Công ty chủ quản cáp treo Fansipan Sa Pa lãi gần 29 tỷ đồng

Hơn 2 thập kỷ qua, một kịch bản liên tục lặp lại trên thị trường khoáng sản chiến lược toàn cầu. Mỗi khi một doanh nghiệp phương Tây đổ vốn xây dựng chuỗi cung ứng đất hiếm độc lập, mức giá trên thị trường lập tức sụp đổ. Dòng vốn cạn kiệt, dự án đóng cửa và các công ty lần lượt nộp đơn phá sản.

Vũ khí tối thượng của Bắc Kinh để duy trì vị thế độc quyền không nằm ở tên lửa, mà công cụ duy nhất họ sử dụng chính là quyền định giá.

Cái bẫy chết người từ quyền định giá

Nắm giữ phần lớn sản lượng toàn cầu từ năm 2010, Trung Quốc hiểu rõ việc chỉ kiểm soát nguồn cung là chưa đủ. Họ thiết lập một rào cản vô hình thông qua Chỉ số giá kim loại châu Á (AMI). Theo Oilprice, đây là chuẩn định giá toàn cầu do Bắc Kinh hoàn toàn làm chủ.

Cơ chế vận hành của cái bẫy này vô cùng đơn giản nhưng mang lại hiệu quả tuyệt đối. Khi giá neo ở mức cao, các dự án khai thác ngoài Trung Quốc bắt đầu có lãi và thu hút hàng tỷ USD đầu tư. Ngay lúc đó, nguồn cung đột ngột được nới lỏng khiến giá thị trường lao dốc không phanh.

Cuộc khủng hoảng năm 2010 là minh chứng rõ nét nhất cho chiến lược này. Khi nguồn cung sang Nhật Bản bị siết chặt, giá dysprosium oxide vọt từ 90 USD/kg lên hơn 2.300 USD/kg. Một cơn sốt vàng bùng nổ kéo theo hàng loạt dự án tái khởi động tại Mỹ và Canada.

Nhưng đến năm 2016, mức giá rơi tự do xuống dưới 200 USD/kg. Hậu quả tất yếu là hàng loạt dự án phương Tây phá sản, điển hình là sự sụp đổ của Molycorp vào năm 2015. Các doanh nghiệp nhận ra họ không thể thắng trong một cuộc chơi mà đối thủ tự quyết định giá bán.

Cuộc chơi đổi luật và lực kéo chính sách

Dù vậy, mô hình thống trị 20 năm qua đang đứng trước nguy cơ sụp đổ khi nền tảng cốt lõi của thị trường thay đổi. Theo Reuters, Mỹ và Liên minh châu Âu vừa công bố kế hoạch hành động chung nhằm phối hợp chính sách thương mại khoáng sản chiến lược.

Đại diện Thương mại Mỹ Jamieson Greer cho biết hai bên cam kết giải quyết các thực hành phi thị trường đang làm méo mó chuỗi cung ứng. Các quốc gia phương Tây bắt đầu nghiên cứu cơ chế định giá tối thiểu điều chỉnh theo biên giới. Động thái này nhằm bảo vệ ngành khoáng sản nội địa trước áp lực cạnh tranh về giá.

Sự xuất hiện của công ty chế biến REalloys tại Bắc Mỹ đánh dấu một bước ngoặt lớn. Doanh nghiệp này thoát khỏi cái bẫy giá cả nhờ lực kéo từ chính sách thay vì phụ thuộc vào thị trường tự do.

Quy định mới của Mỹ sẽ cấm sử dụng vật liệu đất hiếm nguồn gốc Trung Quốc trong hệ thống vũ khí từ năm 2027. Nhu cầu bắt buộc này tạo ra một thị trường tiêu thụ ổn định và miễn nhiễm với những cú sốc giảm giá. Đồng thời, các dòng vốn chiến lược từ Ngân hàng EXIM Mỹ hay JOGMEC của Nhật Bản cung cấp nguồn lực dài hạn để các dự án yên tâm vận hành.

Thoát ly công nghệ và tham vọng tỷ USD

Điểm yếu chí mạng của phương Tây trước đây là sự phụ thuộc vào công nghệ tinh luyện. Một chuyên gia từng nhận định việc phụ thuộc một phần trăm vào công nghệ Trung Quốc cũng đồng nghĩa với việc phụ thuộc hoàn toàn. Bắc Kinh không chỉ bán thiết bị mà còn nắm giữ quyền kiểm soát kiến thức vận hành và bảo trì.

Để giải quyết bài toán này, REalloys đã hợp tác phát triển một quy trình xử lý hoàn toàn mới. Hệ thống vận hành bằng trí tuệ nhân tạo của họ chỉ cần 6 nhân sự thay vì 80 người như các nhà máy truyền thống. Dây chuyền này đồng thời cho ra đời sản phẩm kim loại có độ tinh khiết cao hơn rất nhiều.

Chuỗi cung ứng khép kín từ mỏ khai thác tại Canada đến nhà máy tinh luyện tại Ohio đang dần hình thành. Đến đầu năm 2027, cơ sở này dự kiến sản xuất 525 tấn neodymium-praseodymium và 30 tấn dysprosium oxide mỗi năm. Mục tiêu của họ là trở thành nguồn cung cấp đất hiếm nặng lớn nhất bên ngoài Trung Quốc.

Trong giai đoạn tiếp theo, sản lượng nam châm đất hiếm kỳ vọng đạt mức 20.000 tấn mỗi năm. Nhu cầu về vật liệu này được dự báo tăng mạnh dưới sự bùng nổ của trí tuệ nhân tạo, xe điện và hạ tầng công nghệ. Các tập đoàn lớn như Microsoft, RTX hay Honeywell đang ngày càng khát nguồn nguyên liệu cho các trung tâm dữ liệu và hệ thống công nghiệp.

Kế hoạch hợp tác của Washington và Brussels cho thấy chuỗi cung ứng khoáng sản đã vượt khỏi ranh giới thương mại thuần túy để trở thành bài toán an ninh kinh tế. Giả định lâu nay về việc các doanh nghiệp luôn bị chi phối bởi thị trường tự do đang bị thách thức mạnh mẽ.

Những diễn biến trong 12 tháng tới sẽ là thước đo chính xác nhất cho việc liệu kỷ nguyên độc quyền định giá của Bắc Kinh có thực sự khép lại hay không.

Tin Gốc: Dân Trí

Sau kỳ nghỉ lễ 30-4 và 1-5, thị trường chứng khoán Việt Nam trở lại giao dịch từ phiên 4-5 trong bối cảnh tâm lý nhà đầu tư còn khá thận trọng. Tuần trước, do kỳ nghỉ kéo dài, thị trường chỉ giao dịch hai phiên 28 và 29-4 nhưng đã ghi nhận diễn biến đáng chú ý khi VN-Index quay đầu điều chỉnh sau nhịp hồi phục tích cực trước đó.

Áp lực chốt lời gia tăng rõ rệt, đặc biệt tại nhóm cổ phiếu vốn hóa lớn như bất động sản và ngân hàng, khiến chỉ số chịu sức ép. Khép lại tuần, VN-Index dừng tại 1.854,1 điểm, gần như đi ngang so với tuần trước, phản ánh trạng thái giằng co khi dòng tiền có dấu hiệu thận trọng hơn trước giai đoạn mới.

Theo ông Huỳnh Anh Huy, CFA, Giám đốc phân tích ngành Chứng khoán Kafi, thống kê 10 năm cho thấy VN-Index có xu hướng tăng trong 6/10 tuần sau kỳ nghỉ lễ 30-4 và 1-5, với mức tăng trung bình khoảng 2,4% ở các năm tích cực. Hai trường hợp giảm mạnh là năm 2018 và 2022 đều diễn ra trong bối cảnh thị trường đã suy yếu từ trước.

Năm nay, thị trường vẫn duy trì xu hướng tăng và đang tiến sát vùng kháng cự 1.880-1.900 điểm. Động lực đáng chú ý là mùa báo cáo quý 1-2026, khi nhiều doanh nghiệp đầu ngành như công nghệ, phân bón ghi nhận lợi nhuận tăng trưởng từ 15% đến 88% so với cùng kỳ, tạo nền tảng cho dòng tiền quay lại có chọn lọc.

Dù triển vọng tăng điểm vẫn được duy trì, các chuyên gia cho rằng áp lực chốt lời tại vùng đỉnh cũ sẽ tiếp tục xuất hiện và mức tăng sẽ không còn đồng đều giữa các nhóm ngành. VN-Index được dự báo có thể hướng đến vùng 1.900-1.920 điểm trong ngắn hạn, nhưng đi kèm là các nhịp rung lắc.

Ông Nguyễn Trọng Đình Tâm, Giám đốc khối tư vấn đầu tư khách hàng cá nhân, Chứng khoán Thiên Việt, nhận định thị trường nhiều khả năng tiếp tục vận động trong trạng thái đi ngang với biên độ rộng. Trong những phiên đầu sau kỳ nghỉ, lực cung quanh vùng đỉnh lịch sử có thể tiếp tục gây áp lực lên điểm số.

Theo vị này, thay vì tập trung dự báo chỉ số, nhà đầu tư cần chú trọng vào việc xác định dòng tiền đang hướng đến đâu, bởi sự phân hóa đã rõ nét hơn so với giai đoạn trước lễ. Những cổ phiếu có nền tảng cơ bản tốt, câu chuyện tăng trưởng rõ ràng sẽ có lợi thế.

Về chiến lược, nhà đầu tư đang nắm giữ cổ phiếu nên tiếp tục duy trì các vị thế có giá vốn thấp, đặc biệt với những mã còn giữ được xu hướng tăng ngắn hạn hoặc đang thu hút dòng tiền. Trong khi đó, nhà đầu tư có tỉ trọng tiền mặt cao có thể giải ngân từng phần trong các nhịp điều chỉnh.

Ba nhóm ngành được khuyến nghị theo dõi gồm ngân hàng, thép và bán lẻ. Ngành ngân hàng được kỳ vọng duy trì tăng trưởng nhờ tín dụng mở rộng, cải thiện thu nhập ngoài lãi và tối ưu chi phí.

Ngành thép hưởng lợi từ kỳ vọng nhu cầu phục hồi cùng đầu tư công và bất động sản, trong khi nhóm bán lẻ có triển vọng tích cực nhờ mở rộng chuỗi và cải thiện hiệu quả hoạt động, cùng câu chuyện IPO.

Ở góc nhìn kỹ thuật, Công ty Chứng khoán Vietcombank (VCBS) cho rằng VN-Index đang có dấu hiệu chững lại khi hình thành nến giảm kèm thanh khoản tăng, cho thấy bên bán vẫn chiếm ưu thế. Chỉ số có xu hướng tích lũy quanh vùng kháng cự 1.920 điểm và có thể tiếp tục điều chỉnh trong ngắn hạn, với vùng hỗ trợ gần quanh 1.800-1.820 điểm.

Trong khi đó, Vietcap đánh giá xác suất cao VN-Index sẽ tiếp tục kiểm định vùng 1.900-1.920 điểm trong các phiên tới, còn rủi ro giảm sâu xuống dưới 1.840 điểm hiện chưa lớn.

Chứng khoán ACB nhận định xu hướng tăng ngắn hạn vẫn chưa bị phá vỡ, song cũng cảnh báo vùng 1.900 điểm là ngưỡng cản quan trọng, nơi áp lực bán có thể gia tăng mạnh, khiến thị trường rung lắc trước khi hình thành xu hướng rõ ràng hơn.

Tin Gốc: Tuổi Trẻ

Ngày 26-5, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an thành phố Đồng Nai cho biết vừa thi hành lệnh bắt bị can để tạm giam đối với 3 người mua heo không rõ nguồn gốc về chế biến heo quay.

Các bị can bị bắt giữ để điều tra về hành vi vi phạm quy định về an toàn thực phẩm, gồm: L.V.C. (38 tuổi), N.D.D. (31 tuổi, cùng ngụ xã Thống Nhất) và L.M.P. (48 tuổi, ngụ TP Cần Thơ).

Ngoài ra, cơ quan điều tra cũng thi hành lệnh cấm đi khỏi nơi cư trú đối với L.T.X.H. (38 tuổi, ngụ xã Thống Nhất) cùng về hành vi trên.

Theo điều tra ban đầu, lúc 10h30 ngày 28-10-2025, Công an xã Thống Nhất phát hiện ông N.Đ.D. (55 tuổi, trú phường Long Hưng, thành phố Đồng Nai) chạy xe máy chở thịt heo đã giết mổ trên tuyến đường Đức Huy - Thanh Bình (đoạn thuộc ấp Dốc Mơ 3, xã Thống Nhất) có biểu hiện nghi vấn.

Qua kiểm tra, lực lượng công an phát hiện trên xe chở một sọt và một bao thịt heo đã giết mổ, cạo lông, cắt đầu, xẻ thành miếng, tổng trọng lượng khoảng 152kg.

Tuy nhiên, ông N.Đ.D. không xuất trình được giấy chứng nhận kiểm dịch, giấy tờ mua bán và nguồn gốc số thịt heo trên.

Ngoài ra, số thịt heo này có dấu hiệu vi phạm quy định về vệ sinh an toàn thực phẩm.

Công an xã Thống Nhất đã đưa ông N.Đ.D. về trụ sở để làm việc. Bước đầu, ông N.Đ.D. khai mua số thịt heo trên của một người tên Công tại ấp Dốc Mơ 3, xã Thống Nhất với giá 30.000 đồng/kg.

Toàn bộ số heo trên không có giấy kiểm dịch, trong đó có con heo đã chết trước khi giết mổ, nghi nhiễm bệnh. Sau đó, ông N.Đ.D. chở về phường Long Hưng để chế biến thịt heo quay bán cho người tiêu dùng.

Từ lời khai của ông N.Đ.D., Công an xã Thống Nhất mở rộng kiểm tra và phát hiện nhiều địa điểm nuôi nhốt, giết mổ heo trái phép cùng nhiều người liên quan việc mua bán, giết mổ heo nhiễm bệnh để đưa ra thị trường tiêu thụ.

Cụ thể, lực lượng chức năng phát hiện và thu giữ 28 con heo sống, 1 con heo chết có biểu hiện bệnh lý với tổng trọng lượng khoảng hơn 1.100kg; gần 650kg thịt heo đã giết mổ, chứa trong thùng xốp và tủ đông nhưng không có nguồn gốc xuất xứ, giấy kiểm dịch; hơn 88kg thịt heo đã được làm sạch, đóng gói trong bao bì không rõ nguồn gốc…

Công an xã Thống Nhất đã lập biên bản vụ việc, tạm giữ toàn bộ tang vật, đồng thời phối hợp Chi cục Chăn nuôi và Thủy sản thành phố Đồng Nai tiến hành lấy mẫu xét nghiệm dịch bệnh và kiểm tra các chỉ tiêu về an toàn thực phẩm để phục vụ công tác điều tra, xử lý.

Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an thành phố Đồng Nai đang tiếp tục mở rộng điều tra, xử lý nghiêm theo quy định.

Tin Gốc: Tuổi Trẻ