Hôm nay (13.4), ĐH Quốc gia TP.HCM tổ chức hội thảo khoa học “Dạy và học toán trong kỷ nguyên công nghệ”, quy tụ đông đảo các nhà khoa học, chuyên gia trong và ngoài nước. Tại đây, GS Vũ Hà Văn, khoa Toán ĐH Hồng Kông, Viện Nghiên cứu dữ liệu lớn Trường ĐH VinUni, đã có chia sẻ về việc dạy và học toán trong kỷ nguyên công nghệ.
Ngay phần đầu chia sẻ, ông đặt vấn đề bằng câu hỏi: “Học toán (gì) để làm gì? Dạy toán như thế nào?”. Từ những câu chuyện từ cuộc sống, ông cho biết từng nghe nhiều người than phiền học tích phân, đạo hàm nhưng không thấy ứng dụng trong cuộc sống. Tuy nhiên, ít ai hỏi rằng cần học cụ thể nội dung gì ở môn này.
GS Văn nhìn nhận đây là thiếu sót bởi toán là lĩnh vực rộng, gồm nhiều chuyên ngành nhỏ, tương tự thể thao. Ai cũng biết chơi thể thao có lợi cho sức khỏe, nâng cao tinh thần, tuổi thọ, nhưng quan trọng là phải chọn môn phù hợp và có lợi nhất. “Nếu ở làng chài thì rõ ràng nên học bơi lội để phục vụ cho công việc, cuộc sống”, ông ví dụ.
Theo GS Văn, tầm quan trọng của toán học đã được khẳng định trong thực tế phát triển khoa học công nghệ toàn cầu. “Toán học là nền tảng của nhiều ngành khoa học và công nghệ. Toán học cũng là cơ sở kiến tạo nguồn nhân lực chất lượng cao – yếu tố then chốt để Việt Nam bắt kịp xu thế toàn cầu và thúc đẩy đổi mới sáng tạo”, GS Văn nhấn mạnh.
Chia sẻ theo góc nhìn cá nhân, GS Văn cho rằng: “Toán học không chỉ là tập hợp các công thức tính toán, mà là cách ta nhìn nhận thế giới”.
Trong bài nói chuyện, GS Văn giải đáp câu hỏi “toán học có quan trọng trong thời của AI và dữ liệu lớn?” bằng cách dẫn lời khuyên của các CEO công nghệ hàng đầu thế giới với sinh viên. Trong đó, Elon Musk (CEO Tesla) và Jensen Huang (CEO NVIDIA) cho rằng: “Trong kỷ nguyên AI, sinh viên nên tập trung vào việc học toán và vật lý thay vì học lập trình. AI rồi sẽ lập trình tốt, con người phải hiểu khoa học”…
Gần 30 năm làm việc, trao đổi ở những ngôi trường hàng đầu trên thế giới, ông chỉ ra vấn đề trong thực tế dạy và học toán trong ĐH hiện nay, không chỉ ở Việt Nam. Ông nói: “Đa phần vẫn học toán để qua môn, đối phó là chính. Ngay cả trong các trường ĐH ở Mỹ, phần lớn sinh viên vẫn học toán với tư duy này”.
Theo ông, bất cập này do nội dung đào tạo dàn trải, giáo trình cũ kỹ, phương pháp giảng dạy nặng về truyền thụ lý thuyết. Chương trình toán ở phổ thông và ĐH hiện nay có nhiều nội dung không cần thiết, không cập nhật nhu cầu thực tế công nghệ, công nghiệp.
“Có một số lý thuyết phải dạy vài tháng sinh viên mới hiểu, thông thạo. Nhưng công bằng mà nói, nếu không đi làm cho NASA thì chắc không bao giờ chúng ta dùng”, ông nói. “Ngược lại, trong đời sống hàng ngày có những nhu cầu liên quan đến toán học cơ bản như đầu tư tài chính, cần hiểu lý thuyết phương sai nhưng đa số lại lơ mơ”, GS Văn chia sẻ.
Nghịch lý này cũng xảy ra ở một số ngành nghề đòi hỏi toán học đỉnh cao. Ông kể câu chuyện tuyển chọn ứng viên cho chương trình kỹ sư AI của VinIF. Hầu hết sinh viên chuyên ngành liên quan đến toán, tốt nghiệp các ĐH danh tiếng, điểm trung bình toán rất cao nhưng vẫn cần khoảng 4 tháng đầu để học lại một số môn cơ sở.
Khẳng định nhân lực ngành toán sẽ là điểm tựa để quốc gia thực hiện các mục tiêu phát triển trong kỷ nguyên mới, GS Văn cho rằng đổi mới giáo trình và phương pháp giảng dạy là nhu cầu bức thiết. “Không chỉ Việt Nam, nhiều nước trên thế giới cũng đang chạy đua cách tân chương trình toán”, ông nói.
Kết thúc bài nói chuyện, GS Vũ Hà Văn khẳng định: “Trong kỷ nguyên số, sự phát triển của AI, Data Science, học máy dựa trên nền tảng một số ngành toán học. Đổi mới cách dạy và học toán đang trở thành bài toán tầm quốc gia”. Câu hỏi của ông kết thúc bài nói chuyện nhưng gợi mở nhiều chia sẻ từ hội thảo: “Vậy chúng ta cần thay đổi những gì?”.
GS-TS Đặng Đức Trọng, Khoa Toán-Tin học Trường ĐH Khoa học tự nhiên TP.HCM, cho rằng việc đổi mới phương pháp giảng dạy toán cần bắt đầu từ việc thay đổi vai trò của người học trong lớp học. “Thay vì truyền thụ kiến thức một chiều, giảng viên cần ‘ủy nhiệm’ quá trình học cho sinh viên thông qua các phương pháp kích thích tư duy độc lập và khả năng tự khám phá. Chúng ta cần tạo ra những tình huống mà ở đó sinh viên buộc phải suy nghĩ, phải tự chứng minh, thậm chí đối diện với những bài toán chưa có lời giải rõ ràng. Chính quá trình đó mới hình thành năng lực nghiên cứu thực sự”, GS-TS Đặng Đức Trọng nói.
Sáng 23-5, ở một góc cổng Trường THPT Hoàng Hoa Thám (Đà Nẵng), những chiếc kẹo mút nhỏ được gói trong túi trong suốt, kèm những mẩu giấy viết tay dễ thương lặng lẽ chuyền từ tay các chị khóa trên sang các sĩ tử thi vào lớp 10.
"Thi xong văn rồi, khỏe ha, giờ bình tĩnh tự tin môn toán nhaaa", hay "Bao nhiêu ngày thức khuya học bài sẽ không vô nghĩa đâu"…. những lời nhắn giản dị ấy khiến không ít thí sinh vừa bước ra khỏi phòng thi bật cười, nhẹ người sau một buổi căng thẳng.
Ý tưởng này do Nguyễn Lyna (Trường THPT Hoàng Hoa Thám) khởi xướng, năm nay là năm thứ hai nhóm thực hiện.
Cùng Lyna còn có Vũ Phạm Yến Nhi, Lưu Thị Anh Thư và Mai Thị Thu Thảo. Nếu năm ngoái chỉ có Lyna và một người bạn thân tự làm vài phần quà nhỏ "hữu duyên ai nhận được thì nhận", thì năm nay thấy số lượng thí sinh thi lớp 10 đông hơn nhiều, nhóm rủ thêm bạn để làm nhiều kẹo hơn với mong muốn "ai cũng có thể nhận được một chút động viên".
Từng chiếc kẹo mút đều do nhóm tự tay vẽ, cắt, tô màu phần giấy trang trí, phía sau là những lời chúc khác nhau dành riêng cho sĩ tử 2K11.
Có tấm thủ thỉ kiểu bạn bè: "Giờ thì bình tĩnh, tự tin mục tiêu môn Anh với toán nhaaa"; có tấm nhẹ nhàng như lời người lạ động viên: "Em đã đi được tới đây rồi thì nhất định sẽ làm được thôi".
Ngoài kẹo mút, nhóm còn chuẩn bị thêm kẹo ngậm nhỏ để phát sau giờ thi vì thí sinh không được mang đồ ăn vào phòng thi.
Nhóm cũng chia lời nhắn theo từng buổi thi. Thi xong môn văn sẽ là những mẩu giấy động viên cho hai môn còn lại. Sau mỗi buổi, nội dung lại đổi khác để hợp tâm trạng thí sinh.
Gia Hân, thí sinh tại điểm thi này, cho biết: "Sáng nay em làm bài không như ý lắm, đứng trước môn tiếp theo vẫn thấp thỏm lo âu. Khi nhận chiếc kẹo cùng mẩu giấy viết tay từ những người không quen, em khựng lại đọc, rồi cười. Em mang về như một món quà may mắn.
Lyna chia sẻ về ý tưởng tặng kẹo đáng yêu của mình: "Nhóm chỉ mong các em thấy nhẹ lòng hơn chút xíu, tự tin hơn chút xíu thôi, và đậu được nguyện vọng 1".
Bộ Giáo dục và Đào tạo đã công bố thông tin chi tiết về kết quả tuyển sinh đại học năm 2025, trong đó có các con số đáng chú ý về việc lựa chọn nhóm ngành của thí sinh, tại hội nghị tuyển sinh khối đại học diễn ra sáng nay 20-4 tại TP.HCM.
Theo Vụ Giáo dục đại học (Bộ Giáo dục và Đào tạo), trong số 681.688 thí sinh trúng tuyển và nhập học vào các trường đại học, cao đẳng sư phạm năm 2025, nhóm ngành kinh doanh và quản lý tiếp tục dẫn đầu với hơn 146.000 tân sinh viên, tỉ lệ 21%, giảm nhẹ so với mức 25% của năm trước đó.
Đây là nhóm ngành đang được đào tạo tại nhiều trường đại học với các ngành kinh doanh quốc tế, quản trị kinh doanh, tài chính - ngân hàng, kế toán - kiểm toán, marketing…
Bên cạnh đó, 4 lĩnh vực có số lượng thí sinh nhập học nhiều nhất năm qua gồm nhóm ngành công nghệ kỹ thuật với hơn 72.500 thí sinh nhập học (chiếm 10,6%, tăng hơn 1%); nhân văn (9,6%), máy tính và công nghệ thông tin (9,2%) và sức khỏe (7,8%).
Theo đánh giá của Bộ Giáo dục và Đào tạo, 44 ngành đào tạo thuộc nhóm công nghệ chiến lược tuyển sinh hơn 150.450 thí sinh chiếm khoảng 22%, là con số "khởi sắc".
Điều này thể hiện khi chính sách đi vào cuộc sống đã hấp dẫn thí sinh về nguồn tuyển, chất lượng (điểm chuẩn) và số lượng đăng ký xét tuyển. Tỉ lệ nhập học năm 2025 ở nhóm ngành này cũng tăng ở nhiều lĩnh vực, như máy tính và công nghệ thông tin 41%, công nghệ kỹ thuật 34%, kỹ thuật cơ khí và cơ kỹ thuật 25%, toán và thống kê 0,1%.
Ở chiều ngược lại, theo thống kê của bộ, có đến 12 nhóm ngành đào tạo có số quy mô tuyển sinh dưới 10.000 sinh viên/nhóm ngành.
Trong đó, nhóm ngành dịch vụ xã hội 3.179 sinh viên, thú y 3.522, dịch vụ vận tải 4.084, toán và thống kê 4.189, khoa học tự nhiên 4.699, khoa học sự sống 4.828 sinh viên. Đặc biệt một số ngành khác quy mô tuyển sinh năm qua chỉ vài trăm sinh viên.
Theo Bộ Giáo dục và Đào tạo, số thí sinh dự thi tốt nghiệp THPT năm 2025 là 1.160.033, trong đó có hơn 681.000 thí sinh trúng tuyển đã nhập học đại học, cao đẳng ngành giáo dục mầm non, chiếm khoảng 59% số thí sinh dự thi tốt nghiệp.
Thống kê của Bộ cho thấy trong 4 năm gần đây, năm 2025 là năm có tỉ lệ thí sinh nhập học/chỉ tiêu cao nhất (90%).
Tỉ lệ cơ sở đào tạo có thí sinh nhập học từ 80% năm 2025 là 76% (năm 2024 là 71,38%).
Riêng nhóm ngành đào tạo giáo viên tăng mạnh về điểm chuẩn và số lượng đăng ký xét tuyển, tỉ lệ nhập học 2025.
Bậc cao đẳng 6.502 sinh viên, tỉ lệ nhập học 95,9%; đại học 35.897 sinh viên, tỉ lệ nhập học 95,3%.
Đánh giá về các phương thức xét tuyển chính năm 2025, Bộ Giáo dục và Đào tạo cho biết phương thức xét tuyển bằng kết quả học tập bậc THPT (học bạ) có xu hướng giảm xuống so với năm 2024. Đáng chú ý, nhiều phương thức không có thí sinh nhập học.
Theo GS.TS Nguyễn Tiến Thảo - Vụ trưởng Vụ Giáo dục đại học (Bộ Giáo dục và Đào tạo), có trên 200 lượt phương thức xét tuyển của các cơ sở đào tạo không có thí sinh xác nhận nhập học; 98 lượt phương thức xét tuyển của các cơ sở đào tạo chỉ có dưới 10% thí sinh nhập học so với chỉ tiêu.
"Việc có quá nhiều phương thức tuyển sinh gây nhiễu thông tin. Nhiều phương thức xét tuyển không có hoặc rất ít thí sinh đăng ký. Thực tế cho thấy chưa đảm bảo công bằng giữa các phương thức xét tuyển. Nhiều cơ sở đào tạo chưa phân tích tương quan, đánh giá đối sánh kết quả học tập của sinh viên theo các phương thức xét tuyển", ông Thảo nhận định.
Sáng nay (10.4), bà Diệp Thị Ngọc Tiên, Hiệu trưởng Trường tiểu học Bình Quới Tây, phường Bình Quới, cho biết có 686 em đi học, trên 906 em, tổng cộng 220 em nghỉ học.
Hôm qua (9.4), có 457 em đi học trên tổng số 906 em, tức là 449 em nghỉ học.Như vậy, so với ngày hôm qua, số học sinh đến trường trở lại đã đông hơn vào hôm nay.
"Trong số các em học sinh nghỉ học hôm nay, có em đang nằm theo dõi sức khỏe ở bệnh viện, có em gia đình cho ở nhà nghỉ ngơi, hoặc vì gia đình không đưa đón con được, sợ đưa đón con về giữa trưa ảnh hưởng sức khỏe", bà Tiên chia sẻ.
Bà Diệp Thị Ngọc Tiên cho biết từ trưa hôm qua (9.4) tới tối qua, chính quyền địa phương, ban giám hiệu nhà trường và ban đại diện cha mẹ học sinh đã tới các bệnh viện, thăm hỏi các em, gặp gỡ cha mẹ các em học sinh.
"Sau khi tới thăm hỏi động viên các em, nắm tình hình sức khỏe các em, trao đổi với các phụ huynh học sinh, tôi chỉ biết nói là tôi không có mong mỏi nào lớn hơn việc các em học sinh sớm khỏe lại, sớm trở lại trường học, gặp lại thầy cô bè bạn. Tôi rất cảm động khi gặp được nhiều phụ huynh thông cảm với nhà trường trong lúc này", bà Tiên nói.
Bà Tiên cũng cho biết, theo cập nhật của trường, tính đến 20 giờ tối 9.4, còn 26 em học sinh đang nằm viện theo dõi. Số liệu học sinh điều trị ở các bệnh viện, tính đến sáng 10.4 đang được nhà trường cập nhật.
Cơ quan chức năng cho hay ngày 13.4 hoặc ngày 14.4 sẽ có kết quả xét nghiệm mẫu thức ăn bán trú mà học sinh đã ăn trong ngày 7.4.2026 và ngày 8.4.2026.
Sáng nay (10.4), từ 8 giờ, theo ghi nhận của phóng viên Báo Thanh Niên, chuyên viên từ Sở An toàn thực phẩm TP.HCM cùng với Trạm y tế Phường Bình Quới, TP.HCM, xuống trường lấy thông tin từ các em học sinh, điều tra dịch tễ.
Từ trưa 9.4 tới tối qua, chính quyền địa phương, ban giám hiệu nhà trường và ban đại diện cha mẹ học sinh đã tới các bệnh viện, thăm hỏi các em, gặp gỡ cha mẹ các em học sinh. Bà Tiên (áo đen), hiệu trưởng nhà trường
ẢNH: PHƯƠNG NHI
Trước đó, ngày 8.4, Trường tiểu học Bình Quới Tây ghi nhận nhiều học sinh xuất hiện triệu chứng đau bụng, nôn ói, sốt, đau đầu nên nhà trường và chính quyền địa phương khẩn trương phối hợp xử lý. Trong tổng số 906 học sinh, có 116 em khai báo triệu chứng; qua khám sàng lọc, 41 em có biểu hiện đường tiêu hóa. 2 học sinh có dấu hiệu nặng được chuyển đến Bệnh viện đa khoa Bình Thạnh, các trường hợp còn lại được xử trí ban đầu và theo dõi. Đến chiều tối cùng ngày, nhiều học sinh đến khám tại nhiều cơ sở y tế khác.
Ngày 9.4, Trường tiểu học Bình Quới Tây tạm ngừng ăn bán trú. UBND phường Bình Quới tiếp tục phối hợp các cơ quan chức năng điều tra dịch tễ, làm rõ nguyên nhân, xét nghiệm mẫu thức ăn, nước uống.
