận sẽ buộc máy bay quân đội Mỹ thay đổi lộ trình tới Trung Đông, làm phức tạp thêm hoạt động tác chiến và hậu cần của Washington. Tuy nhiên, phi cơ gặp tình huống khẩn cấp vẫn được phép quá cảnh hoặc hạ cánh tại Tây Ban Nha.
Khi được hỏi liệu động thái này có làm quan hệ Tây Ban Nha - Mỹ xấu đi hay không, Bộ trưởng Kinh tế Carlos Cuerpo khẳng định đây là một phần trong quyết định của Madrid về không tham gia hoặc hỗ trợ cuộc chiến mà nước này cho là "được khởi xướng đơn phương, đi ngược luật pháp quốc tế".
Giới chức Mỹ chưa bình luận về thông tin.
Thủ tướng Pedro Sanchez là một trong những lãnh đạo phương Tây lên tiếng phản đối mạnh mẽ nhất đối với các cuộc tấn công của Mỹ - Israel nhằm vào Iran, gọi đây là hành động "liều lĩnh và phi pháp". Lập trường này đã làm gia tăng căng thẳng trong quan hệ giữa Madrid và Washington.
Tây Ban Nha đã từ chối cho Mỹ sử dụng các căn cứ trên lãnh thổ nước này, trong đó có quân cảng Rota và sân bay quân sự Moron.
Ngoại trưởng Jose Manuel Albares nhấn mạnh những cơ sở thuộc chủ quyền Tây Ban Nha sẽ không được dùng cho bất kỳ hoạt động nào nằm ngoài hiệp ước NATO hoặc không phù hợp với Hiến chương Liên Hợp Quốc.
Tổng thống Mỹ Donald Trump chỉ trích quyết định của Madrid là "rất tệ", đồng thời đe dọa cắt toàn bộ quan hệ thương mại để gây sức ép. Ông cũng khẳng định quân đội Mỹ sẽ tiếp tục sử dụng các căn cứ tại Tây Ban Nha và "không ai có quyền ngăn cản".
Căng thẳng giữa hai đồng minh trong NATO còn bị khoét sâu bởi bất đồng về chi tiêu quốc phòng. Chính phủ Tây Ban Nha đã từ chối nâng ngân sách quốc phòng lên mức 5% GDP theo yêu cầu của ông Trump, động thái từng khiến Washington không hài lòng.
The Independent ngày 11.4 đưa tin Ủy ban An toàn Sản phẩm Tiêu dùng Mỹ (CPSC) tuần này thông báo về việc thu hồi các hộp vitamin, thực phẩm bổ sung do Công ty Vitaquest International (Mỹ) sản xuất.
Theo CPSC, quá trình đóng gói các sản phẩm nêu trên đã không sử dụng những nắp an toàn chống trẻ em mở hộp, qua đó vi phạm quy định của Đạo luật Bao bì Ngăn ngừa Ngộ độc liên bang (PPPA).
Những loại vitamin và thực phẩm bổ sung chứa thành phần sắt bị thu hồi do sắt có thể rất độc nếu nuốt phải với số lượng lớn, đặc biệt là đối với trẻ nhỏ. Việc thiếu nắp đậy an toàn đúng cách tạo ra nguy cơ gây thương tích nghiêm trọng hoặc tử vong do ngộ độc nếu trẻ nhỏ nuốt phải chất bên trong.
Quy định của PPPA nêu rõ các sản phẩm có thể gây nguy hiểm như thuốc men và chất tẩy rửa cần phải được thiết kế nắp chống trẻ em, tức phải được sản xuất sao cho trẻ em dưới 5 tuổi khó có thể mở được trong một khoảng thời gian "hợp lý", thế nhưng người lớn vẫn có thể mở được một cách dễ dàng. Một thiết kế phổ biến đảm bảo tiêu chí trên là dạng nắp “ấn nhẹ xuống và xoay để mở”.
Vitaquest International đã thông báo thu hồi vào hôm 9.4. Nhiều sản phẩm bị ảnh hưởng được tiếp thị nhắm đến các nhóm đối tượng cụ thể, bao gồm vitamin trước sinh cho phụ nữ mang thai và vitamin tổng hợp dành cho trẻ em. Các loại thực phẩm chức năng bị ảnh hưởng có thể đã được bán tại các nhà bán lẻ lớn, sàn thương mại điện tử và những phòng khám y tế.
Các sản phẩm bị thu hồi đã được bán trong gần 3 năm, từ tháng 4.2023 đến tháng 2 năm nay. Những người đã sản phẩm thiếu nắp an toàn được khuyến cáo để tránh xa tầm tay trẻ em. Vitaquest International cũng triển khai miễn phí thay nắp chống trẻ em hoặc phát các túi đựng để sử dụng sản phẩm an toàn.
