Thời gian qua, lĩnh vực báo chí – truyền thông tại VN ghi nhận tốc độ phát triển mạnh mẽ. Nếu như trước đây, đào tạo báo chí, truyền thông chủ yếu tập trung ở một số cơ sở truyền thống như Học viện Báo chí và Tuyên truyền, hay Trường ĐH Khoa học xã hội và nhân văn (ĐH Quốc gia Hà Nội), Trường ĐH Khoa học xã hội và nhân văn (ĐH Quốc gia TP.HCM), thì hiện nay hệ thống đào tạo đã mở rộng với rất nhiều trường đào tạo ngành báo chí như: Học viện Ngoại giao, Trường ĐH Văn hóa, Học viện Công nghệ bưu chính viễn thông, ĐH Huế, ĐH Cần Thơ, ĐH Vinh, ĐH Thái Nguyên…
Không chỉ khối trường công lập, đào tạo báo chí – truyền thông hiện ghi nhận sự tham gia mạnh mẽ của nhiều trường ĐH tư thục. Một số trường như Văn Lang, Kinh tế – Tài chính, Hoa Sen, Văn Hiến, Phenikaa, Đại Nam, Hòa Bình, Thăng Long… tập trung vào những ngành như truyền thông đa phương tiện, quan hệ công chúng, công nghệ truyền thông… góp phần mở rộng quy mô đào tạo.
Thống kê cho thấy cả nước hiện có khoảng 35 trường ĐH, học viện đào tạo các ngành thuộc nhóm báo chí – truyền thông; riêng ngành báo chí có khoảng 15 cơ sở đào tạo chuyên biệt với số lượng đào tạo mỗi năm khoảng hơn 1.000 cử nhân. Đó là chưa kể hàng ngàn sinh viên tốt nghiệp các ngành như truyền thông đa phương tiện, quan hệ công chúng cũng sẵn sàng gia nhập thị trường lao động báo chí. Số lượng chỉ tiêu tuyển sinh cũng tăng dần theo từng năm.
Đặc biệt, nhóm ngành này thu hút rất đông thí sinh đăng ký dự thi, khiến điểm đầu vào rất cao. Ở một số trường lấy mức điểm gần như tuyệt đối. Điển hình tại Trường ĐH Khoa học xã hội và nhân văn (ĐH Quốc gia Hà Nội), tổ hợp môn ngữ văn, lịch sử, địa lý (khối C00) ngành báo chí năm 2024 lên tới mức 29,03 điểm cho thấy thí sinh phải đạt trung bình hơn 9,6 điểm mỗi môn mới trúng tuyển.
Trong khi đào tạo báo chí bùng nổ thì thực tế nhu cầu ngành báo chí – truyền thông lại có chiều hướng ngược lại.
Nhà báo Bùi Ngọc Hải, lãnh đạo một cơ quan truyền thông, cho biết trong dòng chảy chung của công cuộc sắp xếp bộ máy, việc sáp nhập các cơ quan báo chí đã tạo ra một lực lượng lớn nhân sự dư thừa. Mặt khác, những cơ quan báo chí thực sự năng động và có tiềm lực kinh tế cũng phải cắt giảm nhân sự đáng kể do sự bùng nổ của trí tuệ nhân tạo (AI). Ở những cơ quan này, AI tham gia rất sâu vào quá trình sản xuất, đẩy số lượng tin bài lên cao và giá thành sản xuất xuống thấp. Một số loại tin bài hiện nay được tạo ra 100% bằng AI. Vì vậy, nguồn nhân lực được tinh gọn, hiệu quả hơn.
Bên cạnh đó, thời nay, điều tạo nên sự khác biệt nội dung so với mạng xã hội chính là báo chí dữ liệu. Đại đa số các cơ quan báo chí còn đang loay hoay với hướng đi này nên lại càng mới đối với hệ thống đào tạo nghề báo. “Nói chung, việc đào tạo nghề báo hiện nay trong các trường đang trở nên quá chậm và lạc hậu so với những yêu cầu của thực tiễn. Có thể khẳng định: Chưa bao giờ nghề báo đứng trước thử thách cực đại như bây giờ”, ông Bùi Ngọc Hải nói.
Bà Bùi Hương Giang, một nhà báo kỳ cựu với gần 30 năm kinh nghiệm, từng giữ các vị trí quản lý tại Đài Tiếng nói Việt Nam (VOV), cho biết thực tế thị trường việc làm ngành báo chí, truyền thông hiện nay vô cùng khốc liệt và đang trong tình trạng bão hòa. Sự bùng nổ của mạng xã hội (TikTok, YouTube…) khiến báo chí chính thống phải cạnh tranh “sinh tử” với các KOL, nhà sáng tạo nội dung độc lập. Sinh viên mới ra trường non nớt về tuổi đời lẫn tuổi nghề gần như “không có cửa” để cạnh tranh.
Thêm vào đó, AI đang tạo ra một cơn chấn động trong ngành. Đồng thời, công cuộc quy hoạch, sáp nhập báo chí từ T.Ư đến địa phương cũng đang tạo ra một làn sóng cắt giảm nhân sự. Những người trụ lại phải chịu áp lực KPI khốc liệt và phải đa năng “4 trong 1” (viết bài, chụp ảnh, quay phim, dựng video).
Nhà báo Hương Giang cũng cho rằng các bạn trẻ không nên suy nghĩ theo hướng “không làm báo thì làm truyền thông doanh nghiệp”. Thực tế, các tập đoàn lớn không tuyển sinh viên mới ra trường làm PR mà chỉ “trải thảm đỏ” săn đón những nhà báo gạo cội, có sẵn kinh nghiệm và mạng lưới quan hệ sâu rộng.
Nhà báo Thúy Hà, từng có 20 năm gắn bó với nghề báo, nhìn nhận “cánh cửa” bước vào nghề báo hiện nay đã thu hẹp một cách đáng báo động. Cuộc tinh giản bộ máy cộng với sức mạnh của AI dẫn đến hệ quả là các cơ quan báo chí không còn mặn mà với sinh viên mới ra trường. Những tòa soạn lớn nếu cần thì sẽ tuyển dụng những nhà báo đã có kinh nghiệm thực chiến để làm việc được ngay.
Chia sẻ về việc vì sao nhu cầu ngành báo đang có xu hướng thu hẹp nhưng quy mô đào tạo vẫn tăng và về cơ hội cho sinh viên ra trường, TS Lê Thu Hà, Phó viện trưởng Viện Báo chí – Truyền thông (Học viện Báo chí và Tuyên truyền), cho rằng cần nhìn nhận vấn đề ở góc độ rộng hơn.
Theo TS Hà, điều đang diễn ra không phải là sự thu hẹp cơ hội, mà là tái phân bổ cơ hội nghề nghiệp. Báo chí ngày nay không còn là con đường nghề nghiệp đơn tuyến. Những kỹ năng báo chí hiện đại đang trở thành nền tảng quan trọng để người học bước vào nhiều lĩnh vực khác nhau như truyền thông số, sáng tạo nội dung, phân tích dữ liệu, truyền thông doanh nghiệp hay công nghiệp văn hóa.
“Người học không nên tự giới hạn mình trong suy nghĩ rằng làm báo là phải công tác tại cơ quan báo chí. Điều quan trọng là người học xây dựng năng lực linh hoạt: có tư duy báo chí, khả năng phát hiện vấn đề, kiểm chứng thông tin và kể chuyện có trách nhiệm, đồng thời có kỹ năng công nghệ để thích ứng với nhiều môi trường khác nhau”, TS Hà nhấn mạnh.
Theo TS Hà, việc sáp nhập các cơ quan báo chí không đồng nghĩa rằng cử nhân báo chí mất đi cơ hội việc làm. Ngược lại, đây là quá trình thanh lọc và nâng chuẩn nghề nghiệp, buộc người làm nghề phải tinh nhuệ hơn, đa năng hơn. Trong bối cảnh chuyển đổi số diễn ra mạnh mẽ, nhiều lĩnh vực mới đang mở ra như báo chí dữ liệu, sản xuất podcast, sáng tạo nội dung đa nền tảng, quản trị rủi ro truyền thông hay chiến lược nội dung số. Đây đều là những “mảnh đất” giàu tiềm năng cho sinh viên báo chí nếu được chuẩn bị tốt.
Tuy nhiên, TS Hà cũng cho rằng đào tạo báo chí cần phải đổi mới theo hướng gia tăng tích hợp kỹ năng số, tư duy dữ liệu, khả năng kể chuyện đa nền tảng, năng lực thích ứng nghề nghiệp cũng như tính liên ngành.
Theo nhà báo Bùi Ngọc Hải, muốn không thất nghiệp, sinh viên báo chí đừng chỉ học viết mà phải biết làm nội dung đa phương tiện trên cơ sở sử dụng tốt AI. Tức là mỗi nhà báo phải biến bản thân thành một “tòa soạn di động nhỏ”. Một người đa nhiệm, sắc sảo sẽ luôn có chỗ, dù môi trường báo chí khốc liệt như thế nào. Thậm chí, không vào được cơ quan báo chí, họ cũng có thể xây dựng sự nghiệp dựa trên thương hiệu cá nhân.
Kỳ thi tuyển sinh vào lớp 10 năm học 2026-2027 tại Cần Thơ diễn ra từ 29/6 đến 1/7. Thí sinh thi các môn: Ngữ văn, toán, ngoại ngữ (tiếng Anh/tiếng Pháp); thí sinh thi vào trường chuyên sẽ thi thêm môn chuyên.
Bài thi môn ngữ văn sẽ bắt đầu tính giờ làm bài từ 8h30, thời gian trong 120 phút. Thời gian thu bài là 10h30.
Nội dung đề thi nằm trong chương trình cấp THCS, chủ yếu lớp 9. Riêng với các môn chuyên đảm bảo độ phân hóa, tăng cường câu hỏi mở, câu hỏi/bài tập gắn với thực tiễn, câu hỏi vận dụng.
Điểm mới của kỳ thi tuyển lớp 10 năm nay của Cần Thơ là mỗi thí sinh chỉ được đăng ký tối đa 4 nguyện vọng.
Nguyện vọng 1 vào các trường THPT chuyên (có thể đăng ký 2 môn chuyên). Thí sinh đăng ký nguyện vọng vào trường THPT chuyên nào thì phải tham gia kỳ thi tuyển sinh tại trường đó.
Nguyện vọng 2 vào trường THPT công lập hoặc trường Phổ thông dân tộc nội trú (PTDTNT) thứ nhất trên địa bàn thành phố, kể cả Trường Thực hành Sư phạm - Đại học Cần Thơ.
Nguyện vọng 3 vào trường THPT công lập hoặc trường PTDTNT thứ hai trên địa bàn thành phố, kể cả Trường Thực hành Sư phạm - Đại học Cần Thơ.
Ngày 26/4, cuộc thi quý II Đường lên đỉnh Olympia được phát sóng với màn tranh tài của 4 thí sinh: Lý Thái Dương (THPT chuyên Hùng Vương, Phú Thọ), Đoàn Trí Anh (THPT Đan Phượng, Hà Nội), Nguyễn Sư Minh Khôi (THPT Đông Hà, Quảng Trị) và Trần Nguyên Đức (THPT chuyên Khoa học Tự nhiên, Hà Nội).
Trước khi bước vào cuộc thi, Thái Dương chia sẻ động lực lớn nhất là dòng máu người Phú Thọ. Ngày phát sóng lượt thi quý đúng dịp Giỗ tổ Hùng Vương (10/3 âm lịch) nên em hy vọng mang cầu truyền hình trận chung kết về quê hương.
Ở phần thi Khởi động, mỗi thí sinh trải qua lượt thi cá nhân (6 câu hỏi) và thi chung (15 câu), nội dung về khoa học tự nhiên, khoa học xã hội, văn hóa - thể thao - nghệ thuật, sự kiện...
Trí Anh gây ấn tượng khi trả lời đúng 5/6 câu hỏi cá nhân, trong khi Minh Khôi, Thái Dương và Nguyên Đức chỉ đúng 1-3 câu.
Đến lượt thi chung, Trí Anh và Minh Khôi vượt trội về số lượt bấm chuông giành quyền trả lời. Tuy nhiên, cả hai đều chưa tận dụng hiệu quả. Khép lại phần thi này, Trí Anh vẫn dẫn đầu với 45 điểm. Bám sát là Minh Khôi với 30 điểm. Thái Dương và Nguyên Đức lần lượt có 15 điểm và 10 điểm.
Bước ngoặt của trận đấu đến ở phần thi Vượt chướng ngại vật. Các thí sinh phải tìm từ khóa gồm 25 chữ cái thông qua 4 từ hàng ngang và các góc hình ảnh gợi ý.
Chỉ vài giây sau khi MC đọc câu hỏi cho hàng ngang đầu tiên, Thái Dương bất ngờ bấm chuông và đưa ra đáp án cho chướng ngại vật là "Không có gì quý hơn độc lập, tự do".
Dương giải thích dữ kiện giúp em suy luận là đáp án cho câu hỏi đầu tiên về quảng trường mang tên một danh nhân Việt Nam, được khánh thành ngày 29/7/2025 tại Nga. Các khán giả ở trường quay từ thảng thốt khi nghe Dương bấm chuông đến vỡ òa khi MC thông báo câu trả lời của em chính xác.
Sau phần thi này, ngôi đầu đoàn leo núi đổi chủ. Thái Dương vươn lên với 75 điểm, ba thí sinh còn lại không thay đổi điểm số.
Đến phần thi Tăng tốc, các thí sinh chỉ tận dụng được 3 trong 4 cơ hội ghi điểm. Câu hỏi về các quốc gia có dân số trên 100 triệu người khiến cả 4 em bó tay. Thái Dương duy trì phong độ ổn định khi ghi thêm 90 điểm, củng cố ngôi đầu với 165 điểm. Nguyên Đức cải thiện đáng kể thành tích, vươn lên vị trí thứ hai với 90 điểm. Trong khi đó, Trí Anh có 85 điểm, Minh Khôi sở hữu 60 điểm.
Bước vào phần thi Về đích, Thái Dương lựa chọn chiến thuật an toàn với ba câu hỏi 20 điểm. Em ghi thêm 40 điểm nhưng để Trí Anh giành 20 điểm nên khép lại lượt thi của mình với 185 điểm.
Đang có 105 điểm, Trí Anh chọn gói câu hỏi 80 điểm. Nam sinh chỉ trả lời đúng một câu 30 điểm nhưng cũng mất tương đương khi Nguyên Đức giành quyền trả lời ở một câu. Cuối cùng, nam sinh bảo toàn điểm số 105.
Lượt thi của Nguyên Đức diễn ra kịch tính. Em chọn gói câu hỏi 70 điểm khi đang có 120 điểm. Đức trả lời đúng hai câu và tận dụng hiệu quả ngôi sao hy vọng để vươn lên dẫn đầu với 190 điểm.
Bị Nguyên Đức vượt mặt, Thái Dương cố gắng giành điểm trong lượt thi của Minh Khôi để lấy lại vị trí dẫn đầu. Em hai lần bấm chuông giành quyền trả lời. Lần thứ nhất, Dương trả lời đúng, ghi thêm 30 điểm, vươn lên với 215 điểm.
Lần thứ hai, cả em và Nguyên Đức đều nhấn chuông. Thái Dương bấm chuông nhanh hơn nhưng câu trả lời chưa chính xác nên bị trừ 15 điểm.
Với số điểm chung cuộc 200 điểm, hơn Nguyên Đức 10 điểm, Thái Dương giành vòng nguyệt quế.
Thái Dương và người chiến thắng cuộc thi quý I - Gia Bảo (THPT chuyên Lê Quý Đôn - Đông Hải, Khánh Hòa), là hai thí sinh đầu tiên của trận chung kết năm 26 của Đường lên đỉnh Olympia.
Liên quan tới vụ 300 tấn thịt heo bệnh tuồn vào chợ và cả trường học, nhiều bạn đọc gửi bình luận về Tuổi Trẻ Online thể hiện sự quan tâm đặc biệt.
Nhiều người chia sẻ băn khoăn khi đọc các bản tin về việc trần tình của nhà trường, đơn vị cung ứng suất ăn. Các đơn vị này cho rằng họ đã làm việc đúng quy trình, kiểm tra hồ sơ pháp lý của đối tác cung cấp nguồn thực phẩm, đều đầy đủ giấy phép chứng nhận an toàn thực phẩm, sản phẩm nhập hằng ngày có tem nhãn kiểm dịch…
Nhưng thực phẩm bẩn vẫn tuồn vào trường học trong một thời gian dài và chỉ bị lộ khi cơ quan công an phát hiện, bắt giữ người vi phạm.
"Giấy chứng nhận vệ sinh an toàn thực phẩm cũng không chuẩn xác", một phụ huynh bày tỏ.
Một số phụ huynh lo lắng vì ngoài Công ty cổ phần Dịch vụ suất ăn công nghiệp Hà Nội thừa nhận có nhập 3 tấn thịt heo bẩn từ Cường Phát và cũng chỉ cung ứng cho 2 trường học, vậy số còn lại đi đâu? Còn có công ty nào đã nhập, còn có bao nhiêu trường trong số 2.900 trường học ở Hà Nội bị "dính đòn" thực phẩm bẩn?
Phụ huynh học sinh và bạn đọc Tuổi Trẻ Online mong muốn các cơ quan chức năng sớm làm sáng tỏ và công bố rõ ràng danh sách các trường học đã nhập thịt heo bẩn của Cường Phát. Đồng thời làm rõ trách nhiệm của những người liên quan trong chuỗi cung ứng thực phẩm, tìm ra kẽ hở thực sự khiến cho thực phẩm bẩn xâm nhập trường học.
Bạn đọc Tuổi Trẻ Online cho rằng "đã kinh doanh thực phẩm thì phải chịu trách nhiệm đến cùng sản phẩm mình đưa vào trường học", đơn vị cung cấp suất ăn, trường học không thể nói mình cũng là nạn nhân khi chọn phải đối tác làm ăn gian dối.
Chị Châu, một bạn đọc, cho rằng cần có giải pháp kiểm nghiệm độc lập, không thể chỉ dựa vào giấy chứng nhận để ký kết hợp tác. Bữa ăn học đường cần phải kiểm soát ở mức cao nhất, vì liên quan tới sức khỏe trẻ em.
Chị Na, một phụ huynh, mong muốn các trường phải cho phép phụ huynh được giám sát bữa ăn bán trú thường ngày, chứ không thể phó mặc cho nhà trường, cơ quan quản lý.
Cùng với đó các trường cần thực hiện nghiêm túc việc công khai thông tin về nhà cung cấp nguồn thực phẩm, suất ăn, công khai thực đơn, lượng dinh dưỡng của mỗi bữa ăn để phụ huynh cùng giám sát. Vì ngoài vấn đề an toàn vệ sinh thực phẩm, hiện còn tình trạng cắt xén khẩu phần ăn. Và không chỉ có thịt heo, mà các sản phẩm khác như sữa, chế phẩm từ sữa, nước uống cũng là những sản phẩm phải kiểm duyệt chặt chẽ hơn.
Có bạn đọc đề xuất nên tổ chức các tour tham quan cơ sở cung cấp nguồn thực phẩm, suất ăn để phụ huynh được mắt thấy tai nghe, có sự yên tâm. Hơn nữa, đây cũng là việc để những người làm công việc cung ứng thực phẩm, suất ăn phải luôn cảnh giác, giữ gìn uy tín.
Liên quan tới trách nhiệm của hiệu trưởng, bình luận trực tiếp với bài "Hiệu trưởng chịu trách nhiệm nếu để xảy ra mất an toàn suất ăn trường học" đăng trên Tuổi Trẻ Online, có hai luồng ý kiến trái chiều.
Một luồng ý kiến cho rằng hiệu trưởng hiện nay chịu rất nhiều áp lực. Trong khi chuỗi cung ứng bữa ăn bán trú liên quan tới nhiều khâu khác nhau. Nhà trường, thầy cô giáo khó có thể phát hiện miếng thịt bệnh chỉ dựa vào cảm quan bằng mắt thường, mà cần có sự kiểm duyệt của cơ quan chuyên môn.
Bên cạnh đó, nhiều bình luận đồng tình với việc quy trách nhiệm cao nhất cho hiệu trưởng nếu trong trường học xảy ra tình trạng mất an toàn vệ sinh thực phẩm, hay các bất ổn liên quan tới bữa ăn bán trú của học sinh.
"Giao trách nhiệm cho hiệu trưởng là cần thiết vì nếu không rõ người chịu trách nhiệm thì rất dễ xảy ra tình trạng đùn đẩy. Khi chịu trách nhiệm cao nhất, hiệu trưởng mới chú trọng nhiều hơn đến công tác phòng ngừa. Vì phòng ngừa quan trọng hơn cả việc phát hiện, xử lý. Không nên để trẻ em phải hứng chịu hậu quả mới phát hiện, xử lý sự việc".
"Hiệu trưởng chịu trách nhiệm thì chắc chắn khâu chọn nhà cung cấp thực phẩm sẽ khắt khe hơn nhiều", một bạn đọc có ý kiến.
