Nội dung được nêu trong Nghị định 109/2026 quy định xử phạt hành chính trong các lĩnh vực bổ trợ tư pháp, hôn nhân và gia đình, thi hành án dân sự và phá sản. Quy định có hiệu lực từ 18/5, thay thế Nghị định 82/2020, sửa đổi bổ sung bởi Nghị định 117/2024.
Mức phạt với hành vi vi phạm chế độ một vợ, một chồng được nâng lên so với quy định cũ. Tại Điều 62 của Nghị định 109, các hành vi sau đây sẽ bị phạt tiền 5-10 triệu đồng:
a) Đang có vợ hoặc đang có chồng mà kết hôn với người khác, chưa có vợ hoặc chưa có chồng mà kết hôn với người mà mình biết rõ là đang có chồng hoặc đang có vợ.
b) Đang có vợ hoặc đang có chồng mà chung sống như vợ chồng với người khác.
c) Chưa có vợ hoặc chưa có chồng mà chung sống như vợ chồng với người mà mình biết rõ là đang có chồng hoặc đang có vợ.
d) Kết hôn hoặc chung sống như vợ chồng giữa người đã từng là cha, mẹ nuôi với con nuôi, cha chồng với con dâu, mẹ vợ với con rể, cha dượng với con riêng của vợ, mẹ kế với con riêng của chồng.
đ) Cản trở kết hôn, yêu sách của cải trong kết hôn hoặc cản trở ly hôn.
Trong khi đó, theo quy định cũ, nhóm các hành vi trên chỉ bị xử phạt 3-5 triệu đồng.
Mức phạt đối với các hành vi vi phạm nghiêm trọng hơn vẫn được giữ nguyên từ 10-20 triệu đồng.
a) Kết hôn hoặc chung sống như vợ chồng giữa những người cùng dòng máu về trực hệ hoặc giữa những người có họ trong phạm vi ba đời.
b) Kết hôn hoặc chung sống như vợ chồng giữa cha, mẹ nuôi với con nuôi.
c) Cưỡng ép kết hôn hoặc lừa dối kết hôn; cưỡng ép ly hôn hoặc lừa dối ly hôn.
d) Lợi dụng việc kết hôn để xuất cảnh, nhập cảnh, cư trú, nhập quốc tịch Việt Nam, quốc tịch nước ngoài; hưởng chế độ ưu đãi của Nhà nước hoặc để đạt được mục đích khác mà không nhằm mục đích xây dựng gia đình.
đ) Lợi dụng việc ly hôn để trốn tránh nghĩa vụ tài sản, vi phạm chính sách, pháp luật về dân số hoặc để đạt được mục đích khác mà không nhằm mục đích chấm dứt hôn nhân.
Thế nào là chung sống như vợ chồng
Luật Hôn và nhân gia đình định nghĩa, “chung sống như vợ chồng” là việc nam, nữ tổ chức cuộc sống chung và coi nhau là vợ chồng.
Hiện chưa có văn bản hướng dẫn khái niệm này, song trong Thông tư liên tịch 01/2001 giữa Bộ Tư pháp, Bộ Công an, TAND Tối cao và VKSND Tối cao, chung sống như vợ chồng là việc người đang có vợ, có chồng chung sống với người khác hoặc người chưa có vợ, chưa có chồng mà lại chung sống với người mà mình biết rõ là đang có chồng, có vợ một cách công khai hoặc không công khai nhưng cùng sinh hoạt chung như một gia đình.
Việc chung sống như vợ chồng thường được chứng minh bằng việc có con chung, được hàng xóm và xã hội xung quanh coi như vợ chồng, có tài sản chung đã được gia đình, cơ quan, đoàn thể giáo dục mà vẫn tiếp tục duy trì quan hệ đó…
Ngoài ra, hành vi vi phạm chế độ một vợ, một chồng có thể bị quy kết và xử lý hình sự nếu làm cho quan hệ hôn nhân của một hoặc hai bên dẫn đến ly hôn; hoặc bị xử phạt vi phạm hành chính về hành vi này mà còn vi phạm. Với mức án phạt cải tạo không giam giữ đến 1 năm hoặc phạt tù 3 tháng đến 1 năm.
Người phạm tội có thể bị phạt tù 6 tháng đến 3 năm nếu làm cho vợ, chồng hoặc con của một trong hai bên tự sát; hoặc đã có quyết định của tòa án hủy việc kết hôn hoặc buộc phải chấm dứt việc chung sống như vợ chồng trái với chế độ một vợ, một chồng mà vẫn duy trì quan hệ đó.
Theo Cổng thông tin điện tử Công an tỉnh Tuyên Quang, liên quan đến vụ án Lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ xảy ra tại Điểm thi Trường THPT Chuyên Tuyên Quang trong Kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026, chiều 15/7, Cơ quan điều tra Công an tỉnh Tuyên Quang tiếp tục khởi tố thêm 7 bị can (trong đó có Hiệu trưởng Trường THPT Chuyên Tuyên Quang và 6 trường hợp liên quan) cùng về tội Lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ.
Như vậy đến nay, Cơ quan điều tra Công an tỉnh Tuyên Quang đã khởi tố tổng số 26 bị can trong vụ án để phục vụ công tác điều tra.
Trước đó, tại buổi họp báo ngày 9/7, đại diện Công an tỉnh Tuyên Quang thông tin: Ngay sau khi xuất hiện những thông tin có những dấu hiệu bất thường về kết quả điểm thi tại điểm thi Trường THPT Chuyên Tuyên Quang, lãnh đạo Bộ Công an đã chỉ đạo Công an tỉnh Tuyên Quang kiểm tra, xác minh thông tin.
Trên cơ sở tài liệu, chứng cứ thu thập được, ngày 5/7, Cơ quan CSĐT đã ra quyết định tạm giữ hình sự đối với Nguyễn Hà Duy, giáo viên Trường THPT Chuyên Tuyên Quang, là Thư ký điểm thi vì đã có hành vi vào phòng thi để hướng dẫn, nhắc bài cho các thí sinh dự thi môn Toán.
Kết quả điều tra ban đầu xác định: Trong thời gian diễn ra Kỳ thi tốt nghiệp THPT, Trần Thị Thu Hằng, Phó Hiệu trưởng Trường THPT Nguyễn Văn Huyên, được phân công làm Trưởng Điểm thi Trường THPT Chuyên Tuyên Quang. Hằng đã chỉ đạo, định hướng cho một số giám thị tạo điều kiện cho các thí sinh làm bài thi môn Toán chưa đúng quy chế thi. Theo chỉ đạo của Trần Thị Thu Hằng, Nguyễn Hà Duy là Thư ký điểm thi vào phòng thi và trực tiếp hướng dẫn một số thí sinh làm bài thi môn Toán.
Ngày 4-4, Công an tỉnh Lào Cai cho biết Cơ quan cảnh sát điều tra Công an tỉnh đã ra quyết định khởi tố vụ án, khởi tố bị can đối với Chu Thị Hòa (36 tuổi, ở xã Vĩnh Hưng, tỉnh Phú Thọ) về tội vi phạm quy định về an toàn thực phẩm.
Trước đó ngày 29-3, Phòng Cảnh sát điều tra tội phạm về kinh tế Công an tỉnh Lào Cai nhận được tin báo về một cơ sở làm giá đỗ bằng hóa chất độc hại.
Tiến hành xác minh, điều tra, khám xét khẩn cấp nơi làm giá đỗ của Chu Thị Hòa, lực lượng công an phát hiện, thu giữ hơn 4 tấn giá đỗ đang chuẩn bị bán ra thị trường.
Kết quả giám định của Viện Khoa học hình sự Bộ Công an xác định giá đỗ do Hòa sản xuất có chứa chất điều hòa sinh trưởng thực vật 6-Benzylaminopurine (6-BAP).
Tại cơ quan điều tra, Hòa khai nhận khi ủ giá đỗ được 2 ngày tuổi, Hòa dùng 6-BAP để kích thích giá đỗ lớn nhanh, mập, đẹp để dễ tiêu thụ.
Trung bình mỗi ngày, Hòa sản xuất khoảng 700kg đến 1 tấn giá đỗ, chủ yếu đưa ra các chợ đầu mối khu vực Vĩnh Phúc (Phú Thọ), Sơn Tây (Hà Nội) và một phần tại tỉnh Lào Cai.
Công an xác định từ đầu năm 2024 đến nay, Hòa đã sản xuất, bán ra thị trường 510 tấn giá đỗ có dùng chất 6-BAP.
Ngày 8/5, Ban chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh An Giang cho biết, tổ công tác đồn Biên phòng cửa khẩu Long Bình vừa chủ trì, phối hợp với Đội đặc nhiệm phòng chống ma túy và tội phạm, thuộc phòng Nghiệp vụ - Ban chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh An Giang, Phòng PC03 - Công an tỉnh An Giang, Công an xã Khánh Bình và Hải quan cửa khẩu Khánh Bình đã phối hợp bắt quả tang 1 đối tượng đang có hành vi vận chuyển vàng từ bên kia biên giới vào địa bàn.
Trước đó, khoảng 13h25 ngày 7/5, tại khu vực bờ sông Hậu, thuộc ấp An Hòa, xã Khánh Bình, tổ công tác do Đồn biên phòng cửa khẩu Long Bình chủ trì, phối hợp Đội đặc nhiệm Phòng chống ma túy và tội phạm (thuộc Phòng nghiệp vụ Bộ đội biên phòng tỉnh An Giang) cùng lực lượng Công an tỉnh và Hải quan cửa khẩu Khánh Bình phát hiện nam thanh niên có hành vi nghi vấn vận chuyển hàng lậu từ biên giới Campuchia vào địa bàn nên bắt giữ.
Tiến hành khám xét, lực lượng chức năng phát hiện nam thanh niên cất giấu trong người một thỏi kim loại màu vàng, kích thước 11 cm x 4,5 cm x 0,7 cm.
Qua khai thác nhanh, người này khai tên là Nguyễn Văn Khanh và thừa nhận tang vật là thỏi vàng 24K, do một người đàn ông ở Campuchia thuê vận chuyển từ Campuchia về Việt Nam với tiền công 700.000 đồng.
Cụ thể, làm việc với cơ quan chức năng, Khanh khai nhận đã sử dụng tài khoản Zalo để liên lạc với người đàn ông ở Campuchia sau đó điều khiển vỏ lãi qua biên giới sang Campuchia, tiếp tục di chuyển bằng xe gắn máy đến khu vực cầu 72 để nhận số vàng trên và vận chuyển về Việt Nam thì bị phát hiện, bắt giữ.
Kết quả giám định của lực lượng chức năng tỉnh An Giang, thỏi vàng của Khanh vận chuyển là vàng 24K, có trọng lượng gần 1 kg.
Hiện vụ vận chuyển vàng lậu nêu trên được lực lượng biên phòng tỉnh An Giang phối hợp cơ quan chức năng mở rộng điều tra, xử lý theo quy định của pháp luật.