Lần đầu đến khi TP.HCM còn là Sài Gòn vào năm 1967, đến nay Giáo sư Carl Thayer (Học viện Quốc phòng Úc, Đại học New South Wales) đã có hơn 50 năm chứng kiến hành trình phát triển của thành phố qua nhiều giai đoạn lịch sử.
* Gần 6 thập kỷ chứng kiến TP.HCM từng bước chuyển mình thành đầu tàu kinh tế của cả nước, điều gì khiến ông ấn tượng nhất?
– Tôi có thời gian gắn bó và cũng thường xuyên đi lại làm việc tại TP.HCM trong hơn 50 năm qua. Năm 1967, tôi có thời gian làm việc tại Sài Gòn và nay là TP.HCM với vai trò là tình nguyện viên giảng dạy tiếng Anh cho Cơ quan Chí nguyện Quốc tế.
Điều khiến tôi ấn tượng nhất về quá trình chuyển mình của TP.HCM có thể tóm gọn ở hai điểm. Thứ nhất, năm 1981, nhà nước nắm vai trò chủ đạo trong quản lý nền kinh tế và điều tiết các hoạt động thương mại, khôi phục lại trật tự.
Thứ hai, những thay đổi sâu sắc nhất diễn ra sau năm 1986, khi công cuộc Đổi mới được triển khai. TP.HCM từng bước chuyển mình từ một đô thị gắn với nền kinh tế nông nghiệp, chủ yếu dựa vào lúa gạo và thủy sản, trở thành một trung tâm dịch vụ, đồng thời ngày càng hội nhập sâu rộng vào nền kinh tế toàn cầu.
Hai dấu mốc tiêu biểu cho quá trình này là việc thành lập Khu chế xuất Tân Thuận năm 1991 và Khu Công nghệ cao Sài Gòn vào năm 2002.
TP.HCM vào giai đoạn giữa và cuối thập niên 1990 có đà chuyển mình mạnh mẽ. Những công trình tiêu biểu là Saigon Centre cao 25 tầng, hoàn thành năm 1996 và Saigon Trade Center cao 33 tầng, hoàn thành năm 1997.
Đường chân trời của TP.HCM tiếp tục thay đổi với sự xuất hiện của Tòa tháp Tài chính Bitexco vào năm 2010 và Landmark 81 vào năm 2018. Landmark 81 hiện vẫn là tòa nhà cao nhất Việt Nam và là biểu tượng cho sự phát triển mạnh mẽ của thành phố.
* Bên cạnh vị trí chiến lược và những lợi thế vốn có, các cơ chế, chính sách đặc thù đã đóng vai trò quan trọng như thế nào trong việc định hình vị thế của TP.HCM ngày nay?
– Để đạt được những thành tựu này, các cơ chế, chính sách đặc thù đã đóng vai trò hết sức quan trọng trong quá trình chuyển mình của TP.HCM.
Một ví dụ điển hình là Quy hoạch tổng thể Nam Sài Gòn năm 1994, tạo tiền đề cho sự hình thành khu đô thị Phú Mỹ Hưng, biến vùng đầm lầy hoang hóa ở quận 7 trước đây thành một khu vực tài chính, thương mại và dân cư sôi động.
Đến năm 2021, Chính phủ quyết định sáp nhập quận 2 và quận 9 (cũ) để thành lập TP Thủ Đức. Đây là bước đi quan trọng, góp phần đưa khu vực này trở thành trung tâm đổi mới sáng tạo, phát triển thương mại điện tử và công nghiệp công nghệ cao.
Bên cạnh đó, nhiều chính sách và dự án trọng điểm khác cũng đang tạo động lực mới cho TP.HCM, như việc triển khai các tuyến vành đai 2, 3 và 4, xây dựng Cảng hàng không quốc tế Long Thành và phát triển Cảng trung chuyển quốc tế Cần Giờ.
* Gần đây nhất, với Nghị quyết 09, liệu TP.HCM đã phát đi thông điệp đủ mạnh về việc sẵn sàng trở thành điểm đến của dòng vốn đầu tư quốc tế?
– Nghị quyết số 09 về xây dựng và phát triển TP.HCM đã đưa ra một khuôn khổ phát triển dài hạn với các mốc mục tiêu cụ thể vào các năm 2030, 2045 và 2075, đặt trọng tâm vào việc khai thác khoa học – công nghệ, chuyển đổi số và đổi mới sáng tạo. Điều này tạo tiền đề để xây dựng TP.HCM trở thành một đô thị thông minh mang tầm toàn cầu về kinh tế, tài chính và văn hóa.
Theo tôi, những nền tảng để hiện thực hóa mục tiêu này đã được xác định khá rõ. Trước hết là trao thêm quyền tự chủ cho chính quyền thành phố trong việc ra quyết định về quy hoạch đô thị, phát triển hạ tầng và quản lý dân số.
Đồng thời, TP.HCM cần được định vị là trung tâm của toàn vùng phía Nam, tăng cường kết nối với các chuỗi cung ứng toàn cầu, xây dựng hệ sinh thái giáo dục và đào tạo nhằm cung cấp nguồn nhân lực chất lượng cao cho các ngành công nghệ cao.
* Nếu ông có thể đưa ra ba khuyến nghị cho TP.HCM và Việt Nam trong giai đoạn này, đó sẽ là gì?
– Trong quá trình phát triển sắp tới của TP.HCM, tôi đề xuất đầu tiên phải tiếp tục dành ưu tiên cao nhất cho mô hình phát triển đô thị định hướng giao thông công cộng (TOD).
Thứ hai, cần ưu tiên ứng phó với biến đổi khí hậu và ô nhiễm môi trường thông qua các giải pháp như kiểm soát ngập lụt, xử lý nước thải và tái định cư…
Thứ ba, cần từng bước giảm và tiến tới chấm dứt sự phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch trong các nhu cầu năng lượng hằng ngày.
Việt Nam cần tạo điều kiện để khu vực tư nhân phát triển mạnh mẽ, đầu tư xây dựng các trung tâm nghiên cứu và phát triển (R&D), đồng thời coi đào tạo nguồn nhân lực là ưu tiên hàng đầu nhằm hình thành lực lượng lao động tay nghề cao và một nền hành chính công hiệu quả.
Chỉ khi đạt được cả tăng trưởng kinh tế và phát triển bền vững, TP.HCM và Việt Nam mới có thể duy trì sự phát triển lâu dài và toàn diện.
Ngày 20/4, Công ty Xổ số Điện toán Việt Nam (Vietlott) trao giải Jackpot trị giá hơn 79,26 tỷ đồng cho anh Đ.Đ.D. Khách hàng may mắn này giới thiệu là một Gen Z, đang làm việc và sinh sống tại TP HCM.
Nam thanh niên cho biết mua tấm vé trúng thưởng qua kênh phân phối điện thoại Vietlott hợp tác với nhà mạng Viettel. Anh đã chọn dãy số theo ngày sinh nhật và 2 số thường xuất hiện trong các giải thưởng theo thống kê trên ứng dụng.
Khi nhận được tin nhắn báo trúng Jackpot trên điện thoại, Gen Z này không tin và phải nhờ mẹ kiểm tra thông tin trên báo.
Sau khi đọc được tin có vé trúng thưởng gần 80 tỷ đồng tối hôm 10/4, anh mới đăng nhập lại vào ứng dụng củaVietlott và cũng được xác nhận mình là người trúng thưởng. "Khi chắc chắn thông tin, gia đình tôi đã vỡ òa trong niềm hạnh phúc", anh chia sẻ.
Sau khi nộp thuế thu nhập cá nhân, Gen Z này nhận về khoảng 71 tỷ đồng. Anh cho biết có thể gửi ngân hàng 6-12 tháng, sau đó nghĩ cách sử dụng số tiền rất lớn này cho hợp lý.
Sau khoảng 9 năm kinh doanh, Vietlott đã trả thưởng cho khách hàng gần 1 tỷ USD. Mức này tương đương trên 2.800 tỷ đồng mỗi năm. Đến nay, hệ thống phân phối của Vietlott hơn 6.620 thiết bị đầu cuối để bán vé trực tiếp và 4 triệu tài khoản đăng ký dự thưởng qua điện thoại.
Theo kế hoạch mới công bố, 2026 là năm đầu tiên hãng xổ số điện toán đặt mục tiêu doanh thu trên 10.000 tỷ đồng kể từ 2016. Mục tiêu này tương ứng doanh số bình quân mỗi ngày khoảng 30 tỷ đồng, gấp 9 lần 10 năm trước.
Kênh bán vé qua điện thoại dự kiến đóng góp 6.030 tỷ đồng, chiếm hơn 55%. Khoảng 4.760 tỷ đồng đến từ kênh phân phối qua thiết bị đầu cuối (máy bán vé), còn lại số ít là doanh thu tài chính.
Vietlott là doanh nghiệp nhà nước do Bộ Tài chính đại diện sở hữu 100% vốn. Công ty hiện có 7 sản phẩm xổ số tự chọn theo ma trận, dãy số và quay số nhanh.
Theo công ty phân tích thị trường Kpler, xuất khẩu dầu của Mỹ trong tháng 4 có thể đạt 5,2 triệu thùng/ngày, tăng gần một phần ba so với mức 3,9 triệu thùng/ngày của tháng 3.
Đáng chú ý, nhu cầu từ châu Á dự kiến tăng vọt 82%, lên khoảng 2,5 triệu thùng/ngày, biến khu vực này trở thành động lực chính thúc đẩy làn sóng xuất khẩu.
Theo báo Financial Times ngày 10-4, diễn biến này phản ánh sự dịch chuyển nhanh chóng của dòng chảy năng lượng toàn cầu, trong bối cảnh nguồn cung từ Trung Đông - đặc biệt qua eo biển Hormuz - bị gián đoạn nghiêm trọng.
Khu vực châu Á, vốn phụ thuộc lớn vào tuyến vận tải này, buộc phải tìm đến các nguồn cung thay thế ổn định hơn, trong đó Mỹ nổi lên như lựa chọn hàng đầu.
Dữ liệu từ Kpler cho thấy hoạt động vận chuyển cũng đang gia tăng đáng kể. Hiện có tới 68 tàu chở dầu trống đang trên đường tới Mỹ để nhận hàng, cao gấp gần ba lần so với mức 24 tàu trong tuần trước. Con số này cũng vượt xa mức trung bình 27 tàu của năm ngoái, cho thấy nhu cầu vận chuyển dầu Mỹ đang tăng đột biến.
"Cả một đội tàu chở dầu đang đổ về Mỹ", ông Matt Smith, chuyên gia phân tích tại Kpler nhận định, nhấn mạnh quy mô chưa từng có của làn sóng vận chuyển hiện tại.
Sự bùng nổ xuất khẩu cũng củng cố vai trò ngày càng quan trọng của Mỹ như một "nhà cung cấp điều tiết" trên thị trường dầu mỏ toàn cầu. Trong bối cảnh các nguồn cung truyền thống gặp gián đoạn, khả năng đẩy nhanh xuất khẩu giúp Mỹ linh hoạt lấp đầy khoảng trống, đặc biệt tại các thị trường tiêu thụ lớn ở châu Á.
Ngoài ra việc Mỹ gia tăng nhập khẩu dầu thô từ Venezuela trong thời gian gần đây cũng gián tiếp hỗ trợ hoạt động xuất khẩu.
Khi các nhà máy lọc dầu sử dụng nguồn dầu nặng nhập khẩu, lượng dầu nhẹ trong nước - đặc biệt là dầu chuẩn WTI - có xu hướng được chuyển hướng ra thị trường nước ngoài nhiều hơn.
Theo các chuyên gia, xu hướng này có thể tiếp diễn trong ngắn hạn, khi nhu cầu từ châu Á vẫn ở mức cao và nguồn cung từ Trung Đông chưa ổn định hoàn toàn. Trong bối cảnh đó, Mỹ nhiều khả năng tiếp tục duy trì vai trò trung tâm trong việc tái cân bằng thị trường dầu mỏ toàn cầu.
Tuy nhiên mức độ bền vững của đà tăng này sẽ phụ thuộc vào diễn biến địa chính trị trong thời gian tới, cũng như khả năng duy trì sản lượng và hạ tầng xuất khẩu của Mỹ.
Ông Star Xu - CEO sàn giao dịch OKX - vừa thông báo đầu tư vào Công ty cổ phần Sàn giao dịch tài sản mã hóa Việt Nam Thịnh Vượng (CAEX). Công ty sẽ tham gia CAEX với tư cách là đối tác chiến lược cùng HashKey Capital - nhánh đầu tư mạo hiểm thuộc HashKey Group, một trong những tập đoàn tài chính chuyên đầu tư vào blockchain và Web3 có sức ảnh hưởng nhất tại khu vực châu Á.
Giao dịch góp vốn được thực hiện trong tháng 4 cùng các cổ đông khác nhằm giúp CAEX đáp ứng yêu cầu vốn tối thiểu 10.000 tỷ đồng. Đây là một trong những điều kiện để lập sàn tài sản số theo Nghị quyết 5/2025 về triển khai thí điểm thị trường tài sản mã hóa tại Việt Nam.
Bên cạnh đầu tư, OKX sẽ hỗ trợ các khía cạnh về hạ tầng, tuân thủ, bảo mật, quản trị rủi ro và thanh khoản. Ông Star Xu kỳ vọng sẽ giúp CAEX mở rộng một cách bền vững trong khuôn khổ pháp lý đang được hoàn thiện tại Việt Nam.
"Chúng tôi tin rằng tương lai của tài sản số sẽ được xây dựng trên các nền tảng địa phương được quản lý mà người dùng có thể tin tưởng", ông chia sẻ.
OKX (trước đây là OKEx) là sàn giao dịch tài sản số lớn thứ 4 toàn cầu tính theo khối lượng giao dịch. Công ty được thành lập vào năm 2017 bởi Star Xu, cung cấp nhiều dịch vụ như giao dịch giao ngay, tương lai, quyền chọn, vay ký quỹ (margin), tài chính phi tập trung (DeFi), ví Web3... Họ công bố đang hơn 50 triệu người dùng tại hơn 100 quốc gia.
Thông qua thương vụ đầu tư kể trên, OKX cho biết hợp tác với cơ quan quản lý là phần cốt lõi trong chiến lược toàn cầu. Thời gian qua, họ đã đạt được các giấy phép tại nhiều khu vực từ Mỹ, châu Âu đến châu Á, nổi bật có Singapore và Dubai. Doanh nghiệp này khẳng định sẽ đầu tư mạnh vào chống rửa tiền (AML), định danh khách hàng (KYC), quản trị rủi ro, kiểm soát nội bộ...
CAEX được thành lập tháng 9 năm ngoái, với vốn điều lệ ban đầu 25 tỷ đồng. Trong cơ cấu cổ đông, VPBankS, công ty con của VPBank, góp 2,75 tỷ đồng, tương ứng 11% vốn điều lệ.
Cổ đông lớn nhất của CAEX là Công ty cổ phần LynkiD, sở hữu 50% vốn. Doanh nghiệp này hoạt động trong lĩnh vực thương mại điện tử, nhà phát triển nền tảng tích điểm, đổi quà và là đối tác loyalty độc quyền của VPBank từ năm 2022.
Hồi tháng 2, CAEX cho biết đang hoàn tất thủ tục nâng vốn gấp 400 lần lên 10.000 tỷ đồng để đáp ứng yêu cầu thí điểm sàn giao dịch tài sản mã hóa. Ban lãnh đạo cho biết công ty đã chuẩn bị đủ nguồn lực công nghệ, tài chính để tham gia thí điểm cung cấp dịch vụ sàn giao dịch tài sản mã hóa tại Việt Nam.
Việt Nam thí điểm thị trường tài sản mã hóa trong 5 năm. Bộ Tài chính đã bắt đầu nhận hồ sơ cấp phép lập sàn giao dịch. Cơ quan này cho biết khoảng 10 công ty chứng khoán và ngân hàng có kế hoạch tham gia. Theo định hướng, Việt Nam sẽ có "hơn một sàn" để đảm bảo cạnh tranh, nhưng số lượng giấy phép sẽ hạn chế nhằm kiểm soát rủi ro.
