Tại Đại hội đồng cổ đông thường niên 2026 của CTCP Chứng khoán VNDirect (HoSE: VND), bà Phạm Minh Hương – Chủ tịch HĐQT đã chia sẻ về chiến lược phát triển của công ty trong giai đoạn mới, xoay quanh các vấn đề từ thị trường vốn, năng lực cạnh tranh, quản trị doanh nghiệp đến tác động của AI đối với ngành chứng khoán.
Theo bà Hương, sau hơn 20 năm hoạt động, VNDirect đang bước vào giai đoạn tái định hình chiến lược nhằm chuẩn bị cho chu kỳ phát triển tiếp theo, trong bối cảnh thị trường tài chính Việt Nam thay đổi nhanh và cạnh tranh ngày càng gay gắt.
Lãnh đạo VNDirect cho biết doanh nghiệp đang rà soát lại toàn bộ “di sản phát triển” để xây dựng nền tảng cho giai đoạn mới. Khi thành lập, VNDirect được định vị là công ty chứng khoán công nghệ và là một trong những doanh nghiệp đầu tiên triển khai giao dịch trực tuyến trên thị trường, đồng thời cho biết lợi thế công nghệ giúp doanh nghiệp xây dựng được thị phần giao dịch và nền tảng khách hàng cá nhân trong nhiều năm qua.
Tuy nhiên, sau giai đoạn Covid-19 cùng những biến động của thị trường tài chính gần đây, công ty đã tiến hành xây dựng lại toàn bộ chiến lược hoạt động.
Với quy mô vốn chủ sở hữu hơn 20.000 tỷ đồng, VNDirect cho biết đang có điều kiện để mở rộng sang các hoạt động merchant banking (ngân hàng đầu tư) và investment banking (tư vấn và thu xếp), tham gia sâu hơn vào thị trường vốn và thị trường tiền tệ.
Trong lĩnh vực trái phiếu và thị trường nợ, VNDirect cho biết đã đầu tư mạnh vào các công cụ fixed income (các sản phẩm đầu tư tạo ra dòng thu nhập tương đối cố định hoặc có thể dự đoán trước) trong nhiều năm qua.
Theo bà Hương, dù từng đối diện nhiều thách thức trong giai đoạn thị trường trái phiếu doanh nghiệp biến động, công ty vẫn duy trì được danh mục sinh lời và kiểm soát rủi ro.
Tuy vậy, Chủ tịch VNDirect cũng nhìn nhận thị trường vốn Việt Nam vẫn còn nhiều hạn chế về chiều sâu, hành lang pháp lý và nền tảng quản trị doanh nghiệp.
“Thị trường Việt Nam là một thị trường rất trẻ, mặt bằng pháp luật, cơ sở pháp lý và nền tảng quản trị của doanh nghiệp chưa cho phép mở rộng hoạt động ở quy mô đủ lớn để trở thành một kênh huy động vốn thực sự”, bà nói.
Theo lãnh đạo VNDirect, một trong những điểm tích cực của thị trường hiện nay là sự trưởng thành của nhà đầu tư trong nước. Bà cho rằng dù khối ngoại liên tục rút vốn trong hai năm gần đây, thị trường vẫn duy trì được khả năng hấp thụ dòng tiền.
Bà Hương nhận định dòng tiền trên thị trường hiện đã có sự phân hóa rõ rệt giữa dòng tiền giao dịch ngắn hạn và dòng tiền đầu tư dài hạn đến từ các định chế như bảo hiểm hay công ty quản lý quỹ.
Trong khi đó, thách thức lớn hơn đối với doanh nghiệp Việt Nam hiện nay không còn nằm ở tăng trưởng ngắn hạn mà là bài toán quản trị và nền tảng phát triển bền vững.
“Có một thời kỳ kinh doanh khá dễ dàng, tất cả mọi thứ đều tăng trưởng. Nhưng trong điều kiện hiện nay, doanh nghiệp Việt Nam sẽ phải đối diện với bài toán nền tảng hơn, đó là nền móng để sự tăng trưởng trở nên bền vững”, bà Hương chia sẻ.
Theo bà, nhóm doanh nghiệp vừa và nhỏ đang chịu áp lực lớn hơn do hạn chế về quy mô và khả năng huy động vốn, trong khi các doanh nghiệp dẫn đầu có nhiều lợi thế hơn về quy mô và vị thế thị trường.
Đối với mảng dịch vụ chứng khoán, bà Phạm Minh Hương cho rằng cạnh tranh hiện nay ngày càng gay gắt khi công nghệ giao dịch đã trở thành yếu tố phổ biến trên thị trường.
Theo bà, nhà đầu tư hiện không chỉ cần nền tảng giao dịch mà còn yêu cầu các dịch vụ có chiều sâu hơn. Sự xuất hiện của AI giúp thị trường minh bạch hơn, đồng thời tạo điều kiện để nhà đầu tư tiếp cận kiến thức và dữ liệu dễ dàng hơn.
Tuy nhiên, lãnh đạo VNDirect cho rằng AI không thay thế hoàn toàn vai trò con người, mà mở ra cơ hội mới cho đội ngũ môi giới. “AI đối với tôi không phải là thách thức mà là cơ hội”, bà Hương nhấn mạnh.
Hiện VNDirect có khoảng 600 môi giới. Theo bà Hương, sự cạnh tranh trên thị trường khiến vai trò môi giới buộc phải thay đổi, khi khách hàng ngày càng có khả năng tự giao dịch trên các nền tảng số.
Trong hai năm qua, công ty đã tái thiết lại nền tảng công nghệ, vận hành và quản trị nhằm thích nghi với bối cảnh mới, đặc biệt sau sự cố tấn công mạng năm 2024.
Bên cạnh chiến lược công nghệ và thị trường vốn, Chủ tịch VNDirect cho biết khó khăn lớn nhất hiện nay của công ty là nguồn lực nhân sự.
Theo bà, thị trường tài chính Việt Nam vẫn thiếu đội ngũ có chuyên môn sâu, đặc biệt trong lĩnh vực quản lý đầu tư và dịch vụ tài chính chất lượng cao.
“Thách thức nhất của VNDirect hiện nay không phải là không có cơ hội, mà là không có nguồn lực để biến cơ hội đó thành cơ hội của VNDirect”, bà Hương nói.
Lãnh đạo VNDirect cũng cho rằng công ty hiện đã trở thành một “nguồn lực của thị trường”, khi nhiều nhân sự từng làm việc tại đây đang giữ vị trí lãnh đạo tại các công ty chứng khoán khác.
“Ở đâu chúng ta cũng có bạn”, bà Hương chia sẻ, đồng thời nhìn nhận đây vừa là điều đáng vui, vừa tạo áp lực khi doanh nghiệp thường xuyên đối diện với nguy cơ bị cạnh tranh nguồn nhân lực và “chảy máu chất xám”.
Đây vừa là niềm tự hào khi VNDirect trở thành nơi đào tạo nguồn lực cho thị trường, nhưng đồng thời cũng là thách thức lớn đối với doanh nghiệp trong việc duy trì và phát triển đội ngũ nhân sự cốt lõi.
Theo Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia (NCHMF), đêm qua và sáng sớm nay (18.5), mưa to đến rất to tiếp tục được ghi nhận ở nhiều khu vực phía tây và đông Bắc bộ. Lượng mưa tính từ 19 giờ ngày 17.5 đến 3 giờ ngày 18.5 có nơi trên 100 mm như trạm: Nấm Dẩn (Tuyên Quang) 254 mm, Mường Khoa 1 (Lai Châu) 249 mm, Nga Sơn (Than Hóa) 127,4mm…
Còn hệ thống đo mưa trực tuyến Vrain, cập nhật đến 7 giờ sáng nay tại Nấm Dần 2 (Lào Cai) là 237 mm, Mường Khoa 1 (Lai Châu) 306,4 mm, Chúc Bài Sơn (Quảng Ninh) 123,4 mm…
Trong ngày hôm trước, ở 2 khu vực này cũng ghi nhận lượng mưa cao bất thường từ 100 đến trên 200 mm. Nguyên nhân mưa to bất thường do trên khu vực Bắc bộ xuất hiện rãnh áp có thấp trục nằm theo hướng tây bắc - đông nam kéo dài đến khu vực giữa Biển Đông. Rãnh áp thấp này là nơi hội tụ các ổ mây giông gây mưa lớn kèm theo giông lốc, sét cho phía tây và đông Bắc bộ.
Trong những ngày tới, rãnh áp thấp này có xu hướng dịch chuyển dần xuống phía nam qua Trung bộ và nam Biển Đông, đến khoảng ngày 22 - 23.5 suy yếu dần. Do vậy, trong những ngày tới khu vực miền Bắc và bắc miền Trung tiếp tục có mưa vừa mưa to đến rất to gây lũ quét, sạt lở đất và ngập úng cục bộ. Cảnh báo trong mưa giông kèm theo các hiện tượng thời tiết cực đoan là giông sét, mưa đá, gió giật mạnh; nên người dân và chính quyền địa phương cần hết sức chú ý phòng tránh nguy hiểm, cứu hộ cứu nạn kịp thời.
Dự báo ngày và đêm 18.5, khu vực đông Bắc bộ và bắc Trung bộ có mưa, mưa vừa và rải rác có giông với lượng mưa 20 - 40 mm, cục bộ có nơi mưa rất to trên 100 mm.
Khu vực từ Quảng Trị đến Huế, duyên hải nam Trung Bộ có mưa rào và giông rải rác với lượng mưa 10 - 30 mm, cục bộ có nơi mưa to trên 70 mm, tập trung vào chiều tối và đêm.
Trong khi đó, Nam bộ và Tây nguyên, xuất hiện gió tây nam cường độ yếu và nhiễu độ gió đông tiếp tục duy trì gây mưa giông trên toàn khu vực. Mưa xuất hiện nhiều hơn phổ biến vào chiều tối và đêm. Lượng mưa 15 - 30 mm, cục bộ có nơi mưa to trên 80 mm. Thời tiết chủ yếu, có nắng vào sáng và trưa, nhiệt độ cao nhất vào ban ngày phổ biến từ 32 - 34 độ C.
TP.HCM, trời có mây, có mưa rào và giông vài nơi, chiều tối và tối cục bộ có nơi mưa lớn. Trong mưa giông có khả năng xảy ra lốc, sét, mưa đá và gió giật mạnh. Mưa có thể xuất hiện ở tất cả các phường xã trên địa bàn.
Trên cả nước, cấp độ rủi ro thiên tai do lốc, sét, mưa đá ở mức cảnh báo cấp 1.
Cục Thuế (Bộ Tài chính) vừa ban hành Công văn 4014/CT-NVT hướng dẫn các cơ quan thuế địa phương việc kê khai tờ khai thuế thu nhập cá nhân từ tiền lương, tiền công theo Nghị quyết 66.16/2026/NQ-CP (Nghị quyết 66).
Theo Nghị quyết 66, từ ngày 15.4, người nộp thuế sẽ chuyển từ kê khai theo tháng sang kê khai theo quý khi kê khai các tờ khai thuế thu nhập cá nhân từ tiền lương, tiền công (tờ khai mẫu số 02/KK-TNCN, 05/KK-TNCN ban hành kèm Thông tư 80/2021/TT-BTC).
Ngày 19.5, Cục Thuế đã thực hiện nâng cấp các ứng dụng thuế điện tử để chặn không tiếp nhận đối với các tờ khai 02/KK-TNCN, 05/KK-TNCN kê khai theo tháng có kỳ tính thuế từ tháng 4 trở đi.
Cơ quan này đề nghị các thuế tỉnh, thành phố, Chi cục Thuế doanh nghiệp lớn, Chi cục Thuế thương mại điện tử hướng dẫn người nộp thuế được giao quản lý thực hiện kê khai tờ khai thuế thu nhập cá nhân (mẫu số 02/KK-TNCN, 05/KK-TNCN) theo quý kể từ kỳ tính thuế quý 2/2026 theo quy định tại Nghị quyết 66.
Đối với người nộp thuế đã được cơ quan thuế tiếp nhận và trả thông báo chấp nhận tờ khai tháng 4, cơ quan thuế hướng dẫn như sau:
Khi thực hiện kê khai tờ khai quý 2/2026, người nộp thuế chỉ tổng hợp số liệu kê khai tương ứng với nghĩa vụ phát sinh của các tháng 5, 6 và không tổng hợp nghĩa vụ đã kê khai của tờ khai tháng 4 vào tờ khai quý 2/2026 để không bị tính trùng nghĩa vụ thuế.
Trường hợp người nộp thuế phát hiện tờ khai thuế tháng 4 có sai sót thì thực hiện kê khai bổ sung tờ khai thuế tháng 4 theo quy định.
Người nộp thuế được nộp số thuế thu nhập cá nhân phát sinh trên tờ khai tháng 4 (nếu có) theo thời hạn nộp của tờ khai quý 2/2026 (ngày 31.7).
Cục Thuế cho biết, đơn vị này đã thực hiện nâng cấp Hệ thống ứng dụng quản lý thuế tập trung (TMS) đáp ứng việc chuyển tự động thời hạn nộp của tờ khai tháng 4 về cùng thời hạn nộp của tờ khai quý 2/2026.
Hệ thống thuế điện tử sẽ tự động gửi thông báo đến người nộp thuế đã được cơ quan thuế tiếp nhận và trả thông báo chấp nhận tờ khai tháng 4 để người nộp thuế được biết và phối hợp thực hiện.
Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) mới có văn bản trả lời góp ý Dự thảo Đề án Phát triển thị trường giao dịch hàng hóa phái sinh giai đoạn 2026-2030, định hướng đến năm 2045 do Bộ Công Thương chủ trì soạn thảo.
Về tính khả thi của các mục tiêu định lượng, VCCI cho rằng, mục tiêu thu hút 300 đến 500 doanh nghiệp tham gia và đạt tỉ lệ sử dụng công cụ phái sinh 20 đến 30% trong nhóm doanh nghiệp lớn vào năm 2030 là tham vọng, tuy nhiên cần cân nhắc đến tính khả thi của mục tiêu này.
Hiện nay, tỉ lệ sử dụng công cụ phái sinh chuẩn hóa trong các doanh nghiệp xuất khẩu Việt Nam nhìn chung còn thấp. Rào cản chính không nằm ở thiếu sản phẩm mà ở chi phí ký quỹ, chuẩn mực kế toán chưa rõ ràng, rủi ro tỉ giá khi giao dịch trên sàn quốc tế và đặc biệt là tâm lý e ngại sau các vụ thua lỗ lớn của một số doanh nghiệp Nhà nước và tư nhân trong quá khứ.
Từ đó, VCCI đề nghị Ban soạn thảo bổ sung khảo sát thực địa với ít nhất 200 doanh nghiệp đại diện cho các ngành hàng chủ lực để xác định lại các chỉ tiêu trên cơ sở dữ liệu thực, đồng thời xây dựng các chỉ tiêu trung gian theo từng năm thay vì chỉ có chỉ tiêu cuối kỳ.
Về vai trò của ngân hàng thương mại trong cấu trúc thị trường mới, theo VCCI, hiện nay khoảng 10 - 12 ngân hàng thương mại đang cung cấp dịch vụ phái sinh giá cả hàng hóa cho khách hàng, đóng vai trò là kênh tiếp cận chính của doanh nghiệp Việt Nam với thị trường quốc tế.
Dự thảo có đề cập đến nhóm chủ thể này nhưng chưa làm rõ quan hệ giữa kênh giao dịch qua ngân hàng (theo Thông tư 40/2016/TT-NHNN) với kênh giao dịch tập trung qua Sở giao dịch trong cấu trúc thị trường mới.
Cộng đồng ngân hàng băn khoăn liệu các sản phẩm OTC mà ngân hàng đang cung ứng có bắt buộc phải chuyển sang giao dịch qua Sở giao dịch hay không, có phải tuân thủ yêu cầu báo cáo và thanh toán bù trừ tập trung hay không, và quan hệ với cơ quan giám sát chính (Ngân hàng Nhà nước hay cơ quan quản lý Sở giao dịch) sẽ được phân định ra sao. VCCI đề nghị Đề án bổ sung một mục riêng làm rõ kiến trúc tổng thể này.
Về cơ chế tham gia của doanh nghiệp Nhà nước, VCCI đánh giá đây là điểm nghẽn lớn đã được Dự thảo Đề án nhận diện đúng nhưng giải pháp đưa ra còn rất chung chung.
"Thực tế cho thấy các tập đoàn năng lượng, xăng dầu, điện lực và than có nhu cầu phòng vệ giá rất lớn nhưng bị ràng buộc bởi các quy định về quản lý vốn Nhà nước, trách nhiệm bảo toàn vốn và đặc biệt là tâm lý e ngại bị quy kết thua lỗ do đầu cơ khi hoạt động phòng vệ giá phát sinh nghĩa vụ tài chính theo chiều bất lợi", VCCI chỉ ra.
VCCI đề nghị Bộ Tài chính, với vai trò là cơ quan đại diện chủ sở hữu phần vốn Nhà nước, cần ban hành hướng dẫn cụ thể, bao gồm các nội dung như tiêu chí phân biệt giao dịch phòng vệ với giao dịch đầu cơ, phương pháp đánh giá hiệu quả của chương trình phòng vệ trên cơ sở tổng thể chứ không tách rời từng hợp đồng.
Đồng thời, có cơ chế miễn trừ trách nhiệm cá nhân của người đứng đầu khi tuân thủ đầy đủ quy trình quản trị rủi ro, và quy định về kiểm toán nội bộ chuyên biệt cho hoạt động phái sinh. Theo VCCI, nếu không tháo gỡ được nút thắt này, nhu cầu lớn nhất của thị trường sẽ tiếp tục không được giải phóng.
Về chi phí ký quỹ và khả năng tiếp cận của doanh nghiệp nhỏ và vừa: Một trong những rào cản lớn nhất đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa là chi phí ký quỹ ban đầu và ký quỹ duy trì khi thị trường biến động.
VCCI chỉ ra, trong khi các tập đoàn lớn có thể bỏ ra vài chục đến vài trăm tỷ đồng cho ký quỹ, doanh nghiệp vừa và nhỏ chiếm trên 95% số doanh nghiệp Việt Nam thường không có dòng tiền đủ để duy trì vị thế qua các đợt biến động giá mạnh.
VCCI đề nghị Đề án nghiên cứu một số giải pháp như chấp nhận tài sản đảm bảo phi tiền mặt (thư bảo lãnh ngân hàng, chứng từ kho hàng, trái phiếu chính phủ) trong cơ chế ký quỹ, phát triển dịch vụ ủy thác tham gia thị trường qua hợp tác xã và hiệp hội ngành hàng, đồng thời ưu tiên thiết kế các hợp đồng vi mô (mini contracts) với quy mô danh nghĩa nhỏ phù hợp với doanh nghiệp nhỏ.
Về sự tham gia của nhà đầu tư nước ngoài: Cộng đồng doanh nghiệp đầu tư nước ngoài tại Việt Nam, đặc biệt là các tập đoàn thương mại hàng hóa toàn cầu, các định chế tài chính và các quỹ đầu tư chuyên biệt, có vai trò quan trọng trong việc cung cấp thanh khoản cho thị trường giai đoạn đầu.
Tuy nhiên, Dự thảo chưa đề cập cụ thể đến cơ chế chuyển đổi ngoại tệ, ký quỹ bằng ngoại tệ, chuyển lợi nhuận ra nước ngoài và xử lý vướng mắc về quản lý ngoại hối. VCCI đề nghị Đề án có một mục riêng về khung tham gia của nhà đầu tư nước ngoài, đồng thời tận dụng cơ chế Trung tâm tài chính quốc tế để thí điểm các quy định cởi mở hơn trước khi nhân rộng.
