Với những đặc thù là khu vực đông sinh viên và người dân lưu trú, nên vấn đề an ninh, trật tự ở Khu đô thị ĐH Quốc gia TP.HCM luôn đặt ra nhiều thử thách.
PGS.TS Nguyễn Minh Tâm, Phó giám đốc ĐH Quốc gia TP.HCM, Chủ tịch Hội đồng Quản lý Trung tâm quản lý ký túc xá và Khu đô thị ĐH Quốc gia TP.HCM, xúc động cho biết “Trạm an ninh” là ước mơ của ĐH Quốc gia hơn 10 năm nay. Theo PGS.TS Nguyễn Minh Tâm, từ nhiều năm trước, ĐH Quốc gia cũng làm việc với Công an tỉnh Bình Dương để có một đồn công an triển khai an ninh trật tự, an toàn giao thông, nhưng khi tổ chức thực hiện vướng nhiều quy định về hành lang pháp lý, chưa đủ điều kiện để thành lập. Nay Trạm an ninh Khu đô thị ĐH Quốc gia TP.HCM được khánh thành là tiền đề rất tốt cho Khu đô thị trong công tác giữ vững an ninh trật tự, đảm bảo môi trường học tập và lưu trú tốt nhất cho sinh viên, giảng viên…
Trạm an ninh Khu đô thị ĐH Quốc gia TP.HCM được xây dựng theo Quy chế phối hợp giữa Trung tâm quản lý ký túc xá và Khu đô thị ĐH Quốc gia TP.HCM với Công an phường Linh Xuân và Công an phường Đông Hòa về phối hợp đảm bảo an ninh trật tự, an toàn xã hội và phòng chống tội phạm tại Khu đô thị ĐH Quốc gia TP.HCM trên địa bàn 2 phường.
Ông Tăng Hữu Thủy, Giám đốc Trung tâm quản lý ký túc xá và Khu đô thị ĐH Quốc gia TP.HCM, cho biết việc đưa vào vận hành Trạm an ninh Khu đô thị ĐH Quốc gia TP.HCM sẽ là bước củng cố quan trọng để tăng hiện diện lực lượng tại chỗ, rút ngắn thời gian phối hợp xử lý và nâng hiệu quả điều hành thực địa trên toàn khu vực.
Trung tâm sẽ cùng công an 2 phường xây dựng cơ chế vận hành để đảm bảo Trạm an ninh sẽ là điểm tập hợp lực lượng thường trực của công an, an ninh cơ sở 2 phường và lực lượng đối ứng của trung tâm để tổ chức tuần tra, kiểm tra theo lịch định kỳ, đột xuất; là địa điểm thường trực của lực lượng an ninh đảm bảo an ninh trật tự, an toàn đô thị, phòng chống cháy nổ của trung tâm và toàn Khu đô thị ĐH Quốc gia TP.HCM, đồng thời đây cũng là nơi trao đổi thông tin, nắm tình hình, giao ban, hội ý, hội họp giữa công an 2 địa phương với trung tâm; giao ban công tác tuần tra, kiểm tra địa bàn theo lịch đã thống nhất.
Bên cạnh đó, với địa thế nằm trên ngọn đồi cao, trung tâm còn mong muốn đây là địa điểm đẹp để sinh viên check-in, hỗ trợ cán bộ giảng viên, sinh viên, phụ huynh kịp thời, đồng thời cũng kỳ vọng đây là địa điểm có thể tổ chức các hoạt động văn hóa, văn nghệ quy mô nhỏ của sinh viên.
Việc khánh thành và đưa vào vận hành, sử dụng đồng thời hoàn thiện cơ chế triển khai, phối hợp Trạm an ninh Khu đô thị ĐH Quốc gia TP.HCM sẽ giúp tăng cường hiệu quả công tác phối hợp giữa 3 đơn vị giúp nâng cao chất lượng công tác phối hợp, tuần tra, kiểm soát hướng đến đảm an ninh, an toàn tại ĐH Quốc gia TP.HCM; giúp sinh viên có môi trường rèn luyện, sinh hoạt, học tập chất lượng hơn, an toàn hơn; góp phần hoàn thành mục tiêu chiến lược của ĐH Quốc gia TP.HCM và xây dựng đô thị đại học trí thức, xanh, thân thiện, hiện đại.
Trạm an ninh Khu đô thị ĐH Quốc gia TP.HCM với diện tích xây dựng 72 m2, diện tích khuôn viên thảm cỏ xung quanh 400 m2, với tổng mức đầu tư 700 triệu đồng. Trạm được khởi công ngày 7.3 và hoàn thành, đưa vào sử dụng ngày 9.4.
Tiếp chuyện chúng tôi, ông Đặng Văn Triệu (72 tuổi, nguyên Trưởng phòng 7 - Viện KSND tỉnh Vĩnh Long) kể năm 17 tuổi ông đi lính bộ binh Tiểu đoàn 306, Trung đoàn bộ binh 3, Quân khu 9. Năm 1973, ông được chuyển sang làm lính truyền tin, trên vai là máy vô tuyến điện AN/PRC-25 nặng khoảng 12 kg.
"Thời đó trẻ khỏe lắm, trên vai vác máy truyền tin nặng hơn 12 kg. Nhiệm vụ của tôi là nhận tin từ chỉ huy và truyền về cho các đơn vị, lính bộ binh đến đâu, chúng tôi theo sát đến đó. Thời điểm khu vực Vĩnh Trà đánh ác liệt lắm. Đến năm 1974, tôi được thăng làm đội trưởng trinh sát của tiểu đoàn, trực tiếp cùng đồng đội đánh chiếm yếu khu Thầy Phó", ông Triệu nhớ lại.
Yếu khu Thầy Phó tọa lạc ấp Khu phố, xã Hựu Thành, H.Trà Ôn, tỉnh Vĩnh Long cũ (nay là xã Vĩnh Xuân, Vĩnh Long). Theo tư liệu, yếu khu Thầy Phó - tiểu khu Vĩnh Long của chính quyền Sài Gòn sử dụng làm bàn đạp hành quân để giành dân, chiếm đất, bắt lính bổ sung lực lượng. Đây là nơi chúng dễ dàng triển khai các cuộc hành quân bắn phá vào vùng căn cứ cách mạng, hòng khống chế và ngăn chặn từ xa các đòn tấn công của quân giải phóng. Yếu khu này còn là một "mắt xích" trong hệ thống đồn bốt bảo vệ trục lộ 37, lộ 167, cơ động vận chuyển tiếp ứng cho địch; đồng thời ngăn chặn đường tiếp tế của ta từ sông Hậu qua chi viện cho chiến trường Vĩnh Trà (sau này là tỉnh Vĩnh Long và Trà Vinh).
Ông Triệu cho biết, yếu khu Thầy Phó được trang bị đầy đủ, có 2 khẩu pháo 105 ly bảo vệ và hàng trăm tên địch ở đây. "Đêm 8 và sáng 9.1.1975, quân ta bố trí nhiều lực lượng đánh chiếm yếu khu Thầy Phó, nhưng khuya 8.1.1975, địch đã phát hiện nên bắn phá ác liệt, 1 đồng đội bên tiểu đội của tôi tử vong, địch kéo lên lô cốt. Ngay lập tức, trung đoàn trưởng Chính Hội (Lê Xã Hội) yêu cầu toàn quân nằm im, chờ lệnh. Đến rạng sáng 9.1.1975, chúng tôi đồng loạt đánh nhưng chỉ chiếm được một góc, lấy 2 khẩu pháo 105, bắn chiếm toàn bộ yếu khu Thầy Phó", ông Triệu kể.
Theo ông Triệu, mặc dù đã chiếm được yếu khu Thầy Phó, nhưng vẫn còn nhà đèn - nơi để máy phát điện của khu, có khoảng chục tên địch, quân mình phải đánh thêm 1 ngày mới chiếm được hoàn toàn nơi này.
Yếu khu Thầy Phó là cứ điểm chiến lược của địch, nơi ghi nhiều chiến công của quân dân ta. Ngày 18.2.1968, quân ta bao vây tiêu diệt làm tan rã một đại đội địch, bức rút yếu khu. Ngày 25.4.1972, ta tấn công yếu khu, đánh quân cứu viện, loại khỏi vòng chiến đấu 360 tên, thu toàn bộ vũ khí. Ngày 9.1.1975, ta san bằng yếu khu, đánh tan quân viện, tiêu diệt và bắt sống gần 250 tên, thu toàn bộ vũ khí (có 2 khẩu pháo 105 ly). Ba lần chiến thắng, tạo thế và lực cho tổng tấn công và nổi dậy, góp phần giải phóng hoàn toàn tỉnh Vĩnh Long.
Ngày 1.5.1975, quân giải phóng tiếp quản thị xã Vĩnh Long (cũ), ông Triệu làm Đại đội phó Đại đội 57, Tiểu đoàn 306. Ngày hòa bình, ông được đi học lớp quân chính đào tạo cán bộ đại đội, nhưng chưa học xong thì quân khu điều về chi viện cho cuộc chiến biên giới Tây Nam (1977 - 1979).
Năm 1981, ông Triệu rời quân đội với quân hàm thượng úy, về làm Phó viện trưởng Viện KSND TX.Vĩnh Long, tỉnh Cửu Long (cũ). Đến lúc tách tỉnh Cửu Long thành 2 tỉnh Vĩnh Long và Trà Vinh, ông làm Trưởng phòng 7, Viện KSND tỉnh Vĩnh Long. Năm 2014, ông nghỉ hưu hưởng chế độ.
Ông Triệu cho biết vào ngày 9.1 hằng năm, ông cùng các đồng đội chiến đấu năm xưa về bia tưởng niệm chiến thắng yếu khu Thầy Phó để ôn lại kỷ niệm một thời hoa lửa. "Tôi chỉ mong mình khỏe mạnh để được cùng các đồng đội ôn lại kỷ niệm kháng chiến năm xưa. Hiện tại, trong mình tôi còn 2 mảnh đạn, do sức khỏe và tuổi cao nên vẫn để nó theo mình", ông Triệu nói.
Ở đó, từ một căn nhà nhỏ, những phần ăn nóng hổi được trao đi miễn phí. Không cần điều kiện, chỉ cần bạn đang đói, sẽ có một bữa ăn chờ sẵn.
Khoảng 20 giờ, tôi có mặt tại con hẻm nhỏ trên đường tỉnh lộ 10. Trong căn nhà nhỏ, chị Kiên Huệ Tâm (38 tuổi) cùng chồng đang tất bật chuẩn bị những phần ăn. Không có gian bếp rộng hay thiết bị nấu nướng chuyên nghiệp, vậy mà mỗi tối tại đây "ra lò" gần 200 phần ăn.
Hôm đó chị Tâm nấu cháo gà, lúc chúng tôi đến, 2 nồi cháo lớn vẫn còn nghi ngút khói. "Menu rất đa dạng, có hôm là mì trộn, phở bò, bò kho… Tôi đổi món liên tục để mọi người ăn cho đỡ ngán", chị Tâm vừa cho thịt gà vào tô vừa nói.
Chị kể bữa ăn 0 đồng này đã được duy trì nhiều năm. "Lúc trước vợ chồng tôi mở một quán ốc nhỏ gần đây, cứ bán được 1 - 2 bàn có tiền rồi là đi mua đồ về nấu các phần ăn tặng bà con, lúc ấy bận buôn bán nên thường tặng lúc 12 giờ đêm. Từ khi chuyển sang chỗ này thì tặng lúc 21 giờ", chị Tâm cho biết.
Khi được hỏi lý do chuyển qua chỗ này, chị Tâm kể do việc kinh doanh không thuận lợi nên hai vợ chồng dẹp quán và chuyển sang bán hàng online. Dù kinh tế không còn được như trước, căn nhà nhỏ này cũng là thuê, nhưng vợ chồng chị vẫn cố gắng giữ những bữa ăn 0 đồng này.
Với khoảng 150 - 200 phần ăn mỗi tối, chị Tâm bắt đầu chuẩn bị từ 14 giờ. Sơ chế, nấu nướng, rồi chia phần, tất cả đều do hai vợ chồng và vài người hàng xóm hỗ trợ. Khoảng 20 giờ 30, các phần ăn được đóng hộp sẵn. "Phải làm trước vậy chứ lát đông người không kịp", chị nói.
Để có thể duy trì những bữa ăn 0 đồng lâu dài, chị Tâm đăng bài bán "cơm treo" với giá 15.000 - 20.000 đồng/phần. Người quen, bạn bè biết việc chị làm thì góp mỗi người vài phần và thông tin người "treo" luôn được công khai, minh bạch. Có người thì mang đến ít gạo, mớ rau củ hay vài ký thịt…; phần còn lại vợ chồng chị tự bỏ tiền túi.
"Có những cô chú lớn tuổi ngày nào cũng tới lấy đồ ăn, tự nhiên có hôm không thấy nữa, mình lo lắm, có khi bắt chồng chạy xe đi tìm, mà giờ vẫn có người không gặp lại…", chị nói.
Gần 21 giờ, con hẻm bắt đầu đông hơn. Người đến nhận đồ ăn đủ mọi độ tuổi: các bác tài xế công nghệ lớn tuổi, vài cô chú tóc bạc trắng đạp xe đạp đến, hay những bạn trẻ vừa tan ca làm thêm…
Nguyễn Kim Phúc, sinh viên ĐH Kinh tế TP.HCM, vừa nhận hộp cháo gà nóng hổi, chia sẻ: "Mình làm thêm ở gần đây, hôm nào đi làm cũng ghé qua để nhận đồ ăn. Đây là bữa tối của mình".
Khi được hỏi: "Vì sao hơn 21 giờ rồi mà chưa ăn tối?", Phúc nói: "Biết hôm nay có phát cháo gà nên mình chừa bụng tới giờ. Một phần ăn vậy giúp mình tiết kiệm được khoảng 30.000 đồng". Với Phúc, số tiền ấy không lớn, nhưng vì còn đi học nên tiết kiệm được bao nhiêu hay bấy nhiêu để bớt đi một phần chi phí cho gia đình.
Từ các trại hè kỹ năng, lớp nghệ thuật, thể thao, học kỳ quân đội đến chương trình trải nghiệm nông nghiệp, kỹ năng sinh tồn… phụ huynh có thêm nhiều lựa chọn phù hợp theo độ tuổi và nhu cầu của con em mình.
Một trong những địa chỉ được nhiều phụ huynh quan tâm là Nhà Thiếu nhi TP.HCM cơ sở 2 (591 đại lộ Bình Dương, P.Thủ Dầu Một, TP.HCM; trước là P.Hiệp Thành, TP.Thủ Dầu Một, Bình Dương).
Đơn vị này tổ chức nhiều lớp học thuộc các nhóm hoạt động như học tập, nghệ thuật, thể thao, kỹ năng cùng các khóa: "Học kỳ trong quân đội", "Ươm mầm tài năng", "Kids Summer Camp"… dành cho thiếu nhi nhiều độ tuổi.
Ở nhóm trẻ mầm non, nhiều phụ huynh lựa chọn mô hình trải nghiệm thiên nhiên và giáo dục cảm xúc.
Hệ thống mầm non Viet Kids triển khai các dự án hè với chủ đề đại dương, nông trại mùa hè, dinh dưỡng và văn hóa Tây Nguyên. Theo đại diện đơn vị này, trẻ được tham gia hoạt động thí nghiệm, nấu ăn, làm thủ công, khám phá thiên nhiên và rèn kỹ năng tự lập.
Trong khi đó, Trại hè Xanh Tuệ Đức do Hệ thống Trường Xanh Tuệ Đức (khu phố Vạn Hạnh, P.Phú Mỹ, TP.HCM) tập trung vào việc xây dựng tính tự lập, nề nếp sinh hoạt và kỹ năng sống cho trẻ. Đại diện hệ thống trường cho hay chương trình diễn ra từ ngày 3.6 đến 10.7.2026 với nhiều khóa 5, 7 và 10 ngày. Theo đơn vị tổ chức, trẻ sẽ được rèn luyện kỹ năng tự chăm sóc bản thân, sinh hoạt tập thể, hạn chế phụ thuộc điện thoại, xây dựng thói quen đọc sách và vận động.
Một mô hình khác được nhiều phụ huynh chú ý là HITA Summer Camp do Công ty cổ phần đào tạo Tâm Trí Lực (P.Bình Trưng Tây, TP.HCM) tổ chức với chương trình trải nghiệm 5 ngày 4 đêm. Tại đây, trẻ được đặt trong môi trường không có cha mẹ bên cạnh, tự xoay xở các hoạt động sinh hoạt, quản lý chi tiêu và tham gia các thử thách thực tế nhằm nâng cao trách nhiệm cá nhân. Thông tin chương trình có tại website: tamtriluc.vn.
Nếu phụ huynh muốn con có thêm trải nghiệm thiên nhiên, hoạt động nông nghiệp và kỹ năng thực tế, Titifarm (400 Trần Thị Hơn, xã Đông Thạnh, TP.HCM) là địa điểm được nhiều trường học và đơn vị lựa chọn để tổ chức hoạt động hè theo nhóm. Titifarm là nông trại giáo dục trải nghiệm, học qua tương tác thực tế với thiên nhiên.
Theo chuyên gia kỹ năng sống Huỳnh Trọng Vỹ, Trung tâm kỹ năng Hành Trang Mới (P.Thạnh Mỹ Tây, TP.HCM), điều quan trọng khi phụ huynh chọn trại hè hay khóa kỹ năng cho con không nằm ở việc chương trình "hot" đến đâu, mà là sự phù hợp với tính cách, độ tuổi và nhu cầu phát triển của trẻ.
"Một mùa hè ý nghĩa không chỉ giúp trẻ giải trí mà còn là cơ hội để rèn sự tự lập, kết nối xã hội và khám phá bản thân ngoài môi trường học tập quen thuộc", ông Vỹ nói.