Trong phiên họp Ủy ban Thường vụ Quốc hội sáng 14.7, bàn về những bất thường điểm thi môn thi toán tại Tuyên Quang, Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội Nguyễn Đắc Vinh cho rằng “nên nghiên cứu tách thi tốt nghiệp THPT và đại học, cao đẳng”.
11 năm trước, PGS-TS Bùi Ngọc Sơn đã từng viết thư dài 6 trang nêu một số đề xuất đổi mới thi cử và sách giáo khoa. Đáng chú ý là đề xuất nên tách thi tốt nghiệp THPT và thi tuyển sinh đại học, cao đẳng.
“Những cảnh báo của tôi về tiêu cực thi cử sau đó cũng đã xảy ra”, ông cho biết trong cuộc trao đổi với pv Thanh Niên tối 14.7.
* Thưa PGS-TS Bùi Ngọc Sơn, nhìn lại bức thư đề xuất của ông cuối năm 2014, điều gì đã thôi thúc ông viết bức thư vào thời điểm đó, khi cả hệ thống đang hướng tới kỳ thi “2 trong 1”?
PGS-TS Bùi Ngọc Sơn: Tôi là người làm trong ngành giáo dục lâu năm, từng quản lý đào tạo tại một trường đại học lớn và có dịp nghiên cứu phương thức tuyển sinh của nhiều nước như Nhật Bản, Mỹ, Hàn Quốc…
Tôi theo dõi thực tế tuyển sinh nước nhà từ những năm 70 và nhận thấy không có phương án nào là tuyệt đối chính xác. Tuy nhiên, trong điều kiện Việt Nam lúc đó, tôi khẳng định không thể duy trì kỳ thi “2 trong 1”.
Lý do lớn nhất là tính tự giác của cả thí sinh lẫn cán bộ thi chưa cao, sự tôn trọng quy chế còn nhiều vấn đề. Tôi đã dự báo từ năm 2014 rằng nếu gộp lại, tiêu cực sẽ không thể tránh khỏi và thậm chí còn tinh vi hơn. Khi thi tại địa phương, các kẽ hở là rất lớn mà các cơ quan điều tra dù vào cuộc cũng khó lòng chặn hết vì người trong cuộc luôn tìm được cách lách.
*Thực tế đã chứng minh những lo ngại của ông là có cơ sở, đặc biệt là sau những vụ việc thời gian qua. Cảm giác của ông thế nào khi những dự báo của mình trở thành sự thật?
– Chắc chắn là buồn rồi. Chính vì buồn và lo lắng nên tôi mới gửi thư từ khi Bộ GD-ĐT bắt đầu triển khai phương án này.
Tôi nhớ mùa tuyển sinh đầu tiên áp dụng “2 trong 1” năm 2015, tôi đã yêu cầu thống kê cơ cấu đầu vào tại Trường đại học Ngoại thương. Kết quả khiến tôi giật mình khi số lượng thí sinh trúng tuyển từ vùng sâu, vùng xa tăng vọt một cách bất thường.
Ở cơ sở 2 của trường tôi, có tỉnh trước đây thường mỗi năm chỉ vài người đỗ, năm đó chở hẳn một xe 45 chỗ đến đăng ký nhập học. Tại địa phương, tâm lý “tạo điều kiện cho con em mình” dẫn đến sự ganh đua không lành mạnh.
* Thế chất lượng sinh viên sau những kỳ thi gộp này thế nào, theo đánh giá của ông?
PGS-TS Bùi Ngọc Sơn: Tôi khẳng định chất lượng đầu vào giảm sút rõ rệt từ năm 2015. Tôi trực tiếp dạy môn luật và đã gặp những tình huống ngỡ ngàng khi có sinh viên năm thứ ba không biết rằng Mỹ và Hoa Kỳ là một quốc gia.
Khi tôi hỏi về ví dụ hiệp định thương mại, sinh viên hồn nhiên trả lời là “Hiệp định giữa Mỹ và Hoa Kỳ”. Nhiều đồng nghiệp của tôi trong trường cũng phản ánh tình trạng tương tự. Khi ngưỡng đầu vào không còn phản ánh đúng năng lực thật, chất lượng giáo dục đại học chắc chắn đi xuống.
* Trong bản đề xuất của mình, ông đã kiến nghị một mô hình cụ thể ra sao để giải quyết “nút thắt” này?
– Tôi đề xuất phải tách ra thành hai kỳ thi độc lập.
Kỳ thi tốt nghiệp THPT, cần tổ chức hết sức nhẹ nhàng, không mang tính cạnh tranh. Hãy giao việc này cho các sở GD-ĐT, thậm chí là các trường phổ thông tự tiến hành để xét công nhận tốt nghiệp. Bộ GD-ĐT chỉ làm nhiệm vụ quản lý nhà nước, đưa ra quy chế và giám sát.
Kỳ thi tuyển sinh đại học, phải tổ chức tại các cơ sở giáo dục đại học. Tại sao? Vì các trường tuyển sinh cho chính họ, trách nhiệm của họ sẽ cao hơn và quy trình sẽ chặt chẽ hơn nhiều so với việc để các trường phổ thông tổ chức.
* Nhiều người lo ngại việc quay lại thi tại các trường đại học sẽ gây tốn kém, vất vả cho xã hội như trước đây, thưa ông?
– Để có được sự chính xác, khách quan và công bằng cho xã hội, chúng ta cần phải trả một cái giá nhất định. Chi phí đó không quá lớn nếu so với việc tuyển nhầm người, làm hỏng cả một thế hệ tài năng của đất nước.
Bên cạnh đó, tôi đề xuất không nên thi vào mùa hè vì khí hậu khắc nghiệt và áp lực dồn nén ngay sau khi tốt nghiệp. Thay vào đó, nên tổ chức thành nhiều đợt trong năm, ví dụ vào mùa xuân và mùa thu. Cách này tôi học tập từ mô hình Nhật Bản. Việc có nhiều đợt thi giúp các trường không phải “vơ bèo, gạt tép” cho đủ chỉ tiêu, còn thí sinh có thêm cơ hội nếu đợt đầu không đạt.
*Xin ông nói cụ thể hơn về phương án tổ chức thi đại học theo mùa?
– Mỗi năm sẽ tổ chức 2 kỳ thi lớn vào khoảng tháng 3 và tháng 9 hoặc tháng 4 và tháng 10. Mỗi kỳ thi lớn sẽ có 2 đợt thi cách nhau khoảng 5 – 7 ngày như khoảng cách giữa 2 đợt thi trong tháng 7 hiện nay. Cách tổ chức các kỳ thi thi như vậy sẽ tương tự như các đợt thi tuyển sinh cao học những năm gần đây. Cách thức thi nhiều đợt được áp dụng ở các nước như Nhật Bản, Mỹ.
Việc tổ chức nhiều kỳ thi và đợt thi trong một năm sẽ tạo cho các trường có thêm rất nhiều cơ hội để tuyển sinh. Thí sinh cũng sẽ có cực kỳ nhiều cơ hội để được xét tuyển.
Khi đó, các thí sinh có học lực từ trung bình khá, thậm chí trung bình cũng đều có thể vào đại học, cao đẳng. Ngược lại, các thí sinh học lực dưới trung bình, không đủ năng lực học cao đẳng, đại học hầu như chắc chắn sẽ bị loại để họ chuyển sang học nghề.
Như thế, vừa có lợi cho toàn xã hội, vừa có lợi cho từng thí sinh. Đó cũng chính là bàn tay vô hình để phân loại thí sinh, giúp cân bằng tỷ lệ giữa đại học, cao đẳng và dạy nghề ở mức hợp lý như các nước khác đã làm.
* Trong đề xuất của ông, vai trò của Bộ GD-ĐT sẽ nằm ở đâu để đảm bảo không xảy ra tình trạng “mỗi nơi một kiểu”?
– Bộ vẫn giữ vai trò cực kỳ quan trọng là ra đề thi chung cho cả nước. Nếu để các trường tự ra đề sẽ rất loạn và nguy cơ lộ đề tăng cao do có quá nhiều đầu mối. Bộ cần xây dựng ngân hàng đề thi đủ lớn, phân loại rõ 4 cấp độ: rất dễ, trung bình, khó và rất khó để phân loại thí sinh.
Đặc biệt, Bộ phải kiên trì với mức điểm sàn khoa học. Theo tôi, điểm trung bình mỗi môn phải là 5, tức là tổng 3 môn phải đạt ít nhất 15 điểm mới được xét vào đại học. Chúng ta không thể chấp nhận việc lấy điểm quá thấp để vào đại học vì những em đó không đủ năng lực tiếp thu, ra trường cũng không giải quyết được gì, gây tốn kém cho gia đình và xã hội.
– Ông có nhắc đến việc “phân hóa” thí sinh. Đây có phải là chìa khóa để cân bằng giữa đại học và học nghề không?
– Đúng vậy. Kinh nghiệm từ Nhật Bản cho thấy, dù năng lực đào tạo đại học của họ rất lớn nhưng họ vẫn thi tuyển khắt khe. Không phải ai muốn cũng có thể học đại học. Nếu năng lực không đủ, họ nên đi học nghề hoặc cao đẳng. Như vậy hiệu quả xã hội sẽ cao hơn nhiều thay vì cứ “đánh đồng” ghi tên vào đại học rồi ra trường không làm được việc.
*Nếu phương án của ông được lắng nghe, ông tin rằng diện mạo giáo dục Việt Nam sẽ thay đổi thế nào?
– Tôi tin rằng khi chúng ta tách bạch được mục tiêu của 2 kỳ thi, sự trung thực sẽ quay trở lại. Các trường đại học sẽ chọn đúng người mình cần và học sinh sẽ nhìn nhận đúng thực lực của mình để chọn hướng đi phù hợp. Chúng ta không thể xây dựng một nền giáo dục dựa trên những con số ảo và sự dễ dãi trong thi cử.
Trả lời phóng viên Dân trí tại buổi làm việc chiều nay (3/7), ông Lê Thành Tuyên, Chánh Văn phòng Sở GD&ĐT Tuyên Quang cho biết, công tác tổ chức thi tốt nghiệp THPT 2026 đều tuân thủ chặt chẽ các quy trình đã được Bộ GD&ĐT phổ biến.
Khi dư luận xôn xao về điểm toán trên mạng xã hội, Sở đã xác minh và tất cả hệ thống các cơ quan chức năng liên quan của tỉnh đều vào cuộc.
“Chúng tôi biết dư luận sốt ruột, bản thân trong ngành chúng tôi cũng rất sốt ruột. Tuy nhiên, các cơ quan chức năng của Bộ GD&ĐT và Sở đang xác minh sự việc.
Sau khi có thông tin xác minh cụ thể, sẽ thông tin rộng rãi trên báo chí. Quan điểm của Sở GD&ĐT từ trước đến nay đều làm rất nghiêm túc”, theo Chánh Văn phòng Sở GD&ĐT Tuyên Quang.
Cũng theo ông Tuyên, nhiều năm nay, Tuyên Quang tổ chức thi tốt nghiệp THPT theo hình thức: Thí sinh học trường nào sẽ thi tại điểm thi trường đấy. Các trung tâm giáo dục thường xuyên có ít thí sinh sẽ gộp vào các trường THPT phù hợp.
Như vậy, tại điểm thi THPT chuyên Tuyên Quang năm nay, chỉ có thí sinh của trường này dự thi, không trộn thí sinh của trường khác.
Về đội ngũ giám thị và cán bộ làm công tác thi, mỗi điểm sẽ có giáo viên từ 3 trường khác tham gia công tác coi thi, tại điểm thi Trường THPT chuyên Tuyên Quang cũng không ngoại lệ.
“Tại đây chỉ có Phó Hiệu trưởng của nhà trường chịu trách nhiệm phụ trách cơ sở vật chất và công tác thư ký. Còn lại cán bộ giáo viên của trường không tham gia công tác coi thi của trường”, ông Tuyên khẳng định.
Trước đó, theo phân tích số liệu điểm thi, trong tổng số 154 bài thi đạt điểm 10 môn toán của tỉnh Tuyên Quang, có tới 147 bài tập trung trong một dải số báo danh liên tiếp gồm 328 thí sinh. Điều này khiến nhiều người đặt câu hỏi về mức độ tập trung điểm số hiếm gặp.
Theo đó, nhóm gồm 328 thí sinh có số báo danh liền nhau này có phổ điểm cao đồng đều: điểm trung bình đạt 9,55.
Với dải số báo danh này, cứ khoảng 2,2 em thì lại có 1 em đạt điểm 10 tuyệt đối.
Thống kê chi tiết cho thấy, có tới 299/328 học sinh đạt từ mức điểm 9,0 trở lên, chiếm tỷ lệ lên đến 91,16%. Nếu tính từ ngưỡng điểm giỏi (8,0 điểm trở lên), tỷ lệ này chạm ngưỡng gần như tuyệt đối: 98,78% (324/328 em).
Điểm số dưới trung bình hoàn toàn vắng bóng trong danh sách này, và mức điểm thấp nhất ghi nhận được cũng nằm ở ngưỡng khá (1 học sinh đạt 6 điểm, 3 học sinh đạt ngưỡng 7-7,75 điểm).
Những đóng góp của thầy thể hiện rõ nét qua từng bước phát triển của Trường ĐH Cửu Long trong khoảng thời gian thầy về công tác tại trường, cũng như qua các tác phẩm văn học mang đậm hơi thở thời đại.
Với vai trò là người đứng đầu Trường ĐH Cửu Long, NGƯT-PGS-TS Lương Minh Cừ, Bí thư Đảng ủy, Hiệu trưởng Trường ĐH Cửu Long đã không ngừng đổi mới, thực hiện đồng bộ các giải pháp đưa nhà trường vươn lên, ngày càng phát triển, đáp ứng yêu cầu đổi mới trong công tác giáo dục ĐH, đóng góp vào sự nghiệp phát triển đất nước.
Vào tháng 1.2017, thầy Lương Minh Cừ về công tác tại Trường ĐH Cửu Long với chức vụ Bí thư Đảng ủy, Hiệu trưởng. Thời điểm đó, nhà trường có khoảng 210 cán bộ, giảng viên, tuyển sinh được 502/1.500 sinh viên so với chỉ tiêu (đạt tỷ lệ 33,5%). Quy mô đào tạo khoảng 8.000 sinh viên.
Tuy nhiên đến nay, trường đã có hơn 1.300 cán bộ, giảng viên, nhân viên (tăng gần 400 người so với cùng kỳ năm 2024). Trong đó có gần 70 giáo sư, phó giáo sư; gần 300 tiến sĩ, 475 thạc sĩ; gần 320 bác sĩ và dược sĩ chuyên khoa I, chuyên khoa II.
Về công tác tuyển sinh, năm 2026 nhà trường tuyển sinh 41 ngành với hơn 90 chuyên ngành đào tạo đại học chính quy; quy mô đào tạo của trường hơn 40.000 sinh viên. Đến nay, trường đã đào tạo và cấp bằng cho gần 42.000 cử nhân, kỹ sư và hơn 1.500 thạc sĩ.
Ngoài ra, trường đã tiếp nhận và đào tạo cho hơn 700 lưu học sinh nước ngoài, góp phần đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao cho nước CHDC Nhân dân Lào và Vương quốc Campuchia. Trường ĐH Cửu Long là 1 trong 20 cơ sở đào tạo được Bộ GD-ĐT giao nhiệm vụ bồi dưỡng, đánh giá và cấp chứng chỉ tiếng Việt cho người nước ngoài theo khung năng lực 6 bậc.
Trong những năm qua, PGS-TS Lương Minh Cừ luôn quan tâm thực hiện công tác kiểm định chất lượng. Kết quả, Trường ĐH Cửu Long được công nhận đạt chuẩn kiểm định chất lượng cơ sở giáo dục chu kỳ 2 vào năm 2023, có 22/49 CTĐT đạt chuẩn kiểm định chất lượng giáo dục (17 CTĐT trình độ ĐH, 5 CTĐT trình độ thạc sĩ), chiếm tỷ lệ 44,89%. Riêng năm 2025, trường có 6 CTĐT được công nhận đạt chuẩn kiểm định chất lượng.
Về hợp tác quốc tế, hiện nay, trường đã và đang hợp tác với gần 200 viện, trường ĐH, hiệp hội, doanh nghiệp... từ các nước và vùng lãnh thổ như: Nhật Bản, Hàn quốc, Đài Loan, Thái Lan, Canada, Đức, Úc, Campuchia, Lào, Ấn Độ... tăng gần 50 đơn vị so với năm 2025.
Song song với công tác quản lý, thầy Lương Minh Cừ còn được đông đảo bạn đọc biết đến với tư cách là một nhà thơ. Thơ của thầy phản ánh khá đầy đủ các chặng đường lịch sử và đời sống như: kháng chiến chống Mỹ cứu nước; chống giặc ngoại xâm ở biên giới phía bắc và bè lũ Khmer Đỏ ở biên giới Tây Nam; tình yêu quê hương, đất nước, con người, về tình yêu đôi lứa của con người…
Nhân kỷ niệm ngày Sách và văn hóa đọc Việt Nam, tối 21.4.2026, Hội Nhà văn TP.HCM phối hợp Trường ĐH Cửu Long tổ chức buổi Tọa đàm giới thiệu tập thơ "Dọc trời hoa lửa" của nhà thơ Lương Minh Cừ. Đây là tập thơ thứ 5 được xuất bản của PGS-TS Lương Minh Cừ, bên cạnh các tập thơ "Chân trời vùng sâu" (1976), "Bất chợt mùa xuân" (2007), "Nụ tầm xuân" (2015), "Anh đi giữa mùa tam giác mạch" (2023) và nhiều nhiều quyển tập thơ in chung nhiều tác giả.
Nhà thơ Lương Minh Cừ sinh năm 1952, tại làng Đông, xã Hồng Việt, huyện Đông Hưng, tỉnh Thái Bình. Ông từng học và tốt nghiệp Trường phổ thông Nam Duyên Hà, Thái Bình. Từng tốt nghiệp Trường ĐH Tổng hợp TP.HCM (ĐH Văn Khoa cũ) và Trường ĐH Tài chính - Kế toán TP.HCM. Ông bảo vệ luận án tiến sĩ tại Viện Triết học, Hà Nội (1996).
Nhà thơ Lương Minh Cừ nhập ngũ năm 1970, thuộc Tiểu đoàn 2, Sư đoàn 305 Binh chủng Đặc công Quân đội Nhân dân Việt Nam. Từng tham gia chiến đấu tại Chiến trường K, Chiến trường miền Đông Nam bộ, Quân khu Sài Gòn - Gia Định - Chợ Lớn (cũ). Ông đã từng công tác tại Trường ĐH Tài chính - Kế toán TP.HCM, Trường ĐH Kinh tế TP.HCM; Trường ĐH Tài chính - Marketing. Hiện ông là Bí thư Đảng ủy, Hiệu Trưởng Trường ĐH Cửu Long.
Với sự cống hiến và nỗ lực của bản thân, thời gian qua, bản thân NGƯT-PGS-TS Lương Minh Cừ đã nhận được nhiều phần thưởng cao quý, tiêu biểu: 7 Bằng khen cấp Bộ, 6 Bằng khen cấp tỉnh/thành phố; 1 Bằng khen của Thủ tướng Chính phủ; 1 Huân chương Lao động hạng nhì, 1 Huân chương Lao động hạng ba; Nhà giáo ưu tú, Nhà giáo tiêu biểu, Huy chương Kháng chiến chống Mỹ cứu nước hạng nhì, Huy chương Vì sự nghiệp giáo dục; Huân chương Lao động hạng ba và Huân chương Itsara do Chủ tịch nước CHDCND Lào trao tặng, 3 Bằng khen cấp tỉnh, Bộ (nước CHDCND Lào trao tặng), 1 Bằng khen cấp tỉnh, Bộ (Vương quốc Campuchia trao tặng).
Ông Cao Văn Bé Tư, Phó bí thư Đảng ủy Trường ĐH Cửu Long, nhận định: "NGƯT-PGS-TS Lương Minh Cừ là một cán bộ lãnh đạo tiêu biểu, hội tụ đầy đủ phẩm chất của người đảng viên, nhà giáo và nhà quản lý tâm huyết, đa tài. Thầy luôn thể hiện bản lĩnh chính trị vững vàng, tư duy đổi mới, sáng tạo và tinh thần trách nhiệm cao trong mọi nhiệm vụ được giao. Bên cạnh đó, thầy còn được biết đến là một người giàu tâm hồn nghệ sĩ, có nhiều đóng góp trong lĩnh vực thơ ca. Có thể nói, những đóng góp của Nhà giáo ưu tú, PGS-TS Lương Minh Cừ đã và đang tạo nền tảng vững chắc cho sự phát triển bền vững của Trường ĐH Cửu Long, đồng thời lan tỏa những giá trị cao đẹp của người thầy trong thời kỳ mới".
Để trúng tuyển nguyện vọng (NV) yêu thích nhất, thí sinh (TS) cần thực hiện theo nguyên tắc nào? Lời khuyên có trong chương trình tư vấn truyền hình trực tuyến với chủ đề "Chiến thuật đăng ký NV xét tuyển đại học" do Báo Thanh Niên tổ chức chiều 3.7, được trực tuyến tại địa chỉ: thanhnien.vn, fanpage, kênh YouTube, TikTok Báo Thanh Niên.
Tiến sĩ Võ Thanh Hải, Phó giám đốc thường trực ĐH Duy Tân, lưu ý sự khác nhau của ngưỡng đảm bảo chất lượng đầu vào các khối ngành đặc thù do Bộ GD-ĐT quy định, điểm sàn xét tuyển và điểm trúng tuyển. Trong đó, Bộ GD-ĐT quy định ngưỡng đảm bảo chất lượng đầu vào 3 khối ngành đặc thù (khoa học sức khỏe, đào tạo giáo viên, pháp luật) ở tất cả các phương thức xét tuyển. Căn cứ ngưỡng chung này, các trường công bố điểm sàn xét tuyển, tức mức điểm tối thiểu nhận hồ sơ từng ngành. Điểm chuẩn trúng tuyển luôn lớn hơn hoặc bằng điểm sàn.
"Điểm chuẩn trúng tuyển mỗi năm dựa trên số lượng chỉ tiêu so với số lượng TS đăng ký vào. Nếu một ngành không hot nhưng số lượng chỉ tiêu ít mà quá nhiều TS đăng ký vào thì điểm chuẩn tăng lên. Do đó, điểm chuẩn là một cơ sở tham khảo khi đặt NV", Phó giám đốc thường trực ĐH Duy Tân nói thêm.
Thạc sĩ Vương Văn Khởi, Phó giám đốc Trung tâm Tư vấn - Tuyển sinh Trường ĐH Kinh tế - Tài chính TPHCM (UEF), cũng chia sẻ năm nay một khái niệm mới là quy định nguồn tuyển, TS cần đạt 15 điểm 3 môn để đủ điều kiện tham gia xét tuyển. Bên cạnh đó, các trường sẽ công bố điểm sàn xét tuyển, sau đó là điểm chuẩn trúng tuyển. Có trường điểm chuẩn bằng điểm sàn, nhưng có trường lệch khá xa so với điểm sàn. TS có thể tham khảo điểm chuẩn các năm trước để có sự cân nhắc lựa chọn phù hợp.
Cùng quan điểm, thạc sĩ Trương Quang Trị, Phó trưởng phòng Công tác sinh viên Trường ĐH Nguyễn Tất Thành, cũng cho hay điểm chuẩn mới quyết định việc TS đủ điều kiện trúng tuyển. "TS không nên chỉ nhìn vào điểm sàn để đặt NV, cần tham khảo thêm điểm chuẩn các năm gần đây để có sự đánh giá toàn diện hơn", thạc sĩ Trị nhấn mạnh.
Đến thời điểm này, một số trường ĐH đã bắt đầu công bố điểm sàn xét tuyển. Ví dụ, ĐH Duy Tân hiện đã công bố điểm sàn xét tuyển các ngành bằng điểm thi tốt nghiệp THPT ở mức 15 (riêng các ngành khoa học sức khỏe, luật theo quy định của Bộ GD-ĐT). Trường ĐH Nguyễn Tất Thành cũng đã công bố điểm nhận hồ sơ xét tuyển các ngành theo từng phương thức…
Lưu ý với TS về việc đặt NV, tiến sĩ Võ Thanh Hải cho rằng: "Đừng để xảy ra tình trạng phải dùng chữ "nếu" khi nhận thông báo kết quả trúng tuyển. Muốn vậy, TS cần lưu ý các nguyên tắc cơ bản khi thực hiện đăng ký để trúng tuyển ngành mong muốn. Trong đó, ngành - trường yêu thích nhất nên đặt ở NV đầu tiên".
Nói thêm quy định năm nay, theo tiến sĩ Hải, mỗi TS được đăng ký tối đa 15 NV. Trong đó, TS muốn xét tuyển ngành sư phạm cần đăng ký NV từ 1-5. "Các NV được xét như nhau giữa các TS trong cùng một ngành. Nhưng trong danh sách NV của TS, hệ thống chỉ xét trúng tuyển 1 NV cao nhất. Do đó, TS cần sắp xếp theo thứ tự ưu tiên, trong đó ngành - trường mong muốn học nhất, cần được đặt phía trên", ông Hải nói thêm.
Trong một số trường hợp, tiến sĩ Hải phân tích: "TS cần lựa chọn ngành trước khi lựa chọn đến cơ sở đào tạo. Nếu ngành mong muốn theo học có điểm chuẩn cao ở các năm trước, TS nên cân nhắc thêm các ngành gần trong cùng lĩnh vực. TS không nên lựa chọn các NV với các ngành thuộc lĩnh vực quá khác nhau. Điều này cực kỳ nguy hiểm, bởi nếu trúng tuyển ngành không mong muốn sẽ có những hệ lụy. Thực tế mỗi năm các trường ĐH ghi nhận tỷ lệ không nhỏ sinh viên dừng học sau năm đầu tiên để thi lại vì chưa lựa chọn được ngành phù hợp".
Thạc sĩ Vương Văn Khởi cũng đưa lời khuyên, điều căn bản cốt lõi khi lựa chọn NV là dựa vào đam mê, yêu thích của bản thân. Bên cạnh đó, TS cũng nên căn cứ vào năng lực của bản thân. "Chúng ta được quyền hy vọng nhưng nếu chọn một NV vượt quá xa năng lực thực tế thì cũng cần tính toán để có sự phù hợp hơn", thạc sĩ Khởi lưu ý. Ngoài ra, việc chọn ngành học còn cần đáp ứng được xu hướng và phù hợp với khả năng tài chính của người học.
Thạc sĩ Trương Quang Trị thì nêu thực tế từng có TS năm trước bị mất cơ hội vào học ngành yêu thích do chưa sắp xếp thứ tự NV phù hợp. Do đó, khi đặt NV chiến thuật quan trọng phân thành 3 tầng: tầng 1 dành cho các NV yêu thích; tầng 2 là các NV phù hợp với điểm số bản thân; tầng 3 là các NV an toàn. "TS khi đặt NV không nên theo thứ tự dễ trúng tuyển, mà theo mức độ yêu thích: yêu thích nhất đặt trên cùng, phù hợp đặt ở giữa và an toàn để dưới cùng. Nếu theo nguyên tắc này, TS sẽ cơ hội trúng tuyển ngành học mong muốn", thạc sĩ Trị chia sẻ.
Quy chế tuyển sinh cho phép TS được chỉnh sửa, điều chỉnh, bổ sung hoặc bỏ bớt NV xét tuyển không giới hạn số lần trong thời gian cho phép. Tuy nhiên, tiến sĩ Võ Thanh Hải cho rằng TS chỉ nên điều chỉnh NV trong trường hợp thực sự cần thiết. TS nên hoàn thành việc đăng ký trước ít nhất 2 ngày hệ thống đóng cổng để tránh những rủi ro không đáng có.
Thạc sĩ Vương Văn Khởi thì nêu một số lỗi thao tác trong quá trình đăng ký trực tuyến TS cần tránh. Theo đó, khá nhiều TS hay nhầm lẫn mã trường. Về mã ngành, trong một trường có nhiều chương trình đào tạo khác nhau và mã ngành đào tạo cũng khác nhau như chương trình đại trà, chương trình chuẩn, chương trình đào tạo bằng tiếng Anh, chương trình liên kết… Do đó, TS cần tìm hiểu kỹ tránh tình trạng khi công bố kết quả trúng tuyển mới vỡ lẽ trúng tuyển vào chương trình không mong muốn. "Đặc biệt, nếu điều chỉnh một chi tiết nhỏ trong NV đăng ký, TS cũng cần chú ý luôn thực hiện đủ các bước của quy trình như lúc đăng ký ban đầu", thạc sĩ Khởi lưu ý thêm.
Thạc sĩ Trương Quang Trị cũng nhấn mạnh TS được điều chỉnh NV không giới hạn số lần, tuy nhiên TS không nên điều chỉnh NV theo tâm lý đám đông. Khi chọn NV theo lựa chọn của người khác có thể khiến TS mất đi mục tiêu ban đầu, khác xa với NV mong muốn của bản thân.
"Trong thời gian gần 2 tuần này, TS cần xây dựng NV đúng với mục tiêu yêu thích của bản thân. TS đừng điều chỉnh theo cảm xúc, mà cần phải có dữ liệu và căn cứ rõ ràng để mang lại kết quả tốt nhất", Phó trưởng phòng Công tác sinh viên Trường ĐH Nguyễn Tất Thành khuyên.
