Làng Trà Đóa trước đây thuộc xã Bình Đào, huyện Thăng Bình, Quảng Nam, nơi được mệnh danh là vựa lá mùng Năm xứ Quảng.
Đi từ đầu đến cuối làng hoặc dạo qua những cánh đồng ven sông Trường Giang mùa này sẽ cảm nhận được hương thơm ngát ruộng lá mùng Năm, người dân ví von là loài “lá thơm” đặc sản của làng.
Đồng Lành, cánh đồng nằm bên con sông Trường Giang ở thôn Trà Đóa 1 thơ mộng, nơi đây là vựa trồng lá mùng Năm phục vụ dịp Tết Đoan ngọ (mùng 5-5) nổi tiếng đất Quảng, gần 60 năm nay dân làng vẫn giữ nghề trồng loài lá thơm đặc biệt.
Vụ lá mùng Năm bắt đầu từ tháng giêng, người dân gieo giống, trồng trên các luống đất đã vun thành từng giồng, luống như trồng lúa.
Ở Đồng Lành dân làng chủ yếu trồng hai loại cây chủ lực là hoắc hương và hoa khóm, đây là hai loại lá đặc trưng của lá mùng Năm bởi mùi rất thơm.
Nguồn nước sông Trường Giang được dùng tưới những ruộng lá mùng Năm bạt ngàn. Sau nhiều tháng chăm sóc, đến giữa tháng 4 (âm lịch) dân làng thu hoạch, bán dần đến dịp Tết Đoan Ngọ.
Ruộng lá mùng Năm của ông Trần Hữu Tám (62 tuổi, thôn Trà Đóa 1) đang kỳ thu hoạch, gia đình nhổ cây hoắc hương, hoa khóm bỏ lên xe công nông chở về nhà. Ông kể vụ này nhà mình trồng gần 2 sào lá.
Năm nay thời tiết nắng nóng nên việc chăm sóc ruộng lá có phần vất vả hơn mọi năm, tuy nhiên giá cả ổn định. Hiện giá hoắc hương được thương lái thu mua lá tươi 7.000 đồng/kg, hoa khóm 15.000 đồng/kg.
Ông Tám kể lá mùng Năm ở Đồng Lành rất đặc biệt, dân làng cũng không hiểu vì sao nguồn nước từ sông Trường Giang tưới nên lá rất thơm. Mọi người có dịp ngang qua làng sẽ cảm nhận được mùi thơm ngát.
Nghề trồng lá mùng Năm mang lại thu nhập ổn định, cao hơn trồng lúa. Ông nói một sào lá trừ chi phí, nông dân ở làng thu nhập từ 10-15 triệu đồng. “So với làm lúa thì năng suất hơn, thu nhập cao nhiều lần, tuy nhiên công sức bỏ ra thì vất vả hơn vì phải tưới nhiều”, ông kể.
Mùa này đến làng Trà Đóa, trước hiên nhà dân đều thấy được cảnh người người ngồi cột lá thành từng bó bán cho thương lái.
Tại nhà ông Nguyễn Duy Tân có khoảng 5 nhân công đang ngồi cột lá thành từng bó. Ruộng mùng Năm nhà ông hơn 10 sào, được trồng, chăm sóc nhiều tháng nay.
Nghề trồng lá mùng Năm vất vả không kém trồng lúa, từ khâu trồng, làm cỏ, chăm sóc, tưới nước cũng lắm công phu. Nguồn giống được dân làng trồng, giữ lại bao đời nay. Cây hoắc hương trồng bằng nhánh, hoa khóm gieo hạt.
Dân làng canh tác an toàn, không lạm dụng thuốc bảo vệ thực vật, dùng phân hữu cơ tự nhiên để bón. Ông kể vụ lá năm nay thời tiết nắng nóng, mất mùa hơn mọi năm nhưng được cái là giá cao hơn, thu nhập của nông dân ổn định.
“Dân làng cố gắng trồng, giữ gìn thương hiệu lá mùng Năm để nghề không bị mai một”, ông Tân nói.
Thương hiệu lá mùng Năm của Trà Đóa nức tiếng đất Quảng, ở làng có khoảng vài chục hộ tham gia trồng với diện tích gần 3ha. Nghề mang lại thu nhập ổn định, cao hơn rất nhiều so với trồng lúa, mỗi vụ đem lại cho người dân ít thì vài chục triệu, có người hơn trăm triệu đồng.
Theo bà Nguyễn Thị Hương, một thương lái thu mua lá mùng Năm, từ giữa tháng 4 (âm lịch) là thương lái bắt đầu đến ruộng lá, nhà dân thu mua, rồi chở đi bán khắp nơi, đến Tết Đoan ngọ là hết mùa. Thị trường lá mùng Năm chủ yếu ở thành phố Đà Nẵng, Quảng Ngãi, Huế…
Đến dịp Tết Đoan Ngọ, người dân xứ Quảng rất thích uống nước lá mùng Năm và họ có thói quen đem lá phơi đúng ngọ ngày mùng 5 tháng 5, đây là thời điểm trời nắng gắt, dương khí mạnh nhất, có được tinh túy của đất trời nên có công dụng chữa được nhiều thứ bệnh.
Nghị định số 168 quy định về điều kiện hưởng chế độ nghỉ thai sản khi sinh con thứ 2 với lao động nữ là 7 tháng; lao động nam là 10 ngày làm việc khi vợ sinh con.
Nghị định cũng nêu rõ, trường hợp quy định tại khoản 2 điều 52 luật Bảo hiểm xã hội không được hưởng chế độ nghỉ thai sản khi sinh con thứ 2 theo quy định ở trên.
Theo đó, khoản 2 điều 52 luật Bảo hiểm xã hội quy định trường hợp lao động nữ mang thai từ đủ 22 tuần tuổi trở lên đủ điều kiện quy định tại khoản 2 hoặc khoản 3 hoặc khoản 5 điều 50 của luật này mà bị sảy thai, phá thai, thai chết trong tử cung, thai chết trong khi chuyển dạ thì lao động nữ và người chồng được nghỉ việc hưởng chế độ thai sản như trường hợp lao động nữ sinh con.
Nghị định quy định mức hỗ trợ tài chính tối thiểu là 2 triệu đồng/phụ nữ khi sinh con thuộc các trường hợp sau: phụ nữ dân tộc thiểu số rất ít người (áp dụng từ 1.7.2026); phụ nữ ở tỉnh, thành phố có mức sinh dưới mức sinh thay thế; phụ nữ sinh đủ 2 con trước 35 tuổi (áp dụng từ 1.1.2027).
Phụ nữ khi sinh con đồng thời thuộc 3 trường hợp trên thì được hưởng một mức hỗ trợ.
Chủ tịch UBND xã, phường, đặc khu căn cứ thông tin từ hệ thống liên thông thủ tục đăng ký khai sinh, cơ sở dữ liệu quốc gia dân cư, ứng dụng định danh quốc gia (VNeID) và các cơ sở dữ liệu có sẵn để quyết định hỗ trợ kinh phí và thực hiện chi trả cho phụ nữ sinh con theo quy định trên cùng với thời điểm đăng ký khai sinh. Kinh phí hỗ trợ tài chính do ngân sách địa phương bảo đảm.
Nghị định 168 cũng quy định cụ thể phạm vi, đối tượng khám sàng lọc một số bệnh bẩm sinh trước sinh và sơ sinh.
Nghị định quy định phụ nữ mang thai được khám và thực hiện các phương pháp sàng lọc trước sinh đủ 4 bệnh cơ bản: hội chứng Down, hội chứng Edwards, hội chứng Patau, bệnh Thalassemia - tan máu bẩm sinh (gói dịch vụ sàng lọc trước sinh).
Trẻ sơ sinh được khám và thực hiện các phương pháp sàng lọc sơ sinh đủ 5 bệnh cơ bản: suy giáp trạng bẩm sinh, thiếu men G6PD, tăng sản thượng thận bẩm sinh, khiếm thính bẩm sinh, bất thường tim bẩm sinh nặng (gói dịch vụ sàng lọc sơ sinh).
Mức hỗ trợ khám sàng lọc các bệnh bẩm sinh trước sinh được thanh toán theo thực tế nhưng tối đa không vượt quá 900.000 đồng/trường hợp và các bệnh bẩm sinh sơ sinh được thanh toán theo thực tế nhưng tối đa không vượt quá 600.000 đồng/trường hợp.
Lộ trình từ ngày 1.7.2026 đến ngày 31.12.2026, phụ nữ mang thai và trẻ sơ sinh thuộc hộ nghèo, hộ cận nghèo, bảo trợ xã hội; người dân tại thôn đặc biệt khó khăn; xã thuộc vùng dân tộc thiểu số và miền núi, biên giới, hải đảo được sử dụng miễn phí gói dịch vụ khám sàng lọc và mức hỗ trợ khám sàng lọc từ nguồn ngân sách nhà nước.
Từ ngày 1.1.2027, tất cả phụ nữ mang thai và trẻ sơ sinh được hưởng hỗ trợ gói dịch vụ khám sàng lọc và mức hỗ trợ khám sàng lọc từ ngân sách nhà nước của Chương trình mục tiêu quốc gia về chăm sóc sức khỏe, dân số và phát triển giai đoạn 2026 - 2035.
Trưa 14/5, Công an TPHCM khám nghiệm hiện trường, điều tra vụ xe ben cán chết người rồi rời khỏi hiện trường.
Theo thông tin ban đầu, gần 10h cùng ngày, ông T.T.L. (65 tuổi, ngụ TPHCM) lái xe máy biển số 59E1-636.xx chở vợ là bà N.T.T.V. (54 tuổi) lưu thông trên đường Thống Nhất, theo hướng từ quốc lộ 1K đi xa lộ Hà Nội.
Khi đến trước khu chung cư Bcons (phường Đông Hòa), phương tiện xảy ra va chạm với xe ben chạy cùng chiều.
Vụ va chạm làm hai vợ chồng ngã xuống đường, bà V. bị cán tử vong, ông L. bị thương. Sau tai nạn, tài xế lái xe ben rời khỏi hiện trường.
Nhận tin báo, Công an phường Đông Hòa và Đội CSGT Rạch Chiếc (PC08, Công an TPHCM) đến hiện trường trích xuất hình ảnh từ camera an ninh và nhanh chóng tìm ra chiếc xe ben đang ở trong công trình xây dựng chung cư Bcons Center City gần hiện trường.
Tài xế sau đó được đưa về phường lấy lời khai, công an cũng tiến hành khám nghiệm hiện trường, phương tiện.
Ông L. cho biết, thời điểm xảy ra tai nạn, hai vợ chồng đang trên đường từ Biên Hòa về nhà sau chuyến công tác dài ngày.
Người dân phản ánh, đường Thống Nhất có 3 làn xe cho mỗi hướng. Trong đó 2 làn dành cho ô tô, một làn sát vỉa hè dành cho xe 2-3 bánh. Tuy nhiên, đoạn qua khu chung cư Bcons ô tô đậu thường xuyên, diện tích làn đường bị chiếm gần hết khiến người đi xe máy phải lấn ra làn ô tô.
Chính phủ vừa ban hành Quyết định số 13/2026 quy định lộ trình áp dụng Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về khí thải xe môtô, xe gắn máy tham gia giao thông đường bộ.
Thời điểm bắt đầu kiểm định khí thải xe môtô, xe gắn máy tham gia giao thông là từ ngày 1/7/2027 đối với Hà Nội và TP HCM; từ 1/7/2028 đối với các thành phố trực thuộc trung ương còn lại gồm Hải Phòng, Huế, Đà Nẵng, Cần Thơ.
Từ 1/7/2030, việc kiểm định được áp dụng với 28 tỉnh. Tùy theo tình hình thực tế, các tỉnh này có thể áp dụng sớm hơn.
Quyết định nêu rõ xe môtô (dung tích xi lanh từ 50 cm3 trở lên) sản xuất hoặc nhập khẩu trước năm 2008 áp dụng mức 1 - giá trị giới hạn tối đa cho phép của khí thải theo Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về khí thải xe môtô, xe gắn máy tham gia giao thông đường bộ.
Xe môtô sản xuất hoặc nhập khẩu từ năm 2008 đến hết năm 2016, áp dụng mức 2; xe môtô sản xuất hoặc nhập khẩu từ năm 2017 đến ngày 30/6/2026 áp dụng mức 3; xe môtô sản xuất hoặc nhập khẩu từ ngày 1/7/2026, áp dụng mức 4.
Xe gắn máy (dung tích xi lanh dưới 50 cm3) sản xuất hoặc nhập khẩu trước năm 2016 áp dụng mức 1; xe gắn máy sản xuất hoặc nhập khẩu từ năm 2017 đến ngày 30/6/2027 áp dụng mức 2; xe gắn máy sản xuất hoặc nhập khẩu từ ngày 1/7/2027 áp dụng mức 4.
Từ 1/1/2028, xe môtô, xe gắn máy tham gia giao thông tại Hà Nội và TP HCM phải đáp ứng quy định về khí thải mức 2 trở lên.
Xe môtô, xe gắn máy tham gia giao thông vào vùng phát thải thấp của TP Hà Nội theo quy định của Luật Thủ đô phải đáp ứng quy định về khí thải theo Nghị quyết của HĐND thành phố.
Cả nước hiện có hơn 74,3 triệu xe máy. Để kiểm định khí thải với số xe này, Cục Đăng kiểm Việt Nam cho biết cần hơn 5.000 cơ sở thực hiện, tức cần hơn 5.000 bộ thiết bị đo khí thải, hơn 5.000 đăng kiểm viên cho công tác này. Phần lớn cơ sở kiểm định sẽ được đầu tư, tận dụng từ các đơn vị bảo dưỡng xe máy của doanh nghiệp thuộc Hiệp hội Các nhà sản xuất xe máy Việt Nam.
Theo Thông tư 92/2025 của Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về khí thải xe môtô, xe gắn máy tham gia giao thông đường bộ bao gồm 4 mức giá trị cho phép đối với từng thông số hydrocacbon (HC), cacbon monoxit (CO) trong khí thải xe môtô, xe gắn máy tham gia giao thông đường bộ.
Giá trị giới hạn tối đa cho phép của các thông số CO, HC trong khí thải xe môtô, xe gắn máy lắp động cơ cháy cưỡng bức tham gia giao thông đường bộ được quy định trong bảng sau:
