Theo báo cáo tình hình kinh tế – xã hội tháng 5 và 5 tháng đầu năm từ Thống kê TP.HCM, hoạt động sản xuất và thương mại trên địa bàn tiếp tục duy trì nhịp độ ổn định nhờ khả năng thích ứng linh hoạt của doanh nghiệp và hiệu quả từ các chính sách hỗ trợ.
Chỉ số sản xuất toàn ngành công nghiệp (IIP) trong 5 tháng đầu năm ước tăng 11% so với cùng kỳ. Trong đó ngành công nghiệp chế biến, chế tạo tiếp tục đóng vai trò dẫn dắt với mức tăng 11,8%.
Đáng chú ý, 4 ngành công nghiệp trọng điểm của thành phố có mức tăng trưởng ấn tượng 13,4%, cao hơn 2,4 điểm phần trăm so với mức tăng chung của toàn ngành.
Sức sống của nền kinh tế còn được thể hiện qua con số 24.784 doanh nghiệp được cấp phép thành lập mới với tổng vốn đăng ký đạt 151.641 tỉ đồng trong 5 tháng đầu năm. So với cùng kỳ, số lượng doanh nghiệp tăng 29,1% và số vốn tăng 26,1%.
Song song đó, một chỉ số đặc biệt ấn tượng của báo cáo cho thấy trong 5 tháng đầu năm 2026, TP.HCM đã thu hút hơn 3,8 tỉ USD vốn đầu tư nước ngoài. Đáng chú ý, hoạt động góp vốn, mua cổ phần và mua phần vốn góp chiếm tỉ trọng lớn, đạt 2,33 tỉ USD.
Hoạt động kích cầu tiêu dùng và các chương trình khuyến mãi đã thúc đẩy mạnh mẽ sức mua. Tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng 5 tháng đầu năm đạt 799.887 tỉ đồng, tăng 12,8% so với cùng kỳ. Trong đó, doanh thu bán lẻ hàng hóa chiếm tỉ trọng lớn nhất và tăng 16%, đặc biệt nhóm hàng đá quý, kim loại quý tăng mạnh tới 49,3%.
Nhờ sự khởi sắc của các hoạt động kinh tế, tổng thu ngân sách nhà nước trên toàn TP.HCM ước thực hiện 401.879 tỉ đồng, đạt gần 50% dự toán năm và tăng 24,3% so với cùng kỳ.
Dù bức tranh chung có nhiều điểm sáng, nhưng tốc độ giải ngân vốn đầu tư công vẫn chưa đạt kỳ vọng.
Báo cáo chỉ ra tính đến ngày 21-5, TP.HCM mới giải ngân được 23.620 tỉ đồng, đạt 16% kế hoạch vốn mà Thủ tướng Chính phủ giao. Con số này thấp hơn đáng kể so với mục tiêu 30% đặt ra cho quý 1.
Nguyên nhân chính được xác định là do công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng tại các dự án trọng điểm như vành đai 2 còn chậm (đạt khoảng 61%).
Theo Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng các công trình giao thông (Ban Giao thông), mặt bằng giải tỏa bàn giao bị da beo, phân khúc không liên tục, nên ảnh hưởng đến tiến độ thi công công trình. Theo kế hoạch, đến năm 2028 sẽ khép kín vành đai 2 khu vực phía đông TP.HCM (khu vực TP Thủ Đức cũ).
Với dự án vành đai 3 TP.HCM đoạn qua Bình Dương (cũ), tổng giá trị sản lượng thi công hiện đạt khoảng 66%. Đây là dự án thành phần 5, dài 11,3km, gồm bốn gói thầu xây lắp chính với các hạng mục quan trọng như nút giao Tân Vạn và đoạn tuyến từ Bình Chuẩn đến cầu Bình Gửi.
Khó khăn lớn nhất hiện nay của dự án đến từ biến động giá vật liệu xây dựng do ảnh hưởng của căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông từ cuối tháng 2-2026.
Giá nhiên liệu tăng mạnh kéo theo chi phí khai thác, sản xuất đá xây dựng, vận chuyển vật liệu, vận hành thiết bị và nhân công tăng cao, gây áp lực lớn cho các nhà thầu.
Bên cạnh đó, tình trạng khan hiếm nguồn cung nhựa đường nhập khẩu và bê tông nhựa cũng tác động trực tiếp đến tiến độ thi công.
Dù vậy, cơ quan quản lý dự báo từ tháng 6, khi giá nhiên liệu dần ổn định, nguồn cung vật liệu sẽ được cải thiện, tạo điều kiện bù đắp phần sản lượng bị chậm trong thời gian qua.
Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) bình quân 5 tháng năm 2026 cũng ghi nhận mức tăng 4,33%, chủ yếu do nhóm giao thông (tăng 6,07%) và hàng ăn, dịch vụ ăn uống (tăng 5,7%) gây áp lực lên chi phí sinh hoạt của người dân.
Nội dung nêu tại Thông tư 87 của Bộ Tài chính về một số quy định thực hiện Luật Thuế thu nhập cá nhân.
Theo đó, người phụ thuộc được tính giảm trừ gia cảnh nếu có thu nhập bình quân trong năm từ tất cả các nguồn không quá 3 triệu đồng mỗi tháng. Mức này gấp 3 lần, tăng từ 1 triệu đồng so với quy định trước đây.
Người nộp thuế tự xác định điều kiện của người phụ thuộc, đồng thời chịu trách nhiệm kê khai trung thực, chính xác về thu nhập của người phụ thuộc.
Thông tư cũng hướng dẫn hồ sơ chứng minh người phụ thuộc để được giảm trừ gia cảnh, gồm con, vợ hoặc chồng, cha mẹ và các cá nhân khác không nơi nương tựa mà người nộp thuế trực tiếp nuôi dưỡng. Với người phụ thuộc không có khả năng lao động, ngoài giấy tờ chứng minh quan hệ còn phải bổ sung hồ sơ chứng minh tình trạng mất khả năng lao động theo quy định.
Người phụ thuộc là những cá nhân mà người nộp thuế phải nuôi dưỡng, như con cái, cha mẹ không có thu nhập, không có khả năng lao động hoặc thu nhập thấp. Khi tính thuế, người nộp sẽ được giảm trừ một khoản cố định cho mỗi cá nhân phụ thuộc.
Thực tế, mức thu nhập làm căn cứ xác định người phụ thuộc duy trì 1 triệu đồng mỗi tháng từ 2013. Sau hơn một thập kỷ, mặt bằng giá cả, chi tiêu và thu nhập của người dân đã thay đổi đáng kể, khiến ngưỡng thu nhập này không còn phù hợp với thực tế.
Trước đó, Bộ Tài chính đánh giá ngưỡng thu nhập tăng lên 3 triệu đồng với người phụ thuộc hiện cao hơn mức tăng chi tiêu - thu nhập bình quân trong 12 năm qua và dự báo những năm tới. Mức này cũng vượt ngưỡng thu nhập xác định hộ nghèo tại khu vực đô thị theo quy định mới.
Từ 1/1/2026, mức giảm trừ gia cảnh cho người nộp thuế là 15,5 triệu và người phụ thuộc 6,2 triệu đồng. Từ 1/7, người nộp thuế được giảm trừ tối đa 47 triệu đồng mỗi năm cho khoản chi y tế, giáo dục trước khi tính thuế thu nhập cá nhân. Số còn lại là thu nhập tính thuế cá nhân.
Số liệu thống kê cho thấy mức sống của người dân đã cải thiện rõ rệt. Cụ thể, chi tiêu bình quân đầu người năm 2024 đạt khoảng 2,98 triệu đồng một tháng, tăng khoảng 1,6 lần so với 2014.
Thu nhập bình quân đầu người đạt 5,15 triệu đồng mỗi tháng, tăng khoảng 2 lần so với mức 2,64 triệu của 2014. Ngưỡng xác định hộ nghèo và cận nghèo ở mức 2,2 triệu đồng một người mỗi tháng với khu vực nông thôn và 2,8 triệu với người ở đô thị.
Ngoài ra, Thông tư cũng hướng dẫn thuế thu nhập cá nhân với chuyển nhượng chứng khoán phái sinh với thuế suất 0,1% trên từng lần chuyển nhượng. Với hợp đồng tương lai, thời điểm xác định thu nhập tính thuế là khi lệnh mua, bán được khớp trên hệ thống giao dịch của Sở Giao dịch chứng khoán hoặc khi hợp đồng đáo hạn.
Sau khi xử lý xong các lệnh giao dịch giá mở cửa, VN-Index vượt mốc tâm lý quan trọng 1.900 điểm. Tuy nhiên, áp lực chốt lời xuất hiện ngay lập tức khiến chỉ số đại diện sàn HoSE lùi về vùng giá thấp hơn.
Nhịp điều chỉnh không kéo dài khi nhóm cổ phiếu Vingroup mạnh lên, kéo VN-Index lên mức hơn 1.908 điểm. Thị trường rung lắc nhẹ sau đó, nhưng vẫn giữ trên mốc tâm lý quan trọng. Sau 10h30, nhóm cổ phiếu trụ mạnh lên, giúp chỉ số chung vượt 1.912 điểm. Gần giờ nghỉ trưa, thị trường hạ nhiệt trở lại.
Đầu giờ chiều, chứng khoán lấy lại đà tăng mới. Chỉ sau 15 phút, VN-Index đã vượt đỉnh 1.918 được thiết lập hồi giữa tháng 1. Đến khoảng 14h, đồ thị VN-Index tiếp tục hạ độ cao về khoảng 1.910 điểm. Ngoài nhóm Vingroup, cổ phiếu STB của Sacombank cũng đóng góp đáng kể vào mức tăng chung. Mã này đạt giá trần 73.700 đồng một đơn vị với thanh khoản đứng đầu thị trường.
Chứng khoán rơi vào tình trạng "xanh vỏ, đỏ lòng" khi hơn một nửa cổ phiếu trên sàn HoSE giảm giá. Nhiều mã thuộc rổ VN30 cũng điều chỉnh mạnh như GAS, DGC, PLX, SAB...
Tuy nhiên, số lượng cổ phiếu tăng và giảm không quá chênh lệch, lần lượt là 147 mã và 156 mã. Điều này cho thấy mức độ đồng thuận trên thị trường không cao.
Chỉ số được hỗ trợ phần lớn bởi hai mã "họ" Vin gồm VIC và VHM. Hai cổ phiếu này đóng góp tổng cộng hơn 23 điểm vào mức tăng của VN-Index. Mã chứng khoán của Vingroup tăng 3,9% lên 228.000 đồng một đơn vị, trong khi cổ phiếu Vinhomes tăng 5,7% lên 159.600 đồng. Cả hai đều có thanh khoản hàng trăm tỷ đồng, thuộc nhóm dẫn đầu thị trường.
Tổng giá trị giao dịch trên sàn HoSE đạt gần 16.000 tỷ đồng tính đến 13h30. Mức này cao hơn cùng kỳ phiên trước khoảng hơn 33%.
Cụ thể, cua gạch được thương lái thu mua ở mức 700.000 đồng/kg; cua y nhất (từ 300 gram/con trở lên) giá 300.000 đồng/kg; cua y tứ (dưới 300 gram/con) giá 200.000 đồng/kg. So với trước đó, giá cua tăng từ 30.000 đến 120.000 đồng/kg tùy loại.
Theo nhiều thương lái, nguyên nhân chủ yếu do nhu cầu tiêu dùng tăng cao trong dịp lễ.
Ông Huỳnh Tấn Hội, ngụ xã Thới Bình, cho biết giá cua tăng nhưng nguồn cung khan hiếm, nhất là cua gạch. "Thời điểm này nắng nóng, cua thường ẩn nấp nên khó bắt. Sản lượng giảm do hao hụt cũng làm giá tăng", ông Hội nói.
Cũng theo ông Hội, khác với mọi năm, giá cua thường tăng trước lễ 1-2 ngày, nhưng năm nay tăng chậm và đến đúng dịp lễ mới tăng mạnh. "Giá có thể giữ ở mức cao vài ngày rồi sẽ giảm", ông nhận định.
Cua biển là một trong những sản phẩm có giá trị kinh tế cao tại Cà Mau, được người dân nuôi xen canh với tôm, cá. Nhờ điều kiện tự nhiên thuận lợi, cua có thịt chắc, vị ngọt, được thị trường ưa chuộng.
