Về biến cố tim mạch trong chạy bộ, PGS-TS Nguyễn Anh Tuấn, Giám đốc Trung tâm Cấp cứu A9, Bệnh viện Bạch Mai (Hà Nội), cho hay: Ngừng tim đột ngột hoàn toàn có thể xảy ra, kể cả với người trông khỏe mạnh, không có dấu hiệu báo trước. Nguyên nhân có thể do: có bệnh tim chưa phát hiện; một lần gắng sức quá mức; một ngày thiếu ngủ hoặc đơn giản là thời tiết quá nóng. Điều đáng sợ nhất là không phải lúc nào cơ thể cũng báo trước những nguy cơ đó.
PGS-TS Nguyễn Anh Tuấn hướng dẫn: “Người tham gia chạy cần đặc biệt lưu ý các dấu hiệu cảnh báo gồm: chóng mặt, đau ngực, khó thở, tim đập bất thường, mệt lả hoặc lú lẫn. Khi xuất hiện những biểu hiện này, cần dừng vận động ngay và tìm kiếm hỗ trợ y tế”.
Trong trường hợp ngừng tim, cấp cứu ban đầu có ý nghĩa quyết định. Khi tim ngừng đập, não có thể bắt đầu tổn thương sau khoảng 4 – 6 phút nếu không được cung cấp máu. Vì vậy, hồi sinh tim phổi (CPR) và sử dụng máy khử rung tim tự động (AED) cần được thực hiện càng sớm càng tốt. Can thiệp kịp thời có thể cải thiện đáng kể cơ hội sống cho người bệnh.
Theo Trung tâm Cấp cứu A9 – Bệnh viện Bạch Mai, ngừng tim khi chơi thể thao không phải là tình huống hiếm gặp, đặc biệt trong bối cảnh phong trào chạy bộ đang phát triển mạnh nhưng nhiều người chưa được trang bị đầy đủ kiến thức an toàn.
Chạy bộ là hình thức rèn luyện sức khỏe hiệu quả, song các biến cố tim mạch cấp tính, đặc biệt là ngừng tim đột ngột, vẫn có thể xảy ra, kể cả ở người không có triệu chứng trước đó. Nguy cơ này gia tăng khi vận động quá sức, mất nước, thiếu ngủ hoặc tập luyện trong điều kiện thời tiết nắng nóng. Do đó, nếu đang chạy mà thấy: chóng mặt, đau ngực, khó thở, tim đập bất thường, mệt lả… đừng cố, đừng “ráng thêm chút nữa”, vì có những giới hạn không nên vượt qua. Chạy bộ là tốt, nhưng điều quan trọng nhất không phải là về đích nhanh đến đâu, mà là “trở về an toàn sau mỗi lần chạy”.
Nội dung khám: các dấu hiệu sinh tồn; đánh giá tình trạng dinh dưỡng; đánh giá sự phát triển tinh thần, vận động; đánh giá tiêm chủng. Thực hiện khám tổng thể và các bộ phận: da, đầu - cổ, mắt, tai mũi họng, răng miệng, hô hấp, tim mạch, bụng và cơ quan sinh dục, cơ xương khớp và thần kinh; trắc nghiệm phát hiện nguy cơ tự kỷ (áp dụng cho trẻ từ 16 - 30 tháng tuổi).
Cũng theo hướng dẫn của Bộ Y tế, sẽ khám sức khỏe cho các nhóm: từ 6 đến dưới 18 tuổi; khám chuyên khoa phụ sản trong khám sức khỏe định kỳ cho lao động nữ; khám sức khỏe định kỳ đối với cán bộ, học sinh, người lao động thuộc các ngành nghề đặc thù…
Trong đó, với người từ đủ 18 tuổi trở lên, ngoài khám đầy đủ các nội dung chuyên khoa lâm sàng cơ bản, sẽ thực hiện các xét nghiệm cận lâm sàng bao gồm: xét nghiệm máu, xét nghiệm nước tiểu, chẩn đoán hình ảnh. Các xét nghiệm khác thực hiện theo tình hình thực tiễn về khả năng hỗ trợ chi trả của địa phương hoặc khi có yêu cầu tự nguyện chi trả của người dân, cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp.
Hướng dẫn cũng lưu ý cần phân nhóm đối tượng ưu tiên và sắp xếp lịch khám đảm bảo phù hợp và thuận tiện cho người dân, tránh quá tải. Khi hỏi tiền sử bệnh tật, khám lâm sàng, cận lâm sàng, chẩn đoán hình ảnh, nếu có dấu hiệu tổn thương nghi ngờ mắc bệnh lao, u phổi hay bệnh lý khác, người hành nghề cần chỉ định thực hiện các xét nghiệm cận lâm sàng chuyên khoa làm căn cứ chẩn đoán, điều trị hoặc chuyển cơ sở khám chữa bệnh phù hợp để chẩn đoán và can thiệp sớm.
Các loại tinh bột dễ tiêu hóa như cơm hoặc khoai tây có thể hỗ trợ giấc ngủ. Chúng giúp cơ thể không phải làm việc quá nhiều vào ban đêm. Đồng thời, nhóm thực phẩm này còn kích thích sản xuất serotonin và melatonin - hai hormone quan trọng giúp ngủ ngon.
Tinh bột dễ tiêu
Các loại tinh bột dễ tiêu hóa như cơm hoặc khoai tây có thể hỗ trợ giấc ngủ. Chúng giúp cơ thể không phải làm việc quá nhiều vào ban đêm. Đồng thời, nhóm thực phẩm này còn kích thích sản xuất serotonin và melatonin - hai hormone quan trọng giúp ngủ ngon.
Nước hầm xương
Nước hầm xương chứa glycine - một loại axit amin có tác dụng chống viêm, làm dịu não bộ. Glycine còn giúp hạ nhẹ nhiệt độ cơ thể, từ đó hỗ trợ mọi người dễ ngủ và ngủ sâu hơn.
Nước hầm xương
Nước hầm xương chứa glycine - một loại axit amin có tác dụng chống viêm, làm dịu não bộ. Glycine còn giúp hạ nhẹ nhiệt độ cơ thể, từ đó hỗ trợ mọi người dễ ngủ và ngủ sâu hơn.
Protein nạc
Protein nạc hỗ trợ quá trình phục hồi cơ bắp qua đêm và giúp bạn no lâu hơn. Chúng còn tạo cảm giác no, từ đó hạn chế tình trạng đói về đêm gây gián đoạn giấc ngủ. Cá hoặc các lựa chọn từ thực vật (như đậu phụ, đậu hoặc đậu lăng) dễ tiêu hóa hơn so với các loại protein khó tiêu như thịt đỏ, đồng thời có liên quan đến chất lượng giấc ngủ tốt hơn.
Protein nạc
Protein nạc hỗ trợ quá trình phục hồi cơ bắp qua đêm và giúp bạn no lâu hơn. Chúng còn tạo cảm giác no, từ đó hạn chế tình trạng đói về đêm gây gián đoạn giấc ngủ. Cá hoặc các lựa chọn từ thực vật (như đậu phụ, đậu hoặc đậu lăng) dễ tiêu hóa hơn so với các loại protein khó tiêu như thịt đỏ, đồng thời có liên quan đến chất lượng giấc ngủ tốt hơn.
Đậu nành non (đậu edamame) là nguồn cung cấp vitamin B6 dồi dào. Nó cũng chứa hợp chất isoflavone, hỗ trợ sản xuất serotonin và tryptophan, một axit amin hỗ trợ giấc ngủ. Cơ thể không thể tự sản xuất tryptophan, vì vậy cần bổ sung thông qua thực phẩm.
Đậu nành
Đậu nành non (đậu edamame) là nguồn cung cấp vitamin B6 dồi dào. Nó cũng chứa hợp chất isoflavone, hỗ trợ sản xuất serotonin và tryptophan, một axit amin hỗ trợ giấc ngủ. Cơ thể không thể tự sản xuất tryptophan, vì vậy cần bổ sung thông qua thực phẩm.
Rau xanh
Các loại rau xanh như rau bina và cải xoăn chứa nhiều magie - một vi chất thiết yếu, tham gia vào nhiều phản ứng quan trọng trong cơ thể. Một cốc rau bina nấu chín chứa gần 160 mg magie, trong khi một cốc cải xoăn nấu chín cung cấp khoảng 45 mg.
Magie giúp bạn dễ đi vào giấc ngủ hơn và kéo dài thời gian ngủ. Nó điều hòa các chất dẫn truyền thần kinh và hormone căng thẳng cortisol, từ đó giúp cơ thể và não bộ thư giãn, giảm stress.
Rau xanh
Các loại rau xanh như rau bina và cải xoăn chứa nhiều magie - một vi chất thiết yếu, tham gia vào nhiều phản ứng quan trọng trong cơ thể. Một cốc rau bina nấu chín chứa gần 160 mg magie, trong khi một cốc cải xoăn nấu chín cung cấp khoảng 45 mg.
Magie giúp bạn dễ đi vào giấc ngủ hơn và kéo dài thời gian ngủ. Nó điều hòa các chất dẫn truyền thần kinh và hormone căng thẳng cortisol, từ đó giúp cơ thể và não bộ thư giãn, giảm stress.
