Tối 3/7, Bệnh viện Nhi Trung ương cho biết, trong 20 trẻ đuối nước bệnh viện tiếp nhận, có những ca đã không thể qua khỏi, có những ca để lại di chứng nặng nề về thần kinh.
Trường hợp mới nhất là bé trai (6 tuổi, ở Hà Nội), được gia đình cho đi học bơi để trang bị kỹ năng phòng chống đuối nước trước khi vào lớp 1.
Tuy nhiên, ở buổi học thứ ba, bé bất ngờ bị chìm dưới nước. Khi được phát hiện và đưa lên bờ, trẻ đã ngừng tim, ngừng thở.
Ngay tại bể bơi, giáo viên đã tiến hành hồi sức tim phổi và gọi cấp cứu đưa đến bệnh viện. Nhờ được sơ cứu đúng cách, đồng thời được chuyển đến Bệnh viện Nhi Trung ương kịp thời, trẻ đã có cơ hội giành lại sự sống.
ThS.BS Ngô Tiến Đông, Khoa Điều trị tích cực Nội khoa, Bệnh viện Nhi Trung ương cho biết, ở thời điểm nhập viện, tình trạng của trẻ rất nặng.
Ngay lập tức, các bác sĩ đã triển khai nhiều biện pháp hồi sức tích cực, kiểm soát thân nhiệt chủ động để bảo vệ não, kết hợp cho bệnh nhi thở máy và sử dụng các thuốc vận mạch. Sau 5 ngày điều trị, trẻ hồi phục tốt về hô hấp, tuần hoàn và chức năng thần kinh.
Tuy nhiên, trẻ vẫn còn sợ nước, không dám uống nước và rất hoảng sợ khi nhắc đến chuyện đi bơi.
“Những ngày con nằm trong phòng hồi sức tích cực là khoảng thời gian ám ảnh nhất của cả gia đình. Chỉ khi đứng trước ranh giới sinh tử của con mình, người làm cha mẹ mới thực sự hiểu cảm giác bất lực và đau lòng tột cùng như thế nào”, mẹ bệnh nhi chia sẻ.
BS Đông đánh giá trường hợp bệnh nhi rất may mắn vì được hồi sức tim phổi ngay sau khi đưa lên bờ, nên có cơ hội hồi phục tốt.
Tuy nhiên, vẫn có nhiều ca đuối nước khác không được cấp cứu đúng cách ngay từ đầu mà bị dốc ngược chạy, khiến thời gian thiếu oxy lên não kéo dài.
Khi đến bệnh viện, trẻ đã rơi vào tình trạng suy đa cơ quan, tổn thương não rất nặng, dù các bác sĩ đã cố gắng hết sức cứu chữa, trẻ vẫn không qua khỏi.
Bên cạnh đó, nhiều trẻ có thể được cứu sống nhưng vẫn phải đối mặt với di chứng thần kinh kéo dài, thậm chí phụ thuộc hoàn toàn vào sự chăm sóc của gia đình. Đó cũng là điều khiến đội ngũ hồi sức luôn trăn trở trong quá trình điều trị.
Nguy cơ đuối nước luôn hiện hữu
Theo các bác sĩ, nguyên nhân phổ biến khiến trẻ gặp nạn ngay tại bể bơi công cộng và trong các lớp học bơi thường do sự chủ quan.
Bác sĩ cảnh báo, bể bơi mùa hè thường rất đông, trẻ dù biết bơi vẫn có thể đuối nước do va chạm, bị xô đẩy, va đầu vào thành bể hoặc bị trẻ khác nhảy trúng người. Nhiều trường hợp dễ bị nhầm là đang vui chơi hoặc ngụp lặn nên không được phát hiện kịp thời.
Các lớp học bơi đông khiến giáo viên khó bao quát toàn diện, làm tăng nguy cơ bỏ sót các tình huống đuối nước. Không ít trường hợp có phụ huynh đưa đi, nhưng rời khỏi khu vực bể bơi hoặc mải dùng điện thoại, làm việc riêng vì cho rằng đã có giáo viên hoặc nhân viên giám sát.
Nhiều bể bơi thiếu nhân viên cứu hộ hoặc nhân viên không có đủ năng lực cấp cứu chuyên nghiệp. Khi xảy ra tai nạn trẻ bị đuối nước, việc chậm phát hiện và xử trí sai cách sẽ để lại hậu quả nghiêm trọng.
Các bác sĩ lưu ý, khi cho trẻ đi bơi, người lớn phải luôn giám sát trẻ để kịp thời phát hiện tình huống nguy hiểm. Ở các lớp học bơi, trẻ phải luôn được giám sát, đeo phao khi chưa tới lượt học.
Nếu không may xảy ra đuối nước, cần ghi nhớ, phải hồi sức tim phổi ngay để cứu sống trẻ đuối nước, tuyệt đối không dốc ngược trẻ chạy.
Việc sơ cấp cứu ban đầu cho trẻ đuối nước rất quan trọng vì nguyên nhân chính gây tử vong ở trẻ đuối nước là tổn thương não do thiếu oxy.
Thời gian chịu đựng thiếu oxy của não tối đa chỉ khoảng từ 4-5 phút, nếu quá thời gian này sẽ dẫn tới tổn thương não không hồi phục, gây tử vong hoặc di chứng thần kinh. Vì thế, khi thấy một trẻ bị đuối nước không tỉnh, không thở, thì cần phải hồi sức tim phổi (thổi ngạt, ép tim) ngay.
Tuyệt đối không dốc ngược trẻ lên vai rồi chạy, điều này sẽ làm cho các dịch ở dạ dày trào ngược hít vào đường thở và làm mất “thời gian vàng” để cấp cứu trẻ, khiến trẻ càng trở nên nguy kịch, thậm chí tử vong.
Theo The Guardian ngày 21/4, cơ quan lập pháp Anh đã chốt thông qua Dự luật Thuốc lá và Thuốc lá điện tử vào thứ ba vừa qua sau nhiều vòng tranh luận. Đạo luật sẽ chính thức có hiệu lực sau khi Hoàng gia phê chuẩn vào tuần tới. Quy định mới cấm hoàn toàn các cơ sở kinh doanh bán mặt hàng này cho nhóm dân số sinh từ năm 2009 trở đi. Giới chức Anh kỳ vọng biện pháp quyết liệt này sẽ chặt đứt chuỗi gây nghiện và loại bỏ dần việc kinh doanh thuốc lá trong tương lai.
Quyết định mạnh tay của chính phủ xuất phát từ gánh nặng y tế và kinh tế khổng lồ. Khói thuốc cướp đi sinh mạng của 64.000 người và khiến 400.000 bệnh nhân nhập viện mỗi năm tại quốc gia này. Dịch vụ Y tế Quốc gia (NHS) phải chi khoảng 3 tỷ bảng Anh hàng năm để điều trị ung thư và bệnh tim mạch. Toàn xã hội cũng thiệt hại 21,3 đến 27,6 tỷ bảng Anh mỗi năm do suy giảm năng suất lao động.
Bộ trưởng Y tế Wes Streeting đánh giá "đạo luật đánh dấu thời khắc lịch sử của sức khỏe quốc dân", thêm rằng chính sách mới giúp bảo vệ trẻ em khỏi sự lệ thuộc vào chất gây nghiện và ngăn chặn những tổn hại sức khỏe suốt đời.
Bên cạnh việc giới hạn độ tuổi, đạo luật trao quyền cho các bộ trưởng mở rộng phạm vi cấm hút thuốc ra các sân chơi trẻ em, khu vực bên ngoài trường học và bệnh viện. Chính phủ đồng thời cấm các thương hiệu thuốc lá điện tử quảng bá, tiếp thị sản phẩm chứa nicotine hướng tới giới trẻ để ngăn chặn nguy cơ nghiện từ sớm.
Nhiều tổ chức y tế hoan nghênh bước đi trên. Giám đốc tổ chức Hành động vì Sức khỏe và Hút thuốc Hazel Cheeseman và đại diện tổ chức Hen suyễn và Phổi Anh Sarah Sleet đều coi đạo luật là bước ngoặt thay đổi diện mạo sức khỏe quốc gia. Họ tin tưởng chính sách mới sẽ chặn đứng cơ hội tàn phá lá phổi thế hệ mai sau của ngành công nghiệp này.
Tuy nhiên, các công ty kinh doanh thuốc lá điện tử lại bày tỏ sự lo ngại. Đại diện công ty VPZ Richard Begg và người sáng lập tổ chức We Vape Mark Oates cảnh báo việc siết chặt quản lý, đặc biệt là hạn chế hương liệu, có thể gây tác dụng ngược. Họ cho rằng hương liệu đóng vai trò làm động lực giúp người trưởng thành chuyển sang giải pháp thay thế. Việc cấm cản quá mức dễ đẩy những người đang cai thuốc quay lại dùng sản phẩm truyền thống hoặc tìm đến nguồn cung bất hợp pháp trên thị trường đen.
Tại Hội nghị lần thứ 5 Ban Chấp hành Đảng bộ Thành phố Hồ Chí Minh nhiệm kỳ 2025-2030 ngày 1/4, Bí thư Thành ủy Trần Lưu Quang giao ngành y tế nhiệm vụ cấp bách là tổ chức tầm soát sức khỏe cho 100% người dân trong năm nay. Khác với các kế hoạch trước chia nhỏ thành nhiều giai đoạn, lần này lãnh đạo thành phố yêu cầu hoàn thành trong một năm và mỗi người phải được khám đủ một lần.
Giám đốc Sở Y tế Tăng Chí Thượng thừa nhận đây là bài toán khó với một đô thị đông dân và biến động như TP HCM. Ngành y tế dự định chọn mô hình "kiềng ba chân" để giải quyết. Giải pháp đầu tiên là xóa rào cản địa lý. TP HCM tập trung nhiều lao động tự do, công nhân và người thường xuyên di chuyển nên buộc họ khám theo nơi thường trú sẽ tạo ra khoảng trống lớn. Cả hệ thống y tế công lẫn tư đủ điều kiện đều tham gia chiến dịch, dùng chung dữ liệu và quy trình thống nhất để người dân tự chọn nơi khám thuận tiện.
Chân thứ hai nhắm vào nhóm dễ bị bỏ sót nhất, gồm người cao tuổi, người yếu thế và bệnh nhân mạn tính. Thay vì chờ họ tự đến, trạm y tế phường xã sẽ chủ động xuống tận nơi khám, quản lý và theo dõi định kỳ. Đây là cách để tuyến y tế cơ sở thực sự gánh vai trò "gác cổng" sức khỏe cộng đồng.
Cuối cùng là dữ liệu y tế. Kết quả khám từ trường học, doanh nghiệp, cơ quan và bệnh viện sẽ được kéo về một hồ sơ sức khỏe điện tử chung. "Cách làm này tránh khám chồng chéo, tiết kiệm nguồn lực và giúp thành phố theo dõi sức khỏe toàn dân theo thời gian thực", người đứng đầu ngành y tế cho hay.
Sở Y tế cũng sẽ thiết kế và công bố các gói khám chia theo độ tuổi và nhóm nguy cơ để người dân chủ động lựa chọn. Ông Thượng cho biết tài chính cho chiến dịch đến từ ba nguồn là ngân sách nhà nước, quỹ bảo hiểm y tế và xã hội hóa, với cơ chế thanh toán minh bạch là điều kiện tiên quyết để triển khai.
Trước đó, TP HCM triển khai khám sức khỏe miễn phí toàn bộ người cao tuổi (không phân biệt thường trú hay tạm trú) từ đầu năm 2024, sau khi thí điểm ở một số xã phường vào cuối năm 2023. Trên cả nước, Bộ Y tế vừa đề xuất triển khai khám sức khỏe định kỳ hoặc khám sàng lọc miễn phí từ năm 2026, ưu tiên nhóm yếu thế trước khi mở rộng toàn dân trong dự thảo Nghị định quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Phòng bệnh, đang được lấy ý kiến. Đây là bước đi cụ thể hóa Nghị quyết 72 của Bộ Chính trị, mục tiêu để toàn dân được khám sức khỏe định kỳ miễn phí, tiến tới miễn viện phí cơ bản năm 2030.
Chia sẻ về vấn đề này, bác sĩ Nguyễn Xuân Tuấn, chuyên khoa ung bướu, chia sẻ đây là tình huống rất thường xuyên gặp ở các chị em ngoài 35 - 40 tuổi. Nhiều người sau khi có kết quả siêu âm "đa u hai bên" thường hoang mang, lo lắng.
"Tuy nhiên, chị em có thể yên tâm một phần là đa u tuyến vú hai bên đa số là lành tính. Nhưng hiểu cho đúng thì sẽ đỡ hoang mang hơn rất nhiều", bác sĩ Tuấn cho hay.
Bác sĩ Tuấn cho hay trước hết, đây không phải là "một khối u lan ra nhiều chỗ", mà thường là nhiều u nhỏ, xuất hiện rải rác ở cả hai bên vú. Hay gặp nhất là u xơ tuyến vú hoặc các thay đổi dạng nang.
Nguyên nhân chính thường liên quan đến nội tiết. Ở phụ nữ trung niên, nội tiết bắt đầu dao động, tuyến vú phản ứng lại nên tạo ra nhiều tổn thương nhỏ như vậy. Vì thế mới có chuyện nhiều chị em đi khám lần đầu thấy 1 - 2 u, vài năm sau kiểm tra lại thấy "nhiều hơn".
"Điểm quan trọng đầu tiên chị em cần hiểu là nhiều u không đồng nghĩa với nguy hiểm hơn.
Điều bác sĩ quan tâm không phải là số lượng, mà là tính chất của từng u. Trong rất nhiều trường hợp, có thể có 5 - 7 u, nhưng tất cả đều có hình ảnh lành tính, ổn định theo thời gian, thì vẫn chỉ cần theo dõi", bác sĩ Tuấn nêu rõ.
Một sai lầm mà các chị em thường gặp là nghĩ rằng "nhiều u quá nên phải mổ hết cho sạch". Thực tế việc mổ trong những trường hợp này thường không giải quyết được vấn đề, vì sau khi mổ, dưới tác động nội tiết, vẫn có thể xuất hiện các u mới.
Vì vậy, với đa u tuyến vú hai bên, hướng xử lý thường là theo dõi định kỳ, không phải mổ hàng loạt.
Tuy nhiên, không phải vì vậy mà chủ quan. Trong một "rừng u" như vậy, điều quan trọng là phải nhận diện được u nào có đặc điểm khác thường.
Các bác sĩ sẽ tập trung vào u nào có hình ảnh không điển hình, u nào to nhanh hơn các u khác, u nào có đặc điểm nghi ngờ hơn. Những u "lạc nhịp" này mới là thứ cần chú ý kỹ hơn, có thể cần sinh thiết. Còn lại, các u điển hình lành tính, nhỏ, ổn định thì chỉ cần theo dõi.
