Nhiều tháng qua, trên đường Phạm Văn Đồng, hướng từ phường Đức Nhuận đi Bình Dương cũ, PV Thanh Niên nhiều lần bắt gặp những chuyến xe chở theo hàng chục can nhựa chứa dung dịch màu vàng, xanh không nhãn mác. Sau khi giao hàng, các phương tiện này quay về một con hẻm nhỏ trên đường Phan Đăng Lưu (phường Đức Nhuận, TP.HCM).
Nghi ngờ về một đường dây sản xuất, tiêu thụ chất tẩy rửa đang lén lút hoạt động trái phép, PV vào cuộc điều tra.
Sau nhiều ngày thâm nhập, chúng tôi phát hiện một “công xưởng” do vợ chồng người đàn ông tên P. làm chủ và trực tiếp thực hiện các công đoạn pha chế, sản xuất chất tẩy rửa nằm lọt thỏm giữa khu dân cư trong hẻm 186 Phan Đăng Lưu (phường Đức Nhuận).
Từ sáng đến chiều, nhiều xe máy gắn baga liên tục ra vào, phía sau chất đầy các can nhựa chứa hóa chất hoặc thành phẩm vừa được xuất xưởng. Mỗi khi có khách đến lấy hàng, những can nhựa dung tích lớn nhanh chóng được chất lên xe rồi tỏa đi nhiều hướng.
Nhìn từ bên ngoài, cơ sở này không biển hiệu kinh doanh. Cửa ra vào lúc nào cũng được che rèm kín mít. Tuy nhiên, khi đứng cách căn nhà này 10 m, mùi hắc của hóa chất vẫn xộc thẳng vào mũi. Xung quanh nhà, nhiều can nhựa chất thành đống lớn.
Sáng 13.6, ông P. điều khiển xe máy chở nhiều can nhựa loại 5 lít và 30 lít chứa dung dịch vàng, xanh đi giao tại một số quán ăn, nhà hàng ở địa bàn Bình Dương cũ. Ước tính, lượng hàng trên xe lên tới hơn 100 lít thành phẩm.
Trong khi đó, ở nhà, vợ ông vẫn vận hành máy móc sản xuất và thực hiện sang chiết thành phẩm từ các bồn chứa lớn sang các can nhựa để kịp đơn hàng tiếp theo.
10 giờ 30 phút, khi ông P. trở về tới nhà, cũng là lúc hàng chục can nhựa chứa các loại chất tẩy rửa được xếp kín nền nhà. Một số can đã được đậy nắp, số khác vẫn đang chờ chiết rót. Thành phẩm chất thành từng cụm, kéo dài từ khu vực pha chế bên trong ra đến khoảng sân trước nhà, sẵn sàng được chuyển lên xe giao cho khách.
Ngày 15.6, hai xe máy tới thẳng xưởng để lấy hàng rồi nhanh chóng rời đi. Ngày 18.6, ống kính PV ghi nhận ông P. bán 150 lít nước rửa chén và 10 lít nước lau sàn cho một khách đến tận xưởng lấy hàng, giá khoảng 900.000 đồng. Vị khách này vừa rời đi, ông P. chở 60 lít nước tẩy chứa trong 2 can nhựa đến giao cho một garage rửa ô tô tại số 20 Cộng Hòa (phường Bảy Hiền).
Qua nhiều ngày theo dõi, chúng tôi ghi nhận quy trình này diễn ra gần như thường xuyên. Cứ sau mỗi chuyến giao hàng, cơ sở lại tiếp tục pha chế, sang chiết để bổ sung lượng thành phẩm mới.
Sau khi nắm được lịch trình sản xuất, tiêu thụ, PV theo chân chủ một quán ăn đến mua “hàng” tại xưởng ông P.
Bên trong căn nhà rộng khoảng 50 m², toàn bộ không gian tầng trệt được tận dụng làm nơi pha chế, sang chiết và chứa nhiều loại hóa chất. 10 bồn nhựa dung tích lớn được đặt san sát nhau, kết nối bằng hệ thống mô tơ khuấy và các van xả tự chế.
Trong xưởng, lúc nào cũng có các thùng chứa dung dịch màu xanh và màu vàng được xả trực tiếp qua van vào các can đựng bên dưới. Xung quanh, hàng chục can nhựa chứa thành phẩm màu vàng, xanh được xếp la liệt trên nền nhà, chờ đóng nắp giao cho khách.
“Tôi sản xuất 3 loại chất tẩy rửa. Màu xanh dương là nước lau sàn, giá bán 70.000 đồng/5 lít; màu vàng, sệt là nước rửa chén, giá 150.000 đồng/30 lít và màu vàng nhạt, lỏng là nước tẩy. Mùi hương thì có các loại chanh và trà xanh, tạo bọt tốt không khác gì sản phẩm có thương hiệu trên thị trường. Hàng bán chạy lắm, làm không kịp giao”, ông P. chào hàng.
Tuy nhiên, ngoài màu sắc và mùi hương giống với nước rửa chén, lau sàn, nước tẩy thì các sản phẩm này không có bất kỳ thông tin gì về tên sản phẩm, tên, địa chỉ nhà sản xuất, thành phần, khối lượng thể tích, ngày sản xuất, hạn sử dụng, hướng dẫn sử dụng hay cảnh báo an toàn.
Điều dễ nhận thấy tại xưởng là dấu vết của quá trình pha chế bám dày đặc trên thành các bồn chứa. Dung dịch, hóa chất chảy tràn, đóng cặn quanh các van xả và khung sắt đỡ bồn. Nền nhà ẩm ướt, nhiều vị trí bám hóa chất, bọt trắng, luôn trong trạng thái bốc mùi hắc.
Theo điều tra, mỗi buổi sáng, các loại hóa chất như chất làm sạch, tạo bọt là xút vảy, chất làm đặc, tạo nhớt, chất bảo quản, tạo màu, tạo hương, nước… được cho vào bồn chứa. Phía trên các bồn được gắn mô tơ khuấy tự chế hoạt động liên tục nhằm hòa tan các loại hóa chất trước khi sang chiết thành phẩm.
Ngồi cạnh dãy bồn nhựa, vợ ông P. liên tục mở van để chiết thành phẩm từ các thùng chứa sang can nhựa 5 lít và 30 lít. Chỉ trong ít phút, từng can nước rửa chén, nước lau sàn, nước tẩy được sản xuất “ra lò”. Khi đủ số lượng, số hàng này sẽ được chuyển ra phía trước để giao cho các đầu mối.
Dù hằng ngày xuất xưởng hàng trăm lít thành phẩm, song khi khách yêu cầu muốn lấy hàng số lượng lớn, ông P. tặc lưỡi: “Chà, đợt trước tui làm nhiều lắm. Mà đợt này hóa chất về chậm quá, làm còn không đủ giao cho mối cũ. Ông là mối mới phải từ từ”.
Còn vợ ông P. cho biết một lần chỉ bán cho vị khách 5 can nước rửa chén (30 lít/can) và giải thích: “Chị làm thì nhiều, nhưng mà còn mối khác nữa chứ không phải mình em. Có mối đã làm ăn với nhau mười mấy năm”.
Ông P. tiếp lời, ông đã làm nghề sản xuất nước rửa chén, nước lau sàn, nước tẩy này hơn 20 năm. Ngày trước làm rất lời, nhưng hiện nay, khi trừ hết các khoản phí mua hóa chất, vận hành máy móc… mỗi can thành phẩm ông kiếm được khoảng 20.000 đồng.
Ngày 24.6, PV Báo Thanh Niên đã cung cấp tài liệu, chứng cứ đến UBND phường Đức Nhuận. Chiều cùng ngày, UBND phường phối hợp đội quản lý thị trường và Công an TP.HCM kiểm tra cơ sở nói trên.
Tại thời điểm kiểm tra, đoàn liên ngành phát hiện hoạt động sản xuất, kinh doanh nước rửa chén, nước lau sàn, nước tẩy tại cơ sở nói trên, với hàng loạt can thành phẩm không có nhãn mác, nguồn gốc… Làm việc với đoàn, chủ cơ sở là ông P. chỉ cung cấp được giấy đăng ký hộ kinh doanh. Cơ quan chức năng đã lập biên bản thu giữ toàn bộ tang vật, thực hiện kiểm nghiệm để tiếp tục xử lý theo quy định pháp luật. Cơ sở này cũng được yêu cầu ngưng hoạt động cho đến khi bổ sung đầy đủ giấy phép.
Theo Quy hoạch tổng thể Thủ đô tầm nhìn 100 năm, Trục Đại lộ cảnh quan sông Hồng được xác định là một trong 9 trục động lực phát triển của Hà Nội, giữ vai trò trục không gian xanh trung tâm, đồng thời là trục kinh tế, thương mại, dịch vụ, văn hóa sáng tạo và đô thị dọc hai bên sông Hồng.
Dự án được triển khai trên địa bàn 16 phường, xã gồm Hồng Hà, Ô Diên, Thượng Cát, Đông Ngạc, Phú Thượng, Lĩnh Nam, Thanh Trì, Nam Phù, Hồng Vân, Mê Linh, Thiên Lộc, Vĩnh Thanh, Đông Anh, Bồ Đề, Long Biên và Bát Tràng.
Theo tổng hợp số liệu, tổng dân số hiện trạng trong phạm vi dự án khoảng 247.431 người với khoảng 70.474 hộ dân. UBND TP Hà Nội cho biết đây là dự án có quy mô đặc biệt lớn, phạm vi tác động rộng và liên quan trực tiếp đến đời sống người dân dọc hai bên sông Hồng. Do đó, thành phố xác định quan điểm xuyên suốt là bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của người dân theo đúng quy định pháp luật.
Hà Nội ưu tiên triển khai các dự án phục vụ tái định cư, tái thiết sinh kế trước khi thu hồi đất nhằm ổn định đời sống người dân trong khu vực bị ảnh hưởng. Việc rà soát phạm vi ảnh hưởng, giải phóng mặt bằng và bố trí tái định cư sẽ được triển khai theo từng giai đoạn, từng khu vực và từng dự án thành phần trên cơ sở quy hoạch, phương án kỹ thuật và điều kiện thực tế, thay vì thực hiện đồng loạt toàn tuyến.
Nguyên tắc tái định cư được thành phố đặt ra là người dân có nơi ở mới bằng hoặc tốt hơn nơi ở cũ. Các khu tái định cư chính dự kiến bố trí tại Long Biên, Lĩnh Nam và Bát Tràng.
Trong đó, Khu đô thị định cư tại phường Long Biên có quy mô khoảng 201 ha, đáp ứng khoảng 40.000-42.000 căn hộ. Khu đô thị định cư tại phường Lĩnh Nam quy mô khoảng 98 ha, đáp ứng khoảng 15.000-16.000 căn hộ. Khu đô thị đa mục tiêu tại xã Thư Lâm và xã Đông Anh quy mô khoảng 700 ha đang hoàn thiện thủ tục quy hoạch chi tiết tỷ lệ 1/500, dự kiến đáp ứng khoảng 16.000-18.000 lô đất định cư.
Tổng số lượng căn hộ chung cư và lô đất định cư dự kiến khoảng 79.000-85.000 căn, cơ bản đáp ứng nhu cầu tái định cư của các hộ dân bị ảnh hưởng bởi dự án.
UBND TP Hà Nội cho biết Trục Đại lộ cảnh quan sông Hồng không chỉ là dự án giao thông hay chỉnh trang đơn thuần mà còn là dự án tổng hợp gồm trị thủy, chống lũ, chỉnh trị dòng sông, phát triển đô thị, tái định cư, công viên cảnh quan và hạ tầng kinh tế - dịch vụ dọc hai bên sông.
Dự án được xem là bước tái cấu trúc lớn nhất không gian hai bên sông Hồng nhiều thập niên qua, chuyển định hướng phát triển của Hà Nội sang mô hình đô thị hướng sông thay vì quay lưng ra sông như trước đây.
Theo chủ trương đầu tư đã được HĐND TP Hà Nội quyết định, dự án có quy mô sử dụng đất khoảng 11.418 ha, gồm 5 nhóm dự án thành phần.
Trong đó, nhóm công viên gồm 11 dự án lớn như cụm công viên bãi sông Tráng Việt tại xã Mê Linh và xã Thiên Lộc quy mô khoảng 1.113,8 ha; cụm công viên bãi sông Tàm Xá tại xã Thiên Lộc, xã Vĩnh Thanh và xã Đông Anh khoảng 397,5 ha; cụm công viên bãi sông Long Biên - Cự Khối tại phường Bồ Đề, phường Long Biên và xã Bát Tràng khoảng 472 ha; công viên bãi sông phường Hồng Hà khoảng 383,4 ha; cụm công viên bãi sông tại phường Lĩnh Nam, xã Thanh Trì, xã Nam Phù và xã Hồng Vân khoảng 390,9 ha.
Nhóm giao thông gồm hai tuyến đại lộ cảnh quan chạy dọc hai bên sông Hồng, trong đó tuyến dọc đê Hữu Hồng dài khoảng 45,35 km và tuyến dọc đê Tả Hồng dài khoảng 35 km.
Với nhóm dự án trị thủy, thành phố sẽ triển khai kè và chỉnh trị bờ Tả sông Hồng với chiều dài khoảng 33,9 km, đồng thời chỉnh trị lòng và bờ sông khu vực bãi sông Xuân Quan - Phụng Công thuộc xã Bát Tràng quy mô khoảng 77 ha.
Nhóm tái định cư gồm 3 dự án thành phần là đô thị định cư Long Biên, đô thị định cư Lĩnh Nam và khu tái thiết đô thị làng nghề tại xã Bát Tràng quy mô khoảng 120 ha.
Đối với nhóm dự án giải phóng mặt bằng độc lập, thành phố cho biết sẽ phân kỳ đầu tư phù hợp với tiến độ triển khai của từng dự án thành phần. Giai đoạn 2026-2030, Hà Nội ưu tiên đầu tư các công trình hạ tầng chính như trục đại lộ cảnh quan hai bên sông Hồng, các công trình kè và chỉnh trị lòng - bờ sông, công viên công cộng tại phường Phú Thượng, công viên tại bãi sông phường Hồng Hà, các khu đô thị định cư và các dự án giải phóng mặt bằng độc lập. Giai đoạn 2030-2038, thành phố tiếp tục hoàn thiện các dự án thành phần còn lại.
Sơ bộ tổng mức đầu tư dự án khoảng 736.963 tỷ đồng. Thành phố dự kiến triển khai theo hình thức PPP và hợp đồng BT, đồng thời sử dụng quỹ đất phát triển đô thị trong phạm vi dự án cùng một phần quỹ đất từ các dự án chậm triển khai để tạo nguồn lực đầu tư.
UBND TP Hà Nội cho biết trong quá trình triển khai, thành phố sẽ tiếp tục phối hợp với các bộ, ngành, chuyên gia và cộng đồng dân cư nhằm bảo đảm dự án tuân thủ quy định pháp luật, an toàn phòng chống lũ, bảo vệ môi trường và hài hòa lợi ích giữa Nhà nước, người dân và doanh nghiệp.
Theo đó, Phó chủ tịch UBND TP.HCM Hoàng Nguyên Dinh vừa ký, ban hành kế hoạch bồi thường, hỗ trợ, tái định cư phục vụ dự án nâng cấp, mở rộng quốc lộ 1. Phạm vi dự án đi qua phường Tân Tạo, phường An Lạc, phường Bình Đông, xã Tân Nhựt và xã Bình Chánh.
Dự án mở rộng tuyến đường lên 10 - 12 làn xe, vốn đầu tư 16.285 tỉ đồng. Trong đó giải phóng mặt bằng với khoảng 9.600 tỉ đồng.
Kế hoạch ban hành để làm đầy đủ, kịp thời và hiệu quả, minh bạch các nhiệm vụ được giao trong thu hồi đất phục vụ dự án. Nội dung quy trình gồm 19 bước.
Sở Nông nghiệp và Môi trường sẽ theo dõi, đôn đốc, giám sát, tham mưu UBND TP.HCM chỉ đạo, hướng dẫn và phối hợp tháo gỡ các khó khăn. Sở Tài chính tham mưu cân đối, bố trí nguồn vốn.
UBND các phường, xã trong phạm vi dự án chủ trì phối hợp tổ chức bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và di dời hạ tầng kỹ thuật, phổ biến chủ trương đến người dân. Đồng thời chịu trách nhiệm giải ngân, chi trả vốn đầu tư công cho dự án và bảo vệ quỹ đất sau khi thu hồi, bàn giao mặt bằng cho chủ đầu tư.
Các địa phương và các đơn vị liên quan định kỳ báo cáo tiến độ công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư trước 17h thứ Năm hằng tuần về UBND TP.HCM và Sở Nông nghiệp và Môi trường.
Đồng thời các đơn vị phải cập nhật tiến độ thực hiện vào phần mềm quản lý tiến độ bồi thường do Sở Khoa học và Công nghệ chủ trì xây dựng kèm sơ đồ gantt (chi tiết) để theo dõi và tổng hợp tình hình dự án.
Theo lãnh đạo UBND phường Tam Thắng, sau khi hợp nhất 4 phường, Tam Thắng sở hữu quỹ đất phát triển tương đối lớn so với nhiều khu vực đô thị trung tâm khác. Hiện vẫn còn nhiều khu đất có giá trị chiến lược, khả năng tạo động lực phát triển kinh tế - xã hội nếu được rà soát, điều chỉnh quy hoạch và khai thác hiệu quả.
Cụ thể, khu vực Paradise diện tích 220 ha, với lợi thế ven biển có khả năng phát triển các tổ hợp ở kết hợp du lịch, thương mại, dịch vụ và không gian công cộng quy mô lớn.
Khu vực Bàu Trũng diện tích hơn 110 ha, với tiềm năng trở thành trung tâm cảnh quan sinh thái công viên đô thị và không gian sinh hoạt cộng đồng.
Khu vực sân bay Vũng Tàu diện tích khoảng 180 ha, với vị trí đặc biệt quan trọng trong cấu trúc phát triển đô thị tương lai.
Ngoài ra, quỹ đất hai bên tuyến đường dẫn từ nút giao đường 30 Tháng 4 vào cảng Sao Mai - Bến Đình là trục kết nối trực tiếp giữa khu vực Cần Giờ và Vũng Tàu, có tiềm năng phát triển các trung tâm logistics, thương mại dịch vụ và đô thị hiện đại. Bên cạnh đó, còn có các khu đất công, đất chuyển đổi chức năng sử dụng và các khu vực chưa khai thác hiệu quả khác trên địa bàn.
Với nhiều lợi thế nêu trên, nhưng theo lãnh đạo UBND phường Tam Thắng, việc khai thác các quỹ đất chiến lược này hiện vẫn còn hạn chế do hiện trạng hạ tầng chưa đáp ứng và một số khu vực chưa triển khai các quy hoạch phù hợp so với yêu cầu phát triển. Điều này làm giảm hiệu quả sử dụng đất và giảm khả năng thu hút các nhà đầu tư chiến lược.
Tại hội thảo, lãnh đạo phường Tam Thắng, các chuyên gia kiến nghị TP.HCM, các cơ quan Trung ương sớm đầu tư tuyến cảnh quan trung tâm kết nối khu vực Cần Giờ Bến Đình - sân bay Vũng Tàu - Bàu Trũng - Paradise - biển. Đồng thời, tăng chiều cao tĩnh không cho các khu vực lân cận để phát huy hiệu quả quỹ đất khu vực này.
Bên cạnh đó, cần nghiên cứu cơ chế đặc thù để khai thác hiệu quả các quỹ đất chiến lược như Paradise, Bàu Trũng, sân bay Vũng Tàu.
Trong tương lai, khu vực sân bay sẽ được định hướng quy hoạch thành khu trung tâm thương mại dịch vụ - tài chính mới. Cùng với đó, khu vực Bến Đình, Bàu Trũng và Paradise sẽ trở thành các khu đô thị, khu du lịch đặc sắc của đô thị mới hiện đại phía nam TP.HCM.
Vì vậy, việc hình thành tuyến cảnh quan (theo trục ngang) kết nối khu vực Cần Giờ Bến Đình - sân bay Vũng Tàu - Bàu Trũng - Paradise - biển Bãi Sau là cần thiết và mang tính định hướng lâu dài.
