Theo TS Megan Riehl (Đại học Michigan, Mỹ), não và ruột liên tục trao đổi thông tin với nhau thông qua một mạng lưới dây thần kinh dày đặc. Khi não bộ nhận diện căng thẳng, nó sẽ gửi tín hiệu xuống hệ tiêu hóa, gây ra những xáo trộn mà chúng ta thường gọi là “đau bụng do tâm lý”.
Khi bạn căng thẳng, cơ thể kích hoạt hệ thần kinh giao cảm, trạng thái “chiến đấu hay bỏ chạy”. Lúc này, máu được ưu tiên dồn về các cơ lớn để sẵn sàng hành động, đồng thời bị rút bớt khỏi hệ tiêu hóa.
Chính sự thay đổi đột ngột này làm gián đoạn các cơn co thắt nhịp nhàng của ruột: Nếu nhu động ruột bị kích thích co thắt quá nhanh, phân sẽ bị đẩy ra ngoài sớm trước khi kịp hấp thụ nước, dẫn đến tình trạng tiêu chảy. Ngược lại, nếu các hoạt động này bị đình trệ, phân sẽ di chuyển chậm lại và gây ra tình trạng tắc nghẽn, táo bón.
Đồng thời, hormone căng thẳng cortisol tăng cao còn làm mất cân bằng hệ vi sinh vật đường ruột, khiến các dây thần kinh tại đây trở nên nhạy cảm quá mức. Kết quả là những chuyển động tiêu hóa bình thường cũng có thể gây ra cảm giác đau quặn, đầy hơi hoặc sôi bụng.
Ngoài tác động trực tiếp từ thần kinh, căng thẳng thường kéo theo những thói quen sinh hoạt có hại như thức khuya, lạm dụng chất kích thích, ăn thức ăn nhanh nhiều dầu mỡ do bận rộn hoặc bỏ bữa vì mất cảm giác thèm ăn cũng sẽ làm trầm trọng thêm tình trạng rối loạn tiêu hóa.
Để xoa dịu hệ tiêu hóa, chúng ta cần kích hoạt hệ thần kinh phó giao cảm. Dưới đây là những bước giúp bạn thoát khỏi vòng luẩn quẩn của căng thẳng và đau bụng:
1. Tập thở bằng cơ hoành (thở bụng): Đây là cách nhanh nhất để báo cho cơ thể biết bạn đang an toàn. Hãy hít vào chậm bằng mũi trong 4 giây sao cho bụng phồng lên, sau đó thở ra nhẹ nhàng bằng miệng trong 6 giây. Thực hiện 2 lần mỗi ngày, mỗi lần 2 phút.
2. Quét cơ thể: Khi nhận thấy bụng sôi hoặc đau, hãy dành vài phút để thả lỏng các vùng đang bị gồng cứng như vai, hàm hoặc tay. Việc giải phóng căng thẳng cơ bắp sẽ giúp tín hiệu thần kinh xuống ruột dịu lại.
3. Điều chỉnh lối sống “vệ sinh đường ruột”: Ăn đúng giờ (cách nhau khoảng 4-5 tiếng) để duy trì năng lượng. Hạn chế tối đa thực phẩm nhiều chất béo, gia vị mạnh và caffeine khi đang stress. Uống đủ nước và tăng cường vận động nhẹ như đi bộ 15 phút mỗi ngày.
Nếu tình trạng rối loạn tiêu hóa xảy ra thường xuyên kể cả khi bạn không căng thẳng, hoặc xuất hiện các triệu chứng báo động như đi ngoài ra máu hoặc đau bụng dữ dội, sụt cân nhanh hoặc vấn đề đường ruột làm bạn thức giấc giữa đêm… hãy đến cơ sở y tế để được thăm khám và điều trị.
Căng thẳng là một phần của cuộc sống, nhưng đừng để nó kiểm soát hệ tiêu hóa của bạn. Với những chiến lược kiểm soát tâm lý và sinh hoạt đúng đắn, bạn hoàn toàn có thể tìm lại sự bình yên cho “chiếc bụng” của mình.
Suốt 5 năm qua, hàng chục nghìn lượt bệnh nhân đã tìm đến nơi đây chữa bệnh đã nhận được sự sẻ chia, động viên từ những người thầy thuốc luôn xem nỗi đau của người bệnh là trách nhiệm của chính mình.
Tháng 8.2021, khi dịch bệnh Covid-19 đang phủ bóng lên đời sống xã hội, Phòng khám Đa khoa Quốc tế Việt Mỹ chính thức đi vào hoạt động. Đó là thời điểm ngành y tế đối mặt với vô vàn áp lực, nhưng cũng là lúc những người sáng lập phòng khám quyết tâm hiện thực hóa mong muốn mang dịch vụ y tế chất lượng cao đến gần hơn với người dân Quảng Ngãi.
Dưới sự điều hành của bác sĩ Chuyên khoa 2 Ngô Thanh Điểu, phòng khám đã quy tụ đội ngũ bác sĩ, chuyên gia giàu kinh nghiệm từ TP.HCM và nhiều địa phương khác. Với người đứng đầu phòng khám, sự trở về quê hương không chỉ là quyết định nghề nghiệp mà là sự thôi thúc từ tình cảm dành cho quê hương mình.
"Tôi luôn mong bà con quê mình không phải lặn lội vào TP.HCM, ra Đà Nẵng hay Huế để khám chữa bệnh. Mỗi chuyến đi như vậy đều là thêm một gánh nặng về thời gian, chi phí và cả sự mệt mỏi của người bệnh", bác sĩ Điểu chia sẻ.
Từ suy nghĩ ấy, đội ngũ y bác sĩ tại Việt Mỹ luôn đặt sự tận tình, lắng nghe và đồng hành với bệnh nhân lên hàng đầu. Bởi theo họ, trước khi chữa lành bằng thuốc men hay máy móc hiện đại, người bệnh cần được chữa lành bằng sự cảm thông và thấu hiểu.
Nhiều năm qua, Phòng khám Đa khoa Quốc tế Việt Mỹ duy trì các chương trình khám bệnh, tầm soát miễn phí cho người nghèo, người cao tuổi và trẻ em có hoàn cảnh khó khăn. Hệ thống máy móc hiện đại của phòng khám được huy động để kiểm tra các bệnh lý tim mạch, hô hấp và nhiều bệnh lý nguy hiểm khác nhằm giúp người dân phát hiện bệnh từ sớm.
Không ít trường hợp trẻ em nghèo mắc bệnh tim bẩm sinh đã tìm thấy cơ hội được chữa trị từ những chương trình nhân ái ấy. Phòng khám thường xuyên phối hợp cùng Bệnh viện Đại học Y dược TP.HCM, Báo Thanh Niên và các tổ chức xã hội thực hiện các đợt khám chữa bệnh miễn phí tại vùng sâu, vùng xa; hỗ trợ kinh phí phẫu thuật cho trẻ em có hoàn cảnh khó khăn.
Một trong những dấu ấn đáng nhớ là chương trình khám bệnh miễn phí nhân dịp khai trương cơ sở tại TT.Châu Ổ năm 2024. Hàng trăm người dân đã được tầm soát ung thư phổi, khám tim bẩm sinh và tư vấn sức khỏe miễn phí. Đặc biệt, phòng khám cam kết hỗ trợ 200 triệu đồng để phẫu thuật cho các trường hợp trẻ em mắc bệnh tim bẩm sinh được phát hiện trong quá trình khám.
Những việc làm ấy không chỉ mang ý nghĩa hỗ trợ y tế mà còn thắp lên hy vọng cho nhiều gia đình khó khăn, giúp họ có thêm niềm tin để vượt qua bệnh tật.
Nửa thập kỷ qua, thương hiệu của Phòng khám Đa khoa Quốc tế Việt Mỹ không chỉ là hệ thống trang thiết bị hiện đại hay đội ngũ chuyên gia giàu kinh nghiệm. Đó còn là triết lý "tử tế, tận tâm" qua từng cuộc thăm khám, từng chương trình thiện nguyện và hành động hướng về cộng đồng.
Từ một cơ sở y tế ra đời giữa đại dịch, Việt Mỹ hôm nay đã trở thành địa chỉ tin cậy của nhiều gia đình Quảng Ngãi. Trên hành trình ấy, những người thầy thuốc nơi đây vẫn đang tiếp tục viết nên câu chuyện đẹp về y đức, về tình người và trách nhiệm với quê hương.
Hàng trăm y bác sĩ từ hơn 100 bệnh viện chia nhau đến 168 trạm y tế trên toàn TP HCM để khám sàng lọc và lập hồ sơ sức khỏe điện tử miễn phí cho người dân. Hoạt động này trong chiến dịch của thành phố nhằm nâng cao thể trạng nhân dân, theo Nghị quyết 72 Bộ Chính trị.
Phát biểu tại lễ ra quân sáng 17/4, Phó chủ tịch UBND TP HCM Nguyễn Mạnh Cường cho biết thành phố đặt kế hoạch trong năm 2026 khám, tầm soát bệnh ít nhất một lần cho 100% cư dân. Mục tiêu hướng đến là xây dựng một đô thị hiện đại nơi mọi người đều tiếp cận dịch vụ y tế công bằng và sống khỏe mạnh.
Người dân có thể đến trạm y tế gần nhà để kiểm tra các bệnh phổ biến như tăng huyết áp, tiểu đường, tim mạch và ung thư nhằm phát hiện sớm, giảm chi phí điều trị. Điểm mới của đợt này là mọi kết quả khám, xét nghiệm sẽ được lưu vào hồ sơ sức khỏe điện tử. Nhờ đó, mỗi người có thể theo dõi tình trạng sức khỏe lâu dài, còn ngành y tế có "bức tranh sức khỏe" tổng thể để chăm sóc tốt hơn cho cộng đồng.
Đây là lần đầu tiên TP HCM triển khai khám tầm soát bệnh miễn phí cho người dân trên diện rộng. Hơn hai năm qua, thành phố đã triển khai khám bệnh miễn phí cho người cao tuổi (trên 60).
Chiến dịch ra đời trong bối cảnh hệ thống y tế TP HCM nhiều năm liên tục quá tải do tập trung chữa trị khi bệnh nhân đã phát bệnh. PGS.TS Nguyễn Anh Dũng, Phó giám đốc Sở Y tế TP HCM, xác định đây là bước chuyển chiến lược từ chữa bệnh thụ động sang phòng bệnh chủ động, với các đội y tế trực tiếp "đi từng ngõ, gõ từng nhà" để rà soát nhóm nguy cơ cao.
"Phát hiện sớm giúp can thiệp kịp thời, giảm chi phí điều trị và giảm áp lực lên các bệnh viện tuyến trên - vấn đề mà thành phố chưa giải quyết được bằng cách mở rộng bệnh viện đơn thuần", đại diện ngành y tế cho hay.
Hôm 5/4, 58 bệnh viện và trung tâm y tế TP HCM đã triển khai tầm soát sức khỏe cộng đồng tại 64 phường, xã, ưu tiên khu vực xa trung tâm, hưởng ứng Ngày Sức khỏe toàn dân. Trong gần 14.000 người dân tham gia, các bác sĩ phát hiện hơn 63% mắc bệnh cần theo dõi và điều trị chuyên sâu. TP HCM cũng đang triển khai mô hình thí điểm bác sĩ mang túi y tế thông minh đến tận nhà người dân khám bệnh. Từ năm 2023, thành phố tiên phong cả nước khám sức khỏe miễn phí định kỳ cho người từ 60 tuổi.
Theo tiến sĩ - bác sĩ Sohaib Imtiaz, Giám đốc Y khoa của Tập đoàn Y tế People Inc. (Mỹ), nghệ dùng làm gia vị trong chế biến món ăn nhìn chung là an toàn, tốt cho sức khỏe. Tuy nhiên, thực phẩm bổ sung chứa nghệ với liều cao đã được ghi nhận có thể gây tổn thương gan, thậm chí có trường hợp dẫn đến suy gan cấp.
Đây là dạng tổn thương gan do thuốc, thảo dược hoặc thực phẩm bổ sung gây ra, thường xuất hiện trong vòng 1 - 4 tháng sau khi bắt đầu sử dụng.
Mặc dù biến chứng này hiếm gặp, nhưng không phải là không thể xảy ra. Theo tổng hợp các báo cáo ca bệnh đã được công bố trong y văn giai đoạn 2004 - 2022, ghi nhận 10 trường hợp tổn thương gan liên quan đến thực phẩm bổ sung chứa nghệ, trong đó 5 trường hợp phải nhập viện và 1 trường hợp tử vong do suy gan cấp, theo Health (Mỹ).
Theo chuyên gia, phản ứng này không xảy ra ở tất cả mọi người và hiện vẫn chưa thể dự đoán chính xác. Một số nghiên cứu cho thấy yếu tố di truyền có thể đóng vai trò quan trọng. Khoảng 70% người bị tổn thương gan do nghệ mang một biến thể gien nhất định, khiến họ có nguy cơ nhạy cảm hơn với tác dụng phụ này.
Tin tích cực là phần lớn bệnh nhân hồi phục sau khi ngừng sử dụng thực phẩm bổ sung nghệ, mặc dù một số trường hợp cần điều trị thêm bằng thuốc corticosteroid.
Bác sĩ Imtiaz nhấn mạnh rằng cần phân biệt rõ nghệ dùng làm gia vị với thực phẩm bổ sung chứa nghệ. Các thực phẩm bổ sung thường chứa curcumin - hoạt chất chính tạo nên đặc tính chống viêm của nghệ - với hàm lượng cao hơn rất nhiều so với lượng hấp thu khi dùng nghệ trong nấu ăn.
Không những vậy, nhiều sản phẩm còn bổ sung các thành phần giúp cơ thể hấp thu curcumin tốt hơn. Ví dụ, nhiều viên uống kết hợp nghệ với piperine (chiết xuất từ hạt tiêu đen), có thể làm tăng khả năng hấp thu curcumin lên khoảng 20 lần, và đây được cho là một trong những yếu tố có thể góp phần làm tăng nguy cơ tổn thương gan.
Do đó theo bác sĩ Imtiaz, người dân cần hiểu rằng “nguồn gốc tự nhiên” không đồng nghĩa với “an toàn tuyệt đối”. Thực phẩm bổ sung hiện vẫn được quản lý với mức độ khác nhau tùy từng quốc gia; chất lượng, thành phần cũng như hàm lượng hoạt chất giữa các sản phẩm có thể không đồng nhất.
Nếu đang sử dụng thực phẩm bổ sung chứa nghệ và xuất hiện các triệu chứng mới như mệt mỏi bất thường, vàng da, vàng mắt, đau bụng hoặc các dấu hiệu nghi ngờ tổn thương gan, người dùng nên ngừng sản phẩm ngay và đến cơ sở y tế để được đánh giá, thăm khám kịp thời.
